427/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 427 / 2014 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 427/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Νικόλαο Λεοντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Δημητρούλα Υφαντή, Ιωάννα Πετροπούλου και Μαρία Χυτήρογλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 6 Δεκεμβρίου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ" που εδρεύει στην Αθήνα, και εκπροσωπείται νόμιμα, ως ειδικού διαδόχου της ασφαλιστικής εταιρίας Commercial Value Α.ΑΕ, της οποίας ανακλήθηκε η άδεια λειτουργίας της, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αργυρώ Γρατσία-Πλατή και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1 Μ. Μ. του Χ. κατοίκου ..., ως ασκούσης την γονική μέριμνα των ανηλίκων τέκνων της Γ. Π. και Π. Π., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ξενοφώντα Νικολάου, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις, 2. Α. Π. του Π., 3. Ν. Π. του Α., 4. Α. Π. του Α., οι ανωτέρω κάτοικοι ... και 5. Μ. Π. του Α. Σ. Α. Μ., κατοίκου ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν και δεν εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30-3-2009 αγωγή της 1ης ήδη αναιρεσιβλήτου, και την από 29-7-2009 αγωγή των 2ου,3ου,4ου και 5ου των αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πατρών. Αφού συνεκδικάσθηκαν - εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 109/2010 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 474/2011 του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 21-12-2011 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης, Μαρία Χυτήρογλου, ανέγνωσε την από 15-11-2013 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της από 21-12-2011 και με αύξοντα αριθμό κατάθ. 113/23-12-11 της αιτήσεως αναιρέσεως κατά της 474/2011 απόφασης του Εφετείου Πατρών.

Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις του άρθρου 576 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι αν κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αναιρέσεως, δεν εμφανιστεί, ή, εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, κάποιος από τους διαδίκους, ο Άρειος Πάγος, ερευνά ,αυτεπαγγέλτως, αν ο απολειπόμενος διάδικος επέσπευσε εγκύρως τη συζήτηση, οπότε συζητεί την υπόθεση σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι .Αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανιστεί η έμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σαυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος, εξετάζει αυτεπαγγέλτως ,αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα.

Αν η κλήση για τη συζήτηση δεν επιδόθηκε καθόλου ή δεν επιδόθηκε νόμιμα ή εμπρόθεσμα ο Άρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση και η υπόθεση επαναφέρεται για συζήτηση με νέα κλήτευση. Στην αντίθεση περίπτωση, προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί. Περαιτέρω, από το συνδυασμό των διατάξεων των αρθ. 127§1, 128§4, 129, 130§1 και 139§1 στοιχ.

δ` ΚΠολΔ, - των οποίων οι ρυθμίσεις, όπως και οι υπόλοιπες ρυθμίσεις του Κ.Πολ.Δ για τις επιδόσεις (αρθ. 122-143), εφαρμόζονται σε κάθε έγγραφο, σαφώς συνάγεται ότι το έγγραφο παραδίδεται στα χέρια του προσώπου προς το οποίο απευθύνεται (αρθ. 127§1). Στην προκειμένη περίπτωση από τις …,… ,…/27-9-2013 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Πατρών … και της με αριθμό …/1-10-2013 όμοια του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Μεσολογγίου …, προκύπτει ότι αυτοί, μετά από γραπτή παραγγελία της πληρεξουσίας δικηγόρου του επισπεύδοντος αναιρεσείοντος. "Επικουρικού Κεφαλαίου Ασφάλισης απο Ατυχήματα Αυτοκινήτων" αντίγραφο της από 21-12-2011 αίτησης περί αναίρεσης της 474/2011 αποφάσεως του Εφετείου Πατρών με πράξη κατάθεσης του αρμόδιου γραμματέα του οικείου Εφετείου με αριθμό 113/23-12-2011 πράξη προσδιορισμού δικασίμου για την αρχή της παρούσας αναφερομένη, και κλήση να παραστούν σαυτήν επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στους δεύτερο, τρίτο, τέταρτο και πέμπτη των καθών, ( Α., Ν., Α.

και Μ. Π.), οι οποίοι τις παρέλαβαν αυτοπροσώπως. Επομένως, εφόσον δεν εμφανίστηκαν κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από την σειρά του οικείου πινακίου, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο, επιτρεπτώς εξετάζεται η βασιμότητα της ένδικης αιτήσεως αναιρέσεως παρά την απουσία των (Κ.Πολ.Δ 576 παρ. 2 εδ 3).

Με την με αύξοντα αριθμό εκθέσεως καταθέσεως 113/23-12-2011 αίτηση ζητείται η αναίρεση της 474/2011 απόφασης του Εφετείου Πατρών με την οποία έγιναν δεκτές ως ουσιαστικά βάσιμες οι αγωγές των αναιρεσιβλήτων, με τις οποίες ζητούσαν αποζημίωση λόγω θανάτου του πατρός με την πρώτη, και αδελφού και υιού των στην δεύτερη, που πέθανε εξαιτίας ατυχήματος στο οποίο ενεπλάκη το αυτοκίνητο που ήταν συνοδηγός και ήταν ασφαλισμένο στην εταιρεία Commercial Value στις υποχρεώσεις της οποία υπεισήλθε, μετά την ανάκληση της αδείας της, το αναιρεσείον Επικουρικό Κεφάλαιο. Ειδικότερα :

Με τις από 30-3-2009 και 29-7-2009 αγωγές των συγγενών του αποβιώσαντος επιβάτη, ( συνοδηγού), του ζημιογόνου αυτοκινήτου , Π. Π., θυγατέρων ,και, πατέρα και αδελφού αυτού, αντίστοιχα, (αναιρεσιβλήτων), εναντίον, μεταξύ άλλων, και της ασφαλιστικής εταιρείας ,στην οποία ήταν τούτο ασφαλισμένο, ζήτησαν να υποχρεωθεί να τους καταβάλει αποζημίωση λόγω στέρησης της διατροφής των πρώτων και χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης για τον θάνατο του πατέρα και αδελφού των.

Επί των αγωγών αυτών εκδόθηκε αρχικά η 109/2010 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών που τις δέχθηκε κατά ένα μέρος και επιδίκασε στους αναιρεσίβλητους τα σ' αυτήν αναφερόμενα ποσά για τις άνω αιτίες. Μετά από έφεση που άσκησε το αναιρεσείον, που υπεισήλθε στα δικαιώματα και υποχρεώσεις της ασφαλιστικής εταιρείας, μετά την ανάκληση της αδείας λειτουργίας της, και οι αναιρεσίβλητοι, εκδόθηκε η προσβαλόμενη απόφαση του Εφετείου Πατρών, με την οποία, αφού απορρίφθηκε η έφεση του αναιρεσείοντος και έγιναν δεκτές εκείνες των αναιρεσιβλήτων αφενός μεν επιδίκαστηκαν, αφετέρου, αναγνωρίστηκε η υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης του αναιρεσείοντος στους αναιρεσίβλητους κατά τα σαυτήν αναφερόμενα ποσά.

Κατά το άρθρο 2 § 2 του Π.Δ. 264/1991, που εκδόθηκε σε συμμόρφωση προς τις διατάξεις της Οδηγίας 84/5 ΕΟΚ (Ε.Ε.) για την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών - μελών των σχετικών με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και αντικατέστησε την παρ. 2 του άρθρου 6 του ΠΔ 237/1986, "η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαμβάνει την έναντι τρίτων αστική ευθύνη εξαιτίας θανάτωσης ή σωματικής βλάβης ή ζημιών σε πράγματα, στην οποία περιλαμβάνεται και η χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη ή ηθική βλάβη, καθώς και την αστική ευθύνη λόγω θανάτωσης ή σωματικών βλαβών ,έναντι των μελών της οικογένειας του ασφαλισμένου οδηγού, ή, κάθε άλλου προσώπου, του οποίου η αστική ευθύνη καλύπτεται σύμφωνα με την πρώτη παράγραφο, ανεξάρτητα από δεσμό συγγενείας".

Κατά δε το άρθρο 4 του ίδιου Π.Δ. 264/1991 που τροποποίησε και αντικατέστησε το άρθρο 7 του ΠΔ 237/86, "δεν θεωρούνται τρίτοι κατά την έννοια των διατάξεων του άρθρου 2 § 1 και του άρθρου 6 § 2: α) Ο οδηγός του αυτοκινήτου που προξένησε την ζημία, β) κάθε πρόσωπο του οποίου η ευθύνη καλύπτεται με τη σύμβαση ασφάλισης, γ) εκείνος ο οποίος έχει καταρτίσει μετά του ασφαλιστή την ασφαλιστική σύμβαση, δ) οι νόμιμοι εκπρόσωποι νομικού προσώπου που είναι ασφαλισμένο ή εταιρείας που δεν έχει αποκτήσει νομική προσωπικότητα" (84/5/ΕΟΚ αριθμός 3).

Έτσι, θεωρούνται τρίτοι και έχουν ευθεία αξίωση αποζημιώσεως κατά της ασφαλιστικής εταιρίας και οι συγγενείς του οδηγού του αυτοκινήτου που προξένησε τη ζημία ή του προσώπου του οποίου η ευθύνη καλύπτεται με τη σύμβαση ασφαλίσεως ή έχει καταρτίσει με τον ασφαλιστή την ασφαλιστική σύμβαση (άρθρο 10 παρ. 1 ΠΔ 237/86).

Από το συνδυασμό των διατάξεων αυτών προκύπτει, ότι η ως άνω ασφάλιση γίνεται για να καλύψει την αστική ευθύνη των ασφαλισμένων προσώπων έναντι των τρίτων που ζημιώνονται και ότι τα πρόσωπα τα οποία ο νόμος θεωρεί τρίτους έχουν αξίωση αποζημιώσεως κατά του ασφαλιστή, εφόσον, όμως, έναντι αυτών ο ασφαλισμένος έχει υποχρέωση αποζημιώσεως, την οποία ακριβώς καλύπτει η σύμβαση ασφαλίσεως.

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 932 ΑΚ, σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, στην περίπτωση δε θανατώσεως προσώπου, η χρηματική αυτή ικανοποίηση μπορεί να επιδικασθεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης.

Ενόψει αυτών, βασική προϋπόθεση για τη θεμελίωση από την οικογένεια του θύματος αξιώσεως χρηματικής ικανοποιήσεώς της λόγω ψυχικής οδύνης είναι η έναντι του τελευταίου (θύματος) τέλεση αδικοπραξίας. Ως αδικοπραξία δε στην περίπτωση αυτή δεν νοείται μόνο αυτή που συγκεντρώνει τις προϋποθέσεις της διατάξεως του άρθρου 914 AΚ, αλλά και κάθε περίπτωση που θεμελιώνει υποχρέωση αποζημιώσεως με βάση διατάξεις ειδικών νόμων, όπως είναι και ο ν.

ΓπΝ/1911. Επομένως, η οικογένεια του θύματος μπορεί να αξιώσει από την ασφαλιστική εταιρία χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, εφόσον πληρούται το πραγματικό μιας, με την παραπάνω έννοια, αδικοπραξίας σε βάρος του θύματος από πρόσωπο του οποίου, κατά τα ανωτέρω έχει ασφαλιστεί η έναντι τρίτων αστική ευθύνη του.

Συνεπώς, εάν το τελευταίο τούτο πρόσωπο είναι το ίδιο το θύμα και η θανάτωσή του οφείλεται αποκλειστικώς σε δική του υπαιτιότητα, δεν πληρούται το πραγματικό της, με την έννοια πού αναφέρθηκε, αδικοπραξίας σε βάρος του, με αποτέλεσμα να μην ιδρύεται δικαίωμα αποζημιώσεως και εντεύθεν υποχρέωση της ασφαλιστικής εταιρίας για την κάλυψη αυτής.

Περαιτέρω, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 7 του ν. 489/1976, όπως ισχύει και μετά την ως άνω αντικατάστασή της, ο οδηγός του ασφαλισμένου ζημιογόνου αυτοκινήτου, κάθε πρόσωπο του οποίου η ευθύνη καλύπτεται με την σύμβαση ασφαλίσεως, όπως και εκείνος που έχει καταρτίσει με τον ασφαλιστή την ασφαλιστική σύμβαση αλλά και ο νόμιμος εκπρόσωπος του νομικού προσώπου που είναι ασφαλισμένο ως ιδιοκτήτης, δεν θεωρούνται τρίτοι εάν ασκούν αξιώσεις με την ίδια ιδιότητα, κατά την έννοια του άρθρου 6 § 2 του ίδιου νόμου, όπως προαναφέρθηκε, ώστε και αυτών δεν καλύπτεται με την ίδια σύμβαση, η ζημία τους.

Έτσι, δεν υπάρχει υποχρέωση της ασφαλίζουσας το αυτοκίνητο εταιρείας για αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση και των συγγενών των ιδίων πιο πάνω προσώπων που δεν θεωρούνται τρίτοι για τον τραυματισμό ή τη θανάτωση των τελευταίων, αφού τέτοια αξίωση δεν παρέχεται στα ίδια αυτά πρόσωπα που δεν θεωρούνται τρίτοι.

Για το λόγο αυτό, σε περίπτωση θανάτωσης, ή, τραυματισμού του οδηγού στην κυριότητα του οποίου ανήκει το ασφαλισμένο αυτοκίνητο, δεν υπάρχει υποχρέωση της ασφαλίζουσας το αυτοκίνητο εταιρείας για αποζημίωση ή χρηματική ικανοποίηση των συγγενών τους. Οι συγγενείς, όμως, των ίδιων αυτών προσώπων, (π.χ. του οδηγού ή νομίμου εκπροσώπου), εφόσον επιβαίνουν στο ζημιογόνο αυτοκίνητο, θεωρούνται ως "τρίτοι", με αποτέλεσμα να έχουν ευθεία αξίωση κατά της ασφαλιστικής εταιρείας, για τη ζημία που οι ίδιοι, (οι συγγενείς), έχουν υποστεί. (Α.Π. 1114/2000).

Από το συνδυασμό των διατάξεων των αρθρ. 335, 338, 339, 340, 591 παρ.1 και 681 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι το δικαστήριο και στην ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημιές από αυτοκίνητο, για να σχηματίσει τη δικανική πεποίθησή του, πρέπει να λαμβάνει υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι προς απόδειξη των ισχυρισμών τους, που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Εξάλλου κατά το όρθρο 559 αριθ. 11 ΚΠολΔ, αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα, που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, ιδρύεται λόγος αναίρεσης κατά της απόφασης του. Αρκεί δε για την ίδρυση του λόγου αυτού και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη τέτοια αποδεικτικά μέσα).

Με τον σχετικό λόγο, το αναιρεσείον, πλήττει την προσβαλομένη απόφαση για πλημμέλεια εκ του αρθ.559 αριθμ γ Κ.Πολ.Δ υποστηρίζοντας οτι παρέλειψε να λάβει υπόψει της το νόμιμα προσκομισθέν και επικληθέν έγγραφο, ήτοι το από 12-6-2010 αντίγραφο εκ του βιβλίου συμβάντων του τμήματος τροχαίας Μεσολογγίου το οποίο περιήλθε στην κατοχή του και υπογράφεται από τον διοικητή του, Π.

Τ., και το οποίο έχει ιδιαίτερη αποδεικτική σημασίας, αφού, από το περιεχόμενο του προκύπτει ότι ο υπαίτιος οδηγός ήταν ο αποβιώσας με αποτέλεσμα να ανατρέπεται η υποχρέωση του αναιρεσείοντος για αποζημίωση των αναιρεσιβλήτων ,αφού , ως συγγενείς του υπαιτίου οδηγού δεν είναι τρίτοι και δεν δικαιούνται αποζημίωσης.

Το περιεχόμενο του άνω εγγράφου είναι το εξής : " ...σήμερα (9/12/2007) και ώρα 14.30 περίπου στο 31,500 χιλιόμετρο της ΝΕΟ Αντιρρίου -Ιωαννίνων συγκρούστηκαν τα οχήματα Α) Υπ άριθμ ... ΙΧΕ αυτοκινήτου που οδηγούσε ο Π. Π. του Α. και της Γ. γεν 23-09-1971 στην Αθήνα κάτοικος εν ζωή … και Β) Υπ αρiθμ ... ΙΧΕ αυτοκίνητο .το που οδηγούσε ο Ξ.

Φ. του Λ. και της Ε. .....με αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά ο Π. Χ. του Α. και της Γ. ...επιβάτης του Α οχήματος και να υποστούν υλικές ζημίες τα οχήματα ...": Το Εφετείο Αθηνών με την προσβαλομένη απόφαση του δέχθηκε τα εξής: "Από την επανεκτίμηση της άνευ όρκου καταθέσεως της εκπροσώπου των ανηλίκων τέκνων των εναγουσών της πρώτης αγωγής, που περιέχεται στα ταυτάριθμα με την εκκαλουμένη απόφαση πρακτικά από όλα τα έγγραφα, τα οποία επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι, που λαμβάνονται υπόψη, είτε προς άμεση απόδειξη, είτε προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, μεταξύ των οποίων, (εγγράφων), περιλαμβάνοντοι, η από 9-12-2007 έκθεση αυτοψίας τροχαίου ατυχήματος και το συνοδεύον αυτήν πρόχειρο σχεδιάγραμμα, (το οποία συντασσόμενα, σύμφωνα με τα άρθρα 148 επ.

και 180 ΚΠΔ, από την αρμόδια αστυνομική αρχή είναι δημόσια έγγραφα κατά την έννοια των άρθρ 438, 439 και 440 ΚΠολΔ), τα έγγραφα της ποινικής δικογραφίας (που εκτιμώνται για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων ... και στα οποία περιλαμβάνεται η από 10-12-2007 έκθεση πραγματογνωμοσύνης των πραγματογνωμόνων Δ. Π. και Ν. Κ. ,η οποία διετάχθη από την αρμόδια αστυνομική αρχή, την υπ' αριθμ. 1502/2-12-2009 ένορκη βεβαίωση, ενώπιον της Συμβολαιογράφου Πατρών Αργυρώς Τσάκα ,που λήφθηκε στα πλαίσια της δίκης ενώπιον του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου, κατόπιν νόμιμης και εμπρόθεσμης κλήτευσης των αντιδίκων, χωρίς όμως, η ρητή αναφορά των εν λόγω εγγράφων να προσδίδει σ' αυτά αυξημένη αποδεικτική δύναμη σε σχέση με τα λοιπά επικαλούμενα και προσκομιζόμενα από τους διαδίκους έγγραφα, για τα οποία δεν γίνεται ειδική για το καθένα, μνεία, που είναι όμως ισοδύναμα και όπως προεκτέθηκε, όλα, ανεξαιρέτως, συνεκτιμώνται προς σχηματισμό της δικανικής κρίσεως και σε συνδυασμό και με τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής, που λαμβάνονται υπόψη, αυτεπαγγέλτως , από το Δικαστήριο (άρθρα 336 παρ. 4 ΚΠ0λΔ), αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά:

Στις 9-12-2007, ημέρα Κυριακή, και περί ώρα 14.30 ο πρώτος εναγόμενος, (Χ. Π.), οδηγούσε το υπ' αριθμ. ... ΙΧΕ αυτοκίνητο, ιδιοκτησίας του, ασφαλισμένο για την έναντι τρίτων αστική του ευθύνη στην ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία <<COMMERCIAL UNION Ανώνυμη Ασφαλιστική Εταιρία", της οποίας ειδική διάδοχος τυγχάνει το Επικουρικό Κεφάλαιο και στο οποίο επέβαινε ως συνοδηγός ο αδελφός του Π.

Π., επί της Εθνικής οδού Αντιρρίου - Ιωαννίνων με κατεύθυνση από Αντίρριο προς Μεσολόγγι. Τον ίδιο χρόνο ο μη διάδικος, Φ. Ξ., οδηγώντας το με αριθμό Κυκλοφορίας ... ΙΧΕ αυτοκίνητο, ιδιοκτησίας του, εκινείτο επί της αυτής ως άνω οδού, και με αντίθετη κατεύθυνση ήτοι από Ιωάννινα προς Αντίρριο. Η άνω οδός, η οποία στη χ/Θ 31,500 αυτής είναι διπλής κατεύθυνσης έχει συνολικό πλάτος οδοστρώματος 11,55 μέτρα και επικάλυψη ασφάλτου, με μία λωρίδα κυκλοφορίας, ανά κατεύθυνση, σε αμφότερες δε τις πλευρές αυτής υπάρχουν ασφάλτινα ερείσματα πλάτους 1,10 μέτρων, είναι στο άνω σημείο ευθεία και αρχίζει στη Θέση αυτή ειδική διαγράμμιση ισόπεδου οδικού κόμβου, η δε ταχύτητα ορίζεται με πινακίδα Ρ-32 στα πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα.

Κατά τον κρίσιμο χρόνο, επικρατούσαν καλές συνθήκες φωτισμού, αφού ήταν ημέρα και η κίνηση επί της οδού ήταν κανονική ενώ η κατάσταση του οδοστρώματος ήταν υγρά λόγω της ελαφριάς βροχόπτωσης. Όταν ο πρώτος εναγόμενος, οδηγός του πρώτου οχήματος, έφθασε στο άνω σημείο της οδού, κινήθηκε προς τα αριστερά σε σχέση με την πορεία του και επί της διπλής διαχωριστικής γραμμής προκειμένου να επιχειρήσει υπέρβαση του προπορευόμενου οχήματος αντιληφθείς όμως ότι στο αντίθετο ρεύμα πορείας εκινείτο κανονικά το με αριθμό ...

ΕΙΧ αυτοκίνητο επεχείρησε απότομο προς τα δεξιά ελιγμό προκειμένου να επαναφέρει τα όχημά του στην πορεία του με αποτέλεσμα να απωλέσει ,εξαιτίας και των συνθηκών της οδού, (ολισθηρό οδόστρωμα), τον έλεγχο του οχήματός του, το οποίο εισήλθε, έχοντας αριστερή κλίση στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας, όπου συγκρούσθηκε σφοδρότατα με το πλάγιο δεξιό και οπίσθιο τμήμα του με το εμπρόσθιο τμήμα του κινούμενου κανονικά στο αντίθετο ρεύμα πορείας και εντός αυτού, αυτοκινήτου, ιδιοκτησίας του μη διαδίκου Φ.

Ξ.. Στη συνέχεια ,μετά τη σύγκρουση το πρώτο όχημα ,(Χ. Π.), αφού επέπεσε με το οπίσθιο δεξιό μέρος του σε παρακείμενα του αντίθετου ρεύματος της πορείας του κιγκλιδώματα μετά το ασφάλτινο έρεισμα, ακινητοποιήθηκε με πρόσωπο προς τη διπλή διαχωριστική γραμμή, ενώ, το δεύτερο όχημα ακινητοποιήθηκε τελικά στο ρεύμα πορείας του και με πρόσωπο προς Αντίρριο.

Από την σφοδρότατη αυτή σύγκρουση τραυματίστηκε θανάσιμα ο Π. Π., πατέρας των εναγόντων της πρώτης αγωγής, υιός του πρώτου ενάγοντα και αδελφός των λοιπών εναγόντων της δεύτερης αγωγής, ο οποίος επέβαινε, όπως προαναφέρθηκε ,αρχικά στη θέση του συνοδηγού, και μετά τη σύγκρουση βρέθηκε στα πίσω καθίσματα, υποστάς κατάγματα κατώτερων πλευρών άμφω, πολλαπλές ρήξεις ήπατος, σπληνός και νεφρών με περινεφρικό αιμάτωμα άμφω και εσωτερική (ενδοπεριτοναικώς και οπισθοπεριτοναικώς) αιμορραγία, συνεπεία των οποίων (κακώσεων της κοιλίας) ως μόνης ενεργού αιτίας, επήλθε ο θάνατος αυτού.

Οι συνθήκες του ατυχήματος αποδεικνύονται, ιδίως, από το συλλεγέν αποδεικτικό υλικό, κατά τη διενεργηθείσα από την Τροχαία Μεσολογγίου προανάκριση, (ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων, τις καταθέσεις των οδηγών των άνω οχημάτων, την έκθεση αυτοψίας και το συνημμένο σχεδιάγραμμα, την έκθεση πραγματογνωμοσύνης των διορισθέντων πραγματογνωμόνων φωτογραφίες και λοιπά έγγραφα).

Από τα ανωτέρω αποδεικτικά μέσα συνάγεται ότι η άνω σύγκρουση των προαναφερομένων οχημάτων οφείλεται στην αποκλειστική υπαιτιότητα του οδηγού τού, με αριθμό κυκλοφορίας ... ΙΧΕ αυτοκινήτου, (πρώτου εναγομένου), ο οποίος δεν οδηγούσε το όχημά του με σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, ούτε, είχε διαρκώς τον έλεγχο και την εποπτεία αυτού, ώστε να μπορεί σε κάθε στιγμή να εκτελεί τους απαιτούμενους χειρισμούς, με αποτέλεσμα, κατά την προσπάθειά του να επαναφέρει το όχημά του στο ρεύμα πορείας του, να απωλέσει τον έλεγχο του αυτοκινήτου του και παραβιάζοντας την διπλή συνεχόμενη διαχωριστική γραμμή να κινηθεί ανεπίτρεπτα στο αντίθετο ρεύμα πορείας κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 12 παρ. 1, 16 παρ. 4, του ΚΟΚ, όπου εκινείτο κανονικά ο οδηγός του με αριθμό κυκλοφορίας ...

ΙΧΕ αυτοκινήτου. Οι προαναφερόμενες ενέργειες και παραλείψεις του εναγομένου οδηγού, συνιστούν υπαιτιότητα με τη μορφή της αμέλειας που θα αποφεύγονταν αν κατέβαλε, την προσοχή του μέσου συνετού οδηγού, την οποία όφειλε με βάση τις παραπάνω αντικειμενικές περιστάσεις και τις ικανότητές του, τελούν δε σε αιτιώδη συνάφεια με το ζημιογόνο αποτέλεσμα, αφού χωρίς αυτές κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων δεν θα επερχόταν τούτο.

Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο το οποίο με την εκκαλούμενη απόφασή του έκρινε ομοίως, ότι, δηλαδή, ο οδηγός του με αριθ. κυκλοφορίας ... ΊΧΕ αυτοκινήτου, Χ. Π., είναι αποκλειστικά υπαίτιος του ενδίκου ατυχήματος ορθώς το νόμο ερμήνευσε και τις αποδείξεις εκτίμησε και συνεπώς ο σχετικός λόγος της τρίτης έφεσης του ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα είναι αβάσιμος κατ' ουσίαν και απορριπτέος.

Εξάλλου, από τα ίδιο αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε ότι ο θανάσιμα τραυματισθείς Π. Π. κατά τον χρόνο του ατυχήματος δεν ήταν προσδεμένος με ζώνη ασφαλείας όπως συνάγεται κυρίως από το γεγονός ότι ο θανών, ενώ, αρχικά επέβαινε στο άνω αυτοκίνητο στη Θέση του συνοδηγού, μετά τη σύγκρουση των άνω οχημάτων ,βρέθηκε στα πίσω καθίσματα.

Τα ανωτέρω επιβεβαιώνονται από τις καταθέσεις του πυροσβέστη Γ. Λ. και του οδηγού του ... ΙΧΕ αυτοκινήτου οι οποίοι ήταν παρόντες κατά ταν απεγκλωβισμό του οδηγού και του συνεπιβάτη του ... ΕΙΧ αυτοκινήτου και οι οποίοι κατέθεσαν ότι το δεύτερο άτομο βρέθηκε στα πίσω καθίσματα του αυτοκινήτου και πίσω από τη Θέση του οδηγού.

Η παράλειψη δε αυτή, η οποία επιβάλλεται από τη διάταξη του άρθρου 81 παρ 17 ΚΟΚ, συνέβαλλε κυρίως ,ενόψει του είδους των τραυμάτων, του θανάσιμα τραυματισθέντος, στον τραυματισμό του, οι συνέπειες από τον οποίο Θα ήταν μειωμένες σε αντίθετη περίπτωση ,ανερχόμενη κατά την κρίση του δικαστηρίου, ενόψει των εν γένει συνθηκών που προαναφέρθηκαν ότι έλαβε χώρα το ένδικο ατύχημα και ο εξ αυτού θανάσιμος τραυματισμός του ανωτέρω, Π.

Π. σε ποσοστό 30%. Επομένως, το πρωτοβάθμιο δικαστήριο το οποίο δέχθηκε τα ίδιο, ορθά το νόμο εφήρμοσε και τις αποδείξεις εκτίμησε και επομένως ο σχετικός λόγος των εφέσεων των διαδίκων πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος... Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε ότι ο θανών ήταν ηλικίας 36 ετών και είχε ως πλησιέστερους συγγενείς και μέλη της οικογένειάς του τους ενάγοντες τέκνα, πατέρα και αδελφούς, διέμενε δε στην οικία του πρώτου ενάγοντα ,(δεύτερης αγωγής), - πατέρα του ενώ συνδέονταν μαζί τους με στενούς δεσμούς στοργής και αγάπης και υπέστησαν μεγάλης έκτασης ψυχική οδύνη από τον αδόκητο και πρόωρο θάνατό του.

Για την ικανοποίηση της ψυχικής αυτής οδύνης που υπέστησαν οι ως άνω συγγενείς του θανόντος, το Δικαστήριο, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος της ψυχικής οδύνης, που υπέστη ο καθένας απ' αυτούς, τις συνθήκες επέλευσης του ατυχήματος, το είδος και το βαθμό του πταίσματος του υπαιτίου οδηγού, το ότι ο θάνατός του δεν οφείλεται και σε δικό του πταίσμα, την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των μερών (πλην της ασφαλιστικής εταιρίας, της οποίας η ευθύνη είναι εγγυητική), την ηλικία του θανόντος και γονέων των κρίνει, με βάση τους κανόνες της κοινής πείρας και λογικής ότι δικαιούνται ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση, α) τα τέκνο του, ηλικίας 9 και 8 ετών αντίστοιχα, 75.000 ευρώ το καθένα εκ των οποίων καταψηφιστικά το ποσό των 30.000 ευρώ και το υπόλοιπο ποσό των 45.000 ευρώ αναγνωριστικά, β) ο πατέρας του 50.000 ευρώ εκ των οποίων το ποσό των 10.000 ευρώ καταψηφιστικά και το υπόλοιπο ποσό των 40.000 ευρώ αναγνωριστικά και γ) τα αδέλφια του 10.000 ευρώ έκαστο. ......" Από τις άνω παραδοχές προκύπτει ότι ως υπαίτιος του ενδίκου τροχαίου ατυχήματος κρίθηκε ότι ήταν ο οδηγός του ...

ΙΧΕ επιβατηγού αυτοκινήτου και ότι αυτός ήταν ο Χ. Π. με συνοδηγό τον αποβιώσαντα αδελφό του Π. Π. . Στο συμπέρασμά του αυτό κατέληξε, σύμφωνα με τη διαλαμβανόμενη στην απόφασή του βεβαίωση, αφού έλαβε υπόψη τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων, οι οποίες δόθηκαν ενώπιον του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και περιέχονται στα ταυτάριθμα με την απόφασή του πρακτικά, την υπ` αριθμ. 1502/2-12-2009 ένορκη βεβαίωση, δοθείσα ενώπιον της Ειρηνοδίκου Πατρών Αργυρώς Τσάκα , ύστερα από νόμιμη κλήτευση των αντιδίκων ,την από 10-12-1997 έκθεση πραγματογνωμοσύνης και όλα ανεξαιρέτως τα έγγραφα, τα οποία οι διάδικοι επικαλούνται και προσκομίζουν .

Δεν προκύπτει, όμως, αδιστάκτως, ότι το Εφετείο για την διαμόρφωση του αποδεικτικού του πορίσματος έλαβε υπόψη και το από το αναιρεσείον επικαλούμενο άνω έγγραφο του ΑΤ Μεσολογγίου, αφού, ουδεμία μνεία γίνεται στην προσβαλλομένη απόφαση , παρά το γεγονός ότι δέχεται ότι οδηγός του αυτοκινήτου δεν ήταν το πρόσωπο που βεβαιώνεται σαυτό και το άνω γεγονός είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την γέννεση ή μη, της υποχρεώσεως αποζημίωσης των αναιρεσιβλήτων εκ μέρους του αναιρεσείοντος Επικουρικού Κεφαλαίου. .

Επομένως, ο από το αρθρ. 559 αριθμ. 11 ΚΠολΔ, σχετικός λόγος αναίρεσης, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός . Κατ` ακολουθίαν των ανωτέρω, μετά την παραδοχή του παραπάνω λόγου αναίρεσης, η αναιρετική εμβέλεια του οποίου καλύπτει στο σύνολό τους τα προσβαλλόμενα κεφάλαια της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, ώστε να καθίσταται αλυσιτελής η εξέταση των λοιπών λόγων του αναιρετηρίου, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, μόνο κατά το κεφάλαιο που αναφέρεται στο πρόσωπο του υπαιτίου οδηγού και την υποχρέωση του αναιρεσείοντος αποζημίωσης των αναιρεσιβλήτων και όχι και τις συνθήκες ή το ποσοστό υπαιτιότητάς του εφόσον δεν πλήττεται κατά τούτο η προσβαλλομένη απόφαση και, παραπεμφθεί , (αρθ 580 παρ. 3), προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, (Εφετείο Πατρών), συντιθέμενο από άλλους δικαστές εκείνων που εξέδωσαν την προσβαλλομένη απόφαση.

Τέλος, οι αναιρεσίβλητοι λόγω της ήττας των πρέπει να καταδικαστούν στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος που κατέθεσε προτάσεις (183 Κ.Πολ.Δ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 474/2011 απόφαση του Εφετείου Πατρών κατά το κεφάλαιο που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας .

Παραπέμπει προς εκδίκαση την υπόθεση κατά το άνω αναιρούμενο κεφάλαιο στο ίδιο δικαστήριο, (Εφετείο Πατρών), συντιθέμενο από άλλους δικαστές από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων ευρώ (3000).

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 29 Ιανουαρίου 2014.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 21 Φεβρουαρίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ