Supreme Court dismisses bank's appeal against small claims court ruling on non-transferable debt claims.

Απόφαση 435 / 2025 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 435/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ασημίνα Υφαντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βρυσηίδα Θωμάτου, Ευτύχιο Νικόπουλο, Βαρβάρα Πάπαρη και Φωτεινή Μηλιώνη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 4 Μαρτίου 2024, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Θωμά Καναβέλη και Στέργιο Σπυρόπουλο και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, κατοικοεδρεύοντα στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Γεωργία Κοττά, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από ... αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Αθηνών.

Εκδόθηκε η 2541/2020 οριστική απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 12/9/2022 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Οι πληρεξούσιοι της αναιρεσείουσας ζήτησαν την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη από 12.9.2022 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η με αριθμό 2541/2020 ανέκκλητη απόφαση του Ειρηνοδικείου Αθηνών, η οποία εκδόθηκε κατ' αντιμωλίαν των διαδίκων, κατά τις ειδικές διατάξεις περί μικροδιαφορών και απέρριψε την αγωγή της Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε.", με Α.Φ.Μ. ..., καθολική διάδοχος της οποίας κατέστη η αναιρεσείουσα, Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρεία με την επωνυμία "...

Ανώνυμη Εταιρεία", με Α.Φ.Μ. ..., μετά τη διάσπαση της πρώτης (διασπώμενης) δια της απόσχισης του κλάδου τραπεζικής δραστηριότητάς της με σύσταση νέας εταιρείας - πιστωτικού ιδρύματος (επωφελούμενης), η οποία εγκρίθηκε με τη με αριθ. πρωτ. ... Απόφαση του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων και καταχωρίσθηκε στο Γ.Ε.ΜΗ.

με τη με αριθ. πρωτ. ... Ανακοίνωση του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε εμπρόθεσμα και νομότυπα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564 αρ. 3 και 566 παρ.1 του ΚΠολΔ), είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρο 577 παρ. 1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρ. 577 παρ. 3 του ΚΠολΔ).

Το άρθρο 560 ΚΠολΔ, όπως αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο τρίτο του άρθρου 1 του ν. 4335/2015 (ΦΕΚ Α` 87/23-7-2015), οι διατάξεις του οποίου εφαρμόζονται κατά το άρθρο 1 άρθρο ένατο παρ. 2 του ίδιου νόμου για τα κατατιθέμενα από την 1-1-2016 ένδικα μέσα, ορίζει: "Κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση μόνο: 1) αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. ...

Ο λόγος αυτός αναίρεσης δεν μπορεί να προβληθεί σε μικροδιαφορές, 2) αν το δικαστήριο δεν συγκροτήθηκε όπως ορίζει ο νόμος ή δίκασε δικαστής του οποίου είχε γίνει δεκτή η εξαίρεση, 3) αν το δικαστήριο δέχτηκε ή δεν δέχτηκε τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων ή δεν είχε καθ` ύλην αρμοδιότητα, 4) αν παράνομα αποκλείστηκε η δημοσιότητα της διαδικασίας, 5) αν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και 6) αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης".

Oι αμέσως πιο πάνω αναιρετικοί λόγοι απαριθμούνται περιοριστικά, αντιστοιχούν δε προς τους λόγους αναίρεσης που προβλέπονται από τους αριθμούς 1, 2, 4, 5, 7, 8 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, προς τους οποίους, όμως, δεν ταυτίζονται απολύτως. Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 466 παρ. 1 ΚΠολΔ, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο δεύτερο παρ. 2 του άρθρου 1 του Ν. 4335/2015 (που ισχύει από 1-1-2016), αν το αντικείμενο της διαφοράς υπάγεται στο ειρηνοδικείο και αφορά απαιτήσεις, καθώς και δικαιώματα επάνω σε κινητά πράγματα ή τη νομή τους και η αξία του δεν είναι μεγαλύτερη από πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ, εφαρμόζονται τα άρθρα 467 έως 471, δηλαδή οι διατάξεις του δέκατου τρίτου κεφαλαίου του ΚΠολΔ με τον τίτλο "Ειδικές διατάξεις για τις μικροδιαφορές".

Σύμφωνα όμως με όσα προαναφέρθηκαν, η εκ άρθρου 560 αριθ. 1 του ΚΠολΔ πλημμέλεια ως λόγος αναίρεσης κατά της απόφασης του Ειρηνοδικείου, με αιτίαση την παραβίαση κανόνα του ουσιαστικού δικαίου, δεν μπορεί να προβληθεί σε μικροδιαφορές. (ΑΠ 1716/2023, ΑΠ 389/2023, ΑΠ 817/2021, ΑΠ 893/2018). Εξάλλου, για την αποτελούσα διαδικαστική προϋπόθεση και ερευνώμενη αυτεπαγγέλτως νομιμοποίηση προς διεξαγωγή συγκεκριμένης δίκης, κατ` αρχήν αρκεί ο ισχυρισμός του ενάγοντος ότι αυτός και ο εναγόμενος είναι τα υποκείμενα της επίδικης έννομης σχέσης.

Συνεπώς, η εκ μέρους του εναγομένου αμφισβήτηση των πραγματικών περιστατικών που επικαλείται ο ενάγων προς θεμελίωση του ισχυρισμού του αυτού, συνιστά όχι ένσταση έλλειψης νομιμοποίησης, αλλά άρνηση της βάσης της αγωγής και ως εκ τούτου η εσφαλμένη κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή ή μη των προϋποθέσεων της νομιμοποίησης του διαδίκου ελέγχεται αναιρετικά με τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ή τον αριθμό 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ (ΑΠ 817/2021, ΑΠ 800/2018, ΑΠ 1002/2017, ΑΠ 980/2014).

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση του Ειρηνοδικείου Αθηνών, που δίκασε κατά τη διαδικασία των ειδικών διατάξεων για τις μικροδιαφορές, το Ειρηνοδικείο απέρριψε την από 15.9.2016 αγωγή της ενάγουσας τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε." κατά του εναγομένου και ήδη αναιρεσιβλήτου Ελληνικού Δημοσίου για την καταβολή εγγυήσεων ποσού 2.634,97 ευρώ, ελλείψει ενεργητικής νομιμοποίησης της ενάγουσας στην άσκηση αυτής, με την αιτιολογία ότι οι ένδικες απαιτήσεις δεν εμπίπτουν στα περιουσιακά στοιχεία που μεταβιβάζονται από την τεθείσα υπό καθεστώς ειδικής εκκαθάρισης τραπεζική εταιρεία με την επωνυμία "...

Α.Ε." στην ενάγουσα "... Α.Ε.", σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο Παράρτημα της υπ' αριθ. ... Απόφασης της Επιτροπής Μέτρων Εξυγίανσης (Ε.Μ.Ε.) της Τράπεζας της Ελλάδος, αλλά δικαιούχος γι' αυτές παραμένει η Α.Τ.Ε. Με τον πρώτο λόγο της αίτησης αναίρεσης η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενη ότι το δικαστήριο της ουσίας παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία τις διατάξεις των άρθρων 63Δ Ν. 3601/2007, 11 Ν. 2322/1995, 21 Ν. 2362/1995 και ήδη 66 Ν. 4270/2014 σε συνδυασμό με την υπ' αριθ. ...

Απόφαση της Επιτροπής Μέτρων Εξυγίανσης (Ε.Μ.Ε.) της Τράπεζας της Ελλάδος, κρίνοντας εσφαλμένα ότι οι επίδικες αξιώσεις, της υπό εκκαθάριση τελούσας Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος (Α.Τ.Ε.) κατά του αναιρεσιβλήτου αποτελούν μη μεταβιβαζόμενο στοιχείο σ' αυτήν (αναιρεσείουσα) ως υπαγόμενο στην περ. IV του υπό στοιχ.

ιδ' του άρθρου 2 του Παραρτήματος της ως άνω Αποφάσεως, αλλά αποτελούν απαιτήσεις αυτής έναντι των πελατών της από δανειακές συμβάσεις. Με τον δεύτερο λόγο της αίτησης αναίρεσης η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση επίσης την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενη ότι το δικαστήριο της ουσίας, παραβίασε τους ερμηνευτικούς κανόνες των δικαιοπραξιών κατά την αναζήτηση της αληθινής βουλήσεως των συμβαλλομένων μερών στην από 27-7-2012 σύμβαση, αναφορικά με την μεταβίβαση ή μη στην ενάγουσα των επίδικων απαιτήσεων από την Α.Τ.Ε., δεχόμενο εσφαλμένα ότι οι εν λόγω απαιτήσεις δεν περιλαμβάνονται στα περιουσιακά στοιχεία που μεταβιβάστηκαν στην ενάγουσα "...

Α.Ε." και ως εκ τούτου αυτή δεν νομιμοποιείται ενεργητικά στην άσκηση της ένδικης αγωγής. Όμως, η αγωγή εισήχθη και εκδικάστηκε από το Ειρηνοδικείο κατά τις ειδικές διατάξεις περί μικροδιαφορών (άρθρα 466 έως 471 ΚΠολΔ), καθόσον η αξία του αντικειμένου της διαφοράς ήταν ποσού 2.634,97 ευρώ και, σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν, κατά της προσβαλλόμενης απόφασης δεν μπορεί να προβληθεί λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ.

Επομένως, oι παραπάνω λόγοι της αναίρεσης είναι απαράδεκτοι.

Κατ` ακολουθίαν των ανωτέρω και αφού δεν υπάρχει άλλος αναιρετικός λόγος, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος για την άσκηση αυτής παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 3 του ΚΠολΔ). Τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, που κατέθεσε προτάσεις, πρέπει να επιβληθούν σε βάρος της αναιρεσείουσας, λόγω της ήττας της, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα αυτού (άρθρ. 106, 176, 183, 189 αρ. 1 και 191 αρ. 2 ΚΠολΔ), μειωμένα, όμως, κατά το άρθρο 22 παρ. 1 ν. 3693/1957, που διατηρήθηκε σε ισχύ με το άρθρο 52 αρ. 18 ΕισΝΚΠολΔ, όπως ορίζονται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 12.9.2022 αίτηση για αναίρεση της με αριθμό 2541/2020 απόφασης του Ειρηνοδικείου Αθηνών.

Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος παραβόλου.

Επιβάλλει σε βάρος της αναιρεσείουσας τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 19 Νοεμβρίου 2024.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 11 Μαρτίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ