501/2020 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 501 / 2020 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 501/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Καλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρήστο Βρυνιώτη, Γεώργιο Χοϊμέ, Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου και Μαρία Τζανακάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 4 Οκτωβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τους Υπουργούς Οικονομικών και Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, που κατοικοεδρεύουν στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Παναγιώτα Παρασκευοπούλου, Πάρεδρο ΝΣΚ, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Του αναιρεσιβλήτου: Π. Μ. του Ν., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-3-2013 αίτηση καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης απαλλοτρίωσης του ήδη αναιρεσιβλήτου (μετά την έκδοση της 114/2010 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης που καθόρισε προσωρινή τιμή μονάδος αποζημίωσης), που κατατέθηκε στο Εφετείο Ναυπλίου και συνεκδικάστηκε με την από 28-4-2014 διά των προτάσεων ανταίτηση του ήδη αναιρεσείοντος.

Εκδόθηκε η 245/2015 οριστική απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου, την αναίρεση της οποίας ζητεί το αναιρεσείον με την από 20-5-2016 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο το αναιρεσείον όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την διάταξη του άρθρου 576 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δικ., αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε την συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στην συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Εξ άλλου, κατά το άρθρο 6Α του διατάγματος της 26 Ιουνίου - 10 Ιουλίου 1944 "Περί κώδικος των νόμων περί δικών του Δημοσίου", που προστέθηκε με το άρθρο 46 παρ. 3 του ν. 4305/2014 "Η επίδοση από το Ελληνικό Δημόσιο ή οποιοδήποτε Ν.Π.Δ.Δ. ενδίκου βοηθήματος και ενδίκου μέσου, οποιασδήποτε κλήσης προς συζήτηση υπόθεσης, οποιασδήποτε δικαστικής απόφασης, προσωρινής διαταγής, για οποιαδήποτε υπόθεση σε οποιονδήποτε βαθμό ή στο πλαίσιο της αναιρετικής δίκης, ενώπιον οποιουδήποτε πολιτικού ή διοικητικού δικαστηρίου, δύναται να γίνει:

α) στους αντιδίκους του ή τον αντίκλητό τους, β) στον δικηγόρο, ο οποίος τους εκπροσώπησε κατά την τελευταία συζήτηση της υπόθεσης ή έχει υπογράψει το τελευταίο δικόγραφο που αφορά την υπόθεση, στην τελευταία δηλωθείσα, κατά τις κείμενες διατάξεις, διεύθυνσή τους. Ο δικηγόρος στην περίπτωση του προηγούμενου εδαφίου θεωρείται αντίκλητος και για κάθε μεταγενέστερη επίδοση, εκτός εάν ο διάδικος, κατά περίπτωση, γνωστοποίησε με δήλωση στην Κεντρική Υπηρεσία του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ή την έδρα του Ν.Π.Δ.Δ., το διορισμό νέου πληρεξουσίου ή αντικλήτου.

Ο δικηγόρος ή ο αντίκλητος οφείλει να παραδίδει αμελλητί το επιδιδόμενο έγγραφο. Επιδόσεις που έχουν διενεργηθεί κατά τα αναφερόμενα στα προηγούμενα εδάφια θεωρούνται νόμιμες και για εκκρεμείς σε οποιοδήποτε στάδιο υποθέσεις" (βλ. και άρθρο 22 παρ. 4 του ν. 2882/2001, η οποία προστέθηκε με το άρθρο 131 παρ. 2 του ν. 4070/2012).

Στην προκειμένη περίπτωση, με την κρινόμενη από 20.5.2016 και με αριθμό καταθέσεως 24/2016 αίτηση του αναιρεσείοντος Ελληνικού Δημοσίου διώκεται η αναίρεση της 245/2015 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου, της οποίας, με πράξη της Προέδρου του Δ' Πολιτικού Τμήματος του Δικαστηρίου τούτου, ορίστηκε δικάσιμος η αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας (4.10.2019).

Κατ' αυτήν, όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά δημόσιας συνεδριάσεως του Δικαστηρίου τούτου, κατά την εκφώνηση της υποθέσεως στην σειρά της από το οικείο πινάκιο, παραστάθηκε μόνο το αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο, ενώ ο αναιρεσίβλητος δεν εμφανίστηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε με δήλωση από πληρεξούσιο δικηγόρο, σύμφωνα με την διάταξη του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δικ., που εφαρμόζεται και κατά την αναιρετική δίκη, κατά την διάταξη του άρθρου 573 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δικ.

Από την υπ' αριθμ. ... έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή της περιφέρειας του Εφετείου Ναυπλίου Π. Ζ., την οποία επικαλείται και προσκομίζει το αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο, που επισπεύδει την συζήτηση, προκύπτει ότι ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως με την κάτω από αυτήν πράξη καταθέσεως και ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, με παραγγελία της πληρεξουσίας δικηγόρου του αναιρεσείοντος Μ.

Β., Παρέδρου του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, προς τον, θεωρούμενο, κατά τα ανωτέρω, ως αντίκλητο του μη εμφανισθέντος αναιρεσιβλήτου, Η. Π., Δικηγόρο Σπάρτης, ο οποίος τον εκπροσώπησε κατά την τελευταία συζήτηση της υποθέσεως, στις 7.5.2014, ήτοι στην δίκη ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου, επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλομένη 245/2015 απόφασή του.

Επομένως, εφόσον ο αναιρεσίβλητος κλητεύθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, πρέπει να δικαστεί ερήμην, αλλά να προχωρήσει η συζήτηση της υποθέσεως σαν να ήταν και αυτός παρών.

Kατά την διάταξη του άρθρου 17 παρ. 2 του Συντάγματος "Κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του παρά μόνον για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά τον χρόνο της συζητήσεως στο δικαστήριο".

Κατά δε την παρ. 4 του ίδιου άρθρου "Η αποζημίωση ορίζεται από τα αρμόδια δικαστήρια. Πριν καταβληθεί η οριστική ή προσωρινή αποζημίωση διατηρούνται ακέραια όλα τα δικαιώματα του ιδιοκτήτη και δεν επιτρέπεται η κατάληψη". Ως καταβλητέα αποζημίωση για την συντέλεση της απαλλοτριώσεως και την δυνατότητα καταλήψεως νοείται η κατά την ως άνω διάταξη της παρ. 2 "πλήρης", η οποία πρέπει, συνεπώς, να περιλαμβάνει και την αξία των, κατά το άρθρο 953 Α.Κ., συστατικών του ακινήτου, τα οποία συναπαλλοτριώνονται αυτοδικαίως, σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 2882/2001, ανεξάρτητα από την μνεία τους στην απόφαση κηρύξεως της αναγκαστικής απαλλοτριώσεως ή στο κτηματολογικό διάγραμμα ή στον κτηματολογικό πίνακα.

Κατά τις διατάξεις δε του άρθρου 20 παρ. 1, 2 και 4 του ν. 2882/2001, όπως οι παρ. 1 και 2 ίσχυαν πριν από την αντικατάστασή τους με την διάταξη του άρθρου 76 παρ. 13 του ν. 4146/2013 και έχουν στην προκειμένη περίπτωση εφαρμογή, εφόσον η ένδικη αίτηση, επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση, ασκήθηκε πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 4146/2013 (Φ.Ε.Κ.

Α' 90/18.4.2013) (Α.Π. 127/2016, Α.Π. 1248/2014), ήτοι κατατέθηκε στις 29.3.2013 και επιδόθηκε στις 3.4.2013, "Αρμόδιο να προσδιορίσει οριστικά την αποζημίωση είναι το Εφετείο, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται η απαλλοτριούμενη έκταση ή το μεγαλύτερο μέρος αυτής (παρ. 1). Μέσα σε τριάντα ημέρες από την κοινοποίηση της απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου κάθε ενδιαφερόμενος δικαιούται, και αν ακόμη δεν υπήρξε διάδικος στη δίκη για τον προσωρινό καθορισμό της αποζημίωσης, να ζητήσει τον οριστικό προσδιορισμό αυτής.

Εάν η απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου δεν επεδόθη, η προθεσμία για την άσκηση της αίτησης περί οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης είναι σε κάθε περίπτωση έξι μήνες από την δημοσίευση της απόφασης, με την επιφύλαξη εφαρμογής του δευτέρου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 9 (παρ. 2). Εάν η προθεσμία για την άσκηση της αίτησης παρήλθε άπρακτη, η αποζημίωση που προσδιορίστηκε προσωρινά καθίσταται οριστική για τον ενδιαφερόμενο που δεν άσκησε αίτηση (παρ. 4)" και κατά την διάταξη του δευτέρου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 9 του νόμου αυτού "Όποιος δεν κλητεύθηκε ούτε έλαβε μέρος στη δίκη για τον καθορισμό της αποζημίωσης δικαιούται να ασκήσει με αίτηση την αξίωσή του για καθορισμό μεγαλύτερης οριστικής αποζημιώσεως, κατά το άρθρο 21 του παρόντος νόμου, μέσα σε πέντε (5) έτη από την συντέλεση της απαλλοτρίωσης και, σε περίπτωση που αποδεδειγμένα έχει λάβει γνώση, μέσα σε έξι (6) μήνες από τότε που αυτός έλαβε γνώση", ενώ κατά την διάταξη του άρθρου 21 παρ. 1 του ίδιου νόμου "Η αίτηση για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης δύναται να ασκηθεί και απευθείας ενώπιον του Εφετείου, εφόσον δεν εκκρεμεί αίτηση οποιουδήποτε ενδιαφερομένου για προσωρινό προσδιορισμό αυτής ή δεν έχει εκδοθεί απόφαση που να την προσδιορίζει προσωρινώς".

Από τις διατάξεις αυτές σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 14 παρ. 1, 16 παρ. 1, 17 παρ. 1 και 19 του ίδιου νόμου συνάγονται τα ακόλουθα: 1) Για να είναι πλήρης η αποζημίωση, η οποία οφείλεται ως αντάλλαγμα για την στέρηση της ιδιοκτησίας, πρέπει να περιλαμβάνει όχι μόνο την αξία του απαλλοτριουμένου ακινήτου, αλλά και την αξία των συστατικών του. 2) Στην περίπτωση αυτή (υπάρξεως συστατικών) ο ιδιοκτήτης αυτών δικαιούται να ζητήσει τον καθορισμό και την παροχή σχετικής αποζημιώσεως, 3) η αναφερόμενη παραπάνω εξάμηνη προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να υποβληθεί η αίτηση για οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως απαλλοτριωθέντος ακινήτου και των συστατικών του, δεσμεύει όλους τους ενδιαφερόμενους που κλήθηκαν ή έλαβαν μέρος στην δίκη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημιώσεως, ενώ δεν δεσμεύει εκείνους που δεν κλήθηκαν ή δεν έλαβαν μέρος στην άνω δίκη, οι οποίοι και μόνον δικαιούνται να ασκήσουν αίτηση απευθείας στο Εφετείο για οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως και μετά την πάροδο εξαμήνου από την δημοσίευση της αποφάσεως περί προσωρινού προσδιορισμού της αποζημιώσεως μέσα σε προθεσμία πέντε ετών από την κατά το άρθρο 7 του ίδιου νόμου συντέλεση της απαλλοτριώσεως και πάντως εντός έξι μηνών από τότε που αποδεδειγμένα έλαβαν γνώση της συντελέσεως αυτής (Ολ.ΑΠ 17/2006, Ολ.ΑΠ 27/2006, ΑΠ 1266/2006) και 4) Αν κατά την δίκη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημιώσεως, που οφείλεται για την απαλλοτριούμενη εδαφική έκταση δεν είχε υποβληθεί και αίτημα καθορισμού προσωρινής τιμής μονάδας για τα επικείμενα, με συνέπεια αυτό (αίτημα καθορισμού προσωρινής τιμής μονάδας για τα επικείμενα) να μην είχε αποτελέσει αντικείμενο της δίκης εκείνης, ο ιδιοκτήτης μπορεί να επιδιώξει με αίτησή του, απευθείας στο Εφετείο, τον καθορισμό της οριστικής τιμής μονάδος για τα επικείμενα και μετά την πάροδο της εξάμηνης προθεσμίας από την έκδοση της, μη επιδοθείσας, αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου, με την οποία καθορίστηκε η προσωρινή τιμή μονάδας αποζημιώσεως για την απαλλοτριωθείσα εδαφική έκταση (πρβλ.

Α.Π. 522/2207, που αφορά στον οριστικό καθορισμό ιδιαίτερης αποζημιώσεως για το τμήμα του ακινήτου, που απέμεινε μετά την απαλλοτρίωση). Τούτο, άλλωστε, συνάγεται και από την προεκτεθείσα διάταξη της παρ. 4 του ως άνω άρθρου 20 του ν. 2882/2001, σύμφωνα με την οποία η παρέλευση άπρακτης της προθεσμίας για την άσκηση της αιτήσεως οριστικού προσδιορισμού της αποζημιώσεως έχει ως συνέπεια να καθίσταται οριστική η αποζημίωση που προσδιορίστηκε προσωρινά, πράγμα βέβαια, που προϋποθέτει, κατά λογική αναγκαιότητα, ότι έχει προσδιοριστεί προσωρινή αποζημίωση, προϋπόθεση όμως που δεν συντρέχει όταν δεν έχει υποβληθεί καν σχετικό αίτημα.

Εξ άλλου, οι προθεσμίες του άρθρου 20 παρ. 2 του ν. 2882/2001 είναι αποσβεστικές, με την έννοια του άρθρου 279 του Α.Κ., και λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο και αυτεπαγγέλτως, κατά την διάταξη του άρθρου 280 του Α.Κ. (Α.Π. 61/2008, Α.Π. 597/2000). Τέλος, κατά την διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 14 του Κ.Πολ.Δικ. αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από δικαίωμα ή απαράδεκτο.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως αναφέρεται σε ακυρότητες, δικαιώματα και απαράδεκτα από το δικονομικό μόνο δίκαιο, και όχι το ουσιαστικό. Υπό τον όρο "απαράδεκτο" νοείται το δικονομικό, αυτό δηλαδή που δημιουργείται από την αθέτηση - παραβίαση δικονομικής διατάξεως, με αποτέλεσμα η δικονομική ενέργεια να στερείται των αναγκαίων προϋποθέσεων του κύρους της, ενώ ως έκπτωση από το δικαίωμα νοείται η κύρωση σε βάρος του διαδίκου που επέρχεται από δικονομική διάταξη, σε περίπτωση παρόδου νόμιμης προθεσμίας για ενέργεια, αν από την διάταξη του νόμου και τον σκοπό της συνάγεται ο αποκλεισμός ύστερης ενέργειας.

Η διάταξη του άρθρου 20 του ν. 2882/2001, με την οποία καθορίζονται οι προθεσμίες ασκήσεως της αιτήσεως προσδιορισμού αποζημιώσεως για αναγκαστική απαλλοτρίωση, είναι από την φύση της δικονομική. Η παραβίασή της δε από το δικαστήριο της ουσίας δεν ιδρύει τον από το άρθρο 559 αριθμ. 1 του Κ.Πολ.Δικ. προβλεπόμενο λόγο αναιρέσεως, θεμελιώνει μόνο τον από την διάταξη του άρθρου 559 αριθμ. 14 του ίδιου Κώδικα προβλεπόμενο λόγο αναιρέσεως (Α.Π. 428/2002, βλ.

όμως και αντίθετη Α.Π. 1141/2014). Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δικ., επισκόπηση των προσκομιζομένων διαδικαστικών εγγράφων προκύπτουν τα εξής: Με την από 20.3.2013 και με αριθμό καταθέσεως 227/29.3.2013 αίτησή του, ενώπιον του Εφετείου Ναυπλίου, ο ήδη αναιρεσίβλητος εξέθετε ότι με την υπ' αριθμ. 1013277/926/ 0010/12.4.2007 κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών και ΠΕΧΩΔΕ, που δημοσιεύθηκε νομίμως στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (Φ.Ε.Κ. 162/30.4. 2007, τ.Α.Α.

και Π.Θ.) κηρύχθηκε συμπληρωματική αναγκαστική απαλλοτρίωση, για λόγους δημόσιας ωφέλειας, και ειδικότερα για την κατασκευή του τμήματος του αυτοκινητοδρόμου Κόρινθος - Τρίπολη - Καλαμάτα - Σπάρτη, στο τμήμα Λεύκτρο - Σπάρτη, από την χ.θ. 21+200,00 έως την χ.θ. 35+600,00, εκτάσεως συνολικού εμβαδού 1.346.807,11 τ.μ., που βρίσκεται στην περιοχή του τέως Δήμου … Λακωνίας, του Νομού Λακωνίας και νυν διευρυμένου Δήμου Σπάρτης.

Μεταξύ των απαλλοτριουμένων περιλαμβάνεται και η με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ... ιδιοκτησία του, στην οποία υφίστατο διώροφη πετρόκτιστη αγροικία και δέντρα ελιάς, καρυδιάς, συκιάς, κορομηλιάς και μουριάς. Ότι το ήδη αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο, υπέρ του οποίου κηρύχθηκε η αναγκαστική απαλλοτρίωση, με την από 16.7.2009 αίτησή του, ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης - η οποία δεν εστρέφετο εναντίον του (αιτούντος και ήδη αναιρεσιβλήτου), ως αληθούς ιδιοκτήτη, αλλά εναντίον του Ι.

Μ. του Δ., ως εικαζομένου δικαιούχου της ως άνω ιδιοκτησίας -στην οποία, ως μόνα επικείμενα ανεφέροντο 50 μεσαίες ελιές, σύμφωνα με τον αρχικό από 20.7.2006 κτηματολογικό πίνακα- ζήτησε τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημιώσεως για την απαλλοτριούμενη εδαφική έκταση και των ως άνω δέντρων ελιάς που υπήρχαν εντός αυτής.

Κατά την συζήτηση της αιτήσεως αυτής, στις 27.11.2009, αυτός (αιτών και ήδη αναιρεσίβλητος) άσκησε παραδεκτά κυρία παρέμβαση, δηλώσας ότι τυγχάνει κύριος της ως άνω ιδιοκτησίας, ασκήσας εν συνεχεία παραδεκτά ανταίτηση, αιτούμενος να καθοριστούν για το έδαφος της απαλλοτριούμενης ιδιοκτησίας του και τα αναφερόμενα στον ως άνω αρχικό κτηματολογικό πίνακα απαλλοτριούμενα επικείμενά της (δέντρα ελιάς) μεγαλύτερες τιμές από εκείνες που ζητούσε το Ελληνικό Δημόσιο με την αίτησή του.

Επί της αιτήσεως αυτής, καθώς επίσης και επί των ασκηθεισών παρεμβάσεων και ανταιτήσεων και άλλων εκτός του αιτούντος και ήδη αναιρεσιβλήτου, ιδιοκτητών, εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 114/2010 απόφαση του παραπάνω Δικαστηρίου (Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης), που δημοσιεύθηκε στις 26.2.2010, με την οποία έγιναν εν μέρει δεκτές και προσδιορίστηκε προσωρινά η αποζημίωση των απαλλοτριουμένων.

Όμως, στις 31.8.2011, ήτοι μετά την έκδοση της προαναφερόμενης αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης, το Ελληνικό Δημόσιο προέβη στην σύνταξη διορθωτικού - συμπληρωματικού - κτηματολογικού πίνακα, που εγκρίθηκε με την υπ' αριθμ. Δ12/6612/31.8.2011 εγκριτική απόφαση του Διευθυντή της Διεύθυνσης Απαλλοτριώσεων και Τοπογραφήσεων (Δ12) της Γενικής Γραμματείας Σύγχρ.

Δημοσίων Έργων του Υπουργείου Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, Ε. Δ. και θεωρήθηκε από τον ίδιο Διευθυντή στις 31.8.2011, στον οποίο συμπεριέλαβε, το πρώτον, ως επικείμενα της προαναφερόμενης ιδιοκτησίας του: α) την διώροφη πετρόκτιστη αγροικία, β) 2 μεγάλες καρυδιές, γ) 1 μικρή καρυδιά, δ) 3 μεγάλες συκιές, ε) 1 μικρή κορομηλιά και στ) 1 μεγάλη μουριά, του οποίου (συμπληρωματικού κτηματολογικού πίνακα) αυτός (αιτών και ήδη αναιρεσίβλητος) έλαβε γνώση στις 29.10.2012, όταν, ελθών από την Αυστραλία, όπου και η μόνιμη κατοικία του, στην Ελλάδα, επισκέφθηκε την απαλλοτριούμενη ιδιοκτησία του και διαπίστωσε ότι η εντός αυτής διώροφη πετρόκτιστη αγροικία είχε κατεδαφιστεί.

Με την επίκληση των πραγματικών αυτών περιστατικών, ζήτησε να καθοριστεί οριστική τιμή αποζημιώσεως τόσο για την απαλλοτριούμενη εδαφική έκταση της ιδιοκτησίας του και για τα δέντρα ελιάς που υπήρχαν εντός αυτής (δηλαδή για εκείνα για τα οποία είχε καθοριστεί προσωρινή τιμή μονάδας με την προεκτεθείσα απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης), όσο και για τα υπόλοιπα επικείμενα, που, κατά τα προεκτεθέντα, συμπεριελήφθησαν για πρώτη φορά στον ως άνω διορθωτικό - συμπληρωματικό κτηματολογικό πίνακα, δηλαδή για την διώροφη πετρόκτιστη αγροικία και τα δέντρα καρυδιάς, συκιάς, κορομηλιάς και μουριάς.

Επί της αιτήσεως αυτής -που επιδόθηκε στο τότε καθ' ου και ήδη αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο στις 3.4.2013- και της παραδεκτώς ασκηθείσας ανταιτήσεως του Ελληνικού Δημοσίου, με την οποία ζήτησε, κυρίως μεν την απόρριψη της αιτήσεως ως απαράδεκτης, λόγω της εκπρόθεσμης ασκήσεώς της, επικουρικά δε τον καθορισμό μικροτέρων τιμών, από εκείνες που ανεφέροντο στην αίτηση, οι οποίες συνεκδικάστηκαν, εκδόθηκε η προσβαλλομένη υπ' αριθμ. 245/2015 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου.

Από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλομένης ως άνω αποφάσεως προκύπτει ότι το Εφετείο δέχθηκε ότι η ένδικη αίτηση, κατά το μέρος αυτής που αφορούσε στον καθορισμό της οριστικής αποζημιώσεως του απαλλοτριουμένου εδαφικού τμήματος της ιδιοκτησίας του ήδη αναιρεσιβλήτου και των επ' αυτού δέντρων ελιάς, για τα οποία, κατά τα προεκτεθέντα, αυτός είχε λάβει μέρος στην δίκη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημιώσεως, ασκήθηκε εκπρόθεσμα, γιατί ασκήθηκε μετά την παρέλευση της τασσόμενης από την διάταξη του άρθρου 20 παρ. 2 εδ.

γ' του ν. 2882/2001 εξάμηνης αποσβεστικής προθεσμίας από την έκδοση της, μη κοινοποιηθείσας, υπ' αριθμ. 114/26.2.2010 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης, με την οποία καθορίστηκε η προσωρινή τιμή μονάδας αποζημιώσεως της εδαφικής εκτάσεως και των επ' αυτής επικειμένων δέντρων ελιάς, απέρριψε δε αυτήν, κατά το προεκτεθέν μέρος της, ως απαράδεκτη, ενώ, κατά τα λοιπά και δη κατά το μέρος αυτής με το οποίο ο αιτών και ήδη αναιρεσίβλητος ζήτησε απευθείας από το Δικαστήριο εκείνο (Εφετείο) τον οριστικό καθορισμό τιμής μονάδος αποζημιώσεως για λοιπά συμπληρωματικώς συναπαλλοτριωθέντα επικείμενα της εν λόγω ιδιοκτησίας (δηλαδή για την διώροφη πετρόκτιστη αγροικία και τα δέντρα καρυδιάς, συκιάς, κορομηλιάς και μουριάς), που, κατά τα προεκτεθέντα, συμπεριελήφθησαν για πρώτη φορά στον ως άνω διορθωτικό - συμπληρωματικό κτηματολογικό πίνακα και για τα οποία αυτός (αιτών και ήδη αναιρεσίβλητος) δεν είχε λάβει μέρος στην δίκη του προσωρινού προσδιορισμού αποζημιώσεως, κατά την οποία δεν υπεβλήθη, συνεπώς, αίτημα καθορισμού τιμής μονάδας αποζημιώσεως για τα εν λόγω επικείμενα και, ως εκ τούτου, αυτό (αίτημα καθορισμού τιμής μονάδας για τα επικείμενα αυτά) δεν αποτέλεσε αντικείμενο της δίκης εκείνης, δέχθηκε ότι, καίτοι παρήλθε η προαναφερόμενη εξάμηνη προθεσμία από την έκδοση της 114/2010 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης, έχει ασκηθεί παραδεκτά, καθ' όσον ασκήθηκε εντός της τασσόμενης από την διάταξη του άρθρου 20 παρ. 2 εδ.

γ' του ν. 2882/2001 εξάμηνης αποσβεστικής προθεσμίας, αφότου ο παθών έλαβε γνώση του διορθωτικού-συμπληρωματικού κτηματολογικού πίνακα, (άρθρο 9 παρ. 4 του ν. 2882/2001), και δεχόμενο εν μέρει αυτήν (ένδικη αίτηση) και την ανταίτηση του ήδη αναιρεσείοντος, καθόρισε για τα ως άνω επικείμενα (διώροφη πετρόκτιστη αγροικία και δέντρα καρυδιάς, συκιάς, κορομηλιάς και μουριάς), οριστική τιμή μονάδας αποζημιώσεως.

Με τις παραπάνω παραδοχές του, το Εφετείο δεν παρέλειψε, παρά το νόμο, να κηρύξει απαράδεκτο, δεχόμενο ότι αυτή (αίτηση), κατά το προεκτεθέν μέρος της, έχει ασκηθεί παραδεκτώς. Επομένως, οι πρώτος και δεύτερος λόγοι της ένδικης αιτήσεως αναιρέσεως, με τους οποίους το αναιρεσείον ισχυρίζεται τα αντίθετα και αποδίδει στην προσβαλλομένη απόφαση τις αναιρετικές πλημμέλειες από τους αριθμούς 1 και 14 (αληθώς μόνο από τον αριθμό 14) του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δικ., πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω και ενόψει της μη προβολής άλλου αναιρετικού λόγου προς έρευνα, πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της η ένδικη αίτηση αναιρέσεως. Διάταξη περί δικαστικών εξόδων δεν περιλαμβάνεται στην παρούσα, λόγω ερημοδικίας του αναιρεσιβλήτου.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20.5.2016 και με αριθμό καταθέσεως 24/2016 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 245/2015 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 7 Φεβρουαρίου 2020.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 12 Μαΐου 2020.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ Ε.Λ.