416/2018 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 416 / 2018 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 416/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Σακκά, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Αβροκόμη Θούα - Εισηγήτρια, Μιλτιάδη Χατζηγεωργίου και Γεώργιο Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Δεκεμβρίου 2017, με την παρουσία και της γραμματέως, Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Θ. Γ. του Ι., κατοίκου ..., 2) Α. - Ε. Μ. του Α., πρώην συζύγου Θ. Γ. και 3) Ι. Γ. του Θ., κατοίκων .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Αντώνιο Ξενάκη.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Α. συζύγου Ι. Α. το γένος Γ. Π. και 2) Ε. χήρας Χ. Μ. το γένος Γ. Π., κατοίκων .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Παντελή Μήτση, ο οποίος ανακάλεσε την από 9-12-2017 δήλωσή του για παράσταση με το άρθρο 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ. και παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12-1-2004 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων και προσώπου που δεν είναι διάδικος στην παρούσα δίκη, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4544/2005 του ίδιου Δικαστηρίου που κήρυξε εαυτό αναρμόδιο και παρέπεμψε την υπόθεση στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθήνας, 7988/2008 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και 1187/2014 του Εφετείου Αθηνών.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 3-11-2014 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αβροκόμη Θούα ανέγνωσε την από 1-12-2017 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την αποδοχή των πρώτου και τρίτου λόγων της αίτησης αναίρεσης και την απόρριψη του δεύτερου λόγου αυτής.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ο λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρ. 559 ΚΠολΔ ιδρύεται και όταν η παράβαση του κανόνα ουσιαστικού δικαίου αφορά τους ερμηνευτικούς κανόνες των δικαιοπραξιών, γενικούς ή ειδικούς, με τους οποίους αίρονται οι ασάφειες ή πληρούνται τα κενά που διαπιστώνονται στις δικαιοπρακτικές δηλώσεις βουλήσεως των μερών.

Ειδικότερα παράβαση των ερμηνευτικών κανόνων των δικαιοπραξιών, που περιέχονται στα άρθρ. 173 και 200 ΑΚ, υφίσταται όταν το δικαστήριο της ουσίας είτε προσέφυγε στους ερμηνευτικούς αυτούς κανόνες προς συμπλήρωση ή ερμηνεία της δικαιοπραξίας, μολονότι κατά την ανέλεγκτη ως προς αυτό κρίση του δέχθηκε ότι η δικαιοπραξία είναι πλήρης και σαφής και δεν έχει ανάγκη συμπλήρωσης ή ερμηνείας (ΑΠ 426/2010) είτε παρέλειψε να προσφύγει στους ίδιους ερμηνευτικούς κανόνες, καίτοι ανέλεγκτα, επίσης, διαπίστωσε την ύπαρξη κενού ή ασάφειας στις δηλώσεις βουλήσεως των δικαιοπρακτούντων, οι οποίες έχρηζαν έτσι κατάλληλης συμπλήρωσης ή ερμηνείας με εφαρμογή των διατάξεων των άρθρ. 173 και 200 ΑΚ (ΑΠ 416/1993, ΑΠ 832/2009, ΑΠ 574/2010).

Η διαπίστωση εξάλλου από το δικαστήριο της ουσίας κενού ή ασάφειας στη δικαιοπραξία μπορεί να αναφέρεται ρητά στην απόφασή του, αρκεί όμως να προκύπτει και έμμεσα απ’ αυτή, όπως συμβαίνει όταν παρά την έλλειψη σχετικής διαπίστωσης στην απόφαση ή ακόμη και παρά τη ρητή διαβεβαίωση της ανυπαρξίας της, το δικαστήριο της ουσίας προέβη σε συμπλήρωση ή ερμηνεία της δικαιοπραξίας, γεγονός που αποκαλύπτει ακριβώς ότι το δικαστήριο αντιμετώπισε κενό ή ασάφεια στις δηλώσεις βουλήσεως των δικαιοπρακτούντων, που το ανάγκασαν να καταφύγει στη συμπλήρωση ή ανάλογα στην ερμηνεία τους (ΑΠ220/2016, 311/1993).

Ιδίως αυτό συμβαίνει όταν το δικαστήριο προβαίνει στο συσχετισμό των όρων της σύμβασης, ή αντλεί επιχειρήματα από το σκοπό της (ΑΠ 1271/2017,338/2016,929/2014).

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη απόφαση του Εφετείου έγιναν δεκτά, όπως προκύπτει από την επισκόπησή της (αρθρ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ), κατά το ενδιαφέρον την αναιρετική διαδικασία μέρος, τα ακόλουθα: "Σύμφωνα με το υπ’ αριθμ. .../31.7.1991 προσύμφωνο μεταβίβασης ποσοστών εξ αδιαιρέτου οικοπέδου και εργολαβικό του συμβολαιογράφου Αθηνών Β.

Δ., οι ενάγοντες ανέθεσαν στην ανώνυμη Εταιρεία με την επωνυμία "... KAl ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ" και το διακριτικό τίτλο "... Α.Ε." την ανέγερση οικοδομής επί οικοπέδου ιδιοκτησίας τους, το οποίο βρίσκεται στην .... Οι δύο πρώτες ενάγουσες (ήδη αναιρεσίβλητες) είχαν την πλήρη κυριότητα του 1/2 εξ αδιαιρέτου και την ψιλή κυριότητα του έτερου 1/2 εξ αδιαιρέτου του άνω οικοπέδου, ο τρίτος ενάγων(πατέρας των τελευταίων που ήδη απεβίωσε) είχε την επικαρπία του 1/2 εξ αδιαιρέτου αυτού.

Κατά τους ειδικότερους όρους του εργολαβικού συμφωνήθηκε οι ενάγοντες οικοπεδούχοι να μεταβιβάσουν (ο τρίτος ενάγων ανέλαβε να παραιτηθεί από το δικαίωμα επικαρπίας) στην εργολήπτρια ή σε τρίτα πρόσωπα που εκείνη θα υπεδείκνυε, ως εργολαβικό αντάλλαγμα το συνολικό ποσοστό των 500/1000 εξ αδιαιρέτου συνιδιοκτησίας της οικοδομής και των οριζοντίων ιδιοκτησιών επί του οικοπέδου.

Τα ποσοστά του εργολαβικού ανταλλάγματος συμφωνήθηκε να μεταβιβάζονται σταδιακά ανάλογα με την πρόοδο των εργασιών ανέγερσης. Συγκεκριμένα, συμφωνήθηκε με το άρθρο 10 του εργολαβικού, τα τελευταία 40/1000 εξ αδιαιρέτου να μεταβιβαστούν α) με την αποπεράτωση ολόκληρης της οικοδομής και των κοινόκτητων και κοινόχρηστων χώρων, μερών, πραγμάτων και εγκαταστάσεων της όλης πολυκατοικίας και β) με την παράδοση των εγκαταστάσεων ανελκυστήρος, κεντρικής θέρμανσης, αποχέτευσης και ηλεκτρικής, οι οποίες να βρίσκονται σε νόμιμη λειτουργία και γ) με την προσκομιδή όλων των δικαιολογητικών καταβολής κάθε φύσης τελών και φόρων δημοσίων, δημοτικών και εισφορών και συνεισφορών υπέρ κάθε φύσης ασφαλιστικών φορέων.

Συμφωνήθηκε δε ρητά ότι η μεταβίβαση των τελευταίων ως άνω ποσοστών θα είναι υποχρεωτική για τους οικοπεδούχους μόνο εφόσον η εργολήπτρια εταιρεία παρουσιάσει αποδείξεις εξόφλησης οφειλών για τις οποίες έχουν υποχρέωση οι οικοπεδούχοι προς τα διάφορα ταμεία, ΙΚΑ κλπ. Ακολούθως, με το άρθρο 11 του εργολαβικού, συμφωνήθηκε ότι αφού συντελεστούν οι εργασίες του άρθρου 10 του εργολαβικού και αυτό επιβεβαιωθεί με υπεύθυνη δήλωση του επιβλέποντος μηχανικού, οι οικοπεδούχοι πρέπει να καλούνται για να προσέλθουν σε συγκεκριμένη συμβολαιογράφο, συγκεκριμένη ημέρα και ώρα, με έγγραφη πρόσκληση της εργολήπτριας κοινοποιουμένη σε αυτούς με δικαστικό επιμελητή πέντε πλήρεις ημέρες πριν, προκειμένου να λάβει χώρα η εκάστοτε μεταβίβαση ποσοστών στην εργολήπτρια ή στους τρίτους που θα υποδείκνυε εκείνη.

Η αποπεράτωση της οικοδομής συμφωνήθηκε να συντελεστεί εντός είκοσι δύο μηνών από την έκδοση της οικοδομικής αδείας. Με το άρθρο 16 του εργολαβικού συμφωνήθηκε ότι η ανωτέρω πρόσκληση των οικοπεδούχων στη συμβολαιογράφο πρέπει να συνοδεύεται από συγκοινοποίηση υπεύθυνης δήλωσης του επιβλέποντος μηχανικού περί εκτέλεσης του εκάστοτε σταδίου κατασκευής του έργου, ενώ κάθε αμφισβήτηση από τους οικοπεδούχους πρέπει να εκφραστεί από αυτούς εντός ανατρεπτικής προθεσμίας δέκα ημερών με κοινοποίηση στην εργολήπτρια υπεύθυνης δήλωσης του επιβλέποντος το έργο μηχανικού για λογαριασμό τους περί μη εκτέλεσης του έργου.

Ειδικότερα, συμφωνήθηκε με το παραπάνω άρθρο ότι στην περίπτωση που οι οικοπεδούχοι δεν παρίστανται, εφόσον δηλώσουν την άρνησή τους ως προς την εκτέλεση του έργου, η οποία να συνοδεύεται από έκθεση πολιτικού μηχανικού ή αρχιτέκτονος, η εργολήπτρια δικαιούται να καταρτίσει τη σύμβαση πώλησης με αυτοσύμβαση κατ’ άρθρο 235 Α.Κ., παρισταμένη τόσο για τον εαυτό της, όσο και ως πληρεξούσια και αντιπρόσωπος των οικοπεδούχων.

Οι οικοπεδούχοι δε έδωσαν με το ανωτέρω εργολαβικό την ανέκκλητη εντολή και πληρεξουσιότητα τους στην εργολήπτρια, ισχύουσα και για τις περιπτώσεις των άρθρων 223 και 726 Α.Κ.

Στη συνέχεια εκδόθηκε η με αριθμό ....2.1992 οικοδομική άδεια του Πολεοδομικού Γραφείου Αθηνών Νομαρχίας Αττικής, με βάση την οποία ξεκίνησε η ανέγερση της άνω οικοδομής. Με την από 5.2.1996 εξώδικη δήλωση και πρόσκληση της εργολήπυριας εταιρείας προς τους ενάγοντες οικοπεδούχους κλήθηκαν οι τελευταίοι να προσέλθουν στις 12.2.1996 και ώρα 12 στη συμβολαιογράφο Περιστεριού Αττικής Α.

Κ., προκειμένου να υπογράψουν την πράξη μεταβιβάσεως των οριζοντίων ιδιοκτησιών υπό στοιχεία ... προς τους δύο πρώτους εναγομένους, (ήδη αναιρεσείοντες) η οποία επιδόθηκε στους ενάγοντες την ίδια ημέρα και στην οποία αναφερόταν ότι εάν δεν εμφανιστούν ή αρνηθούν να υπογράψουν, εκείνη επρόκειτο να προχωρήσει στη σύνταξη πράξεων μη εμφάνισης, ότι επρόκειτο να καταθέσει στη συμβολαιογράφο μεταξύ των άλλων τη βεβαίωση του επιβλέποντος μηχανικού Γ.

Μ. και ότι στη συνέχεια θα προχωρήσει στη μεταβίβαση των ιδιοκτησιών με αυτοσύμβαση. Οι πρώτη και τρίτος από τους ενάγοντες με την από 7.2.1996 εξώδικη διαμαρτυρία-πρόσκληση και δήλωσή τους προς την εργολήπτρια εταιρεία και κοινοποιούμενη στην άνω συμβολαιογράφο και τους πρώτο και δεύτερη εναγομένους, ενημέρωσαν ότι δεν επρόκειτο να προσέλθουν στη συμβολαιογράφο κατά τις ανωτέρω ημερομηνίες, διότι σύμφωνα με τη συγκοινοποιούμενη πραγματογνωμοσύνη επί εργασιών αποπεράτωσης της οικοδομής και πολιτικού μηχανικού Ε.Μ.Π.

Γ. Μ., διαπιστώθηκαν κακοτεχνίες και ελλείψεις στην οικοδομή ύψους 13.415.000 δραχμών και διότι η εργολήπτρια όφειλε στους οικοπεδούχους ποσό 750.000 δραχμών που κατέβαλαν για λογαριασμό της εργολήπτριας στην ΕΥΔΑΠ, διότι η εργολήπτρια δεν είχε καταβάλει τις οφειλές τους προς το ΙΚΑ και τους όφειλε την καταβολή ποινικών ρητρών και αναφερόταν μεταξύ άλλων ότι ολόκληρη η κινητή και ακίνητη περιουσία της εργολήπτριας είχε ήδη κατασχεθεί συντηρητικά με βάση τη με αριθμό 29406/1995 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (ασφαλιστικά μέτρα).

Πράγματι, οι ενάγοντες δεν προσήλθαν κατά τις ανωτέρω ημερομηνίες στην ορισθείσα συμβολαιογράφο και έτσι συντάχθηκαν οι με αριθμό .../1996 πράξεις μη εμφάνισης της ιδίας συμβολαιογράφου. Στις 21.9.1996 με το με αριθμό ... συμβόλαιο της ιδίας συμβολαιογράφου, το οποίο νόμιμα μεταγράφηκε στον τόμο ... των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Ηλιούπολης, η εργολήπτρια ενεργούσα τόσο ατομικά, όσο και για λογαριασμό και κατ’ εντολή των οικοπεδούχων μεταβίβασε στους εναγομένους τις υπό στοιχεία ...

του υπογείου και ... του ισογείου του κτιρίου Β της οικοδομής οριζόντιες ιδιοκτησίες, οι οποίες αποτελούν εν τοις πράγμασι μία αυτοτελή και ανεξάρτητη οριζόντια ιδιοκτησία, με ποσοστό συνιδιοκτησίας εξ αδιαιρέτου επί του οικοπέδου …100Θ, επιφάνεια 70 τ.μ. με πατάρι δεκατριών τ.μ. και 97 τ.εκ. στην οποία ανήκει η αποκλειστική χρήση της πρασιάς της ...

τ.μ..

Οι πρώτος και δεύτερη εναγόμενοι ενεργούσαν στο συμβόλαιο τόσο ατομικά, όσο και ασκώντας τη γονική μέριμνα του τότε ανηλίκου τρίτου εναγομένου υιού τους (επίσης αναιρεσείοντος) και απέκτησαν ποσοστό 40% εξ αδιαιρέτου της ψιλής κυριότητας του καταστήματος, καθένας από τους πρώτο και τρίτο εναγομένους και ποσοστό 20% εξ αδιαιρέτου αυτής η δεύτερη εναγόμενη, ενώ η επικαρπία περιήλθε στους δύο πρώτους εναγομένους κατ’ ισομοιρία, ήδη μάλιστα με το υπ’ αριθμ. .../11.6.1999 συμβόλαιο γονικής παροχής της συμβολαιογράφου Αθηνών Α.

Α., ο πρώτος εναγόμενος μεταβίβασε στον τρίτο εναγόμενο λόγω γονικής παροχής ποσοστό 40% της πλήρους κυριότητας του άνω ακινήτου. Στο ανωτέρω συμβόλαιο αναφέρεται ότι οι ενάγοντες κλήθηκαν από την εργολήπτρια για να παραστούν στην υπογραφή του οριστικού συμβολαίου, ότι δεν προσήλθαν και ότι προσαρτάται σ’ αυτό υπεύθυνη δήλωση του επιβλέποντος μηχανικού της οικοδομής Γ.

Μ., η οποία είχε προσαρτηθεί και στη με αριθμό .../1996 πράξη μη εμφάνισης της ίδιας συμβολαιογράφου, σύμφωνα με την οποία ο παραπάνω επιβλέπων μηχανικός βεβαίωσε την 12.2.1996 ότι είχαν αποπερατωθεί πλήρως οι οικοδομικές εργασίες αμφοτέρων των κτιρίων, καθώς και οι κοινόκτητοι και κοινόχρηστοι χώροι, ότι ήταν σε λειτουργία ο ανελκυστήρας, η κεντρική θέρμανση, η αποχέτευση και ηλεκτρική εγκατάσταση, όπως προβλέπεται από το με αριθμό .../1991 προσύμφωνο του συμβολαιογράφου Β.

Δ.. Επίσης, αναφέρεται ότι είχε προηγηθεί η κατάρτιση του με αριθμό .../23.9.1994 προσυμφώνου συμβολαίου της ιδίας συμβολαιογράφου προς εκτέλεση του οποίου καταρτίσθηκε το ανωτέρω οριστικό συμβόλαιο, το τίμημα δε της αγοράς ανερχόταν στο συνολικό ποσό των 7.600.000 δραχμών, από το οποίο τα 2.000.000 δραχμές είχαν καταβληθεί στην εργολήπτρια κατά την κατάρτιση του προσυμφώνου, ενώ το υπόλοιπο εξοφλήθηκε μέχρι την κατάρτιση του οριστικού συμβολαίου.

Όσον αφορά στις απαιτούμενες από το άρθρο 10 του άνω προσυμφώνου εργασίας, η κοινοποιηθείσα στην εργολήπτρια και τους εναγομένους πραγματογνωμοσύνη του μηχανικού Γ. Μ., που συνετάγη για λογαριασμό των εναγόντων και αναφέρεται σε κακοτεχνίες και διαφορές ως προς την εγγραφή υποχρεώσεων της οικοδομής, ύψους 13.415.000 δραχμών, διενεργήθηκε την 1.6 και 5.6.1995, δηλαδή σε χρονικό σημείο κατά οκτώ μήνες προγενέστερο της από 7.2.1995 εξώδικης διαμαρτυρίας των εναγόντων και βέβαια πολύ προγενέστερο της υπογραφής του άνω συμβολαίου (23.9.1996).

Ο ανωτέρω μηχανικός δεν διαπίστωσε ότι η οικοδομή ή τα κοινόχρηστα και κοινόκτητα μέρη της δεν είχαν αποπερατωθεί, ούτε ότι δεν βρίσκονται σε λειτουργία οι ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις ή αυτές της αποχέτευσης ή του ανελκυστήρα, γεγονός, που, όπως και η εκκαλουμένη ορθά περί τούτου έκρινε, θα έδινε το δικαίωμα στους οικοπεδούχους να αρνηθούν δικαιολογημένα την υπογραφή τους για τη μεταβίβαση των τελευταίων ποσοστών συνιδιοκτησίας στην εργολήπτρια και θα εμπόδιζε την κατάρτιση της σύμβασης με αυτοσύμβαση της εργολήπτριας.

Απεδείχθη όμως, ότι η εργολήπτρια δεν τακτοποίησε την εκκρεμότητα ως προς την οφειλή των οικοπεδούχων προς το ΙΚΑ (περί της οφειλής στην ΕΥΔΑΠ ουδεμία απόδειξη από τους ενάγοντες προσκομίζεται), την οποία είχε αναλάβει ρητά να καταβάλει για λογαριασμό τους και αποτελούσε προϋπόθεση που έπρεπε να πληρωθεί πριν μεταβιβαστούν νόμιμα τα τελευταία ποσοστά συνιδιοκτησίας (αρ. 10 του προσυμφώνου).

Έτσι, με βάση την υπ’ αριθμ. ...10.1.2001 έκθεση ελέγχου και τον υπ’ αριθμ. ... χρηματικό κατάλογο Π.Ε.Π.Ε.Ε. του ΙΚΑ, μετά από έλεγχο που διενεργήθηκε στις 10.1.2001 διαπιστώθηκε ότι κατά την περίοδο 1.6.1994 έως 1.8.1994 δεν καλύφθηκαν ασφαλιστικές εισφορές για ημερομίσθια εργατών που απασχολήθηκαν στην ανέγερση των ένδικων κτιρίων, συνολικού ύφους 14.186,69 ευρώ.

Ακολούθησε η υπ’ αριθμ. πρωτ. .../13.3.2007 απόφαση ρύθμισης της οφειλής του Γ ταμείου εσόδων ΙΚΑ για ποσό 11.121,01 ευρώ (6.977,60 κύρια εισφορά συν 4.143,41 ευρώ για πρόσθετα τέλη) μετά από αίτηση του τρίτου ενάγοντος, με αριθμό ρυθμιζόμενων δόσεων 96, εκάστης 112,31 ευρώ. Επομένως, στις 23.9.1996 που υπεγράφη το συμβόλαιο αγοραπωλησίας, ήδη η εργολήπτρια εταιρεία όφειλε στο ΙΚΑ για την περίοδο 1994 και για την παραπάνω αιτία, γεγονός γνωστό στους εναγομένους, αφότου οι ενάγοντες κοινοποίησαν σ’ αυτούς την από 7.2.1996 εξώδικη διαμαρτυρία τους και μπορούσαν ευχερώς οι ίδιοι, αν επιδείκνυαν την απαιτουμένη στις συναλλαγές επιμέλεια, να διαπιστώσουν, ζητώντας πληροφορίες από την αρμόδια υπηρεσία του ΙΚΑ, περί του αν υπάρχει σχετική οφειλή και σε ποιο ύψος ανέρχεται.

Ως εκ τούτου, μη εκπληρώνοντας την ως άνω προϋπόθεση της σύμβασης η εργολήπτρια εταιρεία δεν μπορούσε να παρασταθεί στο συμβόλαιο νομίμως και για λογαριασμό των εναγόντων, πράττοντας δε τούτο ενήργησε καθ’ υπέρβαση της χορηγηθείσας πληρεξουσιότητας από τους ενάγοντες, η οποία καθιστά τη σύμβαση αγοραπωλησίας από τους εναγομένους άκυρη.

Έσφαλε, συνεπώς, η εκκαλουμένη, που ερμηνεύοντας τα άρθρα 10 και 16 του άνω προσυμφώνου κατ’ άρθρα 173 και 200 Α.Κ., έκρινε ότι η υποχρέωση πληρωμής των οφειλών των οικοπεδούχων προς το ΙΚΑ και άλλους οργανισμούς συμφωνήθηκε μεν να βαραίνει την εργολήπτρια και να καθιστά μη υποχρεωτική τη μεταβίβαση των ποσοστών από τους οικοπεδούχους, χωρίς όμως να εμποδίζει την εργολήπτρια να προβαίνει νομίμως σε μεταβίβαση των ποσοστών συνιδιοκτησίας της αμοιβής της στην ίδια ή σε τρίτους της επιλογής της, συμβαλλόμενη για λογαριασμό των εναγόντων με βάση την ανέκκλητη πληρεξουσιότητα πού της χορήγησαν.

Η κρίση αυτού του πορίσματος (του) Δικαστηρίου στηρίζεται στο ότι ο όρος που τέθηκε από τους συμβαλλομένους στο άρθρο 10 του προσυμφώνου είναι έγκυρος, σαφής και κατισχύει του άρθρου 16 αυτού, που αναφέρεται γενικά στις διατάξεις αυτοσύμβασης στις μεταβιβάσεις διαμερισμάτων κλπ...". Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές, το Εφετείο αφού έκανε δεκτή την από 28-11-2011 έφεση των αναιρεσιβλήτων και εξαφάνισε την απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστήρίου, δέχθηκε την από 12-1-2004 αγωγή αυτών και αναγνώρισε την ακυρότητα της καταρτισθείσας δυνάμει του .../1996 συμβολαίου της συμβολαιογράφου Περιστερίου Αττικής Α.

Κ., σύμβασης αγοραπωλησίας της ευρισκόμενης επί της οδού ... στην ..., υπό στοιχ. ... οριζόντιας ιδιοκτησίας-καταστήματος. Έτσι που έκρινε και με αυτά που δέχθηκε όμως το δικαστήριο της ουσίας, εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ. Ειδικότερα, από το αποδεικτικό πόρισμα που κατέστρωσε το Εφετείο, προκύπτει, ότι δέχεται εμμέσως πλην σαφώς, την ύπαρξη αμφιβολίας ως προς την έννοια των άρθρων 10 και 16 του .../31-7-1991 εργολαβικού προσυμφώνου του συμβολαιογράφου Αθηνών Β.

Δ. και ειδικότερα ως προς την έννοια του περιεχομένου αυτών σε σχέση με τη δυνατότητα εκπροσώπησης των οικοπεδούχων αναιρεσιβλήτων από την εργολήπτρια εταιρία στην σύναψη του επίμαχου αγοραπωλητηρίου συμβολαίου, σε περίπτωση μη καταβολής εκ μέρους της των ασφαλιστικών εισφορών που τους βαρύνουν. Τούτο συνάγεται κυρίως από το γεγονός ότι, καίτοι αναφέρεται στην προσβαλλόμενη απόφαση ότι το άρθρο 10 του προσυμφώνου είναι σαφές, στη συνέχεια προβαίνοντας σε συσχετισμό του περιεχομένου αυτού με το περιεχόμενο του άρθρου 16 του ίδιου προσυμφώνου και αντλώντας επιχειρήματα από το περιεχόμενο και το σκοπό του, καταφεύγει τελικά το Εφετείο στην ερμηνεία αμφοτέρων των άρθρων, χωρίς όμως όπως συνάγεται από το περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης να κάνει χρήση των ερμηνευτικών κανόνων των άρθρων 173 και 200 ΑΚ.

Παραλείποντας όμως το Εφετείο να προσφύγει στου κανόνες αυτούς, τους παρεβίασε ευθέως και είναι βάσιμος ο πρώτος από το άρθρο 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ λόγος της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, ενώ παρέλκει η εξέταση των λοιπών λόγων αναίρεσης, λόγω της πλήρους αναιρετικής εμβέλειας του γενόμενου δεκτού, και να παραπεμφεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός εκείνων που την εξέδωσαν (αρθρ. 580 παρ.3 ΚΠολΔ). Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στους αναιρεσείοντες του παραβόλου που κατέθεσαν (αρθρ. 495 παρ. 4 ΚΠολΔ) και να καταδικαστούν οι αναιρεσίβλητες, που ηττήθηκαν στα δικαστικά τους έξοδα (αρθρ. 176, 183 ΚΠολΔ) κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 1187/2014 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές. Διατάσσει την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στους αναιρεσείοντες.

/ ο /

Καταδικάζει τις αναιρεσίβλητες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 13 Φεβρουαρίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 26 Φεβρουαρίου 2018.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ