428/2013 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 428 / 2013 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 428/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, και Στυλιανή Γιαννούκου Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Φεβρουαρίου 2013, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. Σ. του Η., κατοίκου ... ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Σπανουδάκη.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ALPHA ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΙΣΤΕΩΣ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Γεώργιο Σουμέλα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 7-9-1999 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 250/2001 μη οριστική, 9/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3482/2011 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 1-9-2011 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Κωνσταντίνος Τσόλας, ανέγνωσε την από 31-1-2013 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης κατά παραδοχή του δευτέρου κατά το δεύτερο και τρίτο μέρος του λόγου αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

.1.- Επειδή, με την κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία 3482/2011 απόφαση του Eφετείου Αθηνών, η οποία, αφού συνεκδίκασε τις αντίθετες εφέσεις των διαδίκων κατά της 9/2008 οριστικής αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, τις απέρριψε κατ' ουσίαν.

Με την απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου είχε γίνει δεκτή μερικώς η από 7-9-1999 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος κατά της ήδη αναιρεσίβλητης τράπεζας με την οποία ζητούσε να υποχρεωθεί η τελευταία να του καταβάλει το ισόποσο σε δραχμές των αναφερομένων χάρτινων λιρών Αγγλίας, που ήταν κατατιθεμένες σε λογαριασμό του που διατηρούσε σε υποκατάστημά της στην Αθήνα, την απόδοση των οποίων αυτή αρνήθηκε.

Η αίτηση αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρ. 552, 553, 556, 558, 564, 566§1 ΚΠολΔ), είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρ. 577§1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρ. 577§3 ΚΠολΔ). 2.- Επειδή, ο από τη διάταξη του αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως ιδρύεται και όταν το δικαστήριο, κατ' εσφαλμένη εκτίμηση των διαδικαστικών εγγράφων, που ελέγχονται παραδεκτώς από τον Άρειο Πάγο (άρθρο 561 § 21 ΚΠολΔ), παρά το νόμο και κατά παράβαση της κρατούσας στην πολιτική δίκη αρχής της συζητήσεως (άρθρο 106 ΚΠολΔ, έλαβε υπόψιν πράγματα, που δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. "Πράγματα" δε θεωρούνται οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων, οι οποίοι τείνουν στη θεμελίωση ή την κατάλυση ή την παρακώλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, που έχει ασκηθεί με αγωγή, ανταγωγή, ένσταση ή αντένσταση (ΟλΑΠ 3/1997, 13/1995).

Προς τους μη προταθέντες ισχυρισμούς εξομοιώνονται και οι ισχυρισμοί, τους οποίους οι διάδικοι δεν είχαν προβάλλει παραδεκτά και νόμιμα στο δικαστήριο της ουσίας. Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε τα ακόλουθα: "Στις 23-12-1976 ο ενάγων και ήδη αναιρεσείων Κ. Σ. άνοιξε στο κατάστημα της οδού … της εναγομένης (και ήδη αναιρεσίβλητης) ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας τον υπ' αριθμόν … τραπεζικό λογαριασμό καταθέσεων ταμιευτηρίου σε ξένο συνάλλαγμα, με εξάμηνο ανατοκισμό, και ταυτόχρονα κατέθεσε τότε το ποσό των επτά χιλιάδων (7.000) χάρτινων λιρών Αγγλίας...Στις 5-1-1977 και στις 15-1-1977 ανέλαβε από 500 χάρτινες λίρες Αγγλίας κάθε φορά από τον ως άνω λογαριασμό του ενώ στις 8-2-1977 ανέλαβε 2.000 χάρτινες λίρες Αγγλίας και συνεπώς απέμειναν στις 8-2-1977 στον παραπάνω λογαριασμό του το ποσό των 4.000 χάρτινων λιρών Αγγλίας.

Από τις προαναφερόμενες τρείς (3) αναλήψεις μόνον η πρώτη, που έλαβε χώρα στις 5-1-1977, καταχωρήθηκε στο βιβλιάριο καταθέσεων... Στις 12-1-1991 τα ξημερώματα λόγω πυρκαγιάς από τρομοκρατική ενέργεια καταστράφηκε μεγάλο μέρος του αρχείου του ως άνω καταστήματος της εναγομένης και η καρτέλα κίνησης του προαναφερόμενου λογαριασμού....

Από την έρευνα στο γενικό αρχείο της εναγομένης κατά το πρώτο διάστημα μετά την αναγραφόμενη στο βιβλιάριο του ενάγοντος ανάληψη της 5-1-1977 βρέθηκαν δύο παραστατικά αποδεικτικά ανάληψης του ενάγοντος με ημερομηνίες 15-1-1977 ποσού 500 λιρών Αγγλίας και 8-2-1977 ποσού 2.000 λιρών Αγγλίας. Την ίδια περίοδο ο υπάλληλος του καταστήματος της οδού … της εναγομένης που ερευνούσε στο γενικό αρχείο της τελευταίας για τα παραστατικά των αναλήψεων του ενάγοντος από τον ως άνω λογαριασμό του, κάνοντας δειγματοληπτικό έλεγχο σε καταστάσεις τόκων, βρήκε τρείς καταστάσεις υπολογισμών τόκων λογαριασμών συναλλάγματος εξαμηνιαίες, ήτοι την πρώτη εξαμηνιαία κατάσταση του 1977, τη δεύτερη εξαμηνιαία κατάσταση του 1977 και τη δεύτερη εξαμηνιαία κατάσταση του 1983.

Στις καταστάσεις αυτές ο ενάγων φέρεται δικαιούχος του υπ' αριθμό … λογαριασμού στο παραπάνω κατάστημα της εναγομένης με πίστωση 102,53 χάρτινες λίρες Αγγλίας στην πρώτη, 15,46 χάρτινες λίρες Αγγλίας στη δεύτερη και 2,41 χάρτινες λίρες Αγγλίας στην τρίτη. Από τα ως άνω στοιχεία σε συνδυασμό και με τις καταθέσεις των μαρτύρων της εναγομένης αποδεικνύεται ότι εντός του έτους 1977 αναλήφθηκε ολόκληρο σχεδόν το ποσό της κατάθεσης των 7.000 λιρών Αγγλίας από τον ενάγοντα, ο οποίος κατά τις αναλήψεις πλην της πρώτης, δεν είχε προσκομίσει το βιβλιάριο καταθέσεων για ενημέρωση καθώς και ότι για να φέρεται ο ενάγων στη Β' εξαμηνιαία κατάσταση 1983 δικαιούχος για τόκους ποσού 2,41 λιρών Αγγλίας το ποσό αυτό με δεδομένο ότι το επιτόκιο τότε ήταν 5% αντίστοιχα σε κεφάλαιο 100 περίπου λιρών Αγγλίας.

Σημειώνεται ότι για τις αναλήψεις, όταν αυτές γίνονταν στο κατάστημα που είχε ανοιχθεί ο λογαριασμός, δεν ήταν απαραίτητη η προσκόμιση από το δικαιούχο του βιβλιαρίου καταθέσεων....". Με βάση τις παραδοχές αυτές η προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε την ένδικη αγωγή του αναιρεσείοντος ως εν μέρει κατ' ουσίαν βάσιμη για το ως άνω ποσό των 152,50 χάρτινων λιρών Αγγλίας, το οποίο και υποχρέωσε την αναιρεσίβλητη να του το καταβάλει, νομιμοτόκως και στη συνέχεια απέρριψε την έφεση του αναιρεσείοντος κατά της πρωτοβάθμιας αποφάσεως που είχε κρίνει ομοίως.

Ο αναιρεσείων με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως, κατά το δεύτερο μέρος του, από τον αριθ.8 περ. α' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ψέγει το Εφετείο, διότι, με το να δεχθεί ότι "εντός του έτους 1977 αναλήφθηκε σχεδόν το ποσό της κατάθεσης των 7.000 λιρών από τον ενάγοντα ήτοι μέχρι του ποσού των 152,50 λιρών", παρά το νόμο έλαβε υπόψιν του (και δέχθηκε και κατ'ουσίαν) την προταθείσα εκ μέρους της αναιρεσίβλητης σχετική ένσταση καταβολής, η οποία όμως δεν είχε προταθεί κατά τρόπο ορισμένο, γι' αυτό και είχε απορριφθεί από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο ως αόριστη.

Όπως προκύπτει από το ανωτέρω περιεχόμενο της προσβαλλόμενης αποφάσεως το Εφετείο έλαβε πράγματι υπόψιν του την ως άνω ένσταση, η οποία όμως ήταν απορριπτέα ως αόριστη, δεδομένου ότι, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των προτάσεων της αναιρεσείουσας που υπέβαλε στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο αυτή δεν ανέφερε τα συγκεκριμένα επί μέρους ποσά χάρτινων λιρών Αγγλίας που κατέβαλε στον αναιρεσείοντα, ούτε το χρόνο καταβολής τους.

Συνεπώς, το Εφετείο, με το να δεχθεί την ως άνω ένσταση, που προτάθηκε κατά τρόπο απαράδεκτο, υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 8 περ. α' ΚΠολΔ, γι'αυτό και ο ως άνω λόγος αναιρέσεως είναι βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει, κατά παραδοχή του πιο πάνω λόγου αναιρέσεως, η αναιρετική εμβέλεια του οποίου στο σύνολο της προσβαλλόμενης αποφάσεως, καθιστά αλυσιτελή την εξέταση των λοιπών λόγων, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές κατά την παράγραφο 3 του άρθρ. 580 ΚΠολΔ, όπως η παράγραφος αυτή ερμηνεύεται μετά την αντικατάστασή της με το άρθρ. 12§4 του ν. 4055/2012 (ΟλΑΠ 2/2013) Η αναιρεσίβλητη πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσειόντος, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα του τελευταίου (άρθρα 176, 183 και 191παρ.2 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΝΑΙΡΕΙ την 3482/2011 απόφαση του Eφετείου Αθηνών

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Φεβρουαρίου 2013. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 12 Μαρτίου 2013.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ