448/2023 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 448 / 2023 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 448/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Μουλιανιτάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρουλιώ Δαβίου, Μαρία Κουφούδη, Γεώργιο Καλαμαρίδη, Αγαθή Δερέ - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 16 Νοεμβρίου 2022, με την παρουσία και του γραμματέως Παναγιώτη Μπούκη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Κ. Α. του Χ. και της Α., κατοίκου ... η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο ούτε εκπροσωπήθηκε με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: Κ. Α. του Χ. και της Α., κατοίκου ... ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρου του Μακρίνα Μωϋσιάδου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-12-2016 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Χαλκιδικής. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 45/2018 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2395/2019 του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 29-03-2020 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, ο αναιρεσίβλητος παραστάθηκε, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 94 παρ. 1 του ΚΠολΔ στα πολιτικά δικαστήρια οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο. Κατά το άρθρο 96 παρ. 3 του ίδιου Κώδικα, η πληρεξουσιότητα κατά τη διαδικασία ενώπιον του Αρείου Πάγου δίνεται, είτε με συμβολαιογραφική πράξη, είτε με προφορική δήλωση, που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση.

Η πληρεξουσιότητα μπορεί να αφορά ορισμένες ή όλες τις δίκες εκείνου που την παρέχει και στο πληρεξούσιο πρέπει να αναγράφονται τα ονόματα των πληρεξουσίων. Κατά το άρθρο 104 ΚΠολΔ, για τις προπαρασκευαστικές πράξεις και τις κλήσεις έως τη συζήτηση στο ακροατήριο θεωρείται ότι υπάρχει πληρεξουσιότητα, ενώ για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα και αν αυτή δεν υπάρχει κηρύσσονται άκυρες όλες οι πράξεις, ακόμη και εκείνες που είχαν γίνει προηγουμένως.

Το δικαστήριο εξετάζει αυτεπαγγέλτως, σε κάθε στάση της δίκης, την έλλειψη πληρεξουσιότητας, καθώς και την υπέρβασή της (ΑΠ 1091/2022, ΑΠ 1059/2019, AΠ 321/2019). Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 96, 104 ΚΠολΔ, 159 παρ. 1, 211, 217 παρ. 2 και 238 ΚΠολΔ προκύπτει ότι ο διάδικος, για λογαριασμό του οποίου ασκήθηκε ένδικο μέσο δικαιούται να εγκρίνει μεταγενέστερα τις πράξεις του δικηγόρου αυτού που προηγήθηκαν.

Η έγκριση αυτή μπορεί να γίνει ρητά ή σιωπηρά σε μεταγενέστερο στάδιο της δίκης, οπότε θεραπεύονται και οι άκυρες διαδικαστικές πράξεις (ΑΠ 1252/2013, ΑΠ 683/2013, ΑΠ 835/2010). Περαιτέρω, από τις διατάξεις του άρθρου 576 παρ. 1, 2 και 3 του Κ.Πολ.Δ. προκύπτει ότι αν κάποιος από τους διαδίκους δεν εμφανιστεί κατά τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης ή εμφανιστεί και δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως ποιός επισπεύδει τη συζήτηση.

Αν την επισπεύδει ο απολειπόμενος διάδικος, η υπόθεση συζητείται σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι, αν όμως την επισπεύδει ο αντίδικός του, τότε ερευνάται αν ο απολειπόμενος, ή ο μη παριστάμενος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση για συζήτηση δεν επιδόθηκε, ή επιδόθηκε αλλά όχι νόμιμα και εμπρόθεσμα, ο Άρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση και η υπόθεση επαναφέρεται με νέα κλήση.

Εξάλλου, κατά τη γενική διάταξη του άρθρου 226 παρ. 4 εδ. 2 και 3 ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη κατά το άρθρο 575 του ΚΠολΔ, αν η συζήτηση αναβληθεί, ο γραμματέας είναι υποχρεωμένος αμέσως μετά το τέλος της συνεδρίασης να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίστηκε.

Κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων. Κατά την έννοια της τελευταίας αυτής διάταξης, η αναβολή της συζήτησης και η εγγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο του δικαστηρίου για τη μετ' αναβολή δικάσιμο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων για τη δικάσιμο αυτή και, επομένως, δεν χρειάζεται νέα κλήση του διαδίκου, όταν ο απολειπόμενος κατά τη μετ' αναβολή δικάσιμο διάδικος είχε νομίμως κλητευθεί να παραστεί κατά τη δικάσιμο κατά την οποία αναβλήθηκε η συζήτηση, ή είχε παραστεί νομίμως κατά την ίδια δικάσιμο και, επομένως, με τη νόμιμη παράσταση και μη εναντίωσή του καλύφθηκε η μη νόμιμη κλήτευσή του κατά την αρχική δικάσιμο.

Αντιθέτως, αν κατά την αρχική δικάσιμο δεν είχε κλητευθεί νομίμως να παραστεί και δεν παραστάθηκε, ή δεν παραστάθηκε νομίμως, όπως συμβαίνει και όταν ο δικηγόρος που εκπροσώπησε αυτόν κατά την αρχική δικάσιμο δεν είχε πληρεξουσιότητα, η από το πινάκιο αναβολή της υπόθεσης και η εγγραφή αυτής για τη νέα μετ' αναβολή δικάσιμο δεν ισχύει ως κλήτευση για τη νέα δικάσιμο (ΑΠ 1091/2022, ΑΠ 1059/2019, ΑΠ 427/2015).

Στην προκείμενη περίπτωση, από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της υπόθεσης προκύπτουν τα εξής : Η αναιρεσείουσα Κ. Α. του Χ., άσκησε την κρινόμενη, από 22-3-2020 και με αριθμ. έκθ. κατ. 920/99/01-06-2020, αίτηση για αναίρεση της με αριθμ. 2395/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία κατατέθηκε στη Γραμματεία του Εφετείου Θεσσαλονίκης, από τον δικηγόρο Θεσσαλονίκης Αθανάσιο Κατσάνη (Α.Μ.Δ.Σ.Θ. 7622), τον οποίο όρισε, με την από 1-6-2020 εξουσιοδότηση ο δικηγόρος Θεσσαλονίκης Νικόλαος Στεργιόπουλος του Βασιλείου (Α.Μ.Δ.Σ.Θ. 2848).

Η αναιρεσείουσα, με το με αριθμ. 1521/12-06-2020 ειδικό πληρεξούσιο της συμβ/φου Θεσσαλονίκης Χριστίνας Τσιλιμπόνη διόρισε ως πληρεξούσιους δικηγόρους αυτής τους δικηγόρους α) Νικόλαο Στεργιόπουλο του Βασιλείου, δικηγόρο Θεσσαλονίκης (Α.Μ.Δ.Σ.Θ. 2828), και 2) Δημήτριο Αγγελόπουλο του Κωνσταντίνου, δικηγόρο Αθηνών (Α.Μ.Δ.Σ.Α. 20961), ενεργούντες από κοινού ή καθένας ξεχωριστά να καταθέσει την παραπάνω αίτηση για αναίρεση της με αριθμ. 2395/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, να ζητήσει προσδιορισμό της συζήτησης αυτής, και να παρασταθεί κατά τη συζήτηση αυτής, να παρασταθεί στον Άρειο Πάγο για την εκδίκαση της υπόθεσης στη δικάσιμο που θα οριστεί, να προβαίνει σε κάθε απαιτούμενη ενέργεια για την εκτέλεση των εντολών, ακόμη και αν δεν αναφέρεται ρητά, που είναι απαραίτητη για την εκτέλεση των εντολών της, ενώ αναγνώρισε όλες τις προγενέστερες πράξεις αυτών και των εντολοδόχων και πληρεξουσίων της και όρισε ότι το πληρεξούσιο ισχύει μέχρι την ανάκλησή του και νόμιμη γνωστοποίηση της ανάκλησης.

Με την κάτω από την αίτηση αναίρεσης πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου, ορίστηκε αρμόδιο προς εκδίκαση της υπόθεσης το Γ Πολιτικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, και με την πράξη του Αντιπροέδρου του ανωτέρω Πολιτικού Τμήματος, ορίστηκε δικάσιμος η 03-11-2021. Όπως προκύπτει από το σχετικό σημείωμα, κατά την ανωτέρω δικάσιμο, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε από τη σειρά της στο πινάκιο, ο αναιρεσίβλητος δεν παραστάθηκε, ενώ η αναιρεσείουσα παραστάθηκε δια του, δυνάμει της ανωτέρω συμβ/φικής πράξης, ορισθέντος πληρεξούσιου δικηγόρου της Δημητρίου Αγγελόπουλου, και κατόπιν αιτήματός του, η υπόθεση αναβλήθηκε για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο (16-11-2022).

Με τη νόμιμη παράσταση και μη σχετική, ως προς αυτήν, εναντίωση της αναιρεσείουσας, καλύφθηκε η έλλειψη ή μη νόμιμη κλήτευση αυτής, κατά την αρχική δικάσιμο. Όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά, κατά τη σημερινή δικάσιμο, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε από τη σειρά της στο πινάκιο, η αναιρεσείουσα δεν παραστάθηκε ούτε εκπροσωπήθηκε ούτε κατέθεσε δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 242 παρ. 2 του ΚΠολΔ ενώ ο αναιρεσίβλητος παραστάθηκε με δήλωση της πληρεξούσιας δικηγόρου του, σύμφωνα με το άρθρο 242 παρ. 2 του ΚΠολΔ.

Από το φάκελο της δικογραφίας δεν προκύπτει η επίσπευση της συζήτησης, αν και ο παρασταθείς νομίμως αναιρεσίβλητος επικαλείται κλήτευση αυτού, από την αναιρεσείουσα. Όμως, η τελευταία παρασταθείσα, κατά την αρχική δικάσιμο, νομίμως και μη, ως προς αυτήν, εναντίωσή του, δια του ανωτέρω πληρεξούσιου δικηγόρου, ορισθείς κατά τα προαναφερθέντα, με την εμφάνισή του, κατά την αρχική δικάσιμο, στο Δικαστήριο αυτό, έλαβε νομίμως γνώση της σημερινής δικασίμου, για την οποία δεν απαιτείται νέα κλήτευσή της, καθώς η αναβολή της υπόθεσης, κατόπιν αιτήματος αυτής και η εγγραφή αυτής στο οικείο σημερινό πινάκιο επέχει θέση κλήτευσης ως προς αυτήν, και επομένως, πρέπει, το Δικαστήριο, σύμφωνα με την ανωτέρω νομική σκέψη, να προχωρήσει στη συζήτηση της υπόθεσης παρά την απουσία της.

Με τη διάταξη του άρθρου 564 παρ. 1 ΚΠολΔ, ορίζεται ότι, αν ο αναιρεσείων διαμένει στην Ελλάδα, η προθεσμία της αναίρεσης είναι τριάντα ημέρες και αρχίζει από την επίδοση της απόφασης, ενώ με τις διατάξεις του άρθρου 577 παρ. 1 και 2 ΚΠολΔ, ορίζεται ότι, το δικαστήριο πρώτα συζητεί για το παραδεκτό της αναίρεσης (παρ. 1) και αν η αναίρεση δεν ασκήθηκε νόμιμα ή αν λείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή, ο Άρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως (παρ. 2).

Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει, ότι το εμπρόθεσμο της ασκηθείσας αναίρεσης είναι προϋπόθεση του παραδεκτού της. Τη συνδρομή της εν λόγω προϋπόθεσης εξετάζει ο Άρειος Πάγος, είτε ύστερα από σχετική ένσταση του αναιρεσίβλητου, οπότε ο διάδικος αυτός οφείλει, κατά το άρθρο 570 παρ. 1 ΚΠολΔ, να καταθέσει τις προτάσεις του με τις οποίες προτείνει το από την εκπρόθεσμη άσκηση απαράδεκτο, τουλάχιστον είκοσι ημέρες πριν από τη δικάσιμο, είτε και αυτεπαγγέλτως, με βάση τα υποβληθέντα αποδεικτικά έγγραφα στοιχεία της δικογραφίας (ΑΠ 1378/2022, ΑΠ 897/2022, ΑΠ 739/2019), απορρίπτει δε την αναίρεση αν λείπει η προϋπόθεση αυτή (ΑΠ 728/2021, ΑΠ 1588/2021, ΑΠ 300/2020).

Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσίβλητος με τις προτάσεις του, που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου τούτου, στις 18-10-2022, ήτοι είκοσι και πλέον ημέρες πριν τη συζήτηση της υπόθεσης, κατά τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας (16-11-2022), ισχυρίζεται ότι η αίτηση αναίρεσης κατά της προσβαλλόμενης, με αριθμό 2395/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, ασκήθηκε εκπρόθεσμα, με την κατάθεση του δικογράφου της στη γραμματεία του Εφετείου Θεσσαλονίκης, ως δικαστηρίου που εξέδωσε την απόφαση αυτή, στις 01-06-2020, ενώ η εν λόγω απόφαση είχε επιδοθεί στην αναιρεσείουσα, στις 31-01-2020, και για τη στήριξη του ισχυρισμού επικαλείται τη με αριθμ. 5307/31-01-2020 έκθεση επίδοσης της προσβαλλόμενης απόφασης, του δικαστικού Επιμελητή στο Εφετείο Θεσσαλονίκης, Ι.

Ι.. Από την τελευταία έκθεση προκύπτει ότι, ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της άνω, με αριθμό 2395/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, που εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, κατά την τακτική διαδικασία, επιδόθηκε, με επιμέλεια του αναιρεσίβλητου, στις 31-01-2020, στην αναιρεσείουσα, ενώ η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, η άσκηση της οποίας εγκρίθηκε από την αναιρεσείουσα, με το προαναφερθέν ειδικό πληρεξούσιο, κατατέθηκε στις 01-06-2020 στο Εφετείο Θεσσαλονίκης (ΓΑΚ ...

και ΕΑΚ 99/01-06-2020), ήτοι μετά την οριζόμενη στη διάταξη του άρθρου 564 παρ. 1 του ΚΠολΔ προθεσμία των τριάντα ημερών, από την κατά τα άνω έγκυρη επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης, στις 31-01-2020. Επομένως, η κρινόμενη από 29-03-2020 αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε εκπρόθεσμα και πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη, όπως βάσιμα ισχυρίζεται ο αναιρεσίβλητος, με τις εμπροθέσμως κατατεθείσες προτάσεις του, αλλά και κατ' επιτρεπτή, αυτεπάγγελτη, περί του παραδεκτού αυτής, έρευνα (άρθρο 577 παρ. 1 και 2 ΚΠολΔ).

Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του προκατατεθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρ. 495 παρ. 3 ΚΠολΔ), και τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις, κατά παραδοχήν του αιτήματος αυτού, να επιβληθούν στην αναιρεσείουσα, λόγω της ήττας της (άρθρ. 176, 183, 191 παρ. 2 του ΚΠολΔ), όπως ορίζεται, ειδικότερα, στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 29.03.2020 αίτηση αναίρεσης της Κ. Α. του Χ. και της Α. κατά της με αριθμ. 2395/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 1η Μαρτίου 2023.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 23 Μαρτίου 2023.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ