Supreme Court quashes second-instance conviction for non-payment of public debts due to statute of limitations error.

Απόφαση 427 / 2026 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 427/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελένη Κατσούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παναγιώτα Πασσίση-Εισηγήτρια, Κλεόβουλο-Δημήτριο Κοκκορό, Λεωνίδα Χατζησταύρου και Παναγιώτη Λυμπερόπουλο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 3 Δεκεμβρίου 2024, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Στυλιανού Κωσταρέλλου (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέα Χ. Α. , για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Μ. Κ. του Ν. , κατοίκου ... , που εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ευγενία Δακοπούλου, για αναίρεση της υπ'αριθ. 3022/2024 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών. Με υποστηρίζοντα την κατηγορία ...

Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και o αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που περιλαμβάνονται στην από 15-7-2024 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό .../2024.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε: Α) να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης ως προς τον τρίτο λόγο αυτής, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη εναντίον του αναιρεσείοντος για την πράξη για την οποία κατηγορείται και Β) επικουρικά να γίνουν δεκτοί οι πρώτος και δεύτερος λόγος της αίτησης αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση και την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η υπό κρίση, από 15.7.2024 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. 3022/2024 αποφάσεως του δικάσαντος σε δεύτερο βαθμό Τριμελούς Εφετείου (Πλημμελημάτων) Αθηνών, με την οποία ο αναιρεσείων Μ. Κ. του Ν. , κάτοικος ... , καταδικάστηκε για την αξιόποινη πράξη του άρθρου 25 παρ. 1 περ. β' του ν. 1882/1990 [μη καταβολή χρεών προς το Δημόσιο] σε ποινή φυλάκισης δεκαπέντε (15) μηνών, με τριετή αναστολή, ασκήθηκε νομότυπα, για λογαριασμό του, από τη συνήγορό του που είχε παραστεί στη συζήτηση, με δήλωσή της στη Γραμματέα του Εφετείου Αθηνών, συνταχθείσας προς τούτο της υπ' αριθ. 108/15.7.2024 σχετικής εκθέσεως [άρθρο 466 παρ. 2 εδ. α', 474 παρ. 1 ΚΠΔ] και εμπρόθεσμα, εντός, δηλαδή, της νόμιμης εικοσαήμερης προθεσμίας από την καταχώριση (27.6.2024) της προσβαλλόμενης απόφασης καθαρογραμμένης στο ειδικό βιβλίο [άρθ. 473 παρ. 2, 3 ΚΠΔ], περιέχει δε λόγους αναίρεσης, διατυπωμένους κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ', Α' σε συνδ. με άρθ. 171 παρ. 1 περ. δ', ΣΤ', Θ' και Ε' του ΚΠΔ [έλλειψη από την απόφαση της ειδικής αιτιολογίας που επιβάλλει το Σύνταγμα, απόλυτη ακυρότητα που συνέβη κατά την ακροαματική διαδικασία, παραβίαση του δεδικασμένου, υπέρβαση εξουσίας και εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης). Είναι, συνεπώς, παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω.

Κατά την παράγραφο 1 του άρθρου 25 ν. 1882/1990, μετά την αντικατάστασή της με τα άρθρα 20 του ν. 4321/21.3.2015 και 8 του ν. 4337/17.10.2015, "1. Όποιος δεν καταβάλλει τα βεβαιωμένα στη Φορολογική Διοίκηση χρέη προς το Δημόσιο, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, τις επιχειρήσεις και τους οργανισμούς του ευρύτερου δημόσιου τομέα για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων (4) μηνών τιμωρείται με ποινή φυλάκισης:

α) Ενός (1) τουλάχιστον έτους, εφόσον το συνολικό χρέος από κάθε αιτία, συμπεριλαμβανομένων των κάθε είδους τόκων ή προσαυξήσεων και λοιπών επιβαρύνσεων μέχρι την ημερομηνία σύνταξης του πίνακα χρεών, υπερβαίνει το ποσό των εκατό χιλιάδων (100.000) ευρώ. β) Τριών (3) τουλάχιστον ετών, εφόσον το συνολικό χρέος, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ανωτέρω περίπτωση α', υπερβαίνει το ποσό των διακοσίων χιλιάδων (200.000) ευρώ.

Η ποινική δίωξη ασκείται ύστερα από αίτηση του Προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ. ή ... ή ... προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών της έδρας τους, που συνοδεύεται υποχρεωτικά από πίνακα χρεών, συμπεριλαμβανομένων των κάθε είδους τόκων ή προσαυξήσεων και λοιπών επιβαρύνσεων...". Κατά τη σαφή διατύπωση του ανωτέρω άρθρου 25 του ν. 1882/1990, για κάθε πίνακα χρεών, ο οποίος υποβάλλεται στον εισαγγελέα με την αίτηση του προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ., ασκείται ξεχωριστή ποινική δίωξη, που περιλαμβάνει, ως μία πράξη, τη μη καταβολή του αναφερόμενου στον πίνακα συνολικού χρέους, το οποίο είναι δυνατόν να προέρχεται από οποιαδήποτε αιτία, χωρίς διάκριση πλέον και επιρροή ανάλογα με το ύψος και την προέλευση του κάθε επιμέρους χρέους του πίνακα.

Δεν πρόκειται, δηλαδή, λόγω της μη καταβολής καθενός χρέους του πίνακα, για κατ' εξακολούθηση έγκλημα, ήτοι για περισσότερες πράξεις τελεσθείσες με ενότητα δόλου, αλλά ο νόμος κυριαρχικά θεωρεί, πλέον, ότι τα μη καταβληθέντα και περιεχόμενα σε κάθε πίνακα χρέη συνιστούν ένα και μόνο έγκλημα, της μη καταβολής του αθροίσματος των χρεών του πίνακα και, μάλιστα, με χρόνο τέλεσης τη συμπλήρωση τετραμήνου από το χρόνο ταμειακής βεβαίωσης αυτών.

Με τη ρύθμιση αυτή, η καθυστέρηση καταβολής χρεών προς το Δημόσιο αποκτά τη μορφή ενός εν δυνάμει ιδιότυπου αθροιστικού εγκλήματος, αφού θεμελιώνεται πλέον ποινική ευθύνη στην περίπτωση κατά την οποία το μη καταβληθέν ποσό ξεπερνά το ελάχιστο όριο, ήδη το χρηματικό ποσό των εκατό χιλιάδων (100.000) ευρώ ή μετά από επανειλημμένη μη καταβολή χρεών συνολικού ποσού ανωτέρου των διακοσίων χιλιάδων (200.000) ευρώ, χωρίς, όμως, τη συνδρομή του στοιχείου της καθ' έξη ή κατ' επάγγελμα τέλεσης στη νομοτυπική μορφή, που χαρακτηρίζει τα αθροιστικά εγκλήματα, γι' αυτό και γίνεται λόγος για ιδιότυπο αθροιστικό έγκλημα (ΟλΑΠ 1/2023).

Από τα προαναφερθέντα παρέπεται ότι, αφού πρόκειται για έγκλημα που τελείται εφάπαξ και όχι εξακολουθητικά, κατά λογική και νομική αναγκαιότητα, ως χρόνος τέλεσης αυτού νοείται η συμπλήρωση τετραμήνου από τον χρόνο ταμειακής βεβαίωσης (από και με την οποία η σχετική αστική αξίωση γίνεται ληξιπρόθεσμη) του μερικότερου χρέους με τη χρονικά εγγύτερη ταμειακή βεβαίωση προς τη σύνταξη του συνοδεύοντος την αίτηση για άσκηση της ποινικής δίωξης οικείου πίνακα χρεών, ο χρόνος δε αυτός καλύπτει και τους αντίστοιχους χρόνους των υπόλοιπων, εχόντων προγενέστερες ταμειακές βεβαιώσεις, χρεών, τα οποία, κατά την έννοια του νόμου, συσσωματώνονται σε ένα και μόνο αθροιστικό χρέος.

Τα χρέη του πίνακα, ο οποίος συνοδεύει την αίτηση δίωξης, χάνουν την αυτοτέλειά τους και, συνεπώς, η έναρξη του χρόνου παραγραφής στην περίπτωση του εγκλήματος αυτού αρχίζει από την τέλεση της τελευταίας μερικότερης πράξης, δηλαδή τέσσερις μήνες αφότου καταστεί ληξιπρόθεσμο το τελευταίο χρέος του πίνακα.

Σημειώνεται ότι μετά την αντικατάσταση της παρ. 7 του άρθρου 25 του ν. 1882/1990 με το άρθρο 34 παρ. 2 του ν. 3220/2004, δεν υπάρχει ως προς το αδίκημα αυτό ειδική ρύθμιση σχετικά με το θέμα της παραγραφής και, συνεπώς, ως προς αυτό ισχύουν οι κοινές περί του χρόνου τέλεσης και παραγραφής διατάξεις των άρθρων 17,111,112 και 113 του ΠΚ [ΟλΑΠ 2/2011, ΑΠ 957/2023, ΑΠ 705/2020].

Περαιτέρω, με το άρθρο 469 του, ισχύοντος από 1.7.2019, νέου ΠΚ, [το οποίο καταργήθηκε με το άρθρο 136 περ. α' του ν. 5090/2024, όπως το τελευταίο τροποποιήθηκε-διαμορφώθηκε με το άρθρο 43 του ν. 5108/2024], ορίστηκε ότι "Μετά το εδάφιο β' της παρ. 1 του άρθρου 25 του ν. 1882/1990 προστίθεται εδάφιο γ' ως εξής: "Στην αίτηση και στον πίνακα χρεών που υποβάλλονται σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο δεν συμπεριλαμβάνονται και δεν υπολογίζονται για τον προσδιορισμό της ευθύνης του προσώπου, τα χρέη που προέρχονται [...], καθώς και τα χρέη από τα αδικήματα που τυποποιούνται στο άρθρο 66 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας μαζί με τις σχετικές με αυτά προσαυξήσεις, τόκους και λοιπές επιβαρύνσεις".

Εξάλλου, κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Θ' του ΚΠΔ, υπέρβαση εξουσίας, που ιδρύει τον από τη διάταξη αυτή προβλεπόμενο λόγο αναίρεσης, υπάρχει, όταν το δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του παρέχεται από το νόμο ή έχει μεν τέτοια δικαιοδοσία, δεν συντρέχουν όμως οι όροι, οι οποίοι του παρέχουν την εξουσία να κρίνει στη συγκεκριμένη περίπτωση ή, όταν αρνείται να ασκήσει δικαιοδοσία, η οποία του παρέχεται από το νόμο στη συγκεκριμένη περίπτωση, αν και συντρέχουν οι απαιτούμενοι γι' αυτό κατά το νόμο όροι.

Στην πρώτη περίπτωση, που το δικαστήριο αποφασίζει κάτι, για το οποίο δεν έχει δικαιοδοσία, υπάρχει θετική υπέρβαση εξουσίας, ενώ στη δεύτερη περίπτωση, που παραλείπει να αποφασίσει κάτι το οποίο υποχρεούται στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του, υπάρχει αρνητική υπέρβαση εξουσίας. Έτσι, όταν το δικαστήριο προχώρησε στην καταδίκη του εκκαλούντος-κατηγορουμένου, ενώ η πράξη, για την οποία αυτός καταδικάσθηκε, είχε παραγραφεί, η απόφασή του υπόκειται σε αναίρεση για την αναιρετική πλημμέλεια της αρνητικής υπέρβασης εξουσίας.

Τέλος, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 111, 112 και 113 του ΠΚ, το αξιόποινο εξαλείφεται με την παραγραφή, η οποία, προκειμένου για πλημμελήματα, είναι πέντε έτη και αρχίζει από τότε που τελέστηκε η αξιόποινη πράξη, η δε προθεσμία αυτή αναστέλλεται για όσο χρόνο διαρκεί η κύρια διαδικασία και έως ότου γίνει αμετάκλητη η καταδικαστική απόφαση, πάντως, όμως, όχι πέραν των τριών ετών για τα πλημμελήματα.

Στην προκείμενη περίπτωση, το Τριμελές Εφετείο Αθηνών, που δίκασε ως δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του 3022/2024 κήρυξε ένοχο τον εκκαλούντα-κατηγορούμενο, ήδη αναιρεσείοντα, της πλημμεληματικής πράξης της μη καταβολής χρεών προς το Δημόσιο για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων (4) μηνών, το δε ποσό της ληξιπρόθεσμης για την καταβολή οφειλής, μαζί με τις κάθε είδους προσαυξήσεις, υπερβαίνει το ποσό των 200.000 ευρώ [άρθρο 25 παρ. 1 περ. β' του ν. 1882/1990] και, αφού του αναγνώρισε την ελαφρυντική περίσταση του πρότερου σύννομου βίου (άρθ. 84 παρ. 2 εδ. α'του νέου ΠΚ, όπως ίσχυε πριν από το ν. 5090/2024), τον καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης δεκαπέντε (15) μηνών, με τριετή αναστολή, με το ακόλουθο διατακτικό :

"Κηρύσσει τον εκκαλούντα-κατηγορούμενο ένοχο..., του ότι : Στην Αθήνα, στις 29/8/2016 όντας οφειλέτης του Δημοσίου και ενώ τα χρέη του κατέστησαν ληξιπρόθεσμα κατά την ισχύ του Ν. 3220/2004, με πρόθεση καθυστέρησε την καταβολή χρεών προς το Δημόσιο για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων (4) μηνών, το δε ποσό της ληξιπρόθεσμης για την καταβολή οφειλής, μαζί με τις κάθε είδους προσαυξήσεις υπερβαίνει το ποσό των διακοσίων χιλιάδων (200.000,00) ευρώ.

Συγκεκριμένα, ενώ είχαν βεβαιωθεί σε βάρος της εταιρείας με την επωνυμία "PROVOLI PUBLICITY ΑΒΕ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΕΚΤΥΠΩΤΙΚΗ" με έδρα τη ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ, της οποίας τυγχάνει Διευθύνων Σύμβουλος, διάφορα χρέη υπέρ του Δημοσίου στη Δ.Ο.Υ. Φ.Α.Ε. ΑΘΗΝΏΝ, όπως ακριβώς αναλύονται στον κατωτέρω αναφερόμενο πίνακα χρεών της παραπάνω Δ.Ο.Υ. (αρ.

ειδ. Βιβλίου .../2016) και συνοδεύει ως αναπόσπαστο μέρος αυτής την από 07/09/2016 μηνυτήρια αναφορά του Προϊσταμένου της πιο πάνω Δ.Ο.Υ. , ηθελημένα δεν κατέβαλε ποσό ευρώ 1.038.355,89 , που αφορά βεβαιωμένα χρέη αυτού προς το Δημόσιο.". Στην καταδικαστική του κρίση κατέληξε το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο μετά από αξιολογική εκτίμηση όλων των μνημονευόμενων στην απόφασή του, κατά το είδος τους, αποδεικτικών μέσων, με το ακόλουθο σκεπτικό: "Ειδικότερα, όσον αφορά τα υπό στοιχεία 2, 6 και 7 χρέη του πίνακα χρεών, που αφορούν εκχώρηση μισθωμάτων στο Δημόσιο, αυτά υπάγονται στη νομοτυπική μορφή του αδικήματος για το οποίο κατηγορείται ο εκκαλών-κατηγορούμενος, καθόσον τέτοια εξαίρεση δεν προβλέπεται στη διάταξη του άρθρου 469 του ΠΚ.

Περαιτέρω, από τα προεκτεθέντα αποδείχτηκε ότι ο εκκαλών-κατηγορούμενος τέλεσε το αποδιδόμενο σε αυτόν αδίκημα, πλην των χρεών που αναφέρονται στα υπό στοιχεία 5, 12 και 14 του πίνακα χρεών, για τα οποία ήδη έχει απαλλαγεί με την εκκαλουμένη απόφαση, συνολικού ποσού 30.785,66 ευρώ. Πρέπει, επομένως, ο εκκαλών-κατηγορούμενος να κηρυχτεί ένοχος των λοιπών χρεών για τα οποία κατηγορείται.".

Να σημειωθεί, ότι, με την πρωτόδικη υπ' αριθ. 454/2023 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, όπως προκύπτει από την παραδεκτή επισκόπηση του σκεπτικού της, ο ήδη αναιρεσείων αθωώθηκε για τα μερικότερα χρέη του παραπάνω πίνακα χρεών και συγκεκριμένα για τα υπ' αριθ. χρέη: -5- (εισόδημα Ν.Π. προσωρινή βεβαίωση από δήλωση, εκ ποσού 16.159,27 ευρώ), -9- (δήλωση φόρου εισοδήματος Ν.Π., εκ ποσού 1.889,59 ευρώ), -12- (χρεωστικές δηλώσεις ΦΠΑ μέσω internet, εκ ποσού 5.401,61 ευρώ), -13- (χρεωστικές δηλώσεις ΦΠΑ μέσω internet, εκ ποσού 5.894,05 ευρώ) και -14- (χρεωστικές δηλώσεις ΦΠΑ μέσω internet, εκ ποσού 1.441,14 ευρώ), συνολικού ποσού 30.875,66 ευρώ, τα οποία, κατά τον βάσιμο ισχυρισμό του, δεν συμπεριλήφθηκαν και δεν συνυπολογίστηκαν για την ευθύνη του, κατ' εφαρμογή του άρθρου 469 του νέου ΠΚ, ως χρέη που τυποποιούνται στο άρθρο 66 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας.

Να σημειωθεί ακόμη, ότι η παραπάνω παραδοχή στο σκεπτικό της προσβαλλόμενης απόφασης και συγκεκριμένα "από τα προεκτεθέντα αποδείχθηκε ότι ο εκκαλών-κατηγορούμενος τέλεσε το αποδιδόμενο σε αυτόν αδίκημα, πλην των χρεών που αναφέρονται στα υπό στοιχεία 5, 12 και 14 του πίνακα χρεών, για τα οποία ήδη έχει απαλλαγεί με την εκκαλουμένη απόφαση, συνολικού ποσού 30.785,66 ευρώ", χωρίς, δηλαδή, να αναφέρονται και τα υπ' αριθ. 9 και 13 χρέη του ως άνω πίνακα χρεών, για τα οποία, επίσης, είχε απαλλαγεί ο αναιρεσείων, ουδεμία επιρροή ασκεί εν προκειμένω, και, βεβαίως, δεν επιφέρει χειροτέρευση της θέσης του, είτε πραγματική είτε νομική, αφού και το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο τον απαλλάσσει για το (ίδιο) συνολικό ποσό των 30.785,66 ευρώ, όπως και πρωτοδίκως, στο οποίο περιέχονται και τα, εκ προφανούς παραδρομής, δύο μη αναφερθέντα στην προσβαλλομένη μερικότερα χρέη.

Περαιτέρω, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των πρακτικών της προσβαλλόμενης απόφασης, και δη των σελίδων 4, 5 αυτών, πριν από την έναρξη της αποδεικτικής διαδικασίας στο δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, η συνήγορος υπεράσπισης του εκκαλούντος-κατηγορουμένου, ήδη αναιρεσείοντος, δια της οποίας αυτός παρέστη κατά την εκδίκαση της έφεσής του, προέβαλε παραδεκτώς, για λογαριασμό του, προφορικώς και εγγράφως, την ένσταση παραγραφής λόγω παρέλευσης οκταετίας από την τέλεση του ένδικου αδικήματος [επικουρικώς δε, την ένσταση δεδικασμένου όσον αφορά το υπ' αριθ. 1 χρέος, ποσού 651.735,56 ευρώ, του παραπάνω πίνακα χρεών], το περιεχόμενο της οποίας [κύριας ένστασης], έχει ως εξής: "Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 469 του ΠΚ, τα χρέη που τυποποιούνται στο άρθρο 66 του ΚΦΔ δεν συμπεριλαμβάνονται και δεν υπολογίζονται για τον προσδιορισμό της ευθύνης του προσώπου.

Το πρωτοδίκως δικάσαν Δικαστήριο, σε εφαρμογή της διατάξεως αυτής, δεν συνυπολόγισε τα χρέη υπ' αρ. 5, 9, 12, 13 και 14 του Πίνακα Χρεών για τα οποία έπαυσε η δίωξη του εκκαλούντος. Κατόπιν της εκ του νόμου εξαιρέσεως των χρεών αυτών, τελευταίο χρονικά χρέος του Πίνακα Χρεών είναι το υπ' αρ. 11 χρέος "Πρόστιμο Επιβολής Διοικητικών Κυρώσεων", βεβαιωθέν με την από 27.11.2015 υπ' αρ. ...

βεβαίωση, ποσού 450,00 ευρώ, εφ' άπαξ καταβλητέο την 31η Δεκεμβρίου 2015, και διωκόμενο ποινικά για τη μη καταβολή του την 1η Μαΐου 2016 - ημερομηνία συμπληρώσεως του τετραμήνου από την δήλη ημερομηνία καταβολής του. Το εκδικαζόμενο αδίκημα έχει χρόνο τέλεσης (ενιαίο για όλα τα χρέη) την ημερομηνία συμπλήρωσης του τετραμήνου από την δήλη ημερομηνία καταβολής του χρονικά τελευταίου, υπ' αρ. 11, χρέους του Πίνακα, ήτοι την 1η Μαΐου 2016.

Σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 111 και 113 του ΠΚ, το υπό κρίση πλημμέλημα έχει πλέον υποπέσει σε παραγραφή και για τον λόγο αυτό πρέπει να παύσει η ποινική δίωξη του κατηγορουμένου.". Το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, ακολούθως, μετά την παράθεση νομικής σκέψης εκ του άρθρου 25 παρ. 1 του ν. 1882/1990, απέρριψε την ένσταση παραγραφής με το ακόλουθο σκεπτικό: "...

Στη συγκεκριμένη υπόθεση, από τον συνημμένο πίνακα χρεών της Δ.Ο.Υ ΦΑΕ Αθηνών, με βάση τις προαναφερθείσες ποινικές διατάξεις, σύμφωνα με τις οποίες ασκήθηκε η ποινική δίωξη σε βάρος του εκκαλούντος-κατηγορουμένου για το προαναφερθέν ποινικό αδίκημα και σύμφωνα με τη νομική σκέψη που προαναφέρθηκε, χρόνος τελέσεως του ποινικού αδικήματος είναι η 29/8/2016.

Επομένως, μη παρελθούσης της οκταετίας από την τέλεση του ποινικού αδικήματος μέχρι την ημερομηνία εκδικάσεως της υποθέσεως- πρέπει η προβληθείσα ένσταση παραγραφής να απορριφθεί.". Ωστόσο, εν προκειμένω, το τελευταίο χρονικά χρέος του ένδικου πίνακα χρεών που διώκεται [μετά την απαλλαγή του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου για τα υπ' αριθ. 5, 9, 12, 13 και 14 χρέη], είναι το υπ' αριθ. 11 χρέος "πρόστιμο επιβολής διοικητικών κυρώσεων", βεβαιωθέν με την από 27.11.2015 με αριθμό ...

βεβαίωση, ποσού 450,00 ευρώ (απαιτητό σύνολο 490,37 €), εφάπαξ καταβλητέο την 31.12.2015 και διωκόμενο ποινικά για τη μη καταβολή του την 1.5.2016. Ειδικότερα, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη, χρόνος τέλεσης του ένδικου πλημμεληματικού αδικήματος της μη καταβολής του ανωτέρω ενοποιημένου χρέους εκ μέρους του ήδη αναιρεσείοντος προς το δημόσιο, που τελείται εφάπαξ και όχι εξακολουθητικά, είναι, όπως προκύπτει από τον πίνακα χρεών που είναι αναπόσπαστο τμήμα του διατακτικού της προσβαλλόμενης απόφασης, η 31.4.2015, που συμπίπτει με τη συμπλήρωση του τετραμήνου από το χρόνο της ταμειακής βεβαίωσης του ως άνω μερικότερου, με αριθ. 11 , χρέους εφ' άπαξ καταβλητέου την 31η Δεκεμβρίου 2015, με τη χρονικά εγγύτερη ταμειακή βεβαίωση προς τη σύνταξη του οικείου πίνακα χρεών, και από την επομένη, 1.5.2016, αρχίζει ο χρόνος της παραγραφής του συνολικού χρέους [ΑΠ 1108/2023].

Ο εκκαλών-κατηγορούμενος, ήδη αναιρεσείων, καταδικάστηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση στις 3.6.2024 οπότε και είχε παρέλθει χρόνος μείζων της οκταετίας, που είναι, κατά τα προεκτεθέντα, ο πενταετής χρόνος παραγραφής των πλημμελημάτων, προσαυξημένος κατά τρία έτη που είναι ο χρόνος αναστολής της προθεσμίας παραγραφής αυτών [άρθρα 111 παρ. 3, 112, 113 παρ. 2 ΠΚ], με αποτέλεσμα το αξιόποινο της ένδικης πράξης να έχει εξαλειφθεί λόγω της παραγραφής.

Συνεπώς, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο που δέχθηκε ως χρόνο παραγραφής την 29.8.2024, λαμβάνοντας υπόψη του ως τελευταίο χρονικά χρέος, το υπ' αριθ. 14 του πίνακα χρεών, για το οποίο είχε απαλλαγεί πρωτοδίκως, και όχι το υπ' αριθ. 11 του αυτού πίνακα και, συνακόλουθα, δεν εφάρμοσε τις ως άνω περί παραγραφής διατάξεις, υπέπεσε στην από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Θ ΚΠΔ πλημμέλεια της υπέρβασης εξουσίας, κατά τον βάσιμο σχετικό τρίτο αναιρετικό λόγο.

Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η εναντίον του αναιρεσείοντος ασκηθείσα ποινική δίωξη για την αξιόποινη πράξη της μη καταβολής χρεών προς το δημόσιο, όπως αυτή περιγράφεται ειδικότερα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 3022/2024 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου (Πλημμελημάτων) Αθηνών.

Παύει οριστικά την ποινική δίωξη που ασκήθηκε εναντίον του Μ. Κ. του Ν. , κατοίκου ... , για την αξιόποινη πράξη της μη καταβολής χρεών προς το δημόσιο, και, ειδικότερα, του ότι αυτός " Στην Αθήνα, στις 1/5/2016 όντας οφειλέτης του Δημοσίου και ενώ τα χρέη του κατέστησαν ληξιπρόθεσμα κατά την ισχύ του ν. 3220/2004, με πρόθεση καθυστέρησε την καταβολή χρεών προς το Δημόσιο για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων (4) μηνών, το δε ποσό της ληξιπρόθεσμης για την καταβολή οφειλής, μαζί με τις κάθε είδους προσαυξήσεις υπερβαίνει το ποσό των διακοσίων χιλιάδων (200.000,00) ευρώ. Συγκεκριμένα, ενώ είχαν βεβαιωθεί σε βάρος της εταιρείας με την επωνυμία "PROVOLI PUBLICITY ΑΒΕ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΕΚΤΥΠΩΤΙΚΗ" με έδρα τη ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ, της οποίας τυγχάνει Διευθύνων Σύμβουλος, διάφορα χρέη υπέρ του Δημοσίου στη Δ.Ο.Υ. Φ.Α.Ε. ΑΘΗΝΏΝ, όπως ακριβώς αναλύονται στον συνημμένο πίνακα χρεών της παραπάνω Δ.Ο.Υ. (αρ. ειδ. Βιβλίου .../2016) και συνοδεύει ως αναπόσπαστο μέρος αυτής την από 07/09/2016 μηνυτήρια αναφορά του Προϊσταμένου της πιο πάνω Δ.Ο.Υ. , ηθελημένα δεν κατέβαλε ποσό ευρώ 1.038.355,89 , που αφορά βεβαιωμένα χρέη αυτού προς το Δημόσιο.".

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Φεβρουαρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ Και τούτης αποχωρήσασας από την υπηρεσία η αρχαιότερη της συνθέσεως Αρεοπαγίτης

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του την 1η Απριλίου 2026.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ