48/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 48 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 48/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Γεωργίου Σακκά, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 2 Δεκεμβρίου 2011, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Π. Δ. του Θ., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε και δεν εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Του αναιρεσιβλήτου: Του γραφείου στο οποίο εδόθη η διαχείρηση της πολυκατοικίας επί της οδού ..., υπό τον τίτλο " Η ΩΡΑΙΑ ΜΥΚΟΝΟΣ Α.Ε." που εδρεύει στην ... και διαχειρίστριας αυτής Α. Σ., βάσει του από 24-11-2011 πρακτικού έκτακτης γενικής συνέλευσης των συνιδιοκτητών της ως άνω πολυκατοικίας, η οποία εκπροσωπήθηκε δια της πληρεξουσίας δικηγόρου της Μαρίας Κύρκου- Χριστοφιλοπούλου, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-7-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις:1681/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 1701/2009 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 7-12-2009 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Σακκάς ανέγνωσε την από 23-11-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1.Από το άρθρο 576 παρ. 1 σε συνδ. προς 498 και 229, 230, 271 επ., 139 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι, αν κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το πινάκιο δεν εμφανίστηκε ο αναιρεσείων, ο οποίος είχε επισπεύσει τη συζήτηση, ο Άρειος Πάγος, προκειμένου να προχωρήσει στην ερήμην αυτού συζήτηση, οφείλει να εξετάσει αν αυτός είχε εγκύρως επισπεύσει, λαμβάνοντας προς τούτο υπόψη την κατά την παρ. 3 του άρθρου 139 ΚΠολΔ επισημείωση του δικαστικού επιμελητή επάνω στο δικόγραφο που επιδόθηκε (αναιρετήριο ή κλήση), το οποίο πρέπει να προσκομίζεται από τον αναιρεσίβλητο. Εφόσον αυτό δεν προσκομίζεται η συζήτηση είναι απαράδεκτη για όλους (άρθρο 576 παρ. 3 ΚΠολΔ).

Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσείων δεν εμφανίστηκε κατά την εκφώνηση της διαφοράς από το πινάκιο. Η αναιρεσίβλητη προσκομίζει την αίτηση για αναίρεση που της έχει επιδοθεί από τον επισπεύδοντα αναιρεσείοντα. Επομένως, πρέπει να συζητηθεί η υπόθεση σαν να ήταν παρών και ο απολιπόμενος αναιρεσείων, σύμφωνα με το άρθρο 576 παρ. 1 ΚΠολΔ.

2. Κατά το άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος 1975 "έκαστος δικαιούται εις παροχήν εννόμου προστασίας υπό των δικαστηρίων και δύναται ν' αναπτύξει ενώπιον τούτων τας απόψεις του περί των δικαιωμάτων ή συμφερόντων αυτού ως νόμος ορίζει". Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι σε καθένα παρέχεται το ατομικό συνταγματικό δικαίωμα να ζητήσει από τα δικαστήρια έννομη προστασία και να αναπτύσσει ενώπιον τους τις απόψεις του για τα δικαιώματα ή τα συμφέροντα του. Ο τρόπος με τον οποίο θα ασκήσει το δικαίωμα του αυτό ανατίθεται από το Σύνταγμα στον κοινό νομοθέτη, ο οποίος μπορεί να το ρυθμίσει κατά τρόπο όμως που αναιρείται ολικά ή μερικά το δικαίωμα αυτό. Οι διατάξεις των αρθ. 94 παρ. 1 και 2 του Κ.Πολ.Δ. και αρθ. 39 παρ. 1 εδ. α' και β' παρ. 3 περ. α, β και γ του Κωδικός των Δικηγόρων (Ν.Δ. 3026/1954) ρυθμίζουν την άσκηση του παραπάνω δικαιώματος. Κατά την πρώτη από τις παραπάνω διατάξεις στα πολιτικά δικαστήρια οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο. Κατ' εξαίρεση επιτρέπεται η δικαστική παράσταση διαδίκου χωρίς πληρεξούσιο δικηγόρο : α) ενώπιον του ειρηνοδικείου, β) σε υποθέσεις ασφαλιστικών μέτρων και γ) προς αποτροπή επικειμένου κινδύνου. Κατά τη δεύτερη διάταξη από τις παραπάνω έργο του δικηγόρου είναι η υπεράσπιση και αντιπροσώπευση του εντολέα του ενώπιον κάθε δικαστηρίου. Η άσκηση του έργου αυτού ανήκει αποκλειστικά στο δικηγόρο. Από το συνδυασμό των παραπάνω διατάξεων προκύπτει ότι ενώπιον του Εφετείου και του Αρείου Πάγου οι διάδικοι οφείλουν να παρίστανται με δικηγόρο. Αν ο διάδικος εμφανισθεί ενώπιον του άνω δικαστηρίου χωρίς δικηγόρο κατά τη συζήτηση της υποθέσεως αυτοπροσώπως σε περίπτωση που δεν επιτρέπεται τούτο από το νόμο, τότε δεν μετέχει προσηκόντως στη δίκη και λογίζεται δικονομικά απών (Κ.Πολ.Δ. 576 παρ. 1, 2). Οι παραπάνω διατάξεις που έχουν θεσπισθεί όχι μόνο για την προστασία του ατομικού δικαιώματος του διαδίκου, αλλά και του ευρύτερου δημοσίου συμφέροντος δεν έρχονται σε αντίθεση ούτε με το αρθ. 20 παρ. 1 του Συντάγματος ούτε και με το άρθ. 6 παρ. 3 εδ. γ' της από 4 Νοεμβρίου 1950 Διεθνούς Συμβάσεως "περί προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών" και του από 20 Μαρτίου 1952 Προσθέτου Πρωτοκόλλου των Παρισίων" που κηρώθηκε με το Ν.Δ. 53/1974 κατά το οποίο "πας κατηγορούμενος έχει το δικαίωμα όπως υπερασπίσει ο ίδιος εαυτόν ή αναθέτων την υπεράσπισίν του εις συνήγορον, και σε περίπτωση που δεν διαθέτει τα μέσα να πληρώσει συνήγορο, να του παρασχεθεί τοιούτος δωρεάν, όταν τούτο ενδείκνυται υπό του συμφέροντος της δικαιοσύνης" γιατί το παραπάνω δικαίωμα του κατηγορουμένου να υπερασπίσει μόνος τον εαυτόν του ισχύει μόνο για την ποινική , όχι δε και για την πολιτική δίκη (βλ. ΑΕΔ 26/1995, ΑΠ 939/2001).

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλομένη απόφαση, στο Εφετείο, που δίκασε ανακοπή ερημοδικίας του αναιρεσείοντος κατά της 1681/2007 απόφασης του ίδιου δικαστηρίου, η οποία εκδόθηκε ερήμην του, εμφανίστηκε ο αναιρεσείων κατά την εκφώνηση της υποθέσεως αυτοπροσώπως, χωρίς πληρεξούσιο δικηγόρο. Το Εφετείο έκρινε ότι δεν μετέσχε προσηκόντος στη συζήτηση και θεώρησε αυτόν ως δικονομικά απόντα και στη συνέχεια, μετά από έρευνα του νομίμου της κλητεύσεώς του κατά τη δικάσιμο, απέρριψε την ανακοπή ερημοδικίας.

Συνεπώς, ορθώς και όχι παρά το νόμο δικάστηκε ερήμην ο αυτοπροσώπως και χωρίς δικηγόρο παραστάς ενώπιον του Εφετείου αναιρεσείων. Άρα, η πληττομένη απόφαση δεν υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 6 ΚΠολΔ και οι αντίθετοι πέμπτος και έκτος λόγοι αναιρέσεως πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι.

3. Από τις διατάξεις των άρθρων 566 παρ. 1 και 118 παρ. 4 ΚΠολΔ συνάγεται ότι, για να είναι γενικά ορισμένος ο λόγος αναιρέσεως, θα πρέπει να αναφέρεται στο αναιρετήριο με σαφήνεια η νομική πλημμέλεια, που προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, καθώς και να καθορίζονται τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία συγκροτούν κατά τον αναιρεσείοντα την αποδιδόμενη πλημμέλεια, διαφορετικά ο λόγος αυτός είναι αόριστος.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τους πρώτο, δεύτερο, τρίτο και τέταρτο λόγους αναιρέσεως πλήττεται η αναιρεσιβαλλόμενη από το 559 αριθ. 17, 19 και 1 ΚΠολΔ, χωρίς να αναφέρονται τα πραγματικά περιστατικά που συγκροτούν τις κατά τον αναιρεσείοντα αποδιδόμενες πλημμέλειες. Επομένως, πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι λόγω της αοριστίας τους. Κατ' ακολουθίαν των αναωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ), η οποία παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 7-12-2009 αίτηση του Π. Δ. για αναίρεση της 1701/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 23 Δεκεμβρίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 13 Ιανουαρίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ