Supreme Court dismisses appeal against liability of company director for issuing unpaid check knowing insolvency.

Απόφαση 427 / 2013 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 427/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, και Στυλιανή Γιαννούκου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 28 Ιανουαρίου 2013, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. Α. του Κ., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Ζαχόπουλου.

Του αναιρεσιβλήτου: Π. Χ. του Σ., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παντελή Δέδε, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12-12-2005 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 817/2007 του ίδιου Δικαστηρίου, 1741/2008 μη οριστική και 7029/2009 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 15-6-2010 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Κωνσταντίνος Τσόλας ανέγνωσε την από 12-4-2012 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του δικαστηρίου τούτου, Αρεοπαγίτη Χρυσόστομου Ευαγγέλου, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1.- Επειδή, κατά την σαφή έννοια της διατάξεως του άρθρου 71 ΑΚ, το νομικό πρόσωπο ευθύνεται από τις πράξεις ή παραλείψεις των οργάνων που το αντιπροσωπεύουν, εφόσον η πράξη ή η παράλειψη έγινε κατά την εκτέλεση των καθηκόντων που τους είχαν ανατεθεί και δημιουργεί υποχρέωση αποζημιώσεως. Στην περίπτωση δε που η πράξη ή η παράλειψη του αρμόδιου οργάνου είναι υπαίτια και παράγει υποχρέωση αποζημιώσεως, τότε ευθύνεται και αυτό σε ολόκληρο με το νομικό πρόσωπο.

Δηλαδή, το καταστατικό όργανο έχει πρόσθετη μετά του νομικού προσώπου υποχρέωση, ανεξάρτητη, όμως, αυτής του νομικού προσώπου. Ειδικότερα, επί ανώνυμης εταιρίας, οι διοικούντες αυτή, δεν έχουν μεν προσωπική υποχρέωση για χρέη της εταιρίας, είναι, όμως, δυνατή η ευθύνη των διοικούντων την εταιρία προσωπικά από αδικοπραξία κατά το άρθρο 914 ΑΚ, αφού η αρχή της μη ευθύνης των διοικούντων ανώνυμη εταιρία κάμπτεται και δεν ισχύει όταν υπάρχει πταίσμα αυτών από αδικοπραξία, βάσει των γενικών αρχών (ΑΚ. 914), οπότε υφίσταται ευθύνη τους.

Έτσι, επί εκδόσεως ακάλυπτης επιταγής (άρθρο 79 του Ν. 5960/1933) από νομικό πρόσωπο, υπόχρεος σε αποκατάσταση της σχετικής ζημίας του κομιστή της είναι (πλέον του νομικού προσώπου) και ο νόμιμος εκπρόσωπος αυτού, που υπέγραψε την επιταγή, εν γνώσει της μη υπάρξεως αντικρίσματος κατά τον χρόνο της εκδόσεως ή της πληρωμής.

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε τα ακόλουθα: "Ο εναγόμενος και ήδη αναιρεσείων με την ιδιότητα του νομίμου εκπροσώπου της ανώνυμης εταιρίας καλαθοσφαίρισης με την επωνυμία "ΚΑΕ ΝΗΑΡ ΗΣΤ", εξέδωσε στην Αθήνα, σε διαταγή του ενάγοντος (και ήδη αναιρεσιβλήτου)...δίγραμμη επιταγή, ποσού 39.270 ευρώ, πληρωτέα στην τράπεζα "EFG EUROBANK-ERGASIAS A.E.", σε χρέωση του...λογαριασμού της ως άνω εταιρίας που εκπροσωπούσε, στην τράπεζα αυτή, η οποία .

έφερε μεν ως ημερομηνία εκδόσεως την 25-11-2003, πλην ήταν μεταχρονολογημένη, αφού είχε εκδοθεί και παραδοθεί στον ενάγοντα την 20-8-2002, στα πλαίσια συναινετικής λύσης προϋφισταμένης συμβάσεως παροχής αθλητικών υπηρεσιών μεταξύ του ιδίου ως καλαθοσφαιριστή και της "ΚΑΕ ΝΗΑΡ ΗΣΤ". Ο ενάγων ως λήπτης και νόμιμος κομιστής της επιταγής την εμφάνισε εμπρόθεσμα, ήτοι την 31-7-2003 προς πληρωμή, πλην όμως δεν πληρώθηκε λόγω ελλείψεως διαθεσίμων κεφαλαίων, όπως βεβαιώθηκε αυθημερόν στο σώμα της επιταγής από την πληρώτρια τράπεζα...Εξάλλου, αποδείχτηκε ότι το πιο πάνω γεγονός της ελλείψεως δηλαδή διαθεσίμων κεφαλαίων στην πληρώτρια τράπεζα κατά τον χρόνο της εκδόσεως της επιταγής και της εμφανίσεώς της προς πληρωμή γνώριζε ο εναγόμενος, ο οποίος υπό την ιδιότητα του νομίμου εκπροσώπου της εταιρίας είχε σαφή εικόνα της οικονομικής καταστάσεως αυτής και πλήρη γνώση ότι αντιμετώπιζε κατά την περίοδο εκείνη σοβαρά οικονομικά προβλήματα....Από τα παραπάνω προκύπτει ότι ο ενάγων από την ανωτέρω συμπεριφορά του εναγόμενου ζημιώθηκε κατά το ποσό της επιταγής, ήτοι κατά το ποσό των 39.720 ευρώ.

Ο ισχυρισμός αυτού (εναγομένου) ότι η ανώνυμη εταιρία που εκπροσωπούσε μετά τον πραγματικό χρόνο έκδοσης της επιταγής (31-7-2003) είχε τεθεί υπό ειδική εκκαθάριση και η διοίκηση, διαχείριση και εκπροσώπηση αυτής ασκείτο από το αθλητικό σωματείο με την επωνυμία "Αθλητικός Όμιλος ΝΗΑΡ ΗΣΤ Μικρασιατική", ως ειδικό εκκαθαριστή, το οποίο είχε θέσει την υφισταμένη εταιρική περιουσία στην εξυπηρέτηση των αναγκών της εκκαθάρισης, η οποία αποτελεί μορφή συλλογικής εκτέλεσης, αντίστοιχη της πτώχευσης και έτσι η μη πληρωμή της επιταγής θεωρείται ανυπαίτια, δεν ασκεί επιρροή στην προκειμένη υπόθεση, διότι εν προκειμένω αυτός (εναγόμενος) ενάγεται για τη δική του αδικοπρακτική, κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του ως καταστατικού οργάνου της άνω εταιρίας, συμπεριφορά, για την οποία ευθύνεται σε αποζημίωση ο ίδιος (προσθέτως και σε ολόκληρο με την ανωτέρω εταιρία), με αποτέλεσμα η μη πληρωμή της επιταγής να θεωρείται υπαίτια ως προς αυτόν, ο οποίος ενήργησε υπαιτίως και τέλεσε ατομικά αδικοπραξία".

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο, δεχόμενο δηλαδή ότι ο εναγόμενος ως νόμιμος εκπρόσωπος της ανώνυμης εταιρίας "ΚΑΕ ΝΗΑΡ ΗΣΤ" εξέδωσε σε διαταγή του ενάγοντος στις 20-8-2002 την αναφερόμενη στην προσβαλλόμενη απόφαση μεταχρονολογημένη επιταγή με φερόμενη ημερομηνία εκδόσεως την 25-11-2003, η οποία αν και εμφανίσθηκε εμπρόθεσμα προς πληρωμή στην πληρώτρια τράπεζα δεν πληρώθηκε ελλείψει διαθεσίμων κεφαλαίων, γεγονός που γνώριζε ο εναγόμενος κατά τον χρόνο εκδόσεως της επιταγής, ενόψει και του ότι η εκπροσωπούμενη απ' αυτόν εταιρία είχε παύσει τις πληρωμές της από το μήνα Ιανουάριο 2001 και είχε υποβληθεί αίτηση θέσεως αυτής υπό την ειδική εκκαθάριση του άρθρου 46 Α Ν. 1892/1990, περιστατικά τα οποία αυτός γνώριζε, και ότι έτσι ζημίωσε παράνομα και υπαίτια τον ενάγοντα, ορθώς υπήγαγε τα ως άνω περιστατικά στους κανόνες ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 914, 71 εδ.

δεύτερο ΑΚ και 79 Ν. 5960/1933, τους οποίους εφάρμοσε και δεν παραβίασε τη διάταξη του άρθρου 46 Α Ν. 1892/1990, η οποία δεν ήταν εφαρμοστέα και, περαιτέρω, διέλαβε σαφείς, επαρκείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή ή μη εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων.

Συνεπώς, οι περί του αντιθέτου πρώτος, από τον αριθ.1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, και δεύτερος, από τον αριθ. 19 του ίδιου άρθρου, λόγοι είναι αβάσιμοι. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως, η οποία δεν περιέχει άλλο λόγο, και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα του τελευταίου (ΚΠολΔ 176, 183, 191 παρ.2), καθώς ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 15-6-2010 αίτηση του Α. Κ. για αναίρεση της 7029/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Φεβρουαρίου 2013. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 12 Μαρτίου 2013.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ