46/2013 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 46 / 2013 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 46/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο και Στυλιανή Γιαννούκου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, στις 22 Οκτωβρίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ.-Γ. Π. του Θαλή, κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Θαλή Πολυχρονάκο.

Του αναιρεσιβλήτου: Ε. Μ. του Π., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Νικόλαο Κωνσταντόπουλο με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-2-2001 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Σπάρτης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 124/2001 του ίδιου Δικαστηρίου και 525/2005 του Εφετείου Ναυπλίου. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζήτησε ο αναιρεσείων με την από 15-3-2006 αίτησή του. Επί της αιτήσεως εκδόθηκε η 1730/2007 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία αναίρεσε την απόφαση αυτή και παρέπεμψε την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο Εφετείο Ναυπλίου. Το Εφετείο εξέδωσε την 305/2009 απόφασή του, την αναίρεση της οποίας ζητεί ο αναιρεσείων με την από 15-12-2009 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ευφημία Λαμπροπούλου ανέγνωσε την από 25-4-2012 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του δικαστηρίου τούτου Αρεοπαγίτη Αργυρίου Σταυράκη, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αναιρεσιβλήτου στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 57 Α.Κ.: "Όποιος προσβάλλεται παράνομα στην προσωπικότητά του έχει δικαίωμα να απαιτήσει να αρθεί η προσβολή και να μην επαναληφθεί στο μέλλον... Αξίωση αποζημίωσης σύμφωνα με τις διατάξεις για τις αδικοπραξίες δεν αποκλείεται". Κατά το άρθρο 59 του ίδιου κώδικα: "Στις περιπτώσεις των δύο προηγούμενων άρθρων το δικαστήριο με την απόφαση του, ύστερα από αίτηση αυτού που έχει προσβληθεί και αφού λάβει υπόψη το είδος της προσβολής, μπορεί επιπλέον να καταδικάσει τον υπαίτιο να ικανοποιήσει την ηθική βλάβη αυτού που έχει προσβληθεί.

Η ικανοποίηση συνίσταται σε πληρωμή χρηματικού ποσού, σε δημοσίευμα ή σε οτιδήποτε επιβάλλεται από τις περιστάσεις". Εξάλλου κατά το άρθρο 914 Α.Κ.: "Όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και υπαίτια έχει υποχρέωση να τον αποζημιώσει", κατά το άρθρο 920 Α.Κ.: "Όποιος, γνωρίζοντας ή υπαίτια αγνοώντας, υποστηρίζει ή διαδίδει αναληθείς ειδήσεις που εκθέτουν σε κίνδυνο την πίστη, το επάγγελμα ή το μέλλον άλλου, έχει την υποχρέωση να τον αποζημιώσει".

Κατά το άρθρο 932 του ίδιου κώδικα: "Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του...".

Περαιτέρω σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 361 παρ.1 Π.Κ.: "Όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της δυσφήμησης (άρθρα 362 και 363), προσβάλλει την τιμή άλλου με λόγο ή με έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, τιμωρείται....", με τη διάταξη του άρθρου 362 του ίδιου κώδικα: "Όποιος με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτου ισχυρίζεται ή διαδίδει για κάποιον άλλον γεγονός που μπορεί να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη του τιμωρείται...." και με τη διάταξη του άρθρου 363 του αυτού ως άνω κώδικα: "Αν στην περίπτωση του άρθρου 362 το γεγονός είναι ψευδές και ο υπαίτιος γνώριζε ότι αυτό είναι ψευδές τιμωρείται....".

Από τις τρεις τελευταίες διατάξεις προκύπτει ότι κοινό στοιχείο των προβλεπόμενων από αυτές αδικοπραξιών (εξυβρίσεως, απλής δυσφημήσεως και συκοφαντικής δυσφημήσεως) είναι η προσβολή της τιμής άλλου, των δύο δε τελευταίων η προσβολή της τιμής ή υπολήψεως αυτού. Στην προκειμένη περίπτωση με την προσβαλλόμενη απόφαση έγιναν δεκτά τα εξής: "Με...

απόφαση... του Νομάρχη... αναθεωρήθηκε το ρυμοτομικό σχέδιο της πόλης της …και στο... οικοδομικό τετράγωνο το οποίο βρίσκεται ανατολικά του Ο.Τ…, βόρεια του Ο.Τ… και δυτικά του εθνικού σταδίου …, και προβλέφθηκε η δημιουργία κοινόχρηστου χώρου. Μέσα στο οικοδομικό αυτό τετράγωνο βρίσκεται ακίνητο το οποίο...

έχει εμβαδό 1.718,62 τ.μ. και ανήκει στον εκκαλούντα [ήδη αναιρεσείοντα]. Ο τελευταίος... ζήτησε με την από 10-9-1999 αίτησή του, την τροποποίηση του ρυμοτομικού σχεδίου, ώστε το... ακίνητό του να μετατραπεί από ακίνητο που προορίζεται για κοινόχρηστο χώρο σε οικοδομήσιμο ακίνητο, με τους όρους δόμησης που ισχύουν για το Ο.Τ…, προκειμένου να ανεγείρει στο μεγαλύτερο τμήμα του κτίριο για την εξυπηρέτηση της λειτουργίας του...

εκπαιδευτηρίου του, καθώς και κτίριο πολλαπλών εκδηλώσεων. Την 20-10-2000... το Δημοτικό Συμβούλιο ... γνωμοδότησε υπέρ της αποδοχής της προαναφερόμενης αίτησης του εκκαλούντος. Με αφορμή τη λήψη της... απόφασης, την 9-1-2001 καταχωρίστηκε στην πρώτη σελίδα του φύλλου 1123/9-1-2001 της ημερήσιας εφημερίδας που εκδίδεται στη …με τον τίτλο …, άρθρο του εφεσιβλήτου [ήδη αναιρεσιβλήτου], ο οποίος είναι δάσκαλος, υπηρετεί στο …Δημοτικό Σχολείο … και συνεργάζεται ως αρθρογράφος με την προσναφερόμενη εφημερίδα.

Το περιεχόμενο του άρθρου αυτού, το οποίο έχει τίτλο "Οικοπεδοποιείται κοινόχρηστος χώρος", έχει ως εξής: "Πριν από λίγες ημέρες η έξοχη πένα του εκλεκτού συνεργάτη του Λ.Τ. κ. Μ. Α. έγραφε για τον 'κατηραμένον όφιν' του Π., ο οποίος αφού πολλά προκάλεσε δεινά στον τόπο μας κατά το παρελθόν, θεάται τον τελευταίο καιρό στα προαύλια των Δημαρχείων της …, επηρεάζοντας προς το κακό τις αποφάσεις των δημοτικών συμβούλων.

ΘΕΛΩ να πληροφορήσω τον κ. Α. αλλά και τους αναγνώστες του Λ.Τ. ότι ο 'τρισκατάρατος Όφις' πρέπει να πέρασε πρόσφατα και από το Δημαρχείο της ... Και λέγω αυτό διότι δεν μπορώ να εξηγήσω διαφορετικά την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου... με την οποία κοινόχρηστος χώρος της πόλης, εκτάσεως 1.720 τ.μ. δίπλα ακριβώς από το Εθνικό Στάδιο της … αποχαρακτηρίζεται και αποδίδεται στον ιδιοκτήτη του κ.

Γ. Π. για οικοδόμηση προς επέκταση του Ιδιωτικού Εκπαιδευτηρίου. ΝΑ σημειωθεί ότι η απόφαση αυτή πάρθηκε παρά το γεγονός ότι οι εισηγήσεις της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου, του Δημάρχου κ. Μ. και του Αντιδημάρχου κ. Σ. ήταν αρνητικές... ΑΣΚΩΝΤΑΣ το δικαίωμα του ενεργού πολίτη να κρίνει και να τοποθετείται απέναντι στις αποφάσεις που τον αφορούν επισημαίνω τα παρακάτω α) Τι θα γίνει όταν αύριο και άλλοι ιδιοκτήτες κοινόχρηστων χώρων προσφύγουν στο Δημ.

Συμβούλιο για αποχαρακτηρισμό; Πώς θα γίνει δυνατό να έχουν διαφορετική μεταχείριση αφού δημιουργείται τετελεσμένο; β) Ήταν τόσο σημαντικό αυτό το ζήτημα ώστε να αποτελέσει μοναδικό θέμα ημερήσιας διάταξης στις 23-10-2000; γ) Οι δημ. σύμβουλοι εκτός από το συμφέρον της πόλης είδαν πως ο χώρος αυτός βρίσκεται στην Αρχαία … στην είσοδο του αρχαιολογικού χώρου;

δ) Γιατί σ' ένα καθαρά τεχνικό θέμα, αγνοούν τη γνωμοδότηση της καθ' ύλην αρμόδιας Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου; ε) Γιατί η αρνητική εισήγηση του Δημάρχου και του Αντιδημάρχου δεν εκφράζουν και δεν πείθουν την πλειοψηφία των συμβούλων; στ) Πώς είναι δυνατό ο Πρόεδρος του Δημ. Συμβουλίου να κλείνει την συζήτηση επιχειρηματολογώντας θερμότατα ως συνήγορος του ιδιώτη, μη βρίσκοντας να εκθέσει ούτε μία κουβέντα για το συμφέρον της πόλης;

ζ) Πώς γίνεται σ' ένα θέμα που έχει αρκετές και σημαντικές αιτίες ενστάσεων και διαφοροποιήσεων, συμπολίτευση και αντιπολίτευση να ταυτίζονται σχεδόν απόλυτα; ΑΙΣΘΑΝΟΜΑΙ την ανάγκη να συγχαρώ δημόσια τον κ. Δήμαρχο και τον κ. Αντιδήμαρχο γιατί υπεράσπισαν το συμφέρον της πόλης, την Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου για την αρνητική της εισήγηση και τους Συμβούλους...

για τη θαρραλέα μειοψηφία τους. ΕΛΠΙΖΩ τέλος πως οι 'ενδιαφερόμενοι' θ' ασκήσουν το νόμιμο δικαίωμα της ένστασης για να μην αποδειχθεί και πάλι πως τελικά 'είμαστε άξιοι της τύχης μας'". Μετά την καταχώριση του προαναφερόμενου άρθρου στην πιο πάνω αναφερόμενη εφημερίδα υποβλήθηκαν ενστάσεις από ιδιώτες, συλλογικούς φορείς και υπηρεσίες κατά της προαναφερόμενης απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου …και έτσι το τελευταίο ανακάλεσε την απόφαση εκείνη...

Μετά από αυτά το Δημοτικό Συμβούλιο … ενέκρινε, με την κατά πλειοψηφία ληφθείσα απόφασή του 11/2006, την πρόταση του Δημάρχου … για την αγορά του ακινήτου αυτού από το Δήμο …με βάση την προβλεπόμενη από το νόμο διαδικασία. Περαιτέρω με την αγωγή επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση ο εκκαλών, που είναι δικηγόρος …, θεωρεί ότι έχουν προσβάλει την ατομική και επαγγελματική προσωπικότητά του οι ακόλουθες αναφορές του άρθρου...

Η αναφορά στο δημοσίευμα αυτό της φράσης "τρισκατάρατος Όφις" δεν αναφέρεται στο πρόσωπο του εκκαλούντος. Βέβαια υπάρχει υπαινικτική αναφορά ότι η προαναφερόμενη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου … δεν είναι αποτέλεσμα ορθής νομικής σκέψης. Όμως ο υπαινιγμός αυτός αφορά τα μέλη του δημοτικού συμβουλίου που ψήφισαν υπέρ της αποδοχής της προαναφερόμενης αίτησης του εκκαλούντος και συνεπώς με την αναφορά αυτή δεν έχει γίνει μειωτική επέμβαση στην τιμή του εκκαλούντος ως στοιχείο της ατομικής και επαγγελματικής προσωπικότητάς του.

Περαιτέρω... η αίτηση αυτή του εκκαλούντος είχε, ως θέμα ημερήσιας διάταξης, τον αριθμό … και συνεπώς δεν ήταν μοναδικό θέμα της ημερήσιας διάταξης. Κατά συνέπεια η... αναφορά "...Ήταν τόσο σημαντικό αυτό το ζήτημα ώστε να αποτελέσει μοναδικό θέμα ημερήσιας διάταξης στις 23-10-2000;..." δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια.

Όμως η αναφορά αυτή οφείλεται στο ότι ο εφεσίβλητος δεν γνώριζε ότι η από 10-9-1999 αίτηση του εκκαλούντος ήταν όχι το μοναδικό αλλά το εικοστό όγδοο θέμα της ημερήσιας διάταξης της 23-10-2000. Εξάλλου μόνο το γεγονός αυτό δεν μπορούσε να βλάψει την τιμή και την υπόληψη του εκκαλούντος ούτε έγινε με τέτοιο σκοπό.

Γι' αυτό στο φύλλο της 25-1-2001 της προαναφερόμενης εφημερίδας διευκρινίστηκε στη στήλη "Πολλά και διάφορα", αφού στο μεταξύ ο εφεσίβλητος είχε λάβει γνώση της αλήθειας ως προς το ζήτημα αυτό από την από 12-1-2001 σχετική επιστολή του εκκαλούντος, η οποία δημοσιεύτηκε στο φύλλο …/13-1-2001 της ίδιας εφημερίδας, ότι το προαναφερόμενο θέμα δεν ήταν το μοναδικό στην ημερήσια διάταξη της 23-10-2000.

Περαιτέρω το προαναφερόμενο ακίνητο του εκκαλούντος βρίσκεται μέσα στο σχέδιο της πόλης της …, δυτικά του δημοτικού σταδίου της …, στην οδό που οδηγεί στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας ….. Έτσι με την... αναφορά "...Οι δημοτικοί σύμβουλοι εκτός από το συμφέρον της πόλης είδαν πως ο χώρος αυτός βρίσκεται στην Αρχαία … στην είσοδο του αρχαιολογικού χώρου;...", ως είσοδος του αρχαιολογικού χώρου νοείται προφανώς ο κύριος αρχαιολογικός χώρος.

Με την αναφορά αυτή ο εφεσίβλητος έχει προσεγγίσει την αλήθεια και δεν είχε ως σκοπό να εμφανίσει τον εκκαλούντα ως άτομο που αδιαφορεί για την πολιτιστική κληρονομιά και για το δημόσιο συμφέρον ούτε να δημιουργήσει την εντύπωση ότι χρησιμοποιεί παράνομες μεθόδους προκειμένου να πείσει τους δημοτικούς συμβούλους να δεχθούν την πιο πάνω αναφερόμενη από 10-9-1999 αίτησή του, όπως αβάσιμα υποστηρίζει ο εκκαλών.

Περαιτέρω ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου ... κατά τη συνεδρίαση της 23-10-2000 επιχειρηματολόγησε τελευταίος υπέρ της αποδοχής της από 10-9-1999 αίτησης του εκκαλούντος, αναφέροντας αναλυτικά τις σχετικές πρόσφατες και παλαιότερες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας που αφορούν το θέμα της κήρυξης της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης των ακινήτων που προβλέπονται ως κοινόχρηστα με τη σχετική διοικητική πράξη με την οποία εγκρίνεται το ρυμοτομικό σχέδιο.

Η... αναφορά "...Πώς είναι δυνατό ο Πρόεδρος του Δημ. Συμβουλίου να κλείνει τη συζήτηση επιχειρηματολογώντας θερμότατα ως συνήγορος του ιδιώτη, μη βρίσκοντας να εκθέσει ούτε μία κουβέντα για το συμφέρον της πόλης;..." αφορά κυρίως τον πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου … και όχι τον εκκαλούντα ούτε μπορεί να οδηγήσει τον αναγνώστη στο να σχηματίσει την εντύπωση ότι ο τελευταίος ευνοήθηκε από τον πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου …λόγω των επαγγελματικών και φιλικών σχέσεων που τους συνδέουν.

Περαιτέρω με την... αναφορά "...Πώς γίνεται σ' ένα θέμα που είχε αρκετές και σημαντικές αιτίες ενστάσεων και διαφοροποιήσεων, συμπολίτευση και αντιπολίτευση να ταυτίζονται σχεδόν απόλυτα;..." ο εφεσίβλητος δεν υπαινίσσεται ότι οι δημοτικοί σύμβουλοι όφειλαν να αντιπαρατεθούν μεταξύ τους για το λόγο ότι το προς συζήτηση θέμα αφορούσε ιδιοκτησία του εκκαλούντος και εξαιτίας του προσώπου αυτού (εκκαλούντος), όπως αβάσιμα υποστηρίζει ο τελευταίος, αλλά επιδίωξε να στηλιτεύσει τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις στο Δημοτικό Συμβούλιο και τη στάση της αντιπολίτευσης σε μία σημαντική υπόθεση που αφορά χώρο που είναι προορισμένος για κοινωφελή σκοπό.

Τέλος όσον αφορά την... αναφορά "...αφ' ης η τεχνική υπηρεσία του Δήμου γνωμοδότησε αρνητικά ως προς την αίτησή μου, όφειλαν οι δημοτικοί σύμβουλοι να σεβαστούν τη γνωμοδότηση αυτή...", πρέπει να λεχθεί ότι τέτοια αναφορά δεν υπάρχει στο άρθρο αυτό. Ειδικότερα ο εφεσίβλητος διέλαβε στο προαναφερόμενο άρθρο τα ακόλουθα:

α) "...Να σημειωθεί ότι οι εισηγήσεις της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου, του Δημάρχου κ. Μ. και του Αντιδημάρχου κ. Σ. ήταν αρνητικές..." και β) "...Γιατί σ' ένα καθαρά τεχνικό θέμα, αγνοούν τη γνωμοδότηση της καθ' ύλην αρμόδιας Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου;...". Όμως οι αναφορές αυτές ανταποκρίνονται στην αλήθεια αφού η απόφαση 249/2000 του Δημοτικού Συμβουλίου … δεν είναι σύμφωνη με την εισήγηση της Τεχνικής Υπηρεσίας του Δήμου...".

Με βάση αυτές τις παραδοχές το εφετείο, αφού αντικατέστησε τις αιτιολογίες της εκκαλούμενης αποφάσεως με τις πιο πάνω, απέρριψε την έφεση του αναιρεσείοντος και τους πρόσθετους λόγους αυτής κατά της αποφάσεως του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, με την οποία είχε απορριφθεί η αγωγή του ως κατ' ουσίαν αβάσιμη.

Έτσι που έκρινε το εφετείο δεν υπέπεσε στην πλημμέλεια της μη λήψεως υπόψη πραγμάτων που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ούτε σ' εκείνη της αφέσεως αιτήσεως αδίκαστης και ειδικότερα δεν παρέλειψε να ερευνήσει τις επικουρικές βάσεις της αγωγής του ήδη αναιρεσείοντος από τα άρθρα 362 και 361 Π.Κ. (απλή δυσφήμηση και εξύβριση αντίστοιχα).

Τούτο διότι, αφού παρέθεσε αναλυτικά στην προσβαλλόμενη απόφασή του τα επί μέρους αποσπάσματα του επίμαχου δημοσιεύματος τα οποία κατά τον αναιρεσείοντα προσέβαλαν την τιμή και την υπόληψή του, δέχθηκε αφενός μεν ότι τα ειδικά αναφερόμενα από αυτά δεν αφορούσαν τον αναιρεσείοντα, αφετέρου δε ότι σε κάθε περίπτωση όλα δεν ήσαν προσβλητικά της τιμής ή της υπολήψεώς του, ενώ όσον αφορά το τελευταίο φερόμενο ως προσβλητικό απόσπασμα, δέχθηκε ότι τέτοιο δεν υπήρχε στο δημοσίευμα.

Με τις παραδοχές αυτές απέκλεισε τη συνδρομή των στοιχείων όλων των επικαλούμενων με την αγωγή αδικοπραξιών, ήτοι όχι μόνο της συκοφαντικής δυσφημήσεως αλλά και της απλής δυσφημήσεως και της εξυβρίσεως, οι οποίες, κατά τα προεκτεθέντα, ως κοινό στοιχείο έχουν την προσβολή της τιμής άλλου, ειδικότερα δε οι δύο πρώτες την προσβολή της τιμής ή υπολήψεως αυτού.

Συνεπώς ο πρώτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο ο αναιρεσείων, επικαλούμενος το άρθρο 559 αριθ.8 (περ.β) και αριθ.9 (περ.γ) Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση τις πιο πάνω πλημμέλειες, είναι αβάσιμος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.11 περ.γ Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως παρέχεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Εξάλλου από τα άρθρα 339 και 352 Κ.Πολ.Δ. συνάγεται ότι ομολογία είναι η παραδοχή της συνδρομής ενός κρίσιμου (ουσιώδους δηλαδή κατά το άρθρο 335 Κ.Πολ.Δ.) γεγονότος, η οποία γίνεται από τον αντίδικο εκείνου που φέρει το βάρος επικλήσεως και αποδείξεώς του (Α.Π.389/2012).

Δικαστική δε ομολογία, που αποτελεί πλήρη απόδειξη εναντίον εκείνου που ομολόγησε, είναι εκείνη που έγινε ενώπιον του δικαστηρίου που δικάζει την υπόθεση ή του εντεταλμένου δικαστή, ενώ κάθε άλλη ομολογία είναι εξώδικη και εκτιμάται ελεύθερα από το δικαστήριο (Α.Π.860/ 2011). Από τα πιο πάνω προκύπτει ότι ο λόγος αναιρέσεως του άρθρου 559 αριθ.11 περ.γ σε σχέση με τη δικαστική ομολογία ιδρύεται όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν έλαβε υπόψη δικαστική ομολογία που είχε επικαλεσθεί νομίμως ο διάδικος για ισχυρισμό που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, υπό την προϋπόθεση ότι το δικαστήριο στο οποίο έγινε επίκληση της δικαστικής ομολογίας, κατέληξε σε διαφορετικό πόρισμα από το αναφερόμενο σ' αυτήν (Α.Π.105/2011).

Στην προκειμένη περίπτωση με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως ο αναιρεσείων, επικαλούμενος το άρθρο 559 αριθ.11 (περ.γ) Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που αυτός επικαλέστηκε και προσκόμισε και ειδικότερα τις περιεχόμενες: α) στις από 14-6-2001 έγγραφες προτάσεις του αναιρεσιβλήτου ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, β) στην ανώμοτη εξέταση του αναιρεσιβλήτου που έλαβε χώρα στις 15-6-2001 και περιέχεται στα 124/2001 πρακτικά του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου και γ) στο ίδιο το επίμαχο δημοσίευμα που περιέχεται στο 1123/9-1-2001 φύλλο της ημερήσιας εφημερίδας …, δικαστικές (τις δύο πρώτες) και εξώδικη (την τρίτη) ομολογίες αυτού ότι το αναφερόμενο στο δημοσίευμα αυτό ακίνητο ανήκε στην κυριότητά του (του αναιρεσείοντος) και όχι του Δήμου …και ότι αυτός (ο αναιρεσίβλητος) δεν είχε αναγνώσει την 249/2000 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου …, τις οποίες ομολογίες είχε επικαλεσθεί νόμιμα με τις έγγραφες προτάσεις που υπέβαλε ενώπιον του εφετείου.

Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος διότι τα πιο πάνω φερόμενα ως ομολογηθέντα περιστατικά δεν συνιστούν κρίσιμα (ουσιώδη δηλαδή κατά το άρθρο 335 Κ.Πολ.Δ.) γεγονότα. Επί πλέον, όσον αφορά την επικαλούμενη εξώδικη ομολογία, ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος και διότι δεν νοείται ομολογία της αναλήθειας του επίμαχου δημοσιεύματος με τα ίδια τα αναγραφόμενα σ' αυτό, δηλαδή τα αναγραφόμενα στο δημοσίευμα να είναι ταυτόχρονα αναληθή και αληθή.

Τέλος, όσον αφορά τις επικαλούμενες δικαστικές ομολογίες, ο λόγος αυτός είναι σε κάθε περίπτωση απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι από τις προπαρατεθείσες αιτιολογίες της προσβαλλόμενης αποφάσεως προκύπτει ότι το εφετείο δεν κατέληξε σε διαφορετικό πόρισμα από το φερόμενο ως ομολογηθέν.

O προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθ.8 περ.β Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως ιδρύεται όταν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Πράγματα αποτελούν και οι λόγοι εφέσεως, εφόσον περιέχουν αυτοτελή ισχυρισμό (Α.Π.62/2012). Ο λόγος αυτός αναιρέσεως δεν στοιχειοθετείται αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη τον ισχυρισμό που προτάθηκε και τον απέρριψε για οποιοδήποτε λόγο, τυπικό ή ουσιαστικό, έστω και αν η απόρριψή του δεν είναι ρητή αλλά συνάγεται από το περιεχόμενο της αποφάσεως (Ολ.Α.Π.25/2003, Α.Π.399/ 2011).

Εξάλλου κατά το άρθρο 534 Κ.Πολ.Δ. αν το αιτιολογικό της αποφάσεως που έχει προσβληθεί με την έφεση κρίνεται εσφαλμένο αλλά το διατακτικό της ορθό, το δευτεροβάθμιο δικαστήριο αντικαθιστά τις αιτιολογίες και απορρίπτει την έφεση. Στην περίπτωση αυτή δεν χρειάζεται ειδική αναφορά του εφετείου σε κάθε λόγο εφέσεως που αφορά πλημμέλειες του αιτιολογικού της εκκαλούμενης αποφάσεως, αφού το εσφαλμένο αυτό αιτιολογικό δεν υφίσταται πλέον, αντικαθιστάμενο από εκείνο της εφετειακής αποφάσεως.

Στην προκειμένη περίπτωση με τον τρίτο λόγο αναιρέσεως ο αναιρεσείων, επικαλούμενος το άρθρο 559 αριθ.8 (περ.β) Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και ειδικότερα: α) τον παραδεκτά προβληθέντα με τον έκτο κύριο λόγο της εφέσεώς του ισχυρισμό του περί εσφαλμένης καταγνώσεως από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο υπέρ του αναιρεσιβλήτου συγγνωστής νομικής πλάνης κατά το άρθρο 31 Π.Κ.

και β) τους παραδεκτά προβληθέντες με αμφότερους τους πρόσθετους λόγους εφέσεώς του ισχυρισμούς του περί παρανόμου εφαρμογής από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο υπέρ του αναιρεσιβλήτου της διατάξεως του άρθρου 367 Π.Κ. και περί εσφαλμένης κατανομής από αυτό του βάρους επικλήσεως και αποδείξεως. Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος διότι, όπως ήδη έχει εκτεθεί, το εφετείο, αφού αντικατέστησε τις αιτιολογίες της εκκαλούμενης αποφάσεως με τις πιο πάνω, απέρριψε την έφεση του αναιρεσείοντος και τους πρόσθετους λόγους αυτής κατά της αποφάσεως του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου και ως εκ τούτου δεν ήταν αναγκαία ειδική αναφορά σε κάθε επί μέρους λόγο εφέσεως που αφορούσε πλημμέλειες του αιτιολογικού της εκκαλουμένης.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.1 εδ.α Κ.Πολ.Δ. ιδρύεται λόγος αναιρέσεως αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. Για να είναι ορισμένος ο πιο πάνω λόγος αναιρέσεως πρέπει να αναφέρεται ο συγκεκριμένος κανόνας του ουσιαστικού δικαίου που παραβιάστηκε και το αποδιδόμενο στην απόφαση νομικό σφάλμα ως προς την ερμηνεία και εφαρμογή του ουσιαστικού νόμου (Ολ.Α.Π.20/ 2005).

Στην προκειμένη περίπτωση με τον τέταρτο λόγο αναιρέσεως ο αναιρεσείων, επικαλούμενος το άρθρο 559 αριθ.1 (εδ.α) Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι παραβίασε κανόνες του ουσιαστικού δικαίου και συγκεκριμένα τις διατάξεις του άρθρου 362 και 363 Π.Κ. Για τη θεμελίωση δε του λόγου αυτού, αφού παραθέτει τις παραδοχές της προσβαλλομένης και ερμηνεία των σχετικών διατάξεων, εκθέτει κατά λέξη τα εξής: "Στη συγκεκριμένη και όλως εσφαλμένως κριθείσα από την αναιρετικώς ελεγχόμενη απόφαση ΕφΝαυπλίου 305/2009 περίπτωση, εκ του τρόπου εκφοράς των επιμάχων και συκοφαντικώς δυσφημιστικών, άλλως απλώς δυσφημιστικών, άλλως εξυβριστικών δι εμέ περικοπών, προεχόντως δ' εκ των εν γένει υπονοουμένων του επιμάχου από 9ης-1-2001 δημοσιεύματος (οράτε σχετικώς το σκεπτικό της εκδοθείσης προγενέστερα στην παρούσα υπόθεση παρά του Α1 Τμήματος του Αρείου Πάγου αναιρετικής αποφάσεως ΑΠ 1730/2007, όπου γίνεται λόγος αποκλειστικά και μόνο για υπονούμενα του αναιρεσιβλήτου), το οποίο και αποτελεί εν προκειμένω το corpus delicti της κρινομένης αδικοπραξίας περί συκοφαντικής, άλλως απλής δυσφημίσεως άλλως εξυβρίσεως δια του τύπου, προκύπτει ανενδοιάστως το ασφαλές συμπέρασμα ότι ο αναιρεσίβλητος αναφέρεται δια των προεκτεθεισών περικοπών του επιμάχου δημοσιεύματός του σε ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ γεγονός, υπαινισσόμενος, άλλως διισχυριζόμενος υπό μορφήν υπαινιγμών δια του επιμάχου δυσφημιστικού, εφ' όσον, σύμφωνα με τη σαφέστατη νοηματική συνοχή και κατά την (αν μη τι άλλο) ξεκάθαρη συντακτική εκφορά των επιμάχων ως άνω περικοπών του εξόχως προσβλητικού δι' εμέ από 9ης-1-2001 δημοσιεύματος του αντιδίκου περί εμού, ακόμη και αν ήθελε θεωρηθεί ότι οι επίμαχες περικοπές του εν λόγω δημοσιεύματος συνιστούν κατ' αρχήν αξιολογικές κρίσεις του αναιρεσιβλήτου και όχι υπαινικτικώς εκφερόμενα παρ' αυτού "γεγονότα" (ως όλως εσφαλμένως υπολαμβάνει σχετικώς η αναιρεσιβαλλομένη), αστόχησε περί την ερμηνείαν των κατ' ουσίαν διατάξεων νόμου η αναιρεσιβαλλομένη, καθ' ότι οι επίμαχες και συκοφαντικώς δυσφημιστικές δι' εμέ περικοπές του επιληψίμου δημοσιεύματος συνιστούν "γεγονότα" υπαινικτικώς και υπό μορφήν ρητορικών ερωτήσεων και ανεξακρίβωτης φημολογίας εκφερόμενα κατά την αληθή έννοιαν των Άρθρων 363, 362 ΠΚ, εφ' όσον και δια της επιμάχων περικοπών του επιληψίμου δημοσιεύματος αναφέρεται ο αντίδικος ΡΗΤΩΣ και κατά τρόπο ανεπίδεκτο διαφόρου ερμηνείας και αμφισβητήσεως σε ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ γεγονότα, τα οποία δεν αποτελούν "αξιολογικές κρίσεις" του αναιρεσιβλήτου, όπως εντελώς εσφαλμένα δέχεται η αναιρεσιβαλλομένη σχετικώς, διότι αναμφιβόλως αποτελούν βλαπτικούς για την τιμή και την υπόληψή μου ΥΠΑΙΝΙΓΜΟΥΣ, άλλως ΡΗΤΟΡΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ, που οποίες ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ αναπόσπαστα με τα αναφερόμενο στην ένδικη από 1ης -2-2001 αγωγή μου "γεγονότα", τα οποία ισχυρίσθηκε υπαινικτικώς δια ρητορικών ερωτήσεων και υπό μορφήν ανεπιβεβαίωτης και ανεξακρίβωτης φημολογίας ο αναιρεσίβλητος δια του τύπου ενώπιον τρίτων, ήτοι ενώπιον του πολυαρίθμου αναγνωστικού κοινού της έγκριτης και ευρείας κυκλοφορίας εντός του Νομού … τοπικής εφημερίδας...".

Ο λόγος αυτός, πέρα από τις απαραδέκτως προβαλλόμενες με αυτόν αιτιάσεις για εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων (άρθρο 561 παρ.1 Κ.Πολ.Δ.), είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος λόγω αοριστίας αφού σ' αυτόν αναφέρονται μεν οι κατά τον αναιρεσείοντα παραβιασθέντες κανόνες του ουσιαστικού δικαίου, όχι όμως και το αποδιδόμενο στην προσβαλλόμενη απόφαση νομικό (υπαγωγικό ή ερμηνευτικό) σφάλμα.

Σε κάθε δε περίπτωση ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι στηρίζεται στην εσφαλμένη προϋπόθεση ότι το εφετείο δέχθηκε πως το περιεχόμενο του δημοσιεύματος του αναιρεσιβλήτου συνιστούσε "αξιολογική κρίση", ενώ από τις προπαρατεθείσες αιτιολογίες της προσβαλλομένης σαφώς προκύπτει ότι τέτοια παραδοχή δεν περιέχεται σ' αυτές.

Ενόψει όλων αυτών πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου σύμφωνα με το σχετικό αίτημα του τελευταίου (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 15-12-2009 αίτηση του Κ.-Γ. Π. για αναίρεση της 305/2009 αποφάσεως του Εφετείου Ναυπλίου.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Νοεμβρίου 2012.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 15 Ιανουαρίου 2013.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ