424/2006 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 424 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 424/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Βούλγαρη, Δημήτριο Κυριτσάκη, Αχιλλέα Νταφούλη και Ανδρέα Μαρκάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 3 Φεβρουαρίου 2006, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. α. Β. Α. του Γ., β. Δ. Χ. του Θ., 2. α. Ε. Μ. του Χ. και β. Ν. Μ. του Χ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Θεόδωρο Χουλιάρα.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό των Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Αλέξανδρο Ροϊλό, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις με αριθμούς έκθ. κατάθεσης ..88/1999, …34/1999, …62/1990, …61/1999, …54/1999, …30/1999, ..21/1999, …06/1999, …1/1999, …314/1998, …243/1998, ..090/1998, ..091/1998 και ..6/1999 αιτήσεις προσδιορισμού οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης επί αναγκαστικής απαλλοτρίωσης, που κατατέθηκαν ενώπιον του Εφετείου Θεσσαλονίκης και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 275/2000 μη οριστική και 1924/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση των αποφάσεων αυτών ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 30 Μαϊου 2003 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αχιλλέας Νταφούλης, ανέγνωσε την από 18 Νοεμβρίου 2005 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι.- Η παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που προβλέπεται ως λόγος αναίρεσης από το άρθρο 559 εδ. 1 ΚΠολΔικ, είναι δυνατό να έχει ως περιεχόμενο α) την αιτίαση ότι η αγωγή στην οποία έκρινε η αναιρεσιβαλλομένη, απορρίφθηκε ως μη νόμιμη, ενώ συνέβαινε το αντίθετο σύμφωνα με το συγκεκριμένο κανόνα του ουσιαστικού δικαίου, αλλά και β) την αιτίαση ότι παραβιάστηκε ορισμένος κανόνας του ουσιαστικού δικαίου με αποτέλεσμα η ένδικη αγωγή να γίνει δεκτή και ως κατ' ουσίαν βάσιμη ή να απορριφθεί ως αβάσιμη κατ' ουσίαν.

Και στις δύο αυτές περιπτώσεις, για να είναι ορισμένος ο λόγος αναίρεσης και, συνεπώς, να είναι εφικτός ο αναιρετικός έλεγχος, πρέπει να αναφέρονται με πληρότητα στην πρώτη περίπτωση η ιστορική βάση της αγωγής που απορρίφθηκε ως μη νόμιμη και στη δεύτερη περίπτωση οι κρίσιμες στην ουσία παραδοχές του δικαστηρίου που δίκασε, με βάση τις οποίες εκείνο κατέληξε στην αποδοχή ή απόρριψη της αγωγής ως κατ' ουσίαν βάσιμης ή αβάσιμης (Ολ.

ΑΠ 28/1998). Επίσης, από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 118 αρ. 4, 566 παρ. 1 και 577 ΚΠολΔικ. προκύπτει, ότι το δικόγραφο της αναίρεσης πρέπει να περιέχει κατά τρόπο σαφή, ορισμένο και ευσύνοπτο λόγο αναίρεσης, ώστε να εξάγεται απ' αυτόν σε ποιόν από τους λόγους του άρθρου 559 του ίδιου Κώδικα κατά τον αναιρεσείοντα στοιχειοθετούν την πλημμέλεια που αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση με βάση τις παραδοχές της, οι οποίες πρέπει επίσης να παρατίθενται στο αναιρετήριο.

Η αοριστία του λόγου αναίρεσης δεν μπορεί να συμπληρωθεί με παραπομπή σε άλλα έγγραφα διαδικαστικά (Ολ. ΑΠ 57/1990). Εξάλλου, για το ορισμένο του λόγου από το εδάφιο 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ πρέπει στο αναιρετήριο να αναφέρονται με πληρότητα και σαφήνεια τα "πράγματα" αυτά και ποια επίδραση άσκησαν ή θα ασκούσαν στην έκβαση της δίκης, καθώς και τα στοιχεία από τα οποία προκύπτει, ότι οι ισχυρισμοί προτάθηκαν παραδεκτά από τον αναιρεσείοντα στο Εφετείο και ήταν νόμιμοι ή ότι συντρέχει μία από τις περιπτώσεις του άρθρου 562 παρ. 2 ΚΠολΔικ (Ολ ΑΠ 43/1990).

Στην προκείμενη περίπτωση οι αναιρεσείοντες με τους τρεις πρώτους λόγους του αναιρετηρίου (σελ. 11 έως 29) επικαλούνται τα εδάφια 1 και 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ και ισχυρίζονται ότι οι προσβαλλόμενες αποφάσεις υπέπεσαν στις πλημμέλειες από τις διατάξεις αυτές, γιατί συγκεκριμένα: α) Απέρριψαν ως μη νόμιμα τα αιτήματά τους, που περιέχονται στην από 14-1-1998 (αρ.

κατ. 162/14-1-1999) αίτησή τους, χωρίς να εξετάσουν "τους αυτοτελείς ισχυρισμούς και αιτήματα για θετικές και αποθετικές ζημίες από την απαλλοτρίωση και την εκτέλεση του έργου, που αποτελούσαν αιτήματά τους για τις δαπάνες και τις κατασκευές στα εντός της απαλλοτρίωσης τμήματα των ακινήτων και των καταστραφεισών επιχειρήσεών τους, πρατηρίων υγρών καυσίμων, που έκλεισαν και δεν λειτουργούν και που λεπτομερώς αναφέρονται στην άνω αίτησή τους 162/1999 και προτάσεις τους πρώτης και δεύτερης συζήτησης, για την αποκατάσταση της λειτουργικότητας και της επικοινωνίας αυτών με την Εθνική οδό στην οποία είχαν πρόσοψη και σε πλήρη επαφή μ' αυτή και αναφέρονται αναλυτικά στην παρούσα αίτηση αναίρεσης.

β) Η αναιρεσιβαλλόμενη 1924/2002 απόφαση του Εφετείου για τον προσδιορισμό της ιδιαίτερης αποζημίωσης, λόγω σημαντικής υποτίμησης της αξίας των υπολειπομένων εκτός απαλλοτρίωσης τμημάτων ακινήτων ή αχρήστευσης αυτών, χωρίς κάποια αναφορά στις εκθέσεις πραγματογνωμοσύνης των πραγματογνωμόνων που αναφέρονται και στους άνω αυτοτελείς ισχυρισμούς τους, εξέτασε και δέχτηκε, ως μειωτικό λόγο μόνο το εμβαδόν των απομενόντων τμημάτων των ακινήτων τους και την τήρηση των αποστάσεων από τα όρια των γηπέδων που καθορίζονται στην παράγραφο 5 του άρθρου 1 του π.δ/τος 24/1985, ενώ έπρεπε να δεχτεί τους ισχυρισμούς τους κατά τους οποίους για τον καθορισμό της ιδιαίτερης αυτής αποζημίωσης λαμβάνονται υπόψη, οι δυσμενείς επιπτώσεις στην αξία των απομενόντων τμημάτων ακινήτων από την απαλλοτρίωση, όπως κυρίως η πλήρης και ολοσχερής καταστροφή, οριστικό κλείσιμο των επιχειρήσεών τους, πρατηρίων υγρών καυσίμων κλπ, η ανέφικτη κατά προορισμό εκμετάλλευσή τους, η στέρηση πρόσοψης των πρατηρίων και των επιχειρήσεών τους στην Εθνική οδό και η μη δυνατότητα εργασιών δόμησης στο μεγαλύτερο μέρος τους που απομένει μετά την τήρηση των προϋποθέσεων που θέτει το άρθρο 2 του π.δ/τος 347/1993.

Και γ) Η ίδια 1924/2002 απόφαση απέρριψε εσφαλμένα, αναιτιολόγητα, αόριστα και παράνομα τα αιτήματά τους για ιδιαίτερη αποζημίωση, όσον αφορά τα εκτός της απαλλοτρίωσης τμήματα ακινήτων τους και τα κτίρια που υπάρχουν σ' αυτά και τις επιχειρήσεις τους, πρατήρια υγρών καυσίμων κ.λ.π., με τις εξής γενικές και τελείως αόριστες σκέψεις (ίδετε φυλ. 130 επ.) "......τα υπόλοιπα τμήματα, τα οποία απομένουν εκτός της απαλλοτρίωσης........που λειτουργούν σ' αυτά", χωρίς αναφορές σε προταθέντα απ' αυτούς πραγματικά περιστατικά με αιτιολογημένες κρίσεις σ' αυτά, δίχως να λάβει υπόψη πράγματα προταθέντα και ασκούντα ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης "ως προς την ιδιαίτερη αποζημίωση, για καθένα από τα άνω απαλλοτριωθέντα ακίνητά τους, όπως με λεπτομέρεια αναφέρουν στην άνω 162/1999 νόμιμη, βάσιμη, πλήρως ορισμένη και λίαν εμπεριστατωμένη αίτησή τους καθορισμού οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης" και χωρίς να ασχοληθεί καθόλου με τα συστατικά που υπάρχουν πάνω σ' αυτά, αλλά δεν έλαβε υπόψη, των οποίων όμως η λειτουργία είναι άμεσα εξαρτημένη με αντίστοιχα συστατικά που βρίσκονται εντός ζώνης απαλλοτρίωσης και καταστρέφονται, με αποτέλεσμα να μειώνεται σημαντικά η αξία του κτιρίου που απομένει μετά την απαλλοτρίωση.

Με τέτοιο περιεχόμενο οι πιο πάνω λόγοι πρέπει να απορριφθούν προεχόντως ως αόριστοι. Αυτό διότι στο αναιρετήριο δεν αναφέρονται με σαφήνεια και πληρότητα όλα τα παραπάνω αναγκαία για το ορισμένο τους στοιχεία και ιδίως, σε σχέση με τους δύο πρώτους, η ιστορική βάση της αίτησής τους, δηλαδή τα πραγματικά περιστατικά που είχαν επικαλεστεί στην αίτησή τους για τη θεμελίωση των συγκεκριμένων αιτημάτων της που δεν προσδιορίζονται εδώ, καθώς και οι κρίσιμες στην ουσία αναγκαίες πραγματικές παραδοχές του Εφετείου που δίκασε, με τις οποίες αυτό κατέληξε στην απόρριψη ορισμένων αιτημάτων των αναιρεσειόντων ως μη νόμιμων ή αβάσιμων κατ' ουσίαν, σε σχέση δε με τον τρίτο, οι πραγματικές επίσης αναγκαίες παραδοχές (στο σύνολό τους) του δικαστηρίου που δίκασε, ώστε να είναι εφικτός ο αναιρετικός έλεγχος για το αν η απόρριψη των αιτημάτων των αναιρεσειόντων συνιστά ή όχι παραβίαση διατάξεων ουσιαστικού δικαίου.

Η αοριστία των λόγων αυτών αναίρεσης δεν μπορεί να συμπληρωθεί με παραπομπή, που επιχειρούν οι αναιρεσείοντες, στα διαδικαστικά έγγραφα της αίτησής τους, των προτάσεών τους και των προσβαλλόμενων αποφάσεων, όπου τα αιτήματα των αναιρεσειόντων και τα περιστατικά που τα θεμελιώνουν, οι ισχυρισμοί τους ("πράγματα") και οι πραγματικές παραδοχές των αναιρεσιβαλλόμενων αποφάσεων.

ΙΙ.- Με τον τέταρτο λόγο προσάπτεται στο Εφετείο η πλημμέλεια από τα εδάφια 1 και 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, γιατί, παρά τα σχετικά αιτήματά τους, δεν θεώρησε άκυρη την "επιβληθείσα σε βάρος τους αυταποζημίωση", λόγω του ότι η διάταξη του άρθρου 1 παρ. 3 του ν. 653/1977 είναι αντίθετη τόσο στα άρθρα 17 και 93 παρ. 4 του Συντάγματος, όσο και στα άρθρα 6 και 13 της ΕΣΔΑ και 1 του πρόσθετου πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ. Ο λόγος αυτός με τέτοια διατύπωση πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αόριστος, και απαράδεκτος, διότι στο αναιρετήριο, κατά παράβαση των άρθρων 118 αρ. 4, 566 παρ. 1 και 577 παρ. 3 ΚΠολΔικ, δεν αναφέρονται οι πραγματικές διαπιστώσεις (παραδοχές της ελάσσονας πρότασης) που πράγματι υπάρχουν και θεμελιώνουν την απορριπτική κρίση του δικαστηρίου για τα αιτήματα αυτά.

ΙΙΙ.- Με τον πέμπτο λόγο αναίρεσης οι αναιρεσείοντες ισχυρίζονται, ότι το Εφετείο υπέπεσε στην από το εδάφιο 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, πλημμέλεια για ουσιαστική παράβαση νόμου (άρθρα 13 παρ. 3 ν.δ. 797/1971, 6 και 13 της ΕΣΔΑ και 1 πρόσθετου πρωτοκόλλου αυτής), γιατί απέρριψε (ως μη νόμιμα) τα αιτήματά τους "να καθοριστεί και καταβληθεί στον καθένα η αιτηθείσα αποζημίωση για την υποτίμηση της αξίας του εναπομείναντος εκτός απαλλοτρίωσης τμήματος, αλλά και της αξίας των επ' αυτού κτιρίων τα οποία λόγω της αποκοπής των από την κεντρική οδό χάνουν την αξία τους, τα μεν γήπεδα κατά 50%, τα δε κτίρια κατά ποσοστό 60 έως και 100%, όπως είναι τα πρατήρια των υγρών καυσίμων των οποίων η λειτουργία είναι ασύμφορη ή και αδύνατη λόγω απώλειας του χώρου των αντλιών και της εξυπηρέτησης οχημάτων ή της πρόσβασης στην κεντρική οδό", με τη λανθασμένη αιτιολογία, ότι τέτοια αποζημίωση δεν μπορεί να δοθεί διότι δεν οφείλεται στην από την απαλλοτρίωση απότμηση, αλλά στο εκτελούμενο έργο.

Ο λόγος με αυτό το περιεχόμενο πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αόριστος, σύμφωνα με όσα στη μείζονα πρόταση της πρώτης σκέψης της παρούσας απόφασης διατυπώνονται, διότι στο αναιρετήριο δεν αναφέρονται με σαφήνεια και πληρότητα, όλα εκείνα τα πραγματικά περιστατικά που επικαλέστηκαν οι αναιρεσείοντες στην αίτησή τους για να θεμελιώσουν τα αιτήματα αυτά που εδώ δεν εξειδικεύονται, καθώς και οι κρίσιμες στο σύνολό τους πραγματικές παραδοχές του Εφετείου που δίκασε.

IV.- Ο έκτος λόγος αναίρεσης προσδίδει στην προσβαλλόμενη 275/2000 απόφαση του Εφετείου τις πλημμέλειες από τα εδάφια 1,9 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, γιατί α) αν και δέχτηκε ως νόμιμο το αίτημά τους για καθορισμό τιμής μονάδας αποζημίωσης κατά το άρθρο 13 παρ. 3 ν.δ. 797/71 για τα ακίνητα που περιγράφονται στο αναιρετήριο και β) διόρισε πραγματογνώμονες που γνωμοδότησαν ότι η ζημία των εγκαταστάσεων σ' αυτά ανέρχεται σε ποσοστό 100%, κατέληξε σε εσφαλμένη κρίση, χωρίς επαρκή αιτιολογία, ότι "ουδεμία μείωση της αξίας τους υφίστανται εξαιτίας της απότμησης". Ο λόγος πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αόριστος, διότι δεν διαλαμβάνει, κατά παράβαση των άρθρων 118 αρ. 4, 566 παρ. 1 και 577 παρ. 3 ΚΠολΔικ, όλα τα αναγκαία για το ορισμένο του στοιχεία και ιδίως τις πραγματικές παραδοχές της προσβαλλομένης και τα επιπλέον περιστατικά που χρειαζόταν να αναφερθούν για να είναι επαρκής η αιτιολογία, ούτε εξειδικεύει σε τι συνίσταται ειδικότερα το νομικό σφάλμα της αναιρεσιβαλλομένης. Η αιτίαση, με μόνη παράθεση του εδαφίου 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, χωρίς άλλα πραγματικά περιστατικά που στοιχειοθετούν την πλημμέλεια, είναι απορριπτέα προεχόντως ως αόριστη. Ο ίδιος λόγος αναίρεσης, κατά το μέρος που πλήττει την ανέλεγκτη για πράγματα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, είναι απαράδεκτος και απορριπτέος (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔικ.).

V.- Με τον έβδομο λόγο αναίρεσης οι αναιρεσείοντες υποστηρίζουν, ότι η 1924/2002 προσβαλλόμενη απόφαση υπέπεσε στις πλημμέλειες από τα εδάφια 1, 11 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, γιατί συγκεκριμένα, με την ανεπαρκή αιτιολογία ότι "για τα πράγματα τα οποία σύμφωνα με τους κτηματολογικούς πίνακες της κτηματογράφησης μπορούν να αποχωριστούν από το κύριο πράγμα χωρίς βλάβη αυτών ή του κυρίου πράγματος (αντλίες υγρών καυσίμων, διανομείς καυσίμων, σκέπαστρα πρατηρίων καυσίμων, πλυντήρια αυτοκινήτων, ιστοί φωτισμού, ιστοί σημαιών, φωτεινές πινακίδες κ.λ.π.) δεν θα καθοριστεί αποζημίωση διότι οι δικαιούχοι δεν ζητούν τις δαπάνες αποξήλωσης και μεταφοράς, αλλά την πλήρη αξία τους", κατά παράβαση του ουσιαστικού νόμου (άρθρα 953 και 954 ΑΚ), στηριχθείσα σε απαράδεκτα μη επιτρεπόμενα από το νόμο αποδεικτικά μέσα (δηλαδή στις γνώμες των αρμόδιων οργάνων της κτηματογράφησης), χωρίς να λάβει υπόψη της όλα τα άλλα αποδεικτικά μέσα και αποδείξεις που αυτοί (αναιρεσείοντες) προσκόμισαν και επικαλέστηκαν νόμιμα και μάλιστα τις τεχνικές εκθέσεις του μάρτυρά τους Γ.

Κ. και κυρίως την έκθεση των πραγματογνωμόνων, έκρινε ότι τα πράγματα (επικείμενα) που μπορούν να αποχωριστούν από το κύριο πράγμα χωρίς βλάβη αυτών ή του κυρίου πράγματος και άρα δεν πρέπει να καθορίσει τιμή μονάδας αποζημίωσης για την πλήρη αξία τους που ζητούν οι δικαιούχοι, είναι τα παρακάτω: "ΚΠ 36.

Σιδερένιος ιστός ηλεκτροφωτισμού ύψους 9 μ. με μονό βραχίονα και ένα φωτιστικό σώμα. Σιδερένιος ιστός τοπικού φωτισμού ύψους 5 μ. με ένα φωτιστικό σώμα. Σιδερένιος ιστός τοπικού φωτισμού ύψους 5 μ. με δύο φωτιστικά σώματα. Φωτιζόμενη διαφημιστική πινακίδα (φωτοσκάφη) διπλής όψεως από ενισχυμένο πλαστικό διαστάσεων 8μ.Χ2.

Πινακίδα σήμανσης κυκλική διαμέτρου 0,65 ή τριγωνική πλευράς 0,85μ. Η Διαφημιστική πινακίδα από ενισχυμένο πλαστικό διαστάσεων 2Χ1. Φωτιζόμενη διαφημιστική πινακίδα διπλής όψεως από ενισχυμένο πλαστικό διαστάσεων 1Χ1,40μ.. Φωτιζόμενη πινακίδα σήμανσης (βέλος) από ενισχυμένο πλαστικό. Υδραυλικό ανυψωτικό μηχάνημα Υποβρύχια αντλία καυσίμων.

Συσκευή αυτόματης καταγραφής. Σιδερένιος ιστός τοπικού φωτισμού ύψους 5μ. με ένα φωτιστικό σώμα. Αυτόματο πλυντήριο αυτοκινήτων σε καλή κατάσταση. Σύστημα συναγερμού. Κλιματιστική μονάδα. Ηχητική εγκατάσταση. ΚΠ 56. Σιδερένιος ιστός ηλεκτροφωτισμού ύψους 9 μ., με μονό βραχίονα και ένα φωτιστικό σώμα. Σιδερένιος ιστός ηλεκτροφωτισμού ύψους 9 μ., με διπλό βραχίονα και δύο φωτιστικά σώματα.

Φωτιζόμενη διαφημιστική πινακίδα (φωτοσκάφη) διπλής όψεως από ενισχυμένο πλαστικό διαστάσεων 8 Χ 2 μ. Πινακίδα σήμανσης κυκλική διαμέτρου 0,60. Φωτιζόμενη πινακίδα σήμανσης-διαφημιστική τετράγωνη διαστάσεων 0,80 Χ 0,80μ. Σιδερένιος ιστός σημαιών ύψους 5 μ . Σιδερένιος ιστός σημαιών ύψους 6 μ. Υδραυλικό ανυψωτικό μηχάνημα.

Μεταλλικό στέγαστρο (υπόστεγο) αντλιών στηριζόμενο επί τριών μεταλλικών υποστυλωμάτων. Μεταλλικό στέγαστρο (υπόστεγο) αντλιών, στηριζόμενο επί ενός μεταλλικού υποστυλώματος. Εξαπίστολος ηλεκτρονικός διανομέας καυσίμων. Υποβρύχια αντλία καυσίμων. Αντλία αναρρόφησης καυσίμων. Συσκευή αυτόματης καταγραφής.

Σιδερένιος ιστός ηλεκτροφωτισμού 6μ. με μονό βραχίονα και ένα φωτιστικό σώμα. Σύστημα συναγερμού. Ηχητική εγκατάσταση". Με τέτοιο περιεχόμενο ο λόγος αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό του. Ειδικότερα, κατά την αιτίαση από το εδάφιο 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, προεχόντως ως αόριστος διότι στο αναιρετήριο δεν αναφέρονται οι αναγκαίες συνολικές παραδοχές της προσβαλλομένης, ούτε διευκρινίζεται σε τι ακριβώς συνίσταται το σφάλμα του Εφετείου κατά την ερμηνεία ή εφαρμογή των κανόνων.

Κατά την αιτίαση από το εδάφιο 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, ως αβάσιμος, διότι η παραπάνω αιτιολογία της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης είναι επαρκής, το δε πόρισμα στο οποίο κατέληξε το δικαστήριο της ουσίας είναι σαφές, γεγονότα που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή ή μη εφαρμογή των διατάξεων του ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκαν.

Ακόμη και κατά την αιτίαση από το εδάφιο 11 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, ανεξάρτητα από την αοριστία της γιατί δεν προσδιορίζεται το περιεχόμενο των αποδεικτικών μέσων και ο ισχυρισμός (ουσιώδης), το βάσιμο ή μη του οποίου θα αποδεικνυόταν με αυτά (Ολ. ΑΠ 30/1997), ως αβάσιμος, διότι από την αναιρεσιβαλλομένη προκύπτει, ότι το Εφετείο σχημάτισε την κρίση του εδώ, ύστερα από την αξιολόγηση του όλου αποδεικτικού υλικού που συνεκτίμησε.

Έλαβε υπόψη του, τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων που εξετάστηκαν στο ακροατήριό του και περιέχονται στα 275/1999 πρακτικά συνεδρίασης, άρα και του μάρτυρα των αναιρεσειόντων Γ. Κ., την 1/2002 έκθεση των πραγματογνωμόνων που διόρισε, τις προσκομιζόμενες τεχνικές εκθέσεις περιγραφής και εκτίμησης των απαλλοτριούμενων ακινήτων και όλα τα έγγραφα που προσκόμισαν και επικαλέστηκαν τα διάδικα μέρη.

Έτσι δεν καταλείπεται αμφιβολία, ότι λήφθηκαν υπόψη και τα παραπάνω αποδεικτικά μέσα για τα οποία παραπονούνται οι αναιρεσείοντες. Τέλος, ο ίδιος λόγος αναίρεσης κατά το μέρος του που πλήττει την ανέλεγκτη για πράγματα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας είναι απαράδεκτος και απορριπτέος (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔικ.).

VI.- Με τον όγδοο λόγο αναίρεσης οι αναιρεσείοντες επικαλούνται τα εδάφια 19 και 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ και προβάλλουν την αιτίαση, ότι το Εφετείο υπέπεσε στις από τις διατάξεις αυτές πλημμέλειες, γιατί α) για τα περισσότερα από τα επικείμενα (όπως κλίματα αμπέλου, φρεάτια, βόθροι κ.λ.π.) που αναφέρονται στην αίτησή τους και βρίσκονται στα απαλλοτριωθέντα ακίνητα δεν καθόρισε τιμή μονάδας αποζημίωσης, β) για τα επικείμενα επίσης που βρίσκονται μέσα στην παλαιά ζώνη απαλλοτρίωσης δεν καθόρισε τιμή μονάδας αποζημίωσης, χωρίς καμία αιτιολογία και γ) για ορισμένα δε επικείμενα στα απαλλοτριωθέντα που μνημονεύονται στο αναιρετήριο (βιομηχανικό δάπεδο, υπόγειο δίκτυο διανομής καυσίμων από πλαστικό σωλήνα, πλακόστρωση από τσιμεντόπλακες και υπόγειο δίκτυο πεπιεσμένου αέρα), καθόρισε τιμές μονάδας αποζημίωσης στο 1/6 της πραγματικής αξίας, εκείνης υπέρ της οποίας γνωμοδότησαν οι πραγματογνώμονες, χωρίς καμιά αιτιολογία.

Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί, κατά το πρώτο μέρος του προεχόντως ως αόριστος, γιατί δεν προσδιορίζονται με πληρότητα και σαφήνεια τα "περισσότερα από τα επικείμενα της αίτησής τους" για τα οποία δεν καθορίστηκε τιμή μονάδας αποζημίωσης, κατά το δεύτερο μέρος του ως αβάσιμος, αφού το σχετικό αίτημα καθορισμού αποζημίωσης για συστατικά-επικείμενα που βρίσκονται μέσα στην παλαιά ζώνη απαλλοτρίωσης απορρίφθηκε με την 275/2000 προσβαλλόμενη απόφαση ως μη νόμιμο, με την αιτιολογία ότι αντικείμενο της δίκης στο Εφετείο ήταν ο καθορισμός τιμής μονάδας για ακίνητα και συστατικά τους που απαλλοτριώθηκαν με την 1017090/1057/0010/11-2-1997 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων και Γεωργίας και όχι εκείνων που απαλλοτριώθηκαν πριν (με άλλη απόφαση) και ενδεχομένως έχουν περιέλθει (με τη συντέλεση της απαλλοτρίωσης) στο Ελληνικό Δημόσιο, και κατά το τρίτο μέρος του προεχόντως ως απαράδεκτος, διότι με το πρόσχημα της επίκλησης αναιρετικής πλημμέλειας πλήττει την αναιρετικά ανέλεγκτη για πράγματα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, σε κάθε δε περίπτωση ως αβάσιμος, διότι η αναιρεσιβαλλομένη 1924/2002 έχει αιτιολογίες σε σχέση με τον καθορισμό τιμής μονάδας στα επικείμενα αυτά.

VII.- Ο ένατος λόγος αναίρεσης αποδίδει στην προσβαλλόμενη 1924/2002 απόφαση την πλημμέλεια από το εδάφιο 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, γιατί χωρίς αιτιολογία δεν καθόρισε τιμή μονάδας αποζημίωσης σε συγκεκριμένα συστατικά και παραρτήματα των απαλλοτριωθέντων ακινήτων που μνημονεύονται στο αναιρετήριο και την αίτησή τους. Όμως από την προσβαλλόμενη απόφαση, σε συνδυασμό με το περιεχόμενο της από 14-1-1993 (αρ. κατ. 162/14-1-1999) αίτησης των αναιρεσειόντων, προκύπτει, ότι ζητήθηκε καθορισμός και ιδιαίτερης αποζημίωσης για την (οφειλόμενη σε απότμηση) μείωση της αξίας των τμημάτων ακινήτων, με τα συστατικά τους που απέμειναν μετά την απαλλοτρίωση και αναφέρονται ως στοιχεία της επένδυσης πρατηρίων υγρών καυσίμων (κτίριο και έργα υποδομής), τα οποία έπαυσαν να έχουν οποιαδήποτε λειτουργική αξία, με αποτέλεσμα η μείωση της αξίας της εναπομένουσας παραγωγικής επένδυσης των πρατηρίων να εκτιμάται σε ποσοστό 100% του τρέχοντος κοστολογίου τους (βλ. πίνακες κόστους παραγωγικής επένδυσης πρατηρίων υγρών καυσίμων στις σελ. 7 έως και 12 της αίτησης). Τα αιτήματα των αναιρεσειόντων για τα πράγματα αυτά (συστατικά-παραρτήματα κ.λ.π.) δικάστηκαν και απορρίφθηκαν κατ' ουσίαν, με την αιτιολογία ότι δεν υφίστανται καμιά μείωση της αξίας τους, δεδομένου ότι ο χώρος που μένει έμπροσθέν αυτών μέχρι το όριο της απαλλοτρίωσης επαρκεί για τη λειτουργία τους.

Συνεπώς ο λόγος πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Ο ίδιος λόγος, κατά τις αιτιάσεις του από τα εδάφια 8, 11 και 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, που επικαλούνται και μόνο οι αναιρεσείοντες και παραθέτουν στο αναιρετήριο δίχως να προσθέτουν άλλα πραγματικά γεγονότα που να θεμελιώνουν τις πλημμέλειες αυτές, πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αόριστος.

VIII.- Με το δέκατο και τελευταίο λόγο αναίρεσης οι αναιρεσείοντες διατείνονται, ότι το Εφετείο Θεσσαλονίκης, αφού εσφαλμένα και αναιτιολόγητα απέρριψε ως απρόσφορα τα συγκριτικά τους στοιχεία που προσκόμισαν και επικαλέστηκαν και μάλιστα τις 1424/1998, 1215/1998, 1572/1994, 1022/1995 και 1437/1998 οριστικές αποφάσεις του Εφετείου για όμορα ακίνητα, χωρίς να λάβει υπόψη την αίτησή τους για την αξία του εδάφους και των συστατικών των απαλλοτριωθέντων ακινήτων τους, δέχτηκε ελάχιστες τιμές, ανερχόμενες μέχρι 50 ευρώ το τετραγωγικό μέτρο για την αξία του εδάφους, για δε τα συστατικά και παραρτήματα μηδαμινές τιμές, ενώ "αν είχε ορθές αιτιολογίες και επαρκείς και ελάμβανε υπόψη τα συγκριτικά ως άνω στοιχεία και δη τους αυτοτελείς ισχυρισμούς τους και τις πλήρεις αιτιολογίες τους" θα δεχόταν τις πραγματικές τιμές των απαλλοτριωθέντων ακινήτων που καταγράφονται στην αίτησή τους και στα έγγραφα που προσκόμισαν και δεν λήφθηκαν υπόψη, δηλαδή το μ2 88,02 ε για την αξία του εδάφους και τις τιμές της αίτησης για τα συστατικά, όπως αποδείχτηκε από τις καταθέσεις των μαρτύρων, τις πραγματογνωμοσύνες, τις τεχνικές εκθέσεις και τα άλλα έγγραφα.

Με αυτή τη διατύπωση ο λόγος πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως αόριστος, διότι στο αναιρετήριο, κατά παράβαση των άρθρων 118 αρ. 4, 566 παρ. 1 και 577 παρ. 3 ΚΠολΔικ, δεν αναφέρονται κατά τρόπο σαφή, ορισμένο και ευσύνοπτο οι νομικές πλημμέλειες που αποδίδονται στο δικαστήριο της ουσίας, ούτε είναι δυνατό να διαπιστωθεί με ασφάλεια από τα παραπάνω εκτιθέμενα, αν και ποιους λόγους αναίρεσης από τους περιοριστικά αναφερόμενους στο άρθρο 559 ΚΠολΔικ θεμελιώνουν οι προβαλλόμενες αιτιάσεις, ενώ δεν υπάρχουν παραδοχές για θεμελίωση λόγου από το εδάφιο 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ.

Σε κάθε περίπτωση πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, διότι πλήττει, με πρόσχημα την απλή επίκληση αναιρετικών πλημμελειών, την αναιρετικά ανέλεγκτη για πράγματα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας.

Για τους λόγους αυτούς

Απορρίπτει την από 30 Μαΐου 2003 αίτηση των Β. Α., Δ. Χ., Ε. Μ. και Ν. Μ., για αναίρεση των 1924/2002 και 275/2000 αποφάσεων του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, που ορίζει σε χίλια εκατόν εβδομήντα (1.170) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 15 Φεβρουαρίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στο ακροατήριό του στις 1 Μαρτίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ