506/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 506 / 2012 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 506/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ρένα Ασημακοπούλου, Αντιπρόεδρο, Αθανάσιο Κουτρομάνο, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 13 Δεκεμβρίου 2010, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος- καθού η κλήση: Φ. Κ. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Βλουτόγλου.

Των αναιρεσιβλήτων- καλούντων: 1. Σ. Ζ. του Θ., κατοίκου ... και 2. Ε. Π. του Π., κατοίκου ... . Η πρώτη παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Άγγελο Νικόπουλο και η δεύτερη δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Κοινοποιουμένη (η κλήση) προς την ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ-ΟΠΑΠ ΑΕ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Μανώλη Τσιγγενέ, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 2-1-2003 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων-καλούντων, και την 5-10-2004 πρόσθετη παρέμβαση του ήδη αναιρεσείοντος-καθού η κλήση, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4633/2006 του ίδιου Δικαστηρίου και 6779/2007 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε ο αναιρεσείων με την από 2-1-2008 αίτησή του και με τους από 19-2-2009 πρόσθετους λόγους. Εκδόθηκε η 1919/2009 απόφαση του Αρείου Πάγου που κήρυξε απαράδεκτη τη συζήτηση της υπόθεσης. Την υπόθεση επαναφέρουν οι καλούντες προς συζήτηση με την από 18-11-2009 κλήση τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεράσιμος Φουρλάνος ανέγνωσε την από 16-3-2009 έκθεση της ήδη αποχωρήσασας από την υπηρεσία Αρεοπαγίτη Ελένης Σπίτσα, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης και των προσθέτων λόγων.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων, ο πληρεξούσιος της παραστάσας αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του, στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Στην υπό κρίση υπόθεση, εκδόθηκε αρχικά, η με αριθμό 1919/2009 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου, η οποία κήρυξε απαράδεκτη τη συζήτηση της αναίρεσης και των προσθέτων αυτής λόγων γιατί δεν είχε κλητευθεί η ΟΠΑΠ ΑΕ, υπέρ ως είχε ασκηθεί πρόσθετη παρέμβαση από τον αναιρεσείοντα. Ήδη, την υπόθεση επανέφεραν για συζήτηση, οι αναιρεσίβλητες, με την από 18.11.2009 κλήση τους, για τη συζήτηση της οποίας, ορίστηκε, η στην αρχή της παρούσας αναφερόμενη δικάσιμος, με σχετική πράξη του αρμοδίου Αντιπροέδρου του Δικαστηρίου τούτου. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης όμως, δεν παραστάθηκε, η από τις αναιρεσίβλητες - καλούσες Ε. Π., ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο. Όμως, εδώ, πρέπει να σημειωθούν τα ακόλουθα: α) η πιο πάνω διάδικος, ως καλούσα, και επισπεύδουσα τη συζήτηση, έχει λάβει, πρόδηλα, γνώση της ημερομηνίας συζήτησης της υπόθεσης, β) έχουν επιδοθεί νόμιμα σ' αυτή, η αναίρεση και οι πρόσθετοι αυτής λόγοι (βλ. με αριθμούς 007350Β/12.12.2008 και 007801Β/25.2.2009 εκθέσεις επίδοσης του αρμοδίου δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Μυτιλήνης ...). Επομένως, πρέπει να δικαστεί ερήμην και να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία της (αρθρ.576 παρ.2 ΚΠολΔ). Όπως προκύπτει από το παραδεκτώς επισκοπούμενο κατ' άρθρο 561 παρ.2 του ΚΠολΔ αντίγραφο της προσβαλλόμενης απόφασης, το Εφετείο δέχθηκε, ανελέγκτως τα εξής: Με την με αριθ. 22/14.11.2002 απόφασή του το Δ.Σ. της εναγομένης, ενέκρινε το με αριθ. 26/12.11.2002 πρακτικό της Επιτροπής Πρακτορείων Γενικών και Ειδικών Θεμάτων, που εισηγήθηκε τη μεταφορά-μετεγκατάσταση του πρακτορείου του προσθέτως παρεμβαίνοντος-εκκαλούντος από το επί της οδού ... κατάστημα που βρίσκεται στο Δήμο Ταύρου Αττικής σε άλλο κατάστημα επί της οδού ... στον Δήμο Μυτιλήνης. Σύμφωνα με την άνω απόφαση του Δ..Σ. της εναγομένης η ειδική αιτιολόγηση για την έγκριση της μεταφοράς του πρακτορείου του προσθέτως παρεμβαίνοντος διαλαμβάνεται στην από 11-11-2002 εισηγητική έκθεση. Ο εισηγητής στην παραπάνω έκθεσή του αναφέρει, ότι το κατάστημα του προσθέτως παρεμβαίνοντος εκκαλούντος στην Μυτιλήνη απέχει 200 μέτρα από τα πλησιέστερα πρακτορεία, λαμβάνοντας δε υπόψη το γεγονός, ότι ο προσθέτως παρεμβαίνων μετά το γάμο του το 1999 κατοικεί μόνιμα στην Μυτιλήνη, όπου εργάζεται η σύζυγος του, προτείνει την έγκριση της μεταφοράς για κοινωνικούς λόγους. Όμως και υπό την εκδοχή, ότι οι άνω αιτιολογίες της εισήγησης συνιστούν και αιτιολογίες της προαναφερθείσας απόφασης του Δ.Σ, της εναγομένης, αυτές δεν είναι οι δέουσες κατά νόμο επαρκείς και σαφείς σχετικά με τα ζητήματα της βιωσιμότητας των υπαρχόντων στην περιοχή πρακτορείων, της εμπορικότητας της περιοχής, της δημογραφικής και πληθυσμιακής σύνθεσης της περιοχής, της ανάγκης εξυπηρέτησης των διαγωνιζομένων της περιοχής, καθώς και της ανάγκης επέκτασης του δικτύου των συμβεβλημένων με την εναγομένη πρακτορείων για τη χορήγηση της απαιτούμενης άδειας σε σχέση με τα προαναφερόμενα κριτήρια, τα οποία πρέπει να λαμβάνονται υπόψη από την εναγόμενη και σε συνάρτηση, με τα οποία χορηγείται άδεια μετεγκατάστασης. Εξάλλου, οι αναφερόμενοι κοινωνικοί λόγοι δεν συνιστούν ανωτέρα βία, δηλαδή περιστατικά απρόβλεπτα και αναπότρεπτα, με την συνδρομή των οποίων θα δικαιολογούνταν η μεταφορά του πρακτορείου του προσθέτως παρεμβαίνοντος - εκκαλούντος στο Δήμο Μυτιλήνης. Εξάλλου, οι παραπάνω κοινωνικοί λόγοι που επικαλέστηκε ο τελευταίος, προϋπήρχαν στις 13-09-1999, που εκδόθηκε η άδεια λειτουργίας του πρακτορείου του στο Δήμο Ταύρου, αφού ο γάμος του τελέστηκε στις 31-07-1999, δηλαδή πριν να του χορηγηθεί η άδεια. Επίσης πρέπει να σημειωθεί, ότι ο προσθέτως παρεμβαίνων - εκκαλών με προγενέστερες δύο αιτήσεις του προς την εναγομένη, επικαλούμενος τους ίδιους κοινωνικούς λόγους, είχε ζητήσει την μεταφορά του πρακτορείου στον Δήμο Μυτιλήνης, οι οποίες όμως απορρίφθηκαν. Με βάση τα παραπάνω δεδομένα το Δ.Σ. της εναγομένης -εκκαλούσας με την προσβαλλόμενη απόφαση του παραβίασε τις ως άνω διατάξεις, αφού αφενός μεν, δεν την αιτιολόγησε, επαρκώς κατά νόμο, αφετέρου δε, ουδόλως έλαβε υπόψη του το σύνολο των ως άνω εκτεθέντων κριτηρίων και συνακόλουθα πάσχει από έλλειψη νομιμότητας, αφού δεν τηρήθηκε ο ουσιώδης τύπος της αιτιολογίας.

Συνεπώς, η με αριθμό 22/14-11-2002 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης - εκκαλούσας πρέπει να ακυρωθεί. Με βάση τις παραδοχές αυτές, το Εφετείο απέρριψε ως κατ' ουσίαν αβάσιμες τις εφέσεις της εναγομένης ΟΠΑΠ Α.Ε. και του υπέρ αυτής προσθέτως παρεμβαίνοντος Φ. Κ. - ήδη αναιρεσείοντος, κατά της πρωτόδικης απόφασης με την οποία είχε ακυρωθεί η προαναφερθείσα απόφαση του Δ.Σ. της εναγομένης περί μετεγκατάστασης του πρακτορείου του αναιρεσείοντος. Από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει, ότι το Εφετείο δέχθηκε την ένδικη αγωγή περί ακυρώσεως της ειρημένης απόφασης του Δ.Σ. της ΟΠΑΠ Α.Ε. κυρίως λόγω έλλειψης αιτιολογίας και επικουρικώς, λόγω έλλειψης επαρκούς κατά νόμο αιτιολογίας. Έτσι, το διατακτικό της προσβαλλομένης στηρίζεται σε δύο επάλληλες και αυτοτελείς αιτιολογίες, κάθε μία των οποίων στηρίζει αυτοτελώς το διατακτικό της. Επομένως, ο πρώτος εκ του αριθ. 14, ο δεύτερος εκ του αριθ. 1, ο τρίτος εκ του αριθ. 19, ο τέταρτος εκ του αριθ. 11 και ο πέμπτος εκ του αριθ. 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγοι αναιρέσεως, με τους οποίους πλήττεται η αιτιολογία της απόφασης, η αφορώσα την επικουρική βάση της αγωγής της ακύρωσης της απόφασης του Δ.Σ. της ΟΠΑΠ Α.Ε., λόγω ανεπαρκούς αιτιολογίας και αφήνουν αναιρετικά ανέπαφη την επάλληλη αιτιολογία αυτής περί ακυρώσεως της ειρημένης αποφάσεως, ως αναιτιολόγητης, είναι αλυσιτελείς και απορριπτέοι ως απαράδεκτοι (ΟλΑΠ 25/1994, ΟλΑΠ 25/2003). Σε κάθε περίπτωση, ο πρώτος εκ του αριθ. 14 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, όπως συμπληρώνεται με τον πρώτο πρόσθετο λόγο αναίρεσης, για το λόγο ότι το Εφετείο, παρά το νόμο, δεν κήρυξε απαράδεκτο της αγωγής για έλλειψη εννόμου συμφέροντος των αναιρεσιβλήτων, αφού οι τελευταίες δεν απέδειξαν, ότι εκ της μεταφοράς του πρακτορείου του αναιρεσείοντος δεν υπέστησαν ζημία ή βλάβη, αλλά αντιθέτως αποδείχθηκε ότι τα έσοδα τους αυξήθηκαν σε σχέση με τον προγενέστερο χρόνο, άλλως, διότι δεν επικαλούνται στην αγωγή τους άμεσο και ενεστώς έννομο συμφέρον που να δικαιολογεί την άσκηση της, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος. Και τούτο διότι: α) η απόδειξη της βιωσιμότητας των πρακτορείων των αναιρεσιβλήτων δεν άγει σε δικονομικό απαράδεκτο, κατά την έννοια του αριθ. 14 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ και στην ίδρυση, συνεπώς, του σχετικού λόγου αναίρεσης, αλλά στην κατ' ουσία απόρριψη της αγωγής και β) ως αόριστος, αφού ο αναιρεσείων δεν διατείνεται σε αυτόν, ότι τον προβαλλόμενο πιο πάνω ισχυρισμό του, που δεν εμπίπτει σε κάποια από τις εξαιρέσεις του άρθρου 562 παρ. 2 ΚΠολΔ, πρότεινε, ως όφειλε, στο δικαστήριο της ουσίας, ούτε αναφέρει τον τρόπο πρότασης του, ώστε να μπορεί να κριθεί, αν είναι παραδεκτός και νόμιμος. Στο άρθρο 1 του από 20/29-12-1958 β. δ/τος (Α.228), το οποίο εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 12 παρ. 1 περ. στ' του ν.δ. 3769/1957, ορίζεται ότι: "1. Συνιστάται νομικόν πρόσωπον ιδιωτικού δικαίου υπό την επωνυμίαν "Οργανισμός Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου (Ο.Π.Α.Π.)", έδραν έχον τας Αθήνας. 2, Ο Οργανισμός αναλαμβάνει την οργάνωσιν και λειτουργίαν του δελτίου προγνωστικών επί των ποδοσφαιρικών αγώνων". Εξάλλου, στο άρθρο 7 παρ. 24 περ. γ' του ν. 2557/1997 ορίζεται ότι "Με κοινή απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού και του Υφυπουργού Πολιτισμού, αρμόδιου για θέματα αθλητισμού, ρυθμίζονται θέματα σχετικά με τις προϋποθέσεις χορήγησης και ανάκλησης άδειας σε πράκτορες των παιχνιδιών του Ο.Π.Α.Π.. τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους, τους όρους λειτουργίας των παιχνιδιών και των επιχειρήσεων των πρακτόρων και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια". Περαιτέρω, στον ν. 2414/1996 (Α. 135) ορίζεται, στο άρθρο 1 παρ. 1 ότι "Στις διατάξεις του παρόντος νόμου υπάγονται οι κάτωθι Δημόσιες Επιχειρήσεις και Οργανισμοί, που ονομάζονται και για τους σκοπούς του παρόντος νόμου δημόσιες επιχειρήσεις: ... ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ (Ο.Π.Α.Π.) ..." και στο άρθρο 2, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 21 παρ. 1 του ν. 2733/1999 (Α' 155), ότι: "1. Με προεδρικά διατάγματα, που εκδίδονται με πρόταση των Υπουργών ... και του Υπουργού που εποπτεύει τη δημόσια επιχείρηση μετά από γνώμη του Διοικητικού Συμβουλίου, δύνανται να μετατρέπονται σε ανώνυμες εταιρίες οι δημόσιες επιχειρήσεις που δεν έχουν τη μορφή αυτή και να καταρτίζονται τα καταστατικά τους, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος νόμου και του κ.ν. 2190/1920 ...". Ακολούθησε το π.δ. 228/1999 "Μετατροπή του Οργανισμού Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου (Ο.Π.Α.Π.) σε Ανώνυμη Εταιρεία (Α.Ε.)" (Α'193), το οποίο εκδόθηκε με βάση το ανωτέρω άρθρο 2 παρ. 1 του ν. 2414/1996 και στο οποίο ορίζεται, στο άρθρο 1 ότι "Συνιστάται ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία "Οργανισμός Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου Α.Ε." και σε συντομογραφία και διακριτικό τίτλο "Ο.Π.Α.Π. Α.Ε." ... Η εταιρεία λειτουργεί χάριν του δημοσίου συμφέροντος κατά τους κανόνες της ιδιωτικής οικονομίας, διεπόμενη από τις διατάξεις του ν. 2414/1996 ... και του κ.ν. 2190/1920 …", στο άρθρο 2 ότι "1. Σκοπός της εταιρείας είναι: α) Η οργάνωση, η λειτουργία και η διεξαγωγή από την εταιρεία ή σε συνεργασία με τρίτους των παιχνιδιών, … σε ολόκληρη τη χώρα και εκτός αυτής για λογαριασμό του Ελληνικού Δημοσίου, β) ..., 2, Για την επίτευξη των σκοπών της ασκούνται από την Ο.Π.Α.Π. Α.Ε. και οι ακόλουθες δραστηριότητες: α) ..., δ) Η σύσταση σε όλη τη χώρα πρακτορείων, που πρακτορεύονται εν γένει παιχνίδια της εταιρείας κατ' αποκλειστικότητα και η χορήγηση αδειών λειτουργίας πρακτορείων σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα, για ένα ή περισσότερα από τα παιχνίδια της, με τους όρους και τις προϋποθέσεις που κάθε φορά θέτει το Δ.Σ. της εταιρείας ..." και στο άρθρο 10 "5. Οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου, οι οποίες πρέπει να είναι ειδικά αιτιολογημένες, λαμβάνονται κατά πλειοψηφία των παρόντων μελών". Στη συνέχεια, με την 25.148/1999 απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού και του Υφυπουργού Πολιτισμού, που εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 7 παρ. 24 περ. γ' του ν. 2557/1997, εγκρίθηκε ο Κανονισμός Λειτουργίας Πρακτορείων, Υποχρεώσεις - Δικαιώματα Πρακτόρων Ο.Π.Α.Π., στο άρθρο 1 του οποίου ορίζεται ότι "1. Ο Ο.Π.Α.Π. χορηγεί ενιαία άδεια πρακτόρευσης των παιχνιδιών του...σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα, με τη μορφή εταιρείας, εφόσον πληρούνται οι ειδικότεροι όροι και οι προϋποθέσεις που θέτει ο Οργανισμός για το κάθε παιχνίδι χωριστά. Η χορήγηση γίνεται σε συνάρτηση με : - την απόσταση του υπό ίδρυση πρακτορείου από τα ήδη υπάρχοντα πρακτορεία της περιοχής, - τη δημογραφική και πληθυσμιακή σύνθεση της περιοχής, - την εμπορικότητα της περιοχής, - τη βιωσιμότητα των λειτουργούντων πρακτορείων στην περιοχή σε σχέση με την κίνηση τους, - την εξυπηρέτηση των διαγωνιζομένων, - τα επιχειρησιακά σχέδια του Οργανισμού και τους στόχους που θέτει για κάθε παιχνίδι", στο άρθρο 2 "1. Η άδεια ισχύει για την περιφέρεια και το κατάστημα για το οποίο εκδόθηκε. 2. Μεταφορά της αδείας σε άλλο κατάστημα επιτρέπεται μόνο μετά από αίτηση του πράκτορα και έγκριση του Οργανισμού, εφόσον συντρέχουν αιτιολογημένοι εμπορικοί λόγοι ή λόγοι ανωτέρας βίας και σύμφωνα πάντα με : α) την απόσταση του υπό ίδρυση πρακτορείου από τα ήδη υπάρχοντα πρακτορεία της περιοχής, β) τη δημογραφική και πληθυσμιακή σύνθεση της περιοχής, γ) την εμπορικότητα της περιοχής, δ) τη βιωσιμότητα των λειτουργούντων πρακτορείων στην περιοχή σε σχέση με την κίνηση τους, ε) την εξυπηρέτηση των διαγωνιζομένων, στ) τα επιχειρησιακά σχέδια του Οργανισμού και τους στόχους που θέτει για κάθε παιχνίδι, ζ) την λειτουργικότητα και εμπορικότητα του προτεινόμενου καταστήματος. 3. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις μεταφορά της άδειας σε άλλο Νομό . επιτρέπεται μόνο μετά από αίτηση του πράκτορα και έγκριση του Οργανισμού, και εφόσον συντρέχουν αιτιολογημένοι και διαπιστωμένοι κοινωνικοί λόγοι ή λόγοι ανωτέρας βίας και σύμφωνα με τα παραπάνω". Τέλος, με τη 442/2001 απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πολιτισμού, που εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 21 του ν. 2733/1999, τροποποιήθηκε και κωδικοποιήθηκε το καταστατικό της Ο.Π.Α.Π. Α.Ε., στο άρθρο 16 παρ. 2 του οποίου ορίζεται: "Οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου πρέπει να είναι αιτιολογημένες και λαμβάνονται με απόλυτη πλειοψηφία". Από τις παραπάνω διατάξεις συνάγεται, ότι με το Β.Δ. 20/29-12-1958 συστάθηκε και λειτουργεί το νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου με την επωνυμία "Οργανισμός Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου (Ο.Π.Α.Π.)", που ήδη έχει μετατραπεί σε ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία "Οργανισμός Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου Α.Ε." και διακριτικό τίτλο "Ό.Π.Α.Π, Α.Ε.", με έδρα την Αθήνα και σκοπό την οργάνωση, λειτουργία και διαγωγή των παιχνιδιών ΠΡΟ-ΠΟ, ΛΟΤΤΟ, ΠΡΟΤΟ, ΠΡΟΠΟΓΚΟΛ, ΤΖΟΚΕΡ, ΜΠΙΝΓΚΟ, ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΛΑΧΕΙΟ, ΑΡΙΘΜΟΛΑΧΕΙΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΕΙΩΝ - ΠΑΙΓΝΙΩΝ, καθώς και κάθε άλλου παιχνιδιού που στο μέλλον ήθελε αποφασίσει το Δ..Σ. αυτού σε όλη τη χώρα και εκτός αυτής για λογαριασμό του Ελληνικού Δημοσίου, Για την εκπλήρωση του σκοπού της, η Ο.Π.Α.Π. Α.Ε. συνιστά, ανά τη χώρα, πρακτορεία, στα οποία θα πρακτορεύονται τα παιχνίδια της κατ' αποκλειστικότητα, με τη χορήγηση άδειας λειτουργίας των πρακτορείων της σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Η άδεια αυτή λειτουργίας χορηγείται μετά από απόφαση του Δ.Σ. αυτής, που εκδίδεται βάσει κριτηρίων που θέτει ο νόμος και πρέπει να είναι σαφώς, πλήρως και ειδικώς αιτιολογημένη. Η άδεια ισχύει για την περιφέρεια και το κατάστημα που εκδόθηκε. Μεταφορά της άδειας σε άλλο κατάστημα, εντός της περιφέρειας για την οποία εκδόθηκε, επιτρέπεται μόνο μετά από αίτηση του πράκτορα και έγκριση του Οργανισμού, εφόσον συντρέχουν αιτιολογημένοι εμπορικοί λόγοι ή λόγοι ανώτερης βίας και σε συνάρτηση πάντα με την απόσταση του υπό ίδρυση πρακτορείου από τα ήδη υπάρχοντα πρακτορεία της περιοχής, τη δημογραφική και πληθυσμιακή σύνθεση της περιοχής, την εμπορικότητα της περιοχής, τη βιωσιμότητα των λειτουργούντων πρακτορείων στην περιοχή σε σχέση με την κίνηση τους, την εξυπηρέτηση των διαγωνιζομένων, τα επιχειρησιακά σχέδια του Οργανισμού και τους στόχους που θέτει για κάθε παιχνίδι, τη λειτουργικότητα και εμπορικότητα του προτεινόμενου καταστήματος. Κατ' εξαίρεση, μπορεί να επιτραπεί η μεταφορά της άδειας σε άλλο νομό, εφόσον συντρέχουν διαπιστωμένοι κοινωνικοί λόγοι ή λόγοι ανώτερης βίας και πάντα σε συνάρτηση με τα παραπάνω κριτήρια. Η απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ο.Π.Α.Π. Α.Ε., είτε αφορά τη χορήγηση άδειας λειτουργίας πρακτορείου της, είτε αφορά τη μεταφορά της άδειας σε άλλο κατάστημα στην ίδια περιοχή, για την οποία εκδόθηκε ή σε άλλο νομό, πρέπει να είναι αιτιολογημένη, δεδομένου δε ότι ο νομοθέτης αναγορεύει σε υποχρεωτικό στοιχείο της απόφασης την αιτιολογία αυτής, η έλλειψη της οποίας, εντεύθεν, οδηγεί σε ακύρωση της απόφασης, πρέπει η αιτιολογία να είναι επαρκής, σαφής και ειδική, ακόμη και αν είναι περιληπτική, ν' αναφέρονται δηλαδή σ' αυτή οι πραγματικοί και νομικοί λόγοι που οδήγησαν στη λήψη της συγκεκριμένης απόφασης σε συνάρτηση με τα κριτήρια, τη λήψη υπόψη των οποίων απαιτεί ο νομοθέτης. Υπό τα ως άνω εκτιθέμενα, το Εφετείο με το να δεχτεί, όπως από την προσβαλλόμενη απόφαση του, της οποίας οι παραδοχές αναφέρονται στην αρχή της παρούσας, προκύπτει, ότι οι αιτιολογίες της από 11-11-2002 εισηγητικής έκθεσης και υπό την εκδοχή, ότι αποτελούν αιτιολογίες της 22/2002 απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης, δεν είναι οι δέουσες, κατά νόμο, επαρκείς και σαφείς σε σχέση με τα κριτήρια, τα οποία πρέπει να λαμβάνονται υπόψη από την εναγομένη και σε συνάρτηση, για τη χορήγηση άδειας μετεγκατάστασης και περαιτέρω, ότι οι επικαλούμενοι κοινωνικοί λόγοι προϋπήρχαν στις 13-09-1999 που εκδόθηκε η άδεια λειτουργίας του πρακτορείου στο Δήμο Ταύρου και ότι, επιπλέον, δεν συνιστούν οι κοινωνικοί αυτοί λόγοι ανώτερη βία. δηλαδή γεγονός απρόβλεπτο και αναπότρεπτο, που θα δικαιολογούσε τη μετεγκατάσταση, δεν παραβίασε τις ειρημένες διατάξεις ουσιαστικού δικαίου με το να απαιτήσει κατά την εφαρμογή τους περισσότερα στοιχεία από εκείνα που σ' αυτές ορίζονται, ούτε παρέλειψε να εφαρμόσει την ουσιαστικού δικαίου διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 2 της 25.148/1999 απόφασης του Υπουργού Πολιτισμού και του Υφυπουργού Πολιτισμού, αφού, όπως από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει, εφάρμοσε την εν λόγω διάταξη που ήταν, άλλωστε, εφαρμοστέα κατά τις παραδοχές του, ούτε παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 101 ΑΚ και 35 Ν. 2190/2000, με το να αρκεσθεί σε λιγότερα στοιχεία από όσα από αυτές ορίζονται.

Συνεπώς, ο δεύτερος κύριος και τρίτος πρόσθετος εκ του αριθ. 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ λόγοι αναίρεσης είναι αβάσιμοι. Περαιτέρω, το Εφετείο, με το να δεχτεί τ' ανωτέρω, δε στέρησε την απόφαση του νόμιμης βάσης, αφού διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα της επάρκειας ή μη της υπάρχουσας στην ως άνω εισηγητική έκθεση αιτιολογίας. Ειδικότερα, δεν ήταν απαραίτητο για την επάρκεια της αιτιολογίας του το Εφετείο να αιτιολογήσει το αν τα κριτήρια αφορούσαν και τους αντιδίκους του αναιρεσείοντος, αφού, σύμφωνα με τις παραδοχές του, κατά νόμον απαιτείται η λήψη υπόψη και αναφορά στην απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ο.Π.Α.Π. Α.Ε. των στοιχείων εκείνων που, σε συνάρτηση με όλα τα εκ του νόμου τιθέμενα κριτήρια, επιτρέπουν τη χορήγηση άδειας μετεγκατάστασης. Ούτε, εξάλλου, η παραδοχή του Εφετείου ότι πρέπει να αναφέρονται στην απόφαση για τη χορήγηση της άδειας μεταφοράς του αναιρεσείοντος τα ανωτέρω κριτήρια αντιφάσκει προς την παραδοχή, ότι οι επικαλούμενοι κοινωνικοί λόγοι δεν συνιστούν και λόγο ανώτερης βίας, αφού, όπως από το σύνολο των παραδοχών της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει, η έρευνα της ύπαρξης κοινωνικών λόγων ή λόγων ανώτερης βίας για τη χορήγηση άδειας μετεγκατάστασης ερευνάται σε συνάρτηση προς τα εκ του νόμου τιθέμενα ως άνω κριτήρια. Ούτε, τέλος, απαιτείτο για την επάρκεια της αιτιολογίας να διαλαμβάνεται στην προσβαλλόμενη απόφαση κρίση περί του αν επηρεάστηκε ή όχι η βιωσιμότητα του πρακτορείου των αναιρεσιβλήτων, αφού αντικείμενο δικαστικής έρευνας ήταν η παρά το νόμο έκδοση της απόφασης μετεγκατάστασης και όχι το εάν συνέτρεχαν πράγματι οι ουσιαστικές προϋποθέσεις έκδοσης αυτής.

Συνεπώς, ο τρίτος κύριος και τέταρτος πρόσθετος εκ του αριθ. 19 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ λόγοι αναίρεσης είναι αβάσιμοι.

Με τον τέταρτο λόγο αναίρεσης, ο οεναιρεσείων παραπονείται, ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη κατά την συναγωγή του αποδεικτικού του πορίσματος τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο έγγραφα, τα οποία επικαλέσθηκε και προσκόμισε ενώπιον του, προς απόδειξη του ουσιώδους ισχυρισμού του, ότι συνέτρεχαν στη συγκεκριμένη περίπτωση οι προϋποθέσεις χορήγησης αδείας μετεγκατάστασης του πρακτορείου του, υποπίπτοντας, έτσι, στην πλημμέλεια του αριθ. 11 περ. γ' του άρθρου 559 του ΚΠολΔ και με τον πέμπτο λόγο αναίρεσης προβάλλει αιτίαση από τον αριθ. 12 του άρθρου 559 του ίδιου ως άνω Κώδικα, ισχυριζόμενος, ότι το Εφετείο παραβίασε την, κατά νόμον, αποδεικτική δύναμη των τριών πρώτων εκ των ως άνω εγγράφων, στα οποία δεν προσέδωσε την πλήρη αποδεικτική δύναμη που αυτά έχουν, ως δημόσια έγγραφα, τα οποία εκδόθηκαν από αρμόδιο καθ' ύλην υπάλληλο. Ο τέταρτος εκ του αριθ. 11 περ. γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης κατά το μέρος που αφορά τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο υπό στοιχεία α', β' και γ' έγγραφα, είναι απορριπτέος, λόγω της αντιφατικότητας του προς τον εκ του άρθρου 559 αριθ. 12 του ίδιου ως άνω Κώδικα πέμπτο λόγο αναίρεσης, αφού η αιτίαση για μη λήψη υπόψη τούτων, αντιφάσκει προς την αιτίαση, ότι δεν προσδόθηκε σε αυτά η πλήρης αποδεικτική δύναμη, την οποία έχουν ως δημόσια έγγραφα, που προϋποθέτει λήψη υπόψη των εγγράφων αυτών. Ως προς τα λοιπά έγγραφα, ο λόγος αναίρεσης είναι απορριπτέος, ως απαράδεκτος, διότι ο ισχυρισμός προς απόδειξη του οποίου προσκομίσθηκαν δεν ήταν ουσιώδης, αφού, όπως από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει, αντικείμενο της δικαστικής έρευνας δεν ήταν η συνδρομή ή όχι των προϋποθέσεων για τη χορήγηση άδειας μεταφοράς του πρακτορείου του αναιρεσείοντος, αλλά το αν η απόφαση του Δ.Σ. της ΟΠΑΠ Α.Ε., με την οποία χορηγήθηκε η άδεια μετεγκαταστάσεως του πρακτορείου του αναιρεσείοντος, είχε ή όχι την απαιτούμενη κατά νόμο αιτιολογία. Με την ίδια ως άνω αιτιολογία πρέπει να απορριφθεί και ο πέμπτος εκ του αριθ. 12 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης.

Με τον δεύτερο πρόσθετο λόγο αναίρεσης ο αναιρεσείων προβάλλει αιτιάσεις από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, ισχυριζόμενος, ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τους προταθέντες με τις πρωτόδικες προτάσεις και επσναφερθέντες ενώπιον του με λόγο έφεσης ουσιώδεις ισχυρισμούς του, ότι και η απόσταση των 200 μέτρων του πρακτορείου του υφίστατο και η βιωσιμότητα των πρακτορείων των αναιρειβλήτων δεν θα επηρεάζετο εκ της μεταφοράς του πρακτορείου του, λόγω της πυκνότητας και αυξήσεως του πληθυσμού, αλλά και της προσθήκης νέων παιχνιδιών από την ΟΠΑΠ Α.Ε. Ο λόγος αυτός αναίρεσης είναι απορριπτέος, ως απαράδεκτος, αφού οι ανωτέρω ισχυρισμοί δεν αποτελούν πράγματα, κατά την έννοιας της διατάξεως του αριθμού 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, αλλά αρνητικούς της αγωγής ισχυρισμούς του αναιρεσείοντος και συνεπώς η μη λήψη υπόψη τούτων από το Εφετείο δεν ιδρύει την εκ του αριθ. 8 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ αιτίαση.

Με τον τρίτο πρόσθετο λόγο αναίρεσης προβάλλεται αιτίαση από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, για τον λόγο ότι το Εφετείο, με το να δεχθεί την ένδικη αγωγή, παραβίασε ευθέως με τη μη εφαρμογή της την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 21 του Συντάγματος, με την οποία προστατεύεται η οικογένεια, ως θεσμός, αφού τίθεται έτσι φραγμός στην μετά της συζύγου του συνοίκηση του αναιρεσείοντος. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, αφού ναι μεν με την ανωτέρω συνταγματική διάταξη προστατεύεται η οικογένεια, τούτο όμως γίνεται υπό τους όρους του νόμου και όχι κατά παράβαση αυτού. Μετά απ' αυτά, εφόσον δεν υφίσταται άλλος λόγος για έρευνα, πρέπει η αναίρεση και οι πρόσθετοι αυτής λόγοι να απορριφθούν, για τους λόγους που προαναφέρθηκαν. Η δικαστική δαπάνη της παριστάμενης από τις αναιρεσίβλητες, η οποία δεν κατέθεσε προτάσεις στην παρούσα συζήτηση, πρέπει να επιβληθεί σε βάρος του αναιρεσείοντος, λόγω της ήττας του (αρθρ. 176 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 2/1/2008 αίτηση αναίρεσης και τους πρόσθετους αυτής λόγους του Φ. Κ., προς αναίρεση της με αριθμό 6779/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και

Επιβάλλει σε βάρος του αναιρεσείοντος την δικαστική δαπάνη της πρώτης αναιρεσίβλητης, από χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουλίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 26 Μαρτίου 2012.

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ