444/2015 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 444 / 2015 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 444/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Νικόλαο Λεοντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Νικόλαο Πάσσο, Μιχαήλ Αυγουλέα, Χρήστο Βρυνιώτη και Γεώργιο Αναστασάκο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 17 Μαρτίου 2015, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, όπως αυτό εκπροσωπείται νομίμως από τον Υπουργό Οικονομικών που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο Πάρεδρο του Ν.Σ.Κ. Σπυρίδωνα Μαυρογιάννη, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Δ. Π. του Η., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Αλέξανδρο Σαρηβαλάση και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 18-9-2008 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ροδόπης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 105/2009 απόφαση που παρέπεμψε την υπόθεση προς συζήτηση στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και εκδόθηκαν οι αποφάσεις:2083/2011 οριστική του ίδιου Πρωτοδικείου Αθηνών και 2751/2014 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 7-10-2014 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης, Χρήστος Βρυνιώτης ανέγνωσε την από 9-3-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, προσβάλλεται, η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα, κατά την ειδική διαδικασία των εργατικών διαφορών (αρθρ. 663 επ. ΚΠολΔ), τελεσίδικη 2751/2014 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, απέρριψε την έφεση του εκκαλούντος και ήδη αναιρεσείοντος κατά της υπ' αριθμ. 2083/11 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η αγωγή του αναιρεσιβλήτου και επιδικάσθηκε σ' αυτόν συνολικά ποσό 10677,19 ευρώ αποζημίωση, για την περιουσιακή του ζημία και για την αποκατάσταση της ηθικής του βλάβης που υπέστη από την άδικη καταδίκη του. Η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης είναι παραδεκτή και πρέπει να εξετασθεί το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρ. 577 αριθμ. 1 και 3 ΚΠολΔ).

Κατά το άρθρο 9 παρ.5 του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά δικαιώματα που κυρώθηκε και κατέστη εσωτερικό δίκαιο με το ν. 2464/1997 "κάθε πρόσωπο θύμα παράνομης σύλληψης ή κράτησης έχει δικαίωμα αποζημίωσης". Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 7 παρ.4 του Συντάγματος "νόμος ορίζει με ποιους όρους το Κράτος παρέχει, ύστερα από δικαστική απόφαση, αποζημίωση σε όσους καταδικάστηκαν, προφυλακίστηκαν άδικα ή παράνομα ή με άλλο τρόπο στερήθηκαν παράνομα την προσωπική τους ελευθερία".

Κατά την έννοια της συνταγματικής αυτής διάταξης η παροχή αποζημίωσης με δικαστική απόφαση σε αδίκως προφυλακισθέντες ή καταδικασθέντες ή στερηθέντες την ελευθερία τους προϋποθέτει τη διάγνωση από δικαστήριο του αδίκου ή παρανόμου χαρακτήρα της στέρησης της ελευθερίας του κατηγορηθέντος, ο οποίος στην συνέχεια κηρύχθηκε αθώος ή απηλλάγη από τις κατηγορίες, για τις οποίες ασκήθηκε σε βάρος του ποινική δίωξη, κατόπιν πράξεων, παραλείψεων ή εκτιμήσεων ποινικού δικαστηρίου ή συμβουλίου ή άλλου οργάνου (εισαγγελέα, ανακριτή), εντεταγμένου στη διαδικασία της απονομής της ποινικής δικαιοσύνης, σύμφωνα με τους ειδικότερους όρους που καθορίζονται από τον κοινό νομοθέτη.

Στα άρθρα 533 - 545 ΚΠΔ, περιέχεται πλήρης ρύθμιση για την αποζημίωση των αδίκως καταδικασθέντων ή προσωρινά κρατηθέντων και τελικά αθωωθέντων, όπως απαιτείται από τα άρθρα 7 παρ. 4 του Συντάγματος και 9 παρ.5 του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά δικαιώματα και σε αρμονία προς τις συνταγματικές διατάξεις περί χωριστών δικαιοδοσιών (άρθρα 94 - 96, ΑΠ 1123/2010, 918/2008), ορίζονται δε ειδικότερα, τα εξής:

Α) Άρθρο 533: "1. Έχουν δικαίωμα να ζητήσουν από το Δημόσιο αποζημίωση: α) οι προσωρινά κρατηθέντες που αθωώθηκαν αμετάκλητα με βούλευμα ή απόφαση δικαστηρίου, β) οι κρατηθέντες με καταδικαστική απόφαση η οποία μετέπειτα εξαφανίστηκε ... 2. Όσοι κρατήθηκαν λόγω καταδίκης ή κρατήθηκαν προσωρινά κατά την παρ. 1, έχουν δικαίωμα να ζητήσουν αποζημίωση και αν ακόμη έχουν απαλλαγεί επειδή, μολονότι τέλεσαν την πράξη, δεν τους επιβλήθηκε ποινή για οιονδήποτε λόγο".

Β) Άρθρο 535: "Το δημόσιο δεν έχει υποχρέωση για αποζημίωση αν εκείνος που καταδικάστηκε ή κρατήθηκε προσωρινά έγινε από πρόθεση υπαίτιος της καταδίκης ή της προσωρινής του κράτησης". Γ) Άρθρο 536: "1. Σχετικά με την υποχρέωση του δημοσίου για αποζημίωση αποφαίνεται το δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση για την υπόθεση, με ιδιαίτερη ταυτόχρονη απόφαση, υστέρα από προφορική ή γραπτή αίτηση εκείνου που αθωώθηκε και αφού προηγουμένως ο αιτών και ο εισαγγελέας ακουστούν. 2.

Σε περίπτωση που γίνει δεκτή η αίτηση εκείνου που αθωώθηκε, του επιδικάζεται κατ' αποκοπή ημερήσια αποζημίωση συνολικά για τεκμαρτή περιουσιακή ζημία και ηθική βλάβη, η οποία δεν μπορεί να είναι κατώτερη των 8,80 ευρώ, ούτε ανώτερη από 29 ευρώ την ημέρα και της οποίας το ύψος προσδιορίζεται αφού ληφθεί υπόψη και η οικονομική και οικογενειακή κατάσταση του δικαιούχου.

Το κατώτερο και ανώτερο ύψος της αποζημίωσης μπορεί να αναπροσαρμόζεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Δικαιοσύνης. Δ) Άρθρο 537: "1. Εκείνος που ζημιώθηκε μπορεί να υποβάλλει και αργότερα αίτηση για αποζημίωση στο ίδιο δικαστήριο. Στην περίπτωση αυτή η αίτηση παραδίδεται στον εισαγγελέα του δικαστηρίου αυτού μέσα σε ανατρεπτική προθεσμία (10) ημερών από την απαγγελία της απόφασης στο ακροατήριο ή από την κοινοποίηση στον προσωρινά κρατούμενο του απαλλακτικού βουλεύματος ή της απαλλακτικής απόφασης που εκδόθηκε ερήμην του.

Η παραπάνω προθεσμία δεν παρατείνεται λόγω αποστάσεως. Η αίτηση εισάγεται στο δικαστήριο ή στο συμβούλιο που συγκαλείται εκτάκτως για την εκδίκαση της κατά το δυνατό σε μία από τις πρώτες εργάσιμες ημέρες μετά την παράδοση της αίτησης. 3. Το δικαστήριο αποτελείται κατά προτίμηση από τους ίδιους δικαστές που αποφάνθηκαν για την ποινική υπόθεση.

Ε) Άρθρο 538: "Απόφαση που αναγνωρίζει υποχρέωση του δημοσίου για αποζημίωση, αν εκδόθηκε κατά παράβαση των διατάξεων 536 και 537 είναι άκυρη. ΣΤ) Άρθρο 539: "1. Αν αναγνωριστεί από το ποινικό δικαστήριο μόνο υποχρέωση για αποζημίωση από το Δημόσιο, χωρίς να επιδικαστεί αποζημίωση ή αν η επιδικασθείσα αποζημίωση κρίνεται από τον δικαιούχο ανεπαρκής για να καλύψει το σύνολο της ζημίας του ή από το Δημόσιο κρίνεται υπερβολική, οι διάδικοι μπορούν να εγείρουν αγωγή στα πολιτικά δικαστήρια, κατά τη διαδικασία των άρθρων 663 επ.

ΚΠολΔ, που δεν μπορούν να εξετάσουν πάλι την ύπαρξη αυτής της υποχρέωσης για τον ακριβή προσδιορισμό "του ποσού της αποζημίωσης. Μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις μπορεί το δικαστήριο να υπερβεί το ανώτατο όριο της παραγράφου 2 του άρθρου 536. 2. Η αξίωση παραγράφεται ύστερα από δύο χρόνια από την ημέρα που έγινε αμετάκλητη η απόφαση για την ποινική υπόθεση".

Ζ) Άρθρο 540: "1. Αντικείμενο της αξίωσης για αποζημίωση στα πολιτικά δικαστήρια είναι κάθε είδους ζημία που προκλήθηκε από την ολική ή μερική εκτέλεση της ποινής ή της προσωρινής κράτησης στην περιουσιακή κατάσταση εκείνου που ζημιώθηκε και η ηθική βλάβη που υπέστη" και Η) Άρθρο 544: "Στις διατάξεις των άρθρων 533-542, ως δικαστήριο και απόφαση νοούνται και τα δικαστικά συμβούλια και τα βουλεύματα τους".

Με τις παρατεθείσες διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας περιέχεται πλήρης ρύθμιση για την αποζημίωση των αδίκως καταδικασθέντων ή προσωρινώς κρατηθέντων που τελικώς αθωώθηκαν, όπως απαιτείται από το άρθρο 7 παρ. 4 του Συντάγματος. Ειδικότερα, προβλέπεται σε αρμονία προς τις συνταγματικές διατάξεις περί χωριστών δικαιοδοσιών (άρθρα 94, 95, 96) ότι αρμόδιο δικαστήριο για τη διάγνωση του άδικου ή παράνομου της προσωρινής κράτησης ή φυλάκισης είναι αποκλειστικώς το ποινικό δικαστήριο (ή δικαστικό συμβούλιο) που αθώωσε ή απήλλαξε ή τιμώρησε με ελαφρότερη ποινή τον κατηγορούμενο.

Τα δε πολιτικά δικαστήρια είναι αρμόδια, μόνο για τον προσδιορισμό του ύψους της ζημίας και την επιδίκαση της ανάλογης αποζημίωσης ή χρηματικής ικανοποίησης, στις περιπτώσεις που το ποινικό δικαστήριο έχει μεν αναγνωρίσει τη σχετική υποχρέωση του Δημοσίου, αλλά δεν έχει προσδιορίσει το ύψος της αποζημίωσης ή προσδιόρισε αυτή και το ύψος της δεν βρίσκει σύμφωνο τον δικαιούχο ή το υπόχρεο Δημόσιο.

Και τούτο, γιατί ο ποινικός δικαστής, ο οποίος έχει πλήρη γνώση της διεξαχθείσας ενώπιον του ποινικής διαδικασίας, εκτιμώντας τις συνθήκες και όλες τις προσκομισθείσες αποδείξεις, είναι ο πλέον κατάλληλος για να αποφανθεί για την υποχρέωση ή μη του Δημοσίου προς αποζημίωση (ΑΠ 918/2008 Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ). Σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, απαραίτητη προϋπόθεση της άσκησης στα πολιτικά δικαστήρια αγωγής αποζημίωσης για άδικη προσωρινή κράτηση και επιδίκασης αυτής είναι η προηγουμένη αναγνώριση της συναφούς υποχρέωσης του Δημοσίου με απόφαση του αρμοδίου ποινικού δικαστηρίου ή συμβουλίου, και δη αμετακλήτως, η έλλειψη της οποίας καθιστά την αγωγή απαράδεκτη και αντικείμενο της αποζημίωσης αυτής είναι κάθε ζημία που προκλήθηκε από την ολική ή μερική εκτέλεση της προσωρινής κράτησης κλπ και χρηματική ικανοποίηση, το ποσό της οποίας καθορίζεται κατά την κρίση του δικαστηρίου (άρθρο 540 παρ. 1, ΑΠ 366/2013).

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο δέχθηκε κατά την ανέλεγκτη ουσιαστική του κρίση τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά. Δυνάμει του με αριθμό 31/2000 βουλεύματος του Συμβουλίου Εφετών Θράκης ο εφεσίβλητος παραπέμφθηκε να δικασθεί ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Θράκης για απάτη ιδιαίτερα μεγάλης αξίας, από υπαίτιο που διαπράττει απάτες κατ' επάγγελμα και κατά συνήθεια σε βάρος του Ελληνικού Δημοσίου και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, της βλάβης υπερβαίνουσας το ποσό των 50.000.000 δραχμών με τις επιβαρυντικές περιστάσεις της επί μακρό χρόνο εξακολούθησης εκτέλεσης του εγκλήματος και του ότι το αντικείμενο του εγκλήματος ήταν ιδιαίτερα μεγάλης αξίας και της ηθικής αυτουργίας σε πλαστογραφία σε βάρος επίσης του Ελληνικού Δημοσίου και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Ειδικότερα ενώ αυτός (εφεσίβλητος) ήταν Διευθυντής των εταιριών Systems Α.Ε.Ε. ή Tanis Data Education Systems ή Ινστιτούτο Σύγχρονης Επαγγελματικής Κατάρτισης (Ι.Δ.Ε.Κ.), οι οποίες είχαν αναλάβει την υλοποίηση των επιδοτούμενων από την ΕΟΚ προγραμμάτων επαγγελματικής κατάρτισης, για λογαριασμό της Εταιρίας Διαχείρισης Περιουσίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, με σκοπό να προσπορίσει στον εαυτό του, αλλά και σε τρίτους παράνομο περιουσιακό όφελος 764.861.724 δραχμών, προκάλεσε σε άλλους την απόφαση να τελέσουν την άδικη πράξη της πλαστογραφίας, και με την ίδια ως άνω ιδιότητα αποπειράθηκε να βλάψει την περιουσία του εκκαλούντος και της ΕΑΔΠ, με σκοπό να προσπορίσει στον εαυτό του, αλλά και σε τρίτους παράνομο περιουσιακό όφελος.

Η υπόθεση του εκδικάστηκε και με την 108/7.8.2003 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θράκης κηρύχθηκε ένοχος και του επιβλήθηκε συνολική ποινή καθείρξεως 15 ετών, ενώ παράλληλα αποφάνθηκε όπως η τυχόν άσκηση εφέσεως να μην έχει αναστέλλουσα δύναμη. Σε εκτέλεση της ανωτέρω απόφασης κρατήθηκε στη Δικαστική Φυλακή Κομοτηνής για χρονικό διάστημα 77 ημερών, από τις 7.8.2003 μέχρι τις 23.10.2003 οπότε αποφυλακίστηκε με την υπ' αριθμό 208/23.10.2003 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Θράκης, η οποία εκδόθηκε μετά από αίτηση του κατ' άρθρο 497 παρ.7 ΚΠοινΔ, ενόψει ασκήσεως έφεσης, κατά της ως άνω καταδικαστικής απόφασης.

Του επιβλήθηκαν δε οι όροι της απαγόρευσης εξόδου του από τη χώρα, της εμφανίσεως του στο Α.Τ. του τόπου κατοικίας του και της καταβολής εγγυοδοσίας ποσού 10.000 ευρώ. Στη συνέχεια, συζητήθηκε η έφεση του και επ' αυτής εκδόθηκε η υπ' αριθμό 201/2006-1/2007 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Θράκης με την οποία ο εφεσίβλητος κηρύχθηκε αθώος όλων των κατηγοριών που του είχαν αποδοθεί.

Η απόφαση αυτή κατέστη αμετάκλητη καθώς δεν ασκήθηκε αίτηση αναίρεσης από τον Εισαγγελέα εντός της νόμιμης προθεσμίας. Μετά την ως άνω απαλλακτική απόφαση, ο εφεσίβλητος υπέβαλε εμπρόθεσμα την από 29.1.2007 αίτηση αποζημίωσης του στο ίδιο Δικαστήριο (Πενταμελές Εφετείο Θράκης) το οποίο εξέδωσε την υπ' αριθμό 99/25.5.2006 απόφαση του.

Με την απόφαση αυτή αναγνωρίστηκε η υποχρέωση του εκκαλούντος προς αποζημίωση του εφεσίβλητου, και καθόρισε το ύψος της αποζημίωσης σε 15 ευρώ ημερησίως και συνολικά στο ποσό των 1.155 ευρώ (77 ημέρες Χ 15 ευρώ) προς αποκατάσταση της τεκμαρτής περιουσιακής του ζημίας και της ηθικής του βλάβης. Ο ενάγων πριν τη φυλάκιση του στις 7.8.2003 εργαζόταν ως ιδιωτικός υπάλληλος στην εταιρία με την επωνυμία "Datamedia Α.Ε." με μηνιαίες καθαρές αποδοχές 1.485,35 ευρώ και αν δεν μεσολαβούσε η άδικη φυλάκιση του θα συνέχιζε να εργάζεται με βεβαιότητα και κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων στην ίδια εταιρεία κατά το χρονικό διάστημα των 77 ημερών που κρατήθηκε παράνομα και θα λάμβανε το ποσό των 3.832,19 ευρώ (1.485,35 ευρώ Χ 2 μην ες = 2.970, 7 ευρώ + 8 61,49 ευρώ για τις υπόλοιπες 17 ημέρες) όπως έκρινε και η εκκαλουμένη απόφαση, ο δε τρόπος υπολογισμού δεν προσβάλλεται με λόγο έφεσης.

Από το ποσό αυτό πρέπει να αφαιρεθεί το ποσό που ήδη επιδικάστηκε με την ανωτέρω απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Θράκης δηλ. ποσό 1.155 ευρώ, απομένοντος υπολοίπου προς καταβολή ποσό ύψους 2.677,19 ευρώ (3.832,19 ευρώ 1.155 ευρώ). Περαιτέρω, η φυλάκιση του ενάγοντος, του προκάλεσε θλίψη και στεναχώρια, αφού στερήθηκε το ύψιστο αγαθό της προσωπικής ελευθερίας και τον στιγμάτισε αρνητικά στον προσωπικό, κοινωνικό και επαγγελματικό του περίγυρο.

Ειδικότερα ο ενάγων ο οποίος είχε πραγματοποιήσει σπουδές στη Σουηδία στον τομέα των Πολυμέσων και είχε Ακαδημαϊκή καριέρα, όταν επέστρεψε στην Ελλάδα ήταν υπεύθυνος εκπαίδευσης σε διάφορα προγράμματα, που υλοποιούσε η εταιρία στην οποία εργαζόταν. Μετά την άσκηση της ποινικής δίωξης, η υπόθεση είχε λάβει τεράστιες διαστάσεις και είχε γίνει θέμα σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, με τις φήμες όπως συνηθίζεται να οργιάζουν.

Στη φυλακή βρέθηκε ανάμεσα σε ποινικούς κρατούμενους με τους οποίους δεν είχε καμία σχέση, γεγονός που τον τραυμάτισε αφάνταστα ψυχικά και τον στιγμάτισε κοινωνικά. Με τον τρόπο αυτό δόθηκε η εντύπωση στην κοινωνία της πόλης της Κομοτηνής, στο αναγνωστικό κοινό των μέσων μαζικής ενημέρωσης και του διαδικτύου σε όλη την Ελλάδα, ότι αυτός είναι ανέντιμο πρόσωπο και ένοχος οικονομικών ατασθαλιών.

Είχε δε διαρρεύσει στο στενό οικογενειακό και κοινωνικό του περίγυρο η εικόνα του, ως απατεώνα και ως επικίνδυνου τέλεσης και άλλων παρόμοιων αδικημάτων και ως ύποπτου φυγής. Ως εκ τούτου υπέστη ηθική βλάβη για την αποκατάσταση της οποίας δικαιούται ως χρηματική ικανοποίηση το ποσό των (8.000) ευρώ, το οποίο κρίνεται εύλογο και δίκαιο, αφού ληφθούν υπόψη το είδος της προσβολής, η ηθική του ταλαιπωρία, η έκταση της βλάβης και η βαρύτητα αυτής καθώς και η οικονομική και οικογενειακή του κατάσταση.

Το πρωτοβάθμιο δικαστήριο που δέχθηκε ότι ο εφεσίβλητος για την προσβολή που έπαθε στην προσωπικότητα του από την άνω προσωρινή του κράτηση υπέστη ηθική βλάβη και στη συνέχεια για την αποκατάσταση αυτής έκρινε ότι δικαιούται το ποσό των 8.000 ευρώ, ορθά έκρινε και ως προς τα δύο σκέλη δηλ. τόσο ως προς το γεγονός ότι υπέστη ηθική βλάβη, όσο και ως προς το ύψος αυτής.

Συνεπώς, το ποσό που δικαιούται ο εφεσίβλητος συνολικά για περιουσιακή ζημία και ηθική βλάβη ανέρχεται σε 10.677,19 ευρώ (2.677,19 + 8.000) όπως δέχθηκε η εκκαλούμενη απόφαση, και τα όσα αντίθετα ισχυρίζεται το εκκαλούν με τους λόγους έφεσης του, που κρίνονται ενιαία, είναι αβάσιμα και απορριπτέα. Ειδικότερα το εκκαλούν ισχυρίζεται ότι δεν συντρέχουν εξαιρετικές περιπτώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 539 του ΚΠοινΔ, ώστε η αποζημίωση να υπερβεί το ανώτατο όριο των 29,34 ευρώ ημερησίως, που προβλέπει το άρθρο 536 του ίδιου κώδικα (με το ν.2915/2001 στρογγυλοποιήθηκε σε 29 ευρώ) πλην όμως σύμφωνα με την προαναφερόμενη νομική σκέψη, αντικείμενο της αποζημίωσης είναι κάθε ζημία που προκλήθηκε από την ολική ή μερική εκτέλεση της προσωρινής κράτησης και χρηματική ικανοποίηση, το ποσό της οποίας καθορίζεται κατά την κρίση του δικαστηρίου.

Ακολούθως, το Εφετείο, αφού απέρριψε τον ισχυρισμό του εκκαλούντος περί παραβιάσεως της αρχής της αναλογικότητας, επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση, η οποία είχε αποφανθεί ομοίως, δεχόμενη εν μέρει την αγωγή και επιδικάζοντας τα ίδια ως άνω ποσά για περιουσιακή του ζημία και αποκατάσταση της ηθικής του βλάβης.

Με την κρίση του αυτή το Εφετείο, που επεδίκασε στον αναιρεσίβλητο αποζημίωση υπερβαίνουσα το κατά νόμο όριο των 29 ευρώ ημερησίως, δεχόμενο περαιτέρω ότι δεν απαιτείται προς τούτο η επίκληση και απόδειξη εξαιρετικών περιστάσεων, την συνδρομή των οποίων σε λογική συνέπεια δεν αποδέχεται και με τις αιτιολογίες της, με την αιτιολογία ότι αντικείμενο της αποζημίωσης είναι κάθε ζημία που προκλήθηκε από την ολική ή μερική εκτέλεση της προσωρινής κράτησης και χρηματική ικανοποίηση, το ποσό της οποίας καθορίζεται κατά την κρίση του δικαστηρίου υπολαμβάνοντας ότι η προκληθείσα στον αδίκως φυλακισθέντα ζημία από την εκτέλεση της προσωρινής κράτησης και η χρηματική του ικανοποίηση λόγω της ηθικής του βλάβης είναι διάφορος και πλέον της υπό του άρθρου 536 § 2 ΚΠολΔ οριζομένης αποζημιώσεως εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 533, 536 § 2, 539 § 1 περ.

Β και 540 § 1 Κ.Π.Δ., κατά τον βάσιμο περί του ανωτέρω, εκ των αριθμ. 1 και 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. σχετικό με τα ανωτέρω μοναδικό λόγο της αναίρεσης..

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο εφετείο, που θα συγκροτηθεί από δικαστή άλλο από εκείνο που εξέδωσε την άνω απόφαση (άρθρ. 580 § 3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος που ηττήθηκε, στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, σύμφωνα με το άρθρο 22 ν. 3693/1957, κατά τα οριζόμενα, ειδικότερον, στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 2751/2014 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση, προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε τριακόσια (300) Ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα την 1η Απριλίου 2015.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 21 Απριλίου 2015.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ