501/2018 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 501 / 2018 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 501/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Σακκά, Γεώργιο Κοντό, Αβροκόμη Θούα, Μιλτιάδη Χατζηγεωργίου και Γεώργιο Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 25 Σεπτεμβρίου 2017, με την παρουσία και της γραμματέως, Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. του Φ., ..., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Φ. Κ., με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Της αναιρεσίβλητης: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία ... Α.Ε.", που εδρεύει στη ..., εκπροσωπείται νόμιμα και δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25-9-2007 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3184/2009 του ίδιου Δικαστηρίου και 3504/2011 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε ο αναιρεσείων με την από 28-11-2011 αίτησή του, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 1466/2014 απόφαση του Α2 Τμήματος του Αρείου Πάγου, η οποία αναίρεσε μερικώς την 3504/2011 απόφαση του Εφετείου Αθηνών και παρέπεμψε την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές πλην εκείνων οι οποίοι εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

Στη συνέχεια εκδόθηκε η 3428/2015 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, την αναίρεση της οποίας ζητεί ο αναιρεσείων με την από 11-11-2015 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσείων, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Αποστολάκης ανέγνωσε την από 24-5-2017 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την έννοια του άρθρου 576 παρ. 2 ΚΠολΔ, αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί, αλλά δεν λάβει μέρος σε αυτή με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, αν δε η κλήση επιδόθηκε νομότυπα, προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκείμενη περίπτωση, από την υπ' αριθ. .../29.6.2016 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή Αθηνών Κ. Δ., την οποία προσκομίζει και επικαλείται ο αναιρεσείων, προκύπτει ότι ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης, με την πράξη καταθέσεως και ορισμού δικασίμου, καθώς και κλήση προς συζήτηση για την αρχικά ορισθείσα δικάσιμο (28.11.2016), κατά την οποία αναβλήθηκε από το πινάκιο για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικασίμου, που επείχε θέση κλητεύσεως για όλους τους διαδίκους (άρθρα 226 § 4 και 575 ΚΠολΔ), επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, στην αναιρεσίβλητη ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία ...

ΑΕ". Επομένως, εφόσον αυτή δεν εμφανίσθηκε στη μετ' αναβολή δικάσιμο, κατά την οποία η υπόθεση εκφωνήθηκε από τη σειρά της στο πινάκιο, ούτε εκπροσωπήθηκε με δήλωση πληρεξούσιου δικηγόρου της, κατά το άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, πρέπει να δικασθεί ερήμην, θα προχωρήσει όμως η συζήτηση παρά την απουσία της, δεδομένου ότι κατά τα άρθρα 226 παρ. 4 και 575 ΚΠολΔ η από το πινάκιο αναβολή επέχει θέση κλήτευσης για όλους τους διαδίκους.

Ο αναιρετικός λόγος από το άρθρο 559 αριθ. 18 ΚΠολΔ, όπως συνάγεται από το συνδυασμό της διάταξης αυτής προς τις διατάξεις των άρθρων 580 παρ. 4 και 581 παρ. 2 του ίδιου Κώδικα, ιδρύεται όταν το δικαστήριο της παραπομπής δεν συμμορφώθηκε προς την αναιρετική απόφαση, δηλαδή δεν ακολούθησε, όσον αφορά στο νομικό ζήτημα που κρίθηκε με την αναιρετική απόφαση, τη λύση που δόθηκε από τον Άρειο Πάγο.

Το νομικό ζήτημα μπορεί ν' ανάγεται είτε στο ουσιαστικό είτε στο δικονομικό δίκαιο. Δεν επιλύεται, όμως, νομικό ζήτημα όταν αναιρείται η προσβαλλόμενη απόφαση για έλλειψη νόμιμης βάσης κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ και ειδικότερα για το λόγο ότι τα πραγματικά περιστατικά που έγιναν δεκτά απ' αυτήν δεν καθιστούν δυνατή, λόγω της ανεπάρκειας ή αντιφατικότητας των αιτιολογιών της, την υπαγωγή τους στον εφαρμοζόμενο κανόνα δικαίου, χωρίς ν' αμφισβητείται το εννοιολογικό περιεχόμενο αυτού.

Στην περίπτωση αυτή το δικαστήριο της παραπομπής δεν δεσμεύεται από τις διαπιστώσεις της απόφασης, που αναιρέθηκε, ως προς τα πραγματικά περιστατικά και μπορεί να τα εκτιμήσει διαφορετικά (ΑΠ 201/2009). Στην προκείμενη περίπτωση, με την υπ' αριθ. 1466/2014 απόφαση του Αρείου Πάγου αναιρέθηκε η υπ' αριθ. 3504/2011 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών (με την οποία είχε απορριφθεί ως αβάσιμη η αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος ως προς το κεφάλαιο της προσβολής από το δημοσίευμα της 16.9.2007), για έλλειψη νόμιμης βάσης, και δη λόγω ανεπαρκών αιτιολογιών ως προς την εφαρμογή του άρθρου 367 ΠΚ ως λόγου άρσεως του αδίκου του προσβλητικού δημοσιεύματος λόγω δικαιολογημένου ενδιαφέροντος, δηλαδή κατά παραδοχή λόγου από το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, στη συνέχεια δε εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση.

Εφόσον, όμως, η ως άνω προηγούμενη εφετειακή απόφαση αναιρέθηκε για το λόγο αυτόν, δεν τίθεται θέμα συμμόρφωσης ή μη της προσβαλλόμενης -με την υπό κρίση αίτηση αναίρεσης- απόφασης προς την αναιρετική και επομένως ο πρώτος λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 18 του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι απαράδεκτος.

Κατά το άρθρο 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ, συγχωρείται αναίρεση αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Τέλος, κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Έλλειψη νόμιμης βάσης υπάρχει όταν τα αναφερόμενα στην ελάσσονα σκέψη του δικανικού συλλογισμού πραγματικά γεγονότα εκτίθενται τόσον ατελώς ή ασαφώς, ώστε να μη μπορεί να διαπιστωθεί αν αυτά ανταποκρίνονται ή μη στο πραγματικό του εφαρμοζόμενου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ή κατ' άλλη έκφραση, αν έγινε ορθή ή λαθεμένη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών στον εφαρμοζόμενο κανόνα ουσιαστικού δικαίου. Από αυτά παρέπεται ότι η κατά τα ανωτέρω ελαττωματικότητα των αιτιολογιών, η σχετική με την εκτίμηση των αποδείξεων, δεν δημιουργεί τον υπό εξέταση λόγο αναίρεσης, αν το αποδεικτικό πόρισμα εκτίθεται σαφώς.

Εν προκειμένω, αναφορικά με την ένσταση της εναγομένης και ήδη αναιρεσίβλητης, περί άρσεως του αδίκου λόγω δικαιολογημένου ενδιαφέροντος και την αντένσταση του ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος, περί υπάρξεως σκοπού εξυβρίσεως, η προσβαλλόμενη απόφαση, όπως προκύπτει από την επισκόπησή της, δέχθηκε τα ακόλουθα: "Η πρώτη εναγόμενη εταιρία με την επωνυμία ...

είναι ιδιοκτήτρια της εκδιδόμενης κάθε Κυριακή εφημερίδας των Αθηνών ...". Ο ενάγων είναι συνταξιούχος δικαστικός λειτουργός και διετέλεσε ..., αποχώρησε δε από τη θέση αυτή στα τέλη Ιουνίου του 2007. Στην ανωτέρω εφημερίδα στις ...-2007 δημοσιεύτηκαν από συντάκτη της τα ακόλουθα : Με τίτλο "Από τον Χ. ... στα ομόλογα.

Τρία χρόνια ... Ε. και Π. ... Ποτέ μια κυβέρνηση δεν κατόρθωσε σε τόσο μικρό διάστημα να αναδείξει τόσους πολλούς "αστέρες". Ακολουθεί η δημοσίευση εννέα φωτογραφιών προσώπων, μεταξύ των οποίων και του ενάγοντος, αναγράφονται δε κάτω από τη φωτογραφία του τα εξής: " Κ. Τα ".... Αν δεν είχε προλάβει να συνταξιοδοτηθεί τον Ιούνιο, ο Κ.

θα ήταν από τα "πρόσωπα" των εκλογών. Ποτέ άλλοτε … δεν είχε αμφισβητηθεί, ποτέ άλλοτε δεν είχε τεθεί εν αμφιβόλω η ακεραιότητα, προσωπική και πολιτική, του επικεφαλής της δικαιοσύνης. Οι καταγγελίες από το ... δεν είχαν τέλος, όπως και οι αποκαλύψεις εγγράφων: ο γιός του ιδιοκτήτης θαλαμηγού, με φορολογική δήλωση απίστευτου ύψους, ως φοιτητής, σε βαθμό που να μοιάζει με ξέπλυμα χρήματος, ο σύζυγος της εξαδέλφης τους στέλεχος της ...

από τις πρώτες "φούσκες" του 1999, οι ιδιοκτήτες της εταιρίας να απαλλάσσονται από κακουργηματικές κατηγορίες, ο ίδιος να φέρεται ως ιδιοκτήτης διαμερισμάτων σε εταιρία της ... "αδελφής φούσκας" της ... και άπειρα ακόμη. Και ταυτόχρονα, ο … να ψηφίζει κατά των συμβασιούχων, με δικαστές να φέρονται να έχουν δώσει μια αδιανόητη τηλεφωνική ψήφο και τον … να καταγγέλλεται ως πλαστογράφος.

Από όλα τα "αστέρια" της περιόδου Κ., ο Κ. ήταν το πιο σκοτεινό...". Η πρώτη εναγομένη ισχυρίστηκε πρωτοδίκως και τον ισχυρισμό αυτό επαναφέρει νόμιμα, ότι το ανωτέρω δημοσίευμα αναφέρεται συγκεντρωτικά σε περιστατικά που είχαν λάβει χώρα κατά τη διάρκεια της θητείας του ενάγοντος, ως …, τα οποία είχαν λάβει μεγάλη δημοσιότητα και αποτέλεσαν αντικείμενο κριτικής από το σύνολο των μέσων μαζικής ενημέρωσης, καθώς και αντικείμενο ελέγχου της Κυβέρνησης από βουλευτές της αντιπολίτευσης, με την κατάθεση ερωτήσεων και επερωτήσεων στην Βουλή.

Για την απόδειξη του ισχυρισμού της αυτού προσκόμισε πρωτοδίκως και προσκομίζει και επικαλείται νόμιμα: την υπ' αριθ. πρωτ. ...-2007 ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων απευθυνόμενη στον Υπουργό Δικαιοσύνης, με θέμα "περιουσιακά στοιχεία του υιού του …, που αναφέρεται στην απόκτηση από τον υιό του ενάγοντος, σημαντικών περιουσιακών στοιχείων στη …, τις υπ' αριθμ.

πρωτ. ...2-5-2007, ερωτήσεις και αίτηση κατάθεσης εγγράφων, από βουλευτές του ... προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης, που αναφέρονται στον πλουτισμό του 28χρονου υιού του ενάγοντος, βάσει καταγγελιών της εφημερίδας "...", την υπ' αριθμ. πρωτ. ... από ...2007 ερώτηση προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης, με θέμα "ύποπτες συμπεριφορές του ….

απαιτούν διερεύνηση", την υπ' αριθμ. πρωτ. ... από ...2007 ερώτηση προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης, με θέμα "και παράνομη σύλληψη, δημοσιογράφου.... από τους προσωπικούς φρουρούς του κ. Κ.", την υπ' αριθμ. πρωτ. .../...2007 ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων, με θέμα "Το Υπουργείο Δικαιοσύνης αποκαλύπτει μόνο ό,τι δεν μπορεί να συγκαλύψει", αναφερόμενο και πάλι στα έσοδα του υιού του ενάγοντος, την υπ' αριθμ.

πρωτ. ... από ...2007 ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων, προς τους Υπουργούς Δικαιοσύνης και Οικονομίας και Οικονομικών, με θέμα "Το Υπουργείο Δικαιοσύνης αλλά και η κυβέρνηση Κ., για λόγους που μόνο αυτή γνωρίζει, πλήττει την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, παρέχοντας ύποπτη προστασία στον διορισμένο από αυτή … του Αρείου Πάγου κ.

Κ....", την υπ' αριθμ.. ... από ...2007 ερώτηση με θέμα "Συγκεντρωμένες ελλείψεις και οι παραπλανητικές ανακρίβειες στις απαντήσεις του κ. Κ., επιβάλλουν την επέμβαση της αρχής για την Καταπολέμηση της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, αλλά η αρμόδια πολιτική ηγεσία σκόπιμα αδρανεί", την υπ' αριθμ. ...

από ...2007 ερώτηση με θέμα "Διορισμός του υιού του …, σε νομοπαρασκευαστική επιτροπή, εξειδικευμένων νομικών επιστημόνων του Υπουργείου Δικαιοσύνης, χωρίς την συνδρομή των προϋποθέσεων του νόμου, στα πλαίσια μιας πολιτικής και δικαστικής αλληλοεξυπηρέτησης", την υπ' αριθμ. ... από ...2007 ερώτηση προς τους Υπουργούς Δικαιοσύνης και Παιδείας, με θέμα "Με δύο μέτρα και δύο σταθμά αντιμετωπίζει η κυβέρνηση την Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων:

Την αγνοεί για τους απλούς πολίτες, προσυπογράφει όμως την επίκλησή της για τον υιό Κ.", την υπ' αριθμ. ... από 21-5-2007 ερώτηση με θέμα "Απαραίτητος ο έλεγχος για τη νομιμότητα της κατοχής άδειας επαγγελματικής χρήσης καθώς και της απόλαυσης των συνοδευτικών φορολογικών προνομίων, από τον υιό Κ.", την υπ' αριθμ. ...

από 22-05-2007 ερώτηση με θέμα "Το σήριαλ της συγκάλυψης συνεχίζεται με τον αρχιδικαστή της χώρας....", την υπ' αριθμ. ... από 23-05-2007 ερώτηση με θέμα "Οι ελλιπέστατες εξηγήσεις και η αδυναμία να κατονομαστούν οι οικονομικές πηγές, που επέτρεψαν στον ανεπάγγελτο φοιτητή υιό Κ., να συγκεντρώσει ετησίως σημαντικά κέρδη, επιβάλλουν το άνοιγμα των λογαριασμών και την κατάθεση αναλυτικών δηλώσεων "…" του πατέρα του, για την περίοδο 1998-2006", την υπ' αριθμ. ...

από 2...2007 ερώτηση με θέμα "Η απόκρυψη αγοράς νέων περιουσιακών στοιχείων του υιού του ….", τα οποία διεκδικούνται από το Δημόσιο, δια του Δασαρχείου, καθιστούν την Κυβέρνηση και τον Υπουργό Δικαιοσύνης συνενόχους στις παράνομες πράξεις και στη συγκάλυψη που επιχειρείται, όπου γίνεται αναφορά για συμμετοχή του υιού του ενάγοντος στην εταιρία "...", την υπ' αριθμ. ...

από 5-6- 2007 ερώτηση που αναφέρεται στο θέμα των περιουσιακών στοιχείων του υιού του ενάγοντος, την υπ' αριθμ. ... από 18-6-2007 ερώτηση με θέμα "Νόθευση απόφασης της …, από τον πρόεδρο κ. Κ." που αναφέρεται στην "τηλεφωνική ψήφο" τριών δικαστών της …, την υπ' αριθμ. ... από 20-6-2007 ερώτηση με θέμα "… του υιού Κ. και σε υπόθεση για την οποία ο πατέρας του, είχε προχωρήσει σε διώξεις δικαστών", την υπ' αριθμ. ...

από 26-6-2007 ερώτηση με θέμα "διερεύνηση υπόπτων συμπεριφορών σε υπόθεση με μετοχές φούσκες συγγενικών προσώπων του … του Αρείου Πάγου, αλλά και ανεξήγητων απαλλακτικών αποφάσεων στις χρηματιστηριακές αυτές υποθέσεις" και την υπ' αριθμ. ... από 6-7-2007 ερώτηση με θέμα "Πρωτοφανής καταγγελία για οργάνωση κυκλώματος νοθείας ...".

Προσκόμισε, επίσης, η πρώτη εναγόμενη στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο και προσκομίζει και επικαλείται νόμιμα και στην παρούσα δίκη. σειρά δημοσιευμάτων εφημερίδων πανελλήνιας κυκλοφορίας, όπως των εφημερίδων ..., ..., ..., από τον Φεβρουάριο του 2007 μέχρι και τον Ιούλιο του ιδίου έτους, τα οποία αναφέρονται στον ενάγοντα και την οικονομική κατάσταση του υιού του, σε απαγορεύσεις που επέβαλε στους δημοσιογράφους στον …, ως προς την πρόσβαση σε αποφάσεις του ανωτάτου δικαστηρίου, τις εξηγήσεις που δόθηκαν από τον ενάγοντα για τις ανωτέρω καταγγελίες, σχόλια που δημοσιεύθηκαν για μεταθέσεις και αποσπάσεις δικαστικών λειτουργούν, την ψήφο που φέρονται να έδωσαν από τηλεφώνου … σε υπόθεση της … καθώς και για την αποχώρηση του ενάγοντος από την … του …, χωρίς ακόμη να έχουν απαντηθεί όλα τα τεθέντα στη βουλή ερωτήματα.

Προσκομίζει επίσης την υπ' αριθμ. … από 15-6-2006 ανακοίνωση της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Ελλάδος, που με αφορμή πρόσφατες υπηρεσιακές μεταβολές από το Ανώτατο Δικαστικό συμβούλιο, ζητά την καθιέρωση ειδικής αιτιολογίας και συγκεκριμένων κριτηρίων για τις αποφάσεις επί μεταθέσεων ή τοποθετήσεων, την υπ' αριθμ.

… από 20-3-2007 ανακοίνωση μελών της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων, όπου γίνεται λόγος για αποδοκιμασία της ηγεσίας του …, σε βάρος ανώτατης δικαστικής λειτουργού και για "διωγμό" των μη αρεστών δικαστικών λειτουργών, τα υπ' ... από 26-3-2007 και … από 28-3-2007 έγγραφα της Ενώσεως Δικαστών και Εισαγγελέων προς τον …, με αναφορά σε αποσπάσεις δικαστικών λειτουργών και με αίτημα να μην υλοποιηθούν αυτές, αλλά και αναφορά σε κλίμα ανασφάλειας, την από 2 6-3- 2007 ανακοίνωση του ΔΣΑ επί του ως άνω θέματος, την από 31-10-2006 ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, επί εγκυκλίου του ενάγοντος (υπ αριθμ. ...

από 26-9-2006) σχετικά με την εφαρμογή από τους δικαστές των διατάξεων των ασφαλιστικών μέτρων, ιδίως δε κατά την έκδοση προσωρινών διαταγών, το από 19-10-2006 δελτίο τύπου ψήφισμα του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, επί του ως άνω θέματος, το από 3-5-2007 δελτίο τύπου του ΔΣΑ, με το οποίο ο άνω σύλλογος διαμαρτύρεται για την απαγόρευση πρόσβασης στις δικαστικές αποφάσεις του Αρείου Πάγου σε δικηγόρους και δημοσιογράφους, βάσει της υπ' αριθμ….

από 30-4-2007 εγκυκλίου του ενάγοντος, την υπ' αριθμ. … από 3-5-2007 διαμαρτυρία των δημοσιογράφων, που καλύπτουν το ρεπορτάζ του Υπουργείου Δικαιοσύνης και των Ανωτάτων Δικαστηρίων προς την ΕΣΗΕΑ, την από 4-5-2007 έγγραφη διαμαρτυρία των ιδίων προς τον ενάγοντα, την από 4-5-2007 διαμαρτυρία της ΕΣΗΕΑ για τις ανωτέρω ενέργειες του ενάγοντος, ως …, την υπ' αριθμ.

… από ...2007 θέση των μελών του ΔΣ της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων, στο οποίο γίνεται αναφορά για παρεμβάσεις του ενάγοντος, επιβολή "ποινών" σε δικαστές, που εξέφρασαν δικαιοδοτική κρίση απαρέσκουσα στην πολιτική και φυσική ηγεσία της δικαιοσύνης και ζητείται η άμεση αποχή του Προέδρου και ενάγοντος από την άσκηση των καθηκόντων του και την από 4-6-2007 αίτηση των ανωτέρω-αναφορά προς τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, σχετικά με τις καταγγελίες σε βάρος του Προέδρου του Αρείου Πάγου, επί θεμάτων ποινικού ενδιαφέροντος.

Από τα ανωτέρω προσκομιζόμενα έγγραφα, προκύπτει ότι πράγματι υπήρξαν αιτιάσεις και καταγγελίες σε βάρος του ενάγοντος, τόσο εκ μέρους πολιτικών προσώπων, δημοσιογράφων, όσο και από το ίδιο το δικαστικό σώμα, αλλά και από δικηγορικούς συλλόγους και ότι ο ενάγων απασχόλησε τη δημοσιογραφική επικαιρότητα την περίοδο εκείνη.

Από την ανάγνωση του κειμένου του ως άνω δημοσιεύματος, προκύπτει ότι ο ανώνυμος συντάκτης αυτού, που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα της πρώτης εναγομένης δεν εκφράζει άποψη περί της αλήθειας ή όχι των ως άνω περιστατικών, παρά μόνο αρκείται σε παράθεση αυτών. Καταλήγει δε μετά την παράθεση των περιστατικών, σε οξεία κριτική του ενάγοντος αναγράφοντας επί λέξει ότι "Από όλα τα "αστέρια" της περιόδου Κ., ο Κ.

ήταν το πιο σκοτεινό...". Η κριτική αυτή, παρότι αρνητική για τον ενάγοντα, βασίζεται σε όλες τις προαναφερόμενες καταγγελίες και αιτιάσεις σχετικά με το πρόσωπο του τελευταίου. Οι αναφερόμενες δε στο δημοσίευμα αυτό ειδήσεις, που εύλογα η πρώτη εναγόμενη με βάση τις ανωτέρω καταγγελίες και αιτιάσεις πίστευε ως αληθείς, μη συγκροτουμένης ως εκ τούτου της αντικειμενικής υπόστασης του αδικήματος της συκοφαντικής δυσφήμισης, ως πραγματικού των διατάξεων των άρθρων 914, 57, 59 ΑΚ, μπορούσαν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του ενάγοντος, ενώ η ανωτέρω έκφραση "το πιο σκοτεινό αστέρι", είναι έκφραση προσβλητική της τιμής του ενάγοντος.

Το εν λόγω δημοσίευμα όμως, έγινε από δικαιολογημένο ενδιαφέρον, που πηγάζει από την ελευθερία και την κοινωνική αποστολή του τύπου για τη δημοσίευση ειδήσεων και σχολίων, σχετικών με θέμα για το οποίο αναμφισβήτητα ενδιαφέρεται το κοινωνικό σύνολο, όπως εν προκειμένου το πρόσωπο του ενάγοντος, λόγω της θέσης την οποία κατείχε.

Επομένως, κατ' εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 367 Π.Κ., αίρεται ο άδικος χαρακτήρας της εν λόγω πράξης, κατά παραδοχή ως βασίμου κατ' ουσίαν της νομίμως προταθείσης πρωτοδίκως και επαναφερομένης στην παρούσα δίκη, σχετικής ένστασης της πρώτης εναγομένης. Τούτο έγινε αμετακλήτως δεκτό με την υπ' αριθμ. 1466/2014 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία απέρριψε σχετική αίτηση αναίρεσης του εκκαλούντος κρίνασα ότι δεν στοιχειοθετούνται οι σχετικοί υπ' αριθμ.

αρ. 11 και 19 του άρθρου 559 λόγοι αναίρεσης. Ανεξάρτητα από το εάν οι περιεχόμενες στην αγωγή του ενάγοντος προτάσεις "είναι προφανές ότι με το δημοσίευμα αυτό, εν γνώσει της αναληθείας όσων αναφέρει, επιδιώκει να θίξει την τιμή και την υπόληψή μου και να προσβάλλει εν γένει την προσωπικότητά μου...", "είναι προφανές ότι η αναγραφή τέτοιων φράσεων και χαρακτηρισμών σε βάρος μου στοχεύουν να με πλήξουν ως πρόσωπο, να θίξουν την τιμή και την υπόληψή μου και να προσβάλλουν την προσωπικότητά μου", "με τα παραπάνω σε βάρος μου δημοσιεύματα οι εναγόμενοι με πρόθεση έβλαψαν την τιμή και την υπόληψή μου, ενώ παράλληλα προσέβαλαν βάναυσα την προσωπικότητά μου ως ανθρώπου και ως δικαστή..." στοιχειοθετούν με σαφήνεια τον καθ' υποφορά με την αγωγή προτεινόμενο ισχυρισμό του ενάγοντος κατά το άρθρο 367 παρ. 2 ΠΚ και τη συνδρομή του σκοπού εξύβρισής του από το ως άνω δημοσίευμα, εν όψει του ότι ειδικός σκοπός εξύβρισης υπάρχει στον τρόπο εκδήλωσης της εξυβριστικής συμπεριφοράς, όταν δηλ.

δεν είναι πραγματικά αναγκαίος για να αποδοθεί όπως έπρεπε αντικειμενικά το περιεχόμενο της σκέψης του ενεργήσαντος προς προστασία δικαιολογημένου ενδιαφέροντος και όταν ο τελευταίος, αν και γνώριζε την έλλειψη της αναγκαιότητας του τρόπου αυτού, εν τούτοις τον χρησιμοποίησε για να προσβάλλει την τιμή του άλλου, και, επομένως, πρέπει να εκτίθενται ειδικότερα στοιχεία βάσει των οποίων οι εκφράσεις του δημοσιεύματος δεν ήταν αναγκαίες για να αποδοθεί η σκέψη του συντάκτη του..., δεν αποδεικνύεται ότι στη συγκεκριμένη υπόθεση προκύπτει σκοπός εξύβρισης του συντάκτη του ως άνω δημοσιεύματος.

Αφενός διότι η φράση "το πιο σκοτεινό αστέρι", που περιέχεται στο ως άνω δημοσίευμα δεν μπορεί να αξιολογηθεί αυτοτελώς και αποκομμένο από το σύνολο του δημοσιεύματος στο οποίο εντάσσεται. Τούτο απορρέει κατ' αρχάς από τη συντακτική διατύπωση του δημοσιεύματος (ποτέ μία κυβέρνηση δεν κατόρθωσε σε τόσο μικρό διάστημα να αναδείξει τόσους πολλούς... "αστέρες"), το οποίο είχε επιλεγεί δημοσιογραφικά στην εφημερίδα, και από τη χρήση της πρότασης "από όλα τα αστέρια" με τη χρήση του πληθυντικού αριθμού "όλα", άρα αναφέρεται στα πρόσωπα που φωτογραφίζονται συνολικά στο ως άνω δημοσίευμα, για το οποίο έγινε δεκτό ότι συντάχθηκε από δικαιολογημένο ενδιαφέρον κατά τα προαναφερθέντα, ενώ η χρήση του όρου "αστέρι" προσιδιάζει σε δημοσιογραφικό και πολλάκις χρησιμοποιούμενο όρο, όταν αφορά σε ενασχόληση με δημόσια πρόσωπα που κατέχουν δημόσια προβλητή θέση ή απασχολούν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο την κοινωνία.

Εξάλλου, στην τελική ως άνω φράση του δημοσιεύματος για τον ενάγοντα επαναλαμβάνεται η λέξη "αστέρι", που χρησιμοποιείται και στο γενικό προαναφερθέντα τίτλο. Αντίθετη άποψη περί αυτοτελούς αξιολόγησης της φράσης αυτής, αποκομμένη από το περιεχόμενο του ως άνω δημοσιεύματος, καταλήγει στο αναγκαίο συμπέρασμα ότι αυτή στερείται περιεχομένου, είναι κενή και δεν μπορεί να οδηγήσει σε κρίση αξιολογικά εξυβριστική.

Τέλος, η σύνδεση της φράσης αυτής με το ως άνω δημοσίευμα αποδεικνύεται και από τη συγκριτική αναφορά "πιο" του ενάγοντος σε σχέση με τα άλλα πρόσωπα στα οποία αναφέρεται με την έννοια ότι ο ενάγων απασχόλησε την ελληνική κοινωνία και τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και διαφόρους εν ευρεία εννοία νόμιμους φορείς και οργανώσεις σε πλείονα ζητήματα σε σχέση με τους λοιπούς εκεί φωτογραφιζόμενους και έτσι εξηγείται και η χρήση της φράσης "τα βάρη του κυρίου …".

Αφετέρου από κανένα προσκομισθέν αποδεικτικό μέσο δεν αποδεικνύονται πραγματικά περιστατικά εμφορούμενα από σκοπό εξύβρισης του ενάγοντος. Άλλωστε έγινε δεκτό παραπάνω ότι το δημοσίευμα αναφέρεται σε απλή παράθεση γεγονότων, δίχως ο συντάκτης του να εκφράζει άποψη περί της αλήθειας ή όχι των πραγματικών αυτών περιστατικών, ενώ και στις άλλες αναφορές του συντάκτη στα πρόσωπα του δημοσιεύματος γίνεται χρήση αξιολογικών εννοιών "π.χ.

αλχημιστής... κόμμα των ανίδεων κ.λπ.". Αντίθετα αποδεικνύεται από σωρεία προσκομιζόμενων με επίκληση από την πρώτη εναγόμενη δημοσιευμάτων στην ίδια ως άνω εφημερίδα κατά το χρόνο της θητείας του ως … και κατά τα έτη 2005-2007 η ανάδειξη απ' αυτήν της σημαντικής συμβολής του ενάγοντος στη διαμόρφωση της νομολογίας του Ανωτάτου Ακυρωτικού με την επίλυση σημαντικών ζητημάτων που άπτονται ευρέος κύκλου ενδιαφερόμενων πολιτών, οι οποίοι διεκδικούσαν τα δικαιώματα τους ως εργαζόμενοι σε διάφορες ΔΕΚΟ και νοσοκομεία, στην κάθαρση της δικαιοσύνης από την εξάρθρωση του παραδικαστικού κυκλώματος και του πειθαρχικού ελέγχου δικαστούν λόγω μη υποβολής δήλωσης "...", ενώ στα φύλλα της 23-1-2007 και της 17-4-2007 της ίδιας ως άνω εφημερίδας εξαίρεται ιδιαίτερα ως "καθοριστική ψήφος" του ενάγοντος για την αντισυνταγματικότητα του ν. 2084/1992 ως προς μείωση του εφάπαξ που απασχόλησε σε σχετική του απόφαση το ΑΕΔ.

Επομένως ο ως αντένσταση υποβαλλόμενος σχετικός ισχυρισμός του ενάγοντος περί ύπαρξης σκοπού εξύβρισης από το ως άνω δημοσίευμα είναι κατ' ουσίαν αβάσιμος και απορριπτέος". Το Εφετείο, με τις ανωτέρω παραδοχές, περιέλαβε στην απόφασή του επαρκείς, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες, οι οποίες επιτρέπουν τον έλεγχο από τον Άρειο Πάγο της ορθής εφαρμογής των ουσιαστικών κανόνων των άρθρων 57, 59, 914, 361, 367 ΠΚ, τους οποίους ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε και γι' αυτό είναι αβάσιμοι οι δεύτερος και τρίτος λόγοι της αιτήσεως αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ που υποστηρίζουν τα αντίθετα.

Περαιτέρω, οι λοιπές αιτιάσεις του αναιρετηρίου, κατά το μέρος που πλήττουν, με πρόσχημα την απλή επίκληση αναιρετικών πλημμελειών, την αναιρετικά ανέλεγκτη για πράγματα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ελέγχονται ως απαράδεκτες. Κατά τη γνώμη, ωστόσο, ενός μέλους του δικαστηρίου του Προεδρεύοντος Αρεοπαγίτη Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, έπρεπε να γίνουν δεκτοί οι από το άρθρο 559 αρ. 19 ΚΠολΔ δεύτερος και τρίτος λόγοι αναιρέσεως και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, δεδομένου ότι το Εφετείο διέλαβε ως προς το ζήτημα, για το οποίο είχε αναιρεθεί η 3504/2011 απόφαση του Εφετείου Αθηνών με την 1466/2104 απόφαση του Αρείου Πάγου, ανεπαρκείς αιτιολογίες.

Ειδικότερα, το Εφετείο δεν διέλαβε επαρκείς αιτιολογίες, για ποιο λόγο ήταν αναγκαίο ο ανώνυμος συντάκτης του δημοσιεύματος της 16.9.2007 στην εφημερίδα ...", να χρησιμοποιήσει την προσβλητική για την προσωπικότητα του αναιρεσείοντος φράση "Από όλα τα "αστέρια" της περιόδου Κ. ο Ρ. Κ. ήταν το πιο σκοτεινό", προκειμένου να ενημερωθεί το κοινωνικό σύνολο για την πολιτεία και βιοτή του κατά το χρονικό διάστημα που ήταν … και δεν αρκούσαν οι προηγούμενες αναφορές του δημοσιεύματος για τις σε βάρος του καταγγελίες και αιτιάσεις δεν αποτελεί δε επαρκή αιτιολογία "ότι η φράση αυτή δεν μπορεί να αξιολογηθεί αυτοτελώς και αποκομμένη από το σύνολο του ως άνω δημοσιεύματος".

Εξάλλου, δεν συνιστούν επαρκείς αιτιολογίες οι παραδοχές του Εφετείου ότι "Δεν αποδεικνύεται ότι στη συγκεκριμένη υπόθεση προκύπτει σκοπός εξύβρισης" και "Δεν αποδεικνύονται πραγματικά περιστατικά εμφορούμενα από σκοπό εξυβρίσεως του ενάγοντος", δεδομένου ότι ο σκοπός εξυβρίσεως είναι νομική έννοια, υποκείμενη στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, και όχι πραγματικό περιστατικό, και συνεπώς αντικείμενο αποδείξεως, για το οποίο είναι αναιρετικά ανέλεγκτη η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας.

Ο αναιρετικός λόγος του άρθρου 559 αριθ. 11 περ. γ' ΚΠολΔ ιδρύεται, όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα, που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν είτε προς άμεση απόδειξη είτε για την συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων. Κατά την έννοια της προαναφερόμενης διάταξης για την ίδρυση του λόγου αυτού αναίρεσης αρκεί και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για τη λήψη από το δικαστήριο προσκομισθέντων με επίκληση αποδεικτικών μέσων τα οποία το δικαστήριο έχει υποχρέωση να λάβει υπόψη κατά τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339, 340 και 346 ΚΠολΔ.

Στην προκείμενη περίπτωση, με τον τέταρτο λόγο αναίρεσης από τον αριθμό 11 περ. γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ προβάλλεται η αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τα νομίμως προσκομισθέντα με επίκληση έγγραφα του αναιρεσείοντος και ειδικότερα τις εξής δικαστικές αποφάσεις και πορίσματα αρχών: α) υπ' αριθ. 5012/2011 και 6234/2010 αποφάσεις του Εφετείου Αθηνών και β) από 19.4.2008 πόρισμα της Αρχής για το "..." και υπ' αριθ. 19/2007 πόρισμα της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου.

Ωστόσο, το Εφετείο, όπως βεβαιώνεται στην προσβαλλόμενη απόφασή του, κατέληξε στο προαναφερόμενο πόρισμά του πλην άλλων και από όλα τα έγγραφα, που οι διάδικοι νόμιμα επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν είτε ως αυτοτελή αποδεικτικά μέσα είτε για να χρησιμεύσουν ως τεκμήρια. Από τη βεβαίωση αυτή του Εφετείου, αλλά και από όλο το περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης, όπως αυτό αναλυτικά αναφέρεται πιο πάνω, καθίσταται αναμφίβολα βέβαιο ότι το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τα λοιπά στοιχεία όλα τα αποδεικτικά μέσα που αναφέρει ο αναιρεσείων στον τέταρτο λόγο αναίρεσης, χωρίς να είναι υποχρεωμένο να κάνει ειδική μνεία ή χωριστή αξιολόγηση καθενός τούτων.

Συνακόλουθα, ο σχετικός λόγος είναι αβάσιμος.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, η ένδικη αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί και να διαταχθεί η εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος για την άσκησή της παραβόλου (άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 11 Νοεμβρίου 2015 αίτηση του Κ. του Φ. για αναίρεση της υπ' αριθ. 3428/2015 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.

Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος, για την άσκηση της ένδικης αίτησης αναίρεσης, παραβόλου.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 14 Νοεμβρίου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 7 Μαρτίου 2018.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ