519/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 519 / 2011 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 519/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Χαράλαμπο Ζώη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεωργία Λαλούση, Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Ιωάννα Λούκα και Βασίλειο Λαμπρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 3 Δεκεμβρίου 2010, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ν. Κ. του Ε., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Γεωργία Ανανιάδου και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Μ. Γ. Σ., κατοίκου ..., 2) Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "VICTORIA A.E.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "IMPERIO A.E.", οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Σωτήριο Καλαμίτση με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσαν προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21/5/2006 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3740/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 1423/2009 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 12/10/2009 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ιωάννα Λούκα ανέγνωσε την από 18/11/2010 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων της αιτήσεως αναιρέσεως. Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 559 περ.1β' του Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο κατά παράβαση του νόμου δέχθηκε ότι υπάρχει δεδικασμένο. Περαιτέρω από τις διατάξεις των άρθρων 322, 324 και 331 ΚΠολΔ προκύπτει ότι, στην περίπτωση αδικοπραξίας από την οποία επήλθε βλάβη του σώματος ή της υγείας προσώπου, η τελεσίδικη απόφαση που εκδίδεται επί προηγούμενης αγωγής αποζημιώσεως του ζημιωθέντος, στηριζομένης στην αυτή αδικοπραξία, αποτελεί δεδικασμένο στη νέα δίκη, με την οποία ζητείται η επιδίκαση αποζημιώσεως για μεταγενέστερο χρόνο, ως προς τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, την υπαιτιότητα του εναγομένου ή του προστηθέντος προσώπου, τη συνδρομή ή μη συνυπαιτιότητας του ενάγοντος και τις ζημίες τις οποίες αυτός υπέστη κατά τη διάρκεια του χρόνου της προηγουμένης αγωγής.

Δεν αποτελεί όμως δεδικασμένο για τις απαιτήσεις μεταγενεστέρου χρόνου, κατά τη διάρκεια του οποίου είναι δυνατό να εξακολουθήσει η αδικοπραξία να αναδίδει ζημιογόνες συνέπειες, που δεν προβλήθηκαν με την προηγούμενη αγωγή (ΑΠ 867/88 Ελ.Δ.30.1323) Οι μεταγενέστερες αυτές απαιτήσεις του ζημιωθέντος αποτελούν αντικείμενο ιδίων αποδείξεων, το δε δικαστήριο, μη δεσμευόμενο από το δεδικασμένο της προγενέστερης απόφασης, μπορεί να δεχθεί διαφορετική αναλογική σχέση των μεγεθών μεταξύ των αποδοχών του ζημιωθέντος και της επιδικαστέας αποζημίωσης, από εκείνη που δέχθηκε η προηγούμενη τελεσίδικη απόφαση για τον προηγούμενο χρόνο (ΑΠ 211/1983 Δ 15.140).

Στην προκειμένη περίπτωση από την επιτρεπτή κατά το άρθρο 561 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων προκύπτουν τα ακόλουθα: Στις 20-10-1997 συνεκδικάσθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών οι από 21-12-1995 (αρ. κατ. 14564/1995), 10-4-1996 (αρ. κατ. 3881/1996), 9-5-1996 (αρ. κατ. 4776/ 1996) και 17-2-1997 (αρ. κατ. 1880/1997) αγωγές του ήδη εκκαλούντος - ενάγοντος Ν.

Κ. κατά των εφεσίβλητων - εναγομένων Μ. Σ. και της ασφαλιστικής εταιρείας "IMPERIO A.E.", στη θέση της οποίας υπεισήλθε ως καθολική διάδοχος η ήδη δεύτερη εφεσίβλητη-ανώνυμη ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "VICTORIA Α.Ε.", με τις οποίες ισχυρίσθηκε ότι αποκλειστικά υπαίτιος της ένδικης σύγκρουσης και του σοβαρού τραυματισμού του είναι ο πρώτος εναγόμενος, ζήτησε δε με όλες τις αγωγές τις θετικές ζημίες που υπέστη και θα υποστεί, καθώς και τα διαφυγόντα κέρδη που απώλεσε και θα απωλέσει στο μέλλον από την ανικανότητά του να εργαστεί στο κρεοπωλείο που διατηρούσε ο πατέρας του στην περιοχή Ζωγράφου Αττικής, του οποίου τη λειτουργία είχε πριν από το ατύχημα και κατά 100% ανέλαβε από την επομένη ημέρα του θανάτου του πάτερα του στις 6-8-1995.

Ειδικότερα, ο εκκαλών-ενάγων ζήτησε: α) με τη δεύτερη από 10-4-1996 αγωγή να υποχρεωθούν οι εναγόμενοι να του καταβάλουν για χρονικό διάστημα 8 μηνών από το ατύχημα, κατά το οποίο ήταν ανίκανος να εργαστεί στο κρεοπωλείο και αναγκάστηκε να χρησιμο-ποιήσει σε αυτό ως υπαλλήλους τη μητέρα του και τον αδελφό του συνολικά το ποσό των 2.640.000 δραχμών (δηλαδή 330.000 δραχμές το μήνα επί 8 μήνες) και να αναγνωρισθεί ότι οι εναγόμενοι του οφείλουν για την ίδια αιτία το ποσό των 330.000 δραχμών κάθε μήνα και για τα δύο επόμενα έτη από την επίδοση της αγωγής και β) με την τέταρτη από 17-2-1997 αγωγή ζήτησε εκτός άλλων να αναγνωρισθεί ότι οφείλουν να του καταβάλουν οι εναγόμενοι ως αποζημίωση 330.000 δραχμές το μήνα (180.000 + 150.000) για απασχόληση της μητέρας και του αδελφού του στο κρεοπωλείο για 40 χρόνια μετά την άσκηση της αγωγής, δηλαδή μέχρι τη συνταξιοδότησή του, γιατί καθόλο το διάστημα αυτό, που θα λειτουργούσε το κρεοπωλείο στο όνομά του δεν θα μπορούσε να εργαστεί σε αυτό λόγω του σοβαρού τραυματισμού του και της ανικανότητάς του για εργασία.

Για τις παραπάνω αγωγές εκδόθηκε η με αριθμό 4664/1998 οριστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία κρίθηκε ότι τα παραπάνω αγωγικά κονδύλια για διαφυγόντα κέρδη είναι απορριπτέα ως αόριστα. Επί της από 5-10-1998 έφεσης του ενάγοντος κατά της ως άνω απόφασης, εκδόθηκε η με αριθμό 8014/1999 οριστική απόφαση του Εφετείου Αθηνών, με την οποία αφού κρίθηκε ότι τα κονδύλια των από 10-4-1996 και 17-2-1997 αγωγών για αποζημίωση από την εργασία της μητέρας και του αδελφού του ενάγοντος στο ως άνω κρεοπωλείο από την επομένη του ατυχήματος και μέχρι τη συνταξιοδότησή του είναι ορισμένα και νόμιμα, τα απέρριψε ως κατ' ουσίαν αβάσιμα.

Ειδικότερα με την υπ' αριθμ. 8014/1999 απόφαση του Εφετείου Αθηνών έγιναν δεκτά με δύναμη δεδικασμένου ότι στις 5-8-1995 και περί ώρα 12.20 ο πρώτος εναγόμενος, οδηγώντας το ασφαλισμένο στη δεύτερη εναγομένη με αριθμό κυκλοφορίας ... ΙΧΕ αυτοκίνητό του στη διασταύρωση της Λεωφόρου Ειρήνης με την οδό Κουντου-ριώτη στο Μαρούσι Αττικής, προκάλεσε από αποκλειστική υπαιτιότητά του (αμέλεια) τη σύγκρουση του ως άνω οχήματός του με την με αριθμό κυκλοφορίας ...

δίκυκλη μοτοσυκλέτα, ιδιοκτησίας του ενάγοντος, που οδηγούσε ο ίδιος και στην οποία επέβαινε η Κ. Α.. Αποτέλεσμα της σύγκρουσης ήταν να ανατραπεί η μοτοσυκλέτα και να τραυματισθούν η παραπάνω συνεπιβαίνουσα και ο ενάγων, ο οποίος υπέστη κάταγμα - εξάρθρημα αρ. ισχίου, διάστρεμμα αριστερού γόνατος και πάρεση ισχιακού ν.

αρ. Σχετικά με τα αναφερόμενα στις από 10-4-1996 και 17-2-1997 αγωγές κονδύλια για τις υπηρεσίες, που εξαιτίας της ανικανότητάς του για εργασία από τον επίδικο τραυματισμό του αναγκάσθηκε ο ενάγων να ζητήσει και να του παράσχουν στο εν λόγω κρεοπωλείο η μητέρα του και ο αδελφός του, τα οποία κρίθηκαν ορισμένα και με την ως άνω εφετειακή απόφαση, έγινε δεκτό με αυτή ότι αυτός (ενάγων) δεν είχε προφθάσει μέχρι τον επισυμβάντα κατά την επομένη του ενδίκου ατυχήματος θάνατο του πατέρα του, να εισέλθει στην επιχείρηση κρεοπωλείου του, που διατηρούσε στην περιοχή Ζωγράφου Αττικής, επί της οδού ....

Αλλά και μετά το θάνατο του πατέρα του, δεν ανέλαβε αυτός την επιχείρηση του κρεοπωλείου, στο οποίο εργαζόταν κυρίως μόνο η μητέρα του και μερικώς ο αδελφός του .... Η απόφαση αυτή (με αριθμό 8014/1999 του Εφετείου Αθηνών) κατέστη αμετάκλητη μετά την έκδοση της με αριθμό 1074/2002 αποφάσεως του Αρείου Πάγου, με την οποία απορρίφθηκε σχετική αίτηση αναιρέσεως του ενάγοντος.

Με την από 21-5-2006 έβδομη (επίδικη) αγωγή ο ενάγων ισχυρίζεται ότι εξαιτίας του βαρύτατου τραυματισμού που υπέστη κατά το επίδικο τροχαίο ατύχημα της δυσμενούς εξέλιξης της κατάστασης της υγείας του και της μόνιμης αναπηρίας που προκλήθηκε από τον τραυματισμό του, δυσκολεύεται να λειτουργήσει μόνος του το κρεοπωλείο στο Δήμο Ζωγράφου Αττικής, ζητεί δε να αποζημιωθεί 1)για τα έξοδα-αμοιβές που έκτοτε αναγκάσθηκε να καταβάλει στον υπάλληλο που προσέλαβε στο κρεοπωλείο, ήτοι το ποσό των 900 ευρώ μηνιαίως από τον Αύγουστο του 2002 έως τον Αύγουστο του 2005 και συνολικά το ποσό των (900 ευρώ χ 14 μήνες κάθε έτος χ 3 έτη =) 37.800 ευρώ και 2) για τα έξοδα - αμοιβές που θα αναγκαστεί να καταβάλει στον ίδιο ή άλλον υπάλληλο για τη συνέχιση της εργασίας του στο κρεοπωλείο μέχρι τη συνταξιοδότηση αυτού (ενάγοντος) το έτος 2030, ήτοι κατά το ποσό των 940 ευρώ μηνιαίως και συνολικά κατά το ποσό των (940 ευρώ χ 14 μήνες κάθε έτος χ 25 έτη =) 329.000 ευρώ.

Αναγκαία προϋπόθεση για την κατ' ουσία έρευνα και επιδίκαση των ως άνω κονδυλίων είναι το γεγονός ότι ο ενάγων κατά το επίδικο χρονικό διάστημα (από 2002 έως 2030) είχε αναλάβει ο ίδιος την επιχείρηση κρεοπωλείου του πατέρα του και τη λειτουργούσε για δικό του λογαριασμό. Το ζήτημα αυτό κρίθηκε με τη με αριθμό 8014/1999 αμετάκλητη απόφαση του Εφετείου Αθηνών, με την οποία, όπως έχει αναφερθεί, έγινε δεκτό ότι ο ενάγων ουδέποτε ανέλαβε ο ίδιος την επιχείρηση του κρεοπωλείου του πατέρα του και δεν λειτούργησε αυτό ο ίδιος για δικό του λογαριασμό ούτε θα το λειτουργήσει στο μέλλον και επομένως ουδέποτε προσέλαβε ως υπαλλήλους τρίτα πρόσωπα για να εργασθούν στο εν λόγω κρεοπωλείο, απέρριψε δε το αίτημα για επιδίκαση αποζημίωσης για το χρονικό διάστημα από 5-8-1995 έως 21-2-2037, κατά το οποίο χρησιμοποίησε, δήθεν, για δικό του λογαριασμό στο κρεοπωλείο, ως υπαλλήλους τη μητέρα του και τον αδελφό του, έναντι αμοιβής.

Στη νέα δίκη που ανοίχθηκε με τη διαληφθείσα έβδομη αγωγή τίθεται το ίδιο ζήτημα κατά τα συγκροτούντα την ιστορική και νομική βάση της αγωγής στοιχεία (ζημία από δαπάνες-αμοιβές τρίτων για τη λειτουργία του κρεοπωλείου) το οποίο κρίθηκε με τη διαληφθείσα και ήδη αμετάκλητη καταστάσα 8014/1999 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, με την οποία απορρίφθηκαν κατ'ουσίαν οι αναφερθείσες αγωγές αποζημιώσεως του ήδη αναιρεσείοντος, γενομένου τότε δεκτού ότι ο ενάγων κατά το κρίσιμο διάστημα ούτε λειτουργούσε ούτε θα λειτουργούσε το κρεοπωλείο για δικό του λογαριασμό.

Με τα άνω δεδομένα προέκυπτε πράγματι δεδικασμένο για τη νέα δίκη και ορθώς η προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε την ύπαρξη δεδικασμένου και απέρριψε την έβδομη άνω αγωγή ως απαράδεκτη λόγω δεδικασμένου. Επομένως το Εφετείο δεν υπέπεσε στην προσαπτόμενη πλημμέλεια από τον αριθμό 16 του άρθρου 558 ΚΠολΔ, ο δε αντίθετο λόγος αναιρέσεως πρέπει ν' απορριφθεί ως αβάσιμος.

ΙΙ. Με το δεύτερο και τελευταίο λόγο της αναιρέσεως προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση του Εφετείου η αιτίαση ότι υπέπεσε στην πλημμέλεια του αριθμού 8 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. γιατί δεν έλαβε υπόψη "πράγματα" που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και συγκεκριμένως την απρόβλεπτη επιδείνωση της υγείας του αναιρεσείοντος - παθόντος που δεν καλύπτονται από το δεδικασμένο της 8014/1999 αμετάκλητης αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Ο λόγος όμως αυτός είναι αβάσιμος και απορριπτέος γιατί η προβαλλόμενη απρόβλεπτη επιδείνωση της υγείας του αναιρεσείοντος προβάλλεται αλυσιτελώς αφού το κρίσιμο εν προκειμένω ζήτημα κατά την αγωγή δεν είναι η επιδείνωση της υγείας του αναιρεσείοντος καθ' εαυτή, αλλά η ζημία του ενάγοντος (αποζημίωση για διαφυγόντα εισοδήματα) για την οποία κρίθηκε ότι υπάρχει δεδικασμένο σύμφωνα με τα αμέσως παραπάνω εκτεθέντα. Κατ'ακολουθίαν των παραπάνω η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 12.10.2009 αίτησητου Ν. Κ. για αναίρεση της 1423/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη

των αναιρεσίβλητων την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 17 Ιανουαρίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 6 Απριλίου 2011.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ