533/2019 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)
Legislator summary
AI generatedΣυγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Σοφία Ντάντου, Μαρία Τζανακάκη, Αντώνιο Τσαλαπόρτα και Ζαμπέτα Στράτα, Αρεοπαγίτες.
Legislator headnote
AI generated533/2019 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): Η παράνομη συμπεριφορά ως όρος της αδικοπραξίας μπορεί να συνίσταται όχι μόνο σε θετική πράξη, αλλά και σε παράλειψη, εφόσον στην τελευταία αυτή περίπτωση εκείνος που υπέπεσε στην παράλειψη ήταν υποχρεωμένος σε πράξη από το νόμο ή τη δικαιοπραξία είτε από την καλή πίστη, κατά την κρατούσα κοινωνική αντίληψη.
Keywords
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 533 / 2019 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 533/2019
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Σοφία Ντάντου, Μαρία Τζανακάκη, Αντώνιο Τσαλαπόρτα και Ζαμπέτα Στράτα, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Ιανουαρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Ομόρρυθμης εταιρείας με την επωνυμία "... ΟΕ", που εδρεύει στο … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αθηνά Καρτάλου.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Π. Γ. του Κ., κατοίκου ... και 2) ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στη ... και εκπροσωπείται νόμιμα, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Ντανάκα, που δήλωσε στο ακροατήριο ότι η "... ΑΕ" τυγχάνει καθολική διάδοχος, μετά από συγχώνευση διά απορροφήσεως, της αρχικώς αναιρεσίβλητης εταιρείας "...".
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 4-5-2009 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ηρακλείου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 495/2010 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 209/2013 του Τριμελούς Εφετείου Ανατολικής Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 7-6-2016 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Σοφία Ντάντου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη από 7.6.2016 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 209/2013 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Ανατολικής Κρήτης έχει ασκηθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα, παρά τα αντιθέτως υποστηριζόμενα από τους αναιρεσίβλητους, αφού εξακολουθεί και μετά την 1.1.2016 να ισχύει η τριετής προθεσμία για την άσκηση του ενδίκου μέσου της αναίρεσης που προέβλεπε η διάταξη του άρθρ. 564 παρ. 3 ΚΠολΔ, πριν την αντικατάστασή της με το άρθρ. τρίτο του άρθρ. 1 του ν. 4335/2015 για αποφάσεις που δημοσιεύθηκαν όπως εν προκειμένω πριν την 1.1.2016 χωρίς να επιδοθούν (Ολ.ΑΠ 10/2018). Πρέπει επομένως να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των κατ' ιδίων λόγων αυτής (άρθρ. 577 παρ. 1 και 3 ΚΠολΔ).
Από τις διατάξεις ων άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ συνάγεται, ότι προϋπόθεση της ευθύνης για αποζημίωση από αδικοπραξία είναι η υπαιτιότητα του υπόχρεου, η οποία υπάρχει και στην περίπτωση της αμέλειας, δηλαδή όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές, η παράνομη συμπεριφορά του υπόχρεου σε αποζημίωση έναντι εκείνου που ζημιώθηκε και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της ζημίας.
Υπαιτιότητα είναι ο ψυχικός δεσμός του δράστη προς την αδικοπραξία. Αν η ζημία οφείλεται σε αποκλειστική υπαιτιότητα του παθόντος, δεν οφείλεται αποζημίωση, ενώ, εάν διαπιστωθεί συντρέχον πταίσμα αυτού, το Δικαστήριο μπορεί, σύμφωνα με το άρθρ. 300 ΑΚ, να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό αυτής.
Η παράνομη συμπεριφορά ως όρος της αδικοπραξίας μπορεί να συνίσταται όχι μόνο σε θετική πράξη, αλλά και σε παράλειψη, εφόσον στην τελευταία αυτή περίπτωση εκείνος που υπέπεσε στην παράλειψη ήταν υποχρεωμένος σε πράξη από το νόμο ή τη δικαιοπραξία είτε από την καλή πίστη, κατά την κρατούσα κοινωνική αντίληψη.
Αιτιώδης δε συνάφεια υπάρχει, όταν η πράξη ή η παράλειψη του ευθυνόμενου προσώπου, ήταν κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας ικανή και μπορούσε αντικειμενικά να επιφέρει κατά τη συνηθισμένη και κανονική πορεία των πραγμάτων, το επιζήμιο αποτέλεσμα. Η κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας, ότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ως αποδειχθέντα επιτρέπουν το συμπέρασμα να θεωρηθεί κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας ορισμένο γεγονός ως πρόσφορη αιτία της ζημίας υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου γιατί είναι κρίση νομική, αναγόμενη στην ορθή ή μη υπαγωγή από το Δικαστήριο της ουσίας των διδαγμάτων της κοινής πείρας στην αόριστη νομική έννοια της αιτιώδους συνάφειας.
Περαιτέρω ο από το άρθρ. 559 αριθμ. 19 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, για έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης, ιδρύεται όταν δεν προκύπτουν σαφώς από το αιτιολογικό της απόφασης, τα περιστατικά που είναι αναγκαία, για την κρίση, στη συγκεκριμένη περίπτωση, περί της συνδρομής των όρων και προϋποθέσεων, για την εφαρμογή της εφαρμοσθείσας διάταξης, ή της μη συνδρομής των όρων αυτών, που αποκλείουν την εφαρμογή της, όπως, επίσης και όταν η απόφαση έχει ελλειπείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, σε ό,τι αφορά το νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, που έγιναν δεκτά και ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, όχι δε και όταν πρόκειται για ελλείψεις που ανάγονται στην εκτίμηση των αποδείξεων (ανάλυση - στάθμιση - αξιολόγηση του αποδεικτικού υλικού) και στην αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος (ΑΠ 516/2005).
Ανεπάρκεια και ασάφεια αιτιολογιών υπάρχει όταν από το αιτιολογικό δεν προκύπτουν τα πραγματικά περιστατικά, που είναι αναγκαία για τη δικαιολόγηση της εφαρμοσθείσας διάταξης ουσιαστικού δικαίου, καθιστώντας έτσι ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο.
Το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, αναφορικά με τις υλικές ζημίες, που επήλθαν στο κατάστημα ψιλικών (περίπτερο) της αναιρεσείουσας, συνεπεία της βίαιης πρόσκρουσης του αυτοκινήτου του πρώτου αναιρεσιβλήτου, που ήταν ασφαλισμένο στη δεύτερη αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία στο εν λόγω κατάστημα της αναιρεσείουσας, δέχθηκε, ανελέγκτως, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "...Στις 19-8-2007 και περί ώρα 00.05 ο πρώτος των εναγομένων, οδηγώντας το με αριθμό κυκλοφορίας ...28 ΙΧΕ αυτοκίνητο ιδιοκτησίας του, το οποίο ήταν ασφαλισμένο για ζημίες έναντι τρίτων στη δεύτερη εναγομένη ασφαλιστική εταιρεία εκινείτο επί της οδού ...
της πόλης του …, με κατεύθυνση από … προς το κέντρο της πόλης. Δεν οδηγούσε όμως με σύνεση και προσοχή, αλλά με υπερβολική ταχύτητα, με αποτέλεσμα να απολέσει τον έλεγχο του οχήματός του, να εκτραπεί της πορείας, να εισέλθει στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας και να επιπέσει με το εμπρόσθιο και αριστερό μέρος του αυτοκινήτου στο κατάστημα ψιλικών (περίπτερο) που διατηρούσε η ενάγουσα επί της ίδιας οδού, να παρασύρει τα ψυγεία που υπήρχαν μπροστά από την είσοδο του καταστήματος, να τα μετακινήσει προς το εσωτερικό του καταστήματος και να υποστούν υλικές ζημίες τα ρολά, οι τέντες με τις μεταλλικές τους στηρίξεις, οι μονάδες κλιματισμού και οι αεροκουρτίνες.
Η πρόκληση του ατυχήματος και των ζημιών οφείλεται στην αποκλειστική υπαιτιότητα του πρώτου εναγομένου, οδηγού του αυτοκινήτου όπως δέχθηκε και το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, με τη μη πληττόμενη με τις εφέσεις, ως προς το κεφάλαιο της υπαιτιότητας, εκκαλούμενη απόφασή του. Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι η ενάγουσα για την αποκατάσταση των ζημιών χρειάστηκε να δαπανήσει και δαπάνησε πραγματικά τα παρακάτω ποσά: 1) για αποκατάσταση πίνακα ψυγείων αποκατάσταση κατεστραμμένων ρευματοφόρων καλωδίων, αντικατάσταση τηλεφωνικής γραμμής, τοποθέτηση, αντικατάσταση φωτιστικών φθορίου, αντικατάσταση δυο προβολέων, δαπάνησε το ποσόν των 1.428 ευρώ (βλ.
το με αριθμό …70/23-8-2007 τιμολόγιο του ηλεκτρολόγου Ι. Β.), 2) για την αγορά δυο αεροκουρτινών δαπάνησε το ποσόν των 921,06 ευρώ (βλ. το με αριθμό …02/27-8-2007 τιμολόγιο - δελτίο αποστολής της εταιρείας ..., 3) για ξήλωμα σιδηροκατασκευών δαπάνησε το ποσόν των 1.011,5 ευρώ (βλ. το με αριθμό …7/29-8-2007 τιμολόγιο του Α. Κ.), 4) για αγορά και τοποθέτηση ηλεκτρικού ρολό και μιας λαμαρίνας γαλβανιζέ δαπάνησε το ποσόν των 5.950 ευρώ (βλ.
το με αριθμό …6/2-8-2007 τιμολόγιο - δελτίο αποστολής του Α. Κ.), 5) για την αποκατάσταση της ζημίας του δαπέδου και την αγορά πλακιδίων και υλικών δαπάνησε το ποσόν των 559,30 ευρώ (βλ. το με αριθμό …3/5-9-2007 τιμολόγιο του Ε. Κ.), 6) για την αγορά βιτρίνας δαπάνησε το ποσόν των 928,20 ευρώ (βλ. το με αριθμό …44/5-9-2007 τιμολόγιο της ...), 7) για την αγορά τέντας και πλαισίου μουσαμά δαπάνησε το ποσόν των 1.190 ευρώ (βλ.
το με αριθμό …8/7-9-2007 τιμολόγιο του Μ. Ρ.). Τα ίδια αφού δέχθηκε το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο και επιδίκασε τα παραπάνω ποσά, δεν έσφαλε, αλλά ορθά τις αποδείξεις εκτίμησε και το νόμο εφάρμοσε και τα αντίθετα υποστηριζόμενα με τον πρώτο λόγο της εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων κρίνονται απορριπτέα ως ουσία αβάσιμα.
Το αιτούμενο ποσόν των 2.250 ευρώ που ζητεί η ενάγουσα για αποκατάσταση των ζημιών που φέρονται ότι προκλήθηκαν στο ακίνητό της από την πρόσκρουση του αυτοκινήτου με βάση την από 10-10-2007 έκθεση αυτοψίας του αρχιτέκτονα μηχανικού Ι. Φ., ήτοι: 1) για αποξήλωση των κατεστραμμένων κατασκευών, εξοπλισμού και δαπέδων, απομάκρυνση αυτών το ποσόν των 300 ευρώ, 2) για επισκευή της πληγείσας τοιχοποιίας με μεταλλότυπο προς αποφυγή κατάρρευσης μέρους του κτίσματος και εργασίες υγρομόνωσης και σταθεροποίησης του υπάρχοντος τοίχου, επένδυση αυτού με γυψοσανίδα το ποσόν των 1.200 ευρώ, 3) για κατασκευή και τοποθέτηση νέων μεταλλικών εκθετηρίων το ποσόν των 400 ευρώ και 4) για ελαιοχρωματισμό του καταστήματος το ποσόν των 350 ευρώ, πρέπει να απορριφθεί ως ουσία αβάσιμο, αφού η παραπάνω έκθεση συντάχθηκε στις 10-10-2007, κατά το χρόνο που με βάση τα επικαλούμενα από την ενάγουσα γεγονότα οι ζημίες είχαν ήδη αποκατασταθεί και το κατάστημα λειτουργούσε κατά το χρόνο αυτό.
Επί πλέον μέχρι τη συζήτηση της αγωγής (2-3-2010) η ενάγουσα δεν προέβη στις προτεινόμενες εργασίες, αφού δεν προσκόμισε κανένα αποδεικτικό μέσο ότι αυτές εκτελέστηκαν. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο επιδίκασε το ποσόν αυτό έσφαλε, ως προς τη σωστή εκτίμηση των αποδείξεων και πρέπει να γίνει δεκτός ως ουσία βάσιμος ο σχετικός λόγος της εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων.
Ως προς το αιτούμενο ποσόν των 6.283,20 ευρώ με βάση την από 31-8-2007 προσφορά της εταιρείας ... ΑΕ για προμήθεια καταψύκτη, ψυγείου βιτρίνας, τυροπιτιέρας θερμαινόμενης, βιτρίνας επιτραπέζιας, από κανένα αποδεικτικό στοιχείο δεν αποδείχθηκε ότι αντίστοιχα είδη υπήρχαν στο κατάστημα της ενάγουσας και ότι αυτά καταστράφηκαν από την πρόσκρουση, αλλά επιπλέον μέχρι και τη συζήτηση της αγωγής η ενάγουσα δεν προέβη στην αγορά τους, ούτε και προσκόμισε αντίστοιχα τιμολόγια.
Επομένως το κονδύλιο αυτό, πρέπει να απορριφθεί ως ουσία αβάσιμο. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο που επιδίκασε το ποσόν αυτό, έσφαλε ως προς τη σωστή εκτίμηση των αποδείξεων και πρέπει να γίνει δεκτός ως ουσία βάσιμος ο σχετικός λόγος της εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων. Ως προς το αιτούμενο ποσόν των 1.180 ευρώ για αγορά δυο αερόθερμων τυροπιτιέρων με βάση το με αριθμό …02/10-4-2004 τιμολόγιο της ...
ΕΠΕ, αποδείχτηκε ότι οι τυροπιτιέρες αυτές αγοράστηκαν από τη ... ΕΠΕ, από την πωλήτρια εταιρεία ... και στη συνέχεια η εταιρεία ... ΕΠΕ, προμηθεύτρια της εναγομένης με προϊόντα τυρόπιτας, της παρεχώρησε τη χρήση τους λόγω χρησιδανείου (βλ. προσκομιζόμενες αποδείξεις και δελτίο αποστολής). Επομένως, το κονδύλιο αυτό πρέπει να απορριφθεί ως ουσία αβάσιμο, αφού δεν αποδείχθηκε ότι οι τυροπιτιέρες ανήκαν στην κυριότητά της και ως εκ τούτου δεν δικαιούται αποζημίωσης.
Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο με την εκκαλουμένη απόφασή του επιδίκασε το ποσόν αυτό έσφαλε ως προς τη σωστή εκτίμηση των αποδείξεων και την εφαρμογή του νόμου και πρέπει να γίνει δεκτός ως ουσία βάσιμος ο σχετικός λόγος εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων. Το αιτούμενο ποσόν των 6.245,12 ευρώ που φέρεται ότι κατέβαλε η ενάγουσα για την τοποθέτηση συστήματος ασφαλείας, δυνάμει του ….5/7-0-2007 τιμολογίου της ...
ΑΕ, πρέπει να απορριφθεί ως ουσία αβάσιμο, αφού δεν αποδείχθηκε από κανένα προσκομισθέν αποδεικτικό στοιχείο ότι υπήρχε σύστημα ασφαλείας, πριν από το συμβάν και το οποίο καταστράφηκε ολοσχερώς, ως ισχυρίζεται η ενάγουσα. Εξάλλου, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής το σύστημα ασφαλείας είναι τοποθετημένο σε ύψος μεγαλύτερο από αυτό του αυτοκινήτου, οπότε από την πρόσκρουση του αυτοκινήτου στην είσοδο του καταστήματος και τη μετακίνηση των ψυγείων στο εσωτερικό του καταστήματος δεν ήταν δυνατόν να καταστραφεί το σύστημα ασφαλείας.
Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο που επιδίκασε το ποσόν αυτό έσφαλε ως προς τη σωστή εκτίμηση των αποδείξεων και πρέπει να γίνει δεκτός ο λόγος εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων ως ουσία βάσιμος. Απορριπτέο ως ουσία αβάσιμο κρίνεται και το αιτούμενο κονδύλιο των 357 ευρώ για εγκατάσταση κλειστού κυκλώματος τηλ-θυρο, που φέρεται ότι κατέβαλε η ενάγουσα δυνάμει του ….78/7-9-2009 τιμολογίου της ...
ΑΕ, αφού δεν αποδείχθηκε ότι υπήρχε τέτοια εγκατάσταση πριν από το συμβάν, αλλά για πρώτη φορά τοποθετήθηκε μετά. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο, με την εκκαλουμένη απόφασή του, επιδίκασε το ποσόν αυτό, έσφαλε ως προς τη σωστή εκτίμηση των αποδείξεων και πρέπει να γίνει δεκτός ο σχετικός λόγος εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων ως ουσία βάσιμος... ...
Στην προκειμένη περίπτωση, με την ένδικη αγωγή της η ενάγουσα, μεταξύ άλλων, ισχυρίστηκε ότι λόγω της προκλήσεως υλικών ζημιών στο κατάστημά της, υπέστησαν ταλαιπωρία τα μέλη της εταιρείας και επλήγη η εμπορική της πίστη και φερεγγυότητα, όσον αφορά την εξυπηρέτηση των πελατών της, με αποτέλεσμα να υποστεί εκ του λόγου αυτού ηθική βλάβη, για την αποκατάσταση της οποίας ζητούσε το ποσό των 25.000 ευρώ.
Με αυτό το περιεχόμενο η αγωγή, όσον αφορά το ως άνω αίτημά της (όπως παραδεκτά περιορίστηκε σε αναγνωριστικό), ήταν μη νόμιμη, εφόσον με το επίδικο τροχαίο συμβάν δεν προσβάλλεται η εμπορική πίστη ή το εμπορικό μέλλον της εταιρείας, και απορριπτέα, σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στην προαναφερόμενη νομική σκέψη.
Επομένως, το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, που με την εκκαλούμενη απόφασή του έκρινε νόμιμο το αίτημα αυτό και στη συνέχεια το έκανε δεκτό ως ουσία βάσιμο κατά ένα μέρος και επιδίκασε στην ενάγουσα το ποσόν των 1.000 ευρώ, για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, έσφαλε ως προς τη σωστή ερμηνεία του νόμου και πρέπει να γίνει δεκτός ως ουσία βάσιμος, ο δεύτερος λόγος της εφέσεως των εναγομένων - εκκαλούντων...".
Από τις πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα, προκύπτει ότι δεν έχει νόμιμη βάση και δη την απαιτούμενη αιτιολογία, γιατί δεν καλύπτεται χωρίς λογικά κενά και αντιφάσεις το πραγματικό των εφαρμοστέων εδώ κανόνων ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 297, 298, 914 ΑΚ, τους οποίους η προσβαλλόμενη απόφαση παραβίασε εκ πλαγίου με αντιφατικές αιτιολογίες και ειδικότερα:
α) ενώ δέχεται ότι ο πρώτος αναιρεσίβλητος, οδηγός του ζημιογόνου οχήματος, το οποίο για τις έναντι τρίτων ζημίες ήταν ασφαλισμένο στην δεύτερη αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία, οδηγώντας χωρίς σύνεση και προσοχή αλλά και με υπερβολική ταχύτητα, απώλεσε τον έλεγχο του οχήματός του με αποτέλεσμα να εισέλθει στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας και να επιπέσει με το εμπρόσθιο τμήμα του αυτοκινήτου στο κατάστημα ψιλικών (περίπτερο), που διατηρούσε η αναιρεσείουσα, να παρασύρει τα ψυγεία, που υπήρχαν μπροστά από την είσοδο του καταστήματος, να τα μετακινήσει προς το εσωτερικό του καταστήματος...
και β) ότι για την αποκατάσταση της ζημίας του δαπέδου και την αγορά πλακιδίων και υλικών, δαπάνησε το ποσό των 559,30 ευρώ, στη συνέχεια κατ' αντιφατικό τρόπο απέρριψε: 1) το αγωγικό κονδύλιο των 2.250 ευρώ, το οποίο αντιστοιχεί στην αποκατάσταση των επί μέρους ζημιών και συγκεκριμένα για την αποξήλωση κατεστραμμένων κατασκευών, εξοπλισμού και δαπέδων και απομάκρυνση αυτών (300 ευρώ), για την επισκευή της πληγείσας τοιχοποιϊας - εργασίες υγρομόνωσης και σταθεροποίησης του υπάρχοντος τοίχου (1.200 ευρώ), για την κατασκευή και τοποθέτηση νέων εκθετηρίων (400 ευρώ) και για ελαιοχρωματισμό του καταστήματος (350 ευρώ) και 2) το αγωγικό κονδύλιο των 1.770 ευρώ για την αντικατάσταση των δύο καταψυκτών και των 2.020 ευρώ για την αντικατάσταση του ψυγείου βιτρίνας, με την αιτιολογία ότι από κανένα αποδεικτικό στοιχείο δεν αποδείχθηκε ότι τα ανωτέρω είδη υπήρχαν στο κατάστημα και ότι αυτά καταστράφηκαν από την πρόσκρουση και επιπλέον διότι μέχρι τη συζήτηση της ένδικης αγωγής η αναιρεσείουσα δεν προέβη στην αγορά τους ούτε και προσκόμισε αντίστοιχα τιμολόγια.
Εξάλλου η αγωγική αξίωση της αποζημιώσεως της θετικής ζημίας, που υπέστη το κατάστημα της αναιρεσείουσας από το ένδικο αυτοκινητιστικό ατύχημα, ανατρέχει στον χρόνο του ατυχήματος και δεν προϋποθέτει την προγενέστερη αποκατάσταση της ζημίας για την επιδίκασή της από το Δικαστήριο. Επομένως ο πρώτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ ως προς τα αγωγικά κονδύλια των 2.250 ευρώ, των 1.770 ευρώ και 2.020 ευρώ, είναι βάσιμος λόγω της παραπάνω αντιφατικότητας των αιτιολογιών και πρέπει να γίνει δεκτός.
Αντίθετα ο ίδιος λόγος ως προς τα αγωγικά κονδύλια της τυροπιτιέρας θερμαινόμενης 810 ευρώ, επιτραπέζιας βιτρίνας 680 ευρώ, της εγκατάστασης συστήματος ασφαλείας 6.245,12 ευρώ και 357 ευρώ, δεν είναι βάσιμος και πρέπει ν' απορριφθεί ως προς αυτά, καθόσον η προσβαλλόμενη απόφαση με σαφή αιτιολογία απέρριψε τα εν λόγω κονδύλια για τον λόγο ότι δεν υπήρχαν πριν το ένδικο ατύχημα.
Αντίθετα, ως προς το αγωγικό κονδύλιο των 5.810,98 ευρώ, που αφορά τα προϊόντα που καταστράφηκαν, η προσβαλλόμενη απόφαση το απέρριψε ως αόριστο και ως εκ τούτου, εφόσον ως προς το εν λόγω κονδύλιο δεν εξετάστηκε κατ' ουσία, δεν χωρεί αιτίαση εκ του αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ για εσφαλμένη αιτιολογία. Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως και ως προς το τμήμα αυτό είναι απαράδεκτος και πρέπει ν' απορριφθεί.
Με τον δεύτερο από τον αριθ. 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγο της αναιρέσεως αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της παραβιάσεως των ορισμών του νόμου σχετικά με τη δύναμη των αποδεικτικών μέσων ότι δηλαδή το Εφετείο εσφαλμένα δεν προσέδωσε τη δέουσα αποδεικτική δύναμη στα αποδεικτικά μέσα, που επικαλέσθηκε και προσκόμισε και συγκεκριμένα στα τιμολόγια, τις φωτογραφίες και στην κατάθεση του μάρτυρα, που η ίδια εξήτασε, ενώ θα έπρεπε να προσδώσει σ' αυτά πλήρη αποδεικτική δύναμη για την αγωγική αξίωση της αποζημιώσεως λόγω καταστροφής των εμπορευμάτων, που υπήρχαν στο κατάστημα, συνολικής αξίας 5.810,98 ευρώ, καθώς επίσης και για τα αγωγικά κονδύλια της αντικαταστάσεως του καταψύκτη, των ψυγείων και των βιτρινών, του συστήματος ασφαλείας κλειστού κυκλώματος. Ο λόγος αυτός ως προς το αγωγικό κονδύλιο των 5.810,98 ευρώ για την αντικατάσταση των εμπορευμάτων, που υπήρχαν στο κατάστημα της αναιρεσείουσας, είναι απαράδεκτος, διότι, όπως προειπώθηκε, το εν λόγω αγωγικό κονδύλιο απορρίφθηκε ως αόριστο χωρίς η συζήτηση ως προς αυτό να εισέλθει στην εξέταση της ουσιαστικής βασιμότητας αυτού, ως προς δε τα λοιπά αγωγικά κονδύλια με την επίκληση της αναιρετικής πλημμέλειας από τον αριθ. 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλήττεται η ανέλεγκτη αναιρετική ουσιαστική κρίση του Εφετείου και κατά συνέπεια θα πρέπει ν' απορριφθεί ως απαράδεκτος.
Με τον τρίτο λόγο αναίρεσης, αναφορικά με το αγωγικό κονδύλιο των 1.180 ευρώ για τις 2 τυροπιτιέρες, αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ ότι δηλαδή με το να απορρίψει το ανωτέρω αγωγικό κονδύλιο των 1.180 ευρώ, που αντιστοιχεί στην αποζημίωση για τη ζημία από την καταστροφή, που υπέστησαν οι δύο αερόθερμες τυροπιτιέρες, κατά την πρόσκρουση του αυτοκινήτου του πρώτου αναιρεσιβλήτου στο κατάστημα της αναιρεσείουσας εσφαλμένα ερμήνευσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 287, 298 και 914 ΑΚ. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος και πρέπει ν' απορριφθεί, διότι σύμφωνα με τις παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, οι ως άνω τυροπιτιέρες της είχαν παραχωρηθεί μόνο κατά χρήση, λόγω χρησιδανείου με την προμηθεύτρια εταιρεία με την επωνυμία "... ΕΠΕ", επομένως, η κυριότητα αυτών ανήκε στην προμηθεύτρια της εναγομένης με προϊόντα τυρόπιτας εταιρεία με την επωνυμία ... ΕΠΕ, η οποία με το υπ' αριθμ. …02/10.4. 2004 τιμολόγιό της είχε αγοράσει από την εταιρεία .... Επομένως, εφόσον κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης η αναιρεσείουσα δεν ήταν κυρία των εν λόγω συσκευών (αερόθερμες τυροπιτιέρες) αλλά νομέας, δεν δικαιούται να ζητήσει αποζημίωση για την καταστροφή αυτών, συνεπεία του ένδικου ατυχήματος, αλλά η κυρία αυτών εταιρεία με την επωνυμία ... ΕΠΕ.
Με τον τέταρτο λόγο της αναιρέσεως η αναιρεσείουσα ομόρρυθμη εταιρεία προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ότι δηλαδή με το να απορρίψει ως μη νόμιμο το αγωγικό κονδύλιο της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, που υπέστη η ίδια η αναιρεσείουσα ΟΕ από το ένδικο ατύχημα, εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ουσιαστικές διατάξεις των άρθρων 914 και 932 ΑΚ, τις οποίες παραβίασε ευθέως. Από την κατ' άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ παραδεκτή επισκόπηση του δικογράφου της ένδικης αγωγής προκύπτει ότι σ' αυτή (αγωγή) μεταξύ των άλλων διαλαμβάνονται επί λέξει και τα ακόλουθα: "...Το παραπάνω ποσό είναι εύλογο και σύμμετρο και λόγω της μείωσης και του πλήγματος που δέχθηκε η εμπορική μου πίστη και φερεγγυότητα, εξ αιτίας των ζημιογόνων ενεργειών του πρώτου των εναγομένων, που ουδεμία ευθύνη φέρω... αλλά το γεγονός αυτό είναι η αιτία που έχω χάσει και πολλούς πελάτες...
Συνεπώς η ζημιογόνος ενέργεια του πρώτου των εναγομένων έχει πλήξει ανεπανόρθωτα την επιχείρησή μου... ". Επομένως η προσβαλλόμενη απόφαση παραβίασε ευθέως τις προαναφερόμενες ουσιαστικές διατάξεις με την απόρριψη ως μη νομίμου του αγωγικού κονδυλίου της χρηματικής ικανοποιήσεως, που υπέστη η αναιρεσείουσα ΟΕ από το επίδικο τροχαίο ατύχημα διότι ζήτησε περισσότερα, από όσα απαιτεί ο νόμος, στοιχεία και γι' αυτό θα πρέπει ο τέταρτος από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης να γίνει δεκτός.
Κατ' ακολουθία των ανωτέρω θα πρέπει η προσβαλλόμενη απόφαση να αναιρεθεί εν μέρει και συγκεκριμένα ως προς τα αγωγικά κονδύλια αποζημίωσης των 2.250 ευρώ, για την αποξήλωση κατεστραμμένων κατασκευών - εξοπλισμού και δαπέδων - απομάκρυνση αυτών - επισκευή πληγείσας τοιχοποιϊας - εργασίες υγρομόνωσης - σταθεροποίησης - κατασκευή - τοποθέτηση νέων εκθετηρίων και ελαιοχρωματισμό, των 1.770 ευρώ και 2.020 ευρώ για αντικατάσταση δύο καταψυκτών και του ψυγείου βιτρίνας, αντιστοίχως και της αγωγικής αξίωσης της χρηματικής ικανοποιήσεως, λόγω ηθικής βλάβης που υπέστη το νομικό πρόσωπο της αναιρεσείουσας ΟΕ από το επίδικο τροχαίο ατύχημα. Ακολούθως πρέπει να παραπεμφθεί κατά το αναιρούμενο τμήμα στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους Δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ), να διαταχθεί η απόδοση του παραβόλου στην αναιρεσείουσα εταιρεία που το κατέβαλε (άρθρο 495 παρ. 4 στοιχ. ε' ΚΠολΔ) και να καταδικασθούν οι αναιρεσίβλητοι στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης της αναιρεσείουσας, που κατέθεσε και προτάσεις (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται, ειδικότερα, στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί εν μέρει την 209/2013 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Ανατολικής Κρήτης, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό τμήμα.
Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο τμήμα, στο ίδιο Δικαστήριο, που την εξέδωσε, που θα συγκροτηθεί από άλλους Δικαστές. Διατάσσει την απόδοση του παραβόλου στην καταθέσασα αναιρεσείουσα. Και
Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης της αναιρεσείουσας, την οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 15 Μαρτίου 2019.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 9 Μαΐου 2019.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ
Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ