436/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 436 / 2012 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Περίληψη:

Παραχώρηση εργαζομένων. Εφ' όσον το Εφετείο δέχθηκε ότι η σύμβαση εργασίας καταρτίσθηκε με τον άμεσο εργοδότη και ότι η εργασία προσφέρθηκε σ' αυτόν, ο οποίος είχε αναλάβει ως εργολάβος την παροχή υπηρεσιών προς τον φερόμενο ως έμμεσο εργοδότη, στο πλαίσιο της οποίας χρησιμοποίησε το μισθωτό, ορθώς και αιτιολογημένως αποκλείσθηκε η εφαρμογή των περί παραχώρησης εργαζομένων διατάξεων των άρθρων 20 επ. του ν. 2956/2001. Απορρίπτει την αίτηση.

Αριθμός 436/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2 Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους δικαστές Δημήτριο Πατινίδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Δημήτριο Μουστάκα, Χριστόφορο Κοσμίδη και Νικόλαο Τρούσα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του την 13η Δεκεμβρίου 2011, με την παρουσία και του γραμματέως Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ:

ΤΩΝ ΑΝΑΙΡΕΣΕΙΟΝΤΩΝ: 1) Ε. Κ. του Χ., 2) Ν. Λ. του Η., 3) Α. Μ. του Α., 4) Α. Φ. του Μ., 5) Ε. Φ. του Δ., 6) Μ. Φ. του Γ. και 7) Ε. Χ. του Η.-Α., κατοίκων ..., που παραστάθηκαν μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου Χρήστου Νικολουτσόπουλου, ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις.

ΤΩΝ ΑΝΑΙΡΕΣΙΒΛΗΤΩΝ: 1) Νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία "ΤΑΜΕΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΟΙΝΗΣ ΩΦΕΛΕΙΑΣ" (ΤΑΥΤΕΚΩ), ως ειδικού καθολικού διαδόχου του αρχικά αναιρεσίβλητου Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΕΗ" (ΟΑΠ-ΔΕΗ), όπως εκπροσωπείται νομίμως, που εδρεύει στην Αθήνα και παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) της πληρεξούσιας δικηγόρου Ευσταθίας Καλαντζή, η οποία κατέθεσε προτάσεις και 2) ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" (ΔΕΗ ΑΕ), όπως εκπροσωπείται νομίμως, που εδρεύει στην Αθήνα και παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου Κωνσταντίνου Παπαδημητρίου, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 4-10-2005 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Επί της αγωγής εκδόθηκε η 267/2007 απόφαση του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου και, κατόπιν ασκήσεως εφέσεως, η 5562/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 10-11-2009 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης, που εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης, Χριστόφορος Κοσμίδης ανέγνωσε την από 27-12-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης για αναίρεση της προσβαλλόμενης απόφασης.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της δεύτερης από τους αναιρεσίβλητους την απόρριψη, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στα δικαστικά έξοδα.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Με τις διατάξεις των άρθρων 20 έως 26 του ν. 2956/2001 (όπως ίσχυαν, ως εκ του χρόνου έναρξης της παρούσας αντιδικίας, πριν από την αντικατάστασή τους με τα άρθρα 3 του ν. 3846/2010 και 17 του ν. 3899/2010), ρυθμίζεται η παροχή εργασίας διά μέσου των Εταιρειών Προσωρινής Απασχόλησης (ΕΠΑ). Ειδικότερα, σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 20, οι ΕΠΑ, ως άμεσοι εργοδότες, έχουν ως αποκλειστικό αντικείμενο δραστηριότητας τη διάθεση σε άλλους, ως έμμεσους εργοδότες, προσωπικού που προσλαμβάνουν οι ίδιες προκειμένου να απασχοληθεί στους έμμεσους εργοδότες με τη μορφή προσωρινής απασχόλησης, δηλαδή για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με τις παραγράφους 4 και 5 του άρθρου 22, η διάρκεια της απασχόλησης του μισθωτού από τον έμμεσο εργοδότη δεν επιτρέπεται να είναι μεγαλύτερη από οκτώ μήνες. Επιτρέπεται η έγγραφη ανανέωση για τον ίδιο έμμεσο εργοδότη με την προϋπόθεση ότι η συνολική διάρκεια της ανανέωσης δεν θα υπερβαίνει τους οκτώ μήνες, χωρίς να επέρχεται μετατροπή της υπάρχουσας σύμβασης εργασίας σε σύμβαση αορίστου χρόνου. Σε περίπτωση συνέχισης της απασχόλησης του μισθωτού από τον έμμεσο εργοδότη μετά τη λήξη της διάρκειάς της και της τυχόν ανανέωσής της για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από δύο μήνες, η σύμβαση εργασίας του μισθωτού με την εταιρεία προσωρινής απασχόλησης θεωρείται ότι μετατρέπεται αυτοδίκαια σε σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου μεταξύ του μισθωτού και του έμμεσου εργοδότη. Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει σαφώς ότι, αν η απασχόληση τού κατά δανεισμό μισθωτού από τον ίδιο έμμεσο εργοδότη υπερβεί τους 18 μήνες, τότε η σύμβαση δανεισμού εργασίας μετατρέπεται αυτοδικαίως σε σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου μεταξύ του μισθωτού και του έμμεσου εργοδότη. Εξ άλλου, σύμφωνα με το άρθρο 559 αρ.19 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ειδικότερα, αντιφατικές αιτιολογίες υπάρχουν όταν, κατά την κατάστρωση της ελάσσονος προτάσεως του δικανικού συλλογισμού, τα πραγματικά περιστατικά, επί των οποίων το δικαστήριο της ουσίας στηρίζει την κρίση του, περιγράφονται με τόσο σημαντικές διαφορές από ένα σημείο της απόφασης σε άλλο, ώστε να προκαλούνται αμφιβολίες ως προς το τι γίνεται δεκτό και το αν εφαρμόζεται ή δεν εφαρμόζεται ορθώς ο προσήκων κανόνας δικαίου. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλομένη απόφαση, το Εφετείο, κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη αξιολόγηση του αποδεικτικού υλικού που είχε τεθεί υπό την κρίση του, δέχθηκε τα εξής ουσιώδη: Ότι οι ενάγοντες (ήδη αναιρεσείοντες), ο καθένας σε διαφορετικές ημερομηνίες που τοποθετούνται εντός των ετών 2000 και 2001, είχαν καταρτίσει ατομικές συμβάσεις παροχής εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου με την ομόρρυθμη εταιρία "Κ. Π. και Σία ΟΕ" (μη μετέχουσα στην παρούσα δίκη). Ότι οι συμβάσεις αυτές, ως προς το πρόσωπο του εργοδότη, ήσαν σπουδαίες και όχι εικονικές, διότι η αληθινή βούληση των συμβαλλομένων ήταν να είναι εργοδότης η ομόρρυθμη εταιρία, η οποία είχε αφ' ενός το δικαίωμα πρόσληψης και απόλυσης αυτών και αφ' ετέρου την υποχρέωση καταβολής των νομίμων αποδοχών και ασφαλιστικών εισφορών. Ότι η εταιρία αυτή είχε καταρτίσει σύμβαση έργου με τον εναγόμενο (ήδη αναιρεσίβλητο) "Οργανισμό Ασφάλισης Προσωπικού ΔΕΗ" (στο εξής: "ΟΑΠ ΔΕΗ"), ο οποίος δεν ενεργούσε για τον εαυτό του, αλλά για λογαριασμό της, επίσης, εναγομένης (ήδη αναιρεσίβλητης) "Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού ΑΕ" (στο εξής: "ΔΕΗ ΑΕ"), δυνάμει της οποίας η ομόρρυθμη εταιρία είχε αναλάβει, ως εργολάβος, τη "λειτουργία και στελέχωση των βρεφονηπιακών σταθμών", τους οποίους ο "ΟΑΠ ΔΕΗ" έπρεπε να διατηρεί για την εξυπηρέτηση των ασφαλισμένων του, που ήσαν εργαζόμενοι στη "ΔΕΗ ΑΕ". Ότι για την εκτέλεση του έργου αυτού, η ομόρρυθμη εταιρία ανέθεσε στους ενάγοντες να απασχολούνται σε συγκεκριμένους βρεφονηπιακούς σταθμούς του "ΟΑΠ ΔΕΗ", με συγκεκριμένη ειδικότητα ο καθένας, για ορισμένο χρονικό διάστημα το οποίο παρατάθηκε κατ' επανάληψη, μέχρι την 1-9-2005, οπότε απολύθηκαν όλοι. Ότι την ευθύνη της εκτέλεσης του έργου είχε η ομόρρυθμη εταιρία, ενώ την υποχρέωση καταβολής των σχετικών δαπανών (όπως για την κάλυψη της μισθοδοσίας των απασχολουμένων, η οποία, πάντως, εκκαθαριζόταν από την ομόρρυθμη εταιρία) και της αμοιβής της εργολάβου είχε η "ΔΕΗ ΑΕ". Ότι, υπό τις περιστάσεις αυτές, οι ενάγοντες πρόσφεραν εξαρτημένη εργασία στην ομόρρυθμη εταιρία και αυτή, χρησιμοποιώντας την εργασία αυτή, εκπλήρωνε το αναληφθέν έργο, με συνέπεια να μην πρόκειται για παραχώρηση εργαζομένων από τον άμεσο εργοδότη σε έμμεσο. Σύμφωνα με τις παραδοχές αυτές, το Εφετείο εξαφάνισε την τότε εκκαλουμένη 267/2007 οριστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία είχε αναγνωρισθεί η μετατροπή των συμβάσεων ορισμένου χρόνου, που οι αναιρεσείοντες είχαν καταρτίσει με την ομόρρυθμη εταιρία, σε συμβάσεις αορίστου χρόνου με τη "ΔΕΗ ΑΕ" και απέρριψε ως αβάσιμη την ένδικη αγωγή. Με τα όσα δέχθηκε, το Εφετείο διέλαβε επαρκή και σαφή αιτιολογία ως προς τον αποκλεισμό της εφαρμογής των διατάξεων του ν. 2956/2001 και, μάλιστα, αυτής του άρθρου 22 παρ.5, την οποία επικαλούνταν οι αναιρεσείοντες για την αναγνώριση συμβάσεων αορίστου χρόνου με τον ένα ή τον άλλο από τους αναιρεσίβλητους, ως έμμεσους εργοδότες αυτών. Η σαφήνεια αυτή δεν αίρεται από το ότι σε άλλο σημείο της απόφασης το αναληφθέν έργο περιγράφεται ως η "έγκαιρη, άρτια, οικονομική και ασφαλής εκτέλεση των εργασιών συντήρησης των βρεφονηπιακών σταθμών". Πράγματι, η χρήση της φράσεως "εργασιών συντήρησης" είναι αδόκιμη στην περίπτωση αυτή, από το σύνολο των παραδοχών, όμως, δεν γεννιέται αμφιβολία ως προς το ότι το Εφετείο δέχθηκε ότι το έργο συνίστατο στην εξασφάλιση της λειτουργίας των βρεφονηπιακών σταθμών με την λήψη όλων των μέτρων που θα συνέβαλλαν στην επίτευξη του αποτελέσματος αυτού. Επομένως, ο μοναδικός λόγος της αιτήσεως, με τον οποίο υποστηρίζεται το αντίθετο και προσάπτεται στην προσβαλλομένη απόφαση η αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αρ.19 ΚΠολΔ, είναι αβάσιμος.

2. Σύμφωνα με τις σκέψεις αυτές και αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως, πρέπει να απορριφθεί η κρινομένη αίτηση και να καταδικασθούν οι αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα του καθενός από τους αναιρεσίβλητους, που κατέθεσαν προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα αυτών (ΚΠολΔ 176, 183 και 191 παρ.2).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 10-11-2009 αίτηση περί αναιρέσεως της 5562/ 2008 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. -Και

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ, για τα δικαστικά έξοδα του καθενός από τους αναιρεσίβλητους.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα την 18η Ιανουαρίου 2012. -Και

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στην Αθήνα την 13η Μαρτίου 2012.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ