Supreme Court dismisses appeal on jurisdictional error regarding administrative contracts with public hospitals.

Απόφαση 406 / 2023 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 406/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2 Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Θεόδωρο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κυριάκο Μπαμπαλίδη, Παναγιώτη Βενιζελέα - Εισηγητή, Βρυσηίδα Θωμάτου και Κλεόβουλο - Δημήτριο Κοκκορό, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 28 Νοεμβρίου 2022, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στην ….και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Χρυσάνθη Ζαχαράκη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Του αναιρεσιβλήτου: νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΝ. & ΑΓΛΑΪΑ ΚΥΡΙΑΚΟΥ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αργύριο Μάνθου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-11-2015 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4001/2017 του ίδιου Δικαστηρίου και 5230/2020 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 13-5-2021 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις του άρθρου 576 ΚΠολΔ προκύπτει ότι, αν κατά τη συζήτηση της αναίρεσης δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί και δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος κάποιος από τους διαδίκους, ο Άρειος Πάγος εξετάζει ποίος επισπεύδει τη συζήτηση. Αν την επισπεύδει ο διάδικος που απουσιάζει, η υπόθεση συζητείται σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι.

Αν όμως την επισπεύδει ο αντίδικός του, ερευνάται αν ο διάδικος, ο οποίος δεν εμφανίστηκε ή, αν και εμφανίστηκε, δεν έλαβε μέρος στη συζήτηση με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα από τον επισπεύδοντα τη συζήτηση. Στην περίπτωση που δεν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα η συζήτηση κηρύσσεται απαράδεκτη, και η υπόθεση επαναφέρεται με νέα κλήτευση.

Στην αντίθετη περίπτωση ο Άρειος Πάγος προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί(ΑΠ 1182/2021). Περαιτέρω, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 94 παρ. 1, 96 παρ. 1, 97, 98 και 104 ΚΠολΔ προκύπτει ότι, στα πολιτικά δικαστήρια οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο, προς τον οποίο η πληρεξουσιότητα, κατά την διαδικασία ενώπιον του Αρείου Πάγου, δίδεται μόνο με συμβολαιογραφική πράξη ή με προφορική δήλωση, που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση και παρέχει το δικαίωμα στον πληρεξούσιο δικηγόρο να παριστά στο δικαστήριο εκείνον που την έδωσε, να ενεργεί όλες τις κύριες ή παρεπόμενες πράξεις, που αφορούν τη διεξαγωγή της δίκης, στις οποίες περιλαμβάνεται, πλην άλλων, και η άσκηση ενδίκων μέσων καθώς και να παρίσταται στις αντίστοιχες δίκες, που δημιουργούνται από τις πράξεις αυτές.

Για τις προπαρασκευαστικές πράξεις και τις κλήσεις έως τη συζήτηση στο ακροατήριο θεωρείται ότι υπάρχει πληρεξουσιότητα, ενώ για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα και, αν αυτή δεν υπάρχει, κηρύσσονται άκυρες όλες οι πράξεις, ακόμη και εκείνες που είχαν γίνει προηγουμένως, το δε δικαστήριο ελέγχει, αυτεπαγγέλτως, σε κάθε στάση της δίκης, την έλλειψη της πληρεξουσιότητας καθώς και την υπέρβασή της (ΟλΑΠ 13/2008).

Εξάλλου, στη διάταξη του άρθρου 7 παρ. 8 εδ. 23 του Ν. 3329/2005 "Eθνικό Σύστημα Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και λοιπές διατάξεις", με τον οποίο τα Νοσοκομεία του Ε.Σ.Υ., που είχαν μετατραπεί σε αποκεντρωμένες μονάδες των Πε.Σ.ΥΠ. με τη διάταξη της παρ. 4 του άρθρου 1 του Ν. 2889/2001, μετατράπηκαν σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου (ΝΠΔΔ), τα οποία υπόκεινται στον έλεγχο και την εποπτεία του Διοικητή της αντίστοιχης Υγειονομικής Περιφέρειας, (άρθρο 7 παρ. 1), ορίζεται ότι: "Ο διοικητής των νοσοκομείων εκπροσωπεί το νοσοκομείο δικαστικώς και εξωδίκως καθώς και έναντι τρίτων και δύναται να εκχωρεί τη νόμιμη εκπροσώπηση των μονάδων ευθύνης του στον Αναπληρωτή Διοικητή και να διορίζει πληρεξουσίους δικηγόρους".

Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι, με απόφαση του Διοικητή του Νοσοκομείου, μπορεί να διοριστεί κάποιος πληρεξούσιος δικηγόρος του Νοσοκομείου, αυτό όμως δεν αρκεί, για το διορισμό του ως δικαστικού αντιπροσώπου του Νοσοκομείου, αλλά θα πρέπει ο Διοικητής που εκπροσωπεί το Νοσοκομείο στα δικαστήρια, να διορίσει το δικαστικό πληρεξούσιο με έναν από τους παραπάνω τρόπους, καθόσον η ως άνω διάταξη του άρθρου 7 παρ. 8 εδ. 23 του Ν. 3329/2005, δεν τροποποιεί ως προς τα ΝΠΔΔ - Νοσοκομεία τη διάταξη του άρθρου 96 παρ. 3 του ΚΠολΔ, που καθορίζει κατά τρόπο αποκλειστικό ("μόνο") τον τύπο της παροχής πληρεξουσιότητας σε δικηγόρο κατά την ενώπιον του Αρείου Πάγου αναιρετική διαδικασία (ΑΠ 1990/2022, ΑΠ 373/2022).

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης, το αναιρεσίβλητο Νοσοκομείο, το οποίο αποτελεί ΝΠΔΔ, εκπροσωπήθηκε με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αργύριο Μάνθου, χωρίς να καταθέσει προτάσεις. Προς απόδειξη της παρασχεθείσας εντολής και πληρεξουσιότητας στον ως άνω δικηγόρο για την εκπροσώπηση του αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ κατά την αναιρετική δίκη, υπό την επίκληση των διατάξεων του ανωτέρω Ν. 3329/2005, προσκομίζεται μόνο η από 25/11/2022 εξουσιοδότηση του Διοικητού του αναιρεσίβλητου, με την οποία αυτός εξουσιοδοτεί τον ανωτέρω δικηγόρο να παρασταθεί και να το εκπροσωπήσει κατά την εκδίκαση της ως άνω αίτησης αναίρεσης.

Επομένως, εφόσον δεν έχει χορηγηθεί νομίμως πληρεξουσιότητα στον ως άνω δικηγόρο, σύμφωνα με τον οριζόμενο στο άρθρο 96 παρ. 3 του ΚΠολΔ τύπο, γεγονός που ερευνάται και αυτεπαγγέλτως από το Δικαστήριο (άρθρο 104 του ΚΠολΔ), το αναιρεσίβλητο ΝΠΔΔ δεν έλαβε μέρος στη συζήτηση με τον τρόπο που ο νόμος ορίζει και θεωρείται δικονομικά απόν.

Εξ άλλου, από την υπ' αριθ. 2131/7-9-2021 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας του Εφετείου Αθηνών Ε. Κ., την οποία νομίμως προσκομίζει και επικαλείται η αναιρεσείουσα, προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, με κλήση για συζήτηση αυτής στην δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της απόφασης (28/11/2022), επιδόθηκε, νόμιμα και εμπρόθεσμα, με την επιμέλεια της αναιρεσείουσας στο αναιρεσίβλητο ΝΠΔΔ.

Εφόσον όμως το αναιρεσίβλητο δεν έλαβε μέρος, με τον τρόπο που ο νόμος ορίζει, στη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης κατά την ως άνω δικάσιμο, πρέπει το Δικαστήριο τούτο να προχωρήσει στη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, παρά την απουσία αυτού.

Στο άρθρο 94 παρ. 1, 2 και 3 του Συντάγματος, όπως αυτό αναθεωρήθηκε με το Ψήφισμα της 6ης Απριλίου 2001 της Ζ' Αναθεωρητικής Βουλής ορίζονται τα εξής: "1. Στο Συμβούλιο της Επικρατείας και στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια υπάγονται οι διοικητικές διαφορές, όπως νόμος ορίζει, με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων του Ελεγκτικού Συνεδρίου. 2.

Στα πολιτικά δικαστήρια υπάγονται οι ιδιωτικές διαφορές, καθώς και οι υποθέσεις εκουσίας δικαιοδοσίας, όπως νόμος ορίζει. 3. Σε ειδικές περιπτώσεις και προκειμένου να επιτυγχάνεται η ενιαία εφαρμογή της αυτής νομοθεσίας μπορεί να ανατεθεί με νόμο η εκδίκαση κατηγοριών ιδιωτικών διαφορών στα διοικητικά δικαστήρια ή διοικητικών διαφορών ουσίας στα πολιτικά δικαστήρια".

Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι το Σύνταγμα επιβάλλει την υπαγωγή των ιδιωτικών διαφορών στα πολιτικά δικαστήρια και των διοικητικών διαφορών στα διοικητικά δικαστήρια, αποκλείει δε από τον κοινό νομοθέτη την εξουσία να χαρακτηρίζει ως διοικητικές διαφορές, όσες από τη φύση τους είναι ιδιωτικές, επιτρέπει όμως σ` αυτόν, σε εξαιρετικές και μόνο περιπτώσεις, προς εξασφάλιση της ενιαίας εφαρμογής της ιδίας νομοθεσίας, την ανάθεση της εκδικάσεως ορισμένων κατηγοριών ιδιωτικών διαφορών στα διοικητικά δικαστήρια ή και αντιστρόφως (ΑΕΔ 18/2009).

Περαιτέρω, με το άρθρο 1 παρ. 1 του Ν. 1406/1983, που εκδόθηκε σε εκτέλεση της διατάξεως του άρθρου 94 παρ. 1 του Συντάγματος, όπως αυτή ίσχυε πριν την ανωτέρω συνταγματική αναθεώρηση του έτους 2001 και επέβαλε την εντός πενταετούς προθεσμίας, δυναμένης να παραταθεί με νόμο, υποβολή της εκδικάσεως στα τακτικά διοικητικά δικαστήρια εκείνων εκ των διοικητικών διαφορών ουσίας, που δεν είχαν ακόμα υπαχθεί στα δικαστήρια αυτά, υπήχθησαν στη δικαιοδοσία των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων όλες οι διοικητικές διαφορές ουσίας, μεταξύ δε των ενδεικτικά προβλεπομένων στην παρ. 2 του ίδιου άρθρου 1 περιπτώσεων περιελήφθησαν και οι διαφορές που αναφύονται κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας των διοικητικών συμβάσεων (εδάφιο ι'), δηλαδή οι διαφορές που προέρχονται από διοικητική σύμβαση και ανάγονται στο κύρος, την ερμηνεία και την εκτέλεση αυτής ή σε οποιαδήποτε παρεπόμενη της συμβάσεως αξίωση.

Η σύμβαση είναι διοικητική, εάν ένα από τα συμβαλλόμενα μέρη είναι το Ελληνικό Δημόσιο ή νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου και με τη σύναψη της συμβάσεως επιδιώκεται η ικανοποίηση σκοπού, τον οποίο ο νόμος έχει αναγάγει σε δημόσιο σκοπό, το δε Ελληνικό Δημόσιο ή το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, είτε βάσει του κανονιστικού καθεστώτος, που διέπει τη σύμβαση, είτε βάσει ρητρών, οι οποίες προβλέπονται κανονιστικώς, έχουν περιληφθεί στη σύμβαση και αποκλίνουν από το κοινό δίκαιο, ευρίσκεται, προς ικανοποίηση του εν λόγω σκοπού, σε υπερέχουσα θέση έναντι του αντισυμβαλλόμενου μέρους, δηλαδή σε θέση που δεν προσιδιάζει στον δυνάμει των διατάξεων του ιδιωτικού δικαίου συναπτόμενο συμβατικό δεσμό ιδίως δε παρέχεται η δυνατότητα, με βάση τη σχετική νομοθεσία ή και με τους όρους της ίδιας της σύμβασης αυτοτελώς, προς το συμβαλλόμενο Δημόσιο ή Ν.Π.Δ.Δ.

να επεμβαίνει μονομερώς στη σύμβαση και να επιβάλλει κυρώσεις στον αντισυμβαλλόμενό του (ΑΕΔ 17/2017). Συμβάσεις που δεν συγκεντρώνουν σωρευτικά τα γνωρίσματα αυτά είναι ιδιωτικές και οι διαφορές από αυτές υπάγονται στη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων (ΑΕΔ 1/2016, ΑΕΔ 3/2012, ΑΠ 891/2018). Εξάλλου, κατά την έννοια του άρθρου 94 παρ. 1 του Συντάγματος, διοικητικές διαφορές ουσίας είναι και οι διαφορές από αδικαιολόγητο πλουτισμό του Δημοσίου ή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, όταν η υποκείμενη σχέση, που προκάλεσε τον πλουτισμό αυτό, είναι σχέση δημοσίου δικαίου.

Αντιθέτως, διαφορές από αδικαιολόγητο πλουτισμό του Δημοσίου ή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου υπάγονται στη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων, όταν δεν υφίσταται σχέση δημοσίου δικαίου, συνδέουσα το Δημόσιο ή το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με κάποιο πρόσωπο, από την οποία (σχέση), ή με αφορμή τη λειτουργία της οποίας, δημιουργείται ο πλουτισμός του Δημοσίου ή του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (ΑΕΔ 1/2016, ΑΕΔ 3/2012 ΑΠ 891/2018).

Η υπέρβαση από τα πολιτικά δικαστήρια της δικαιοδοσίας τους, ιδρύει το λόγο αναιρέσεως από τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.4 ΚΠολΔ, κατά την έννοια της οποίας υφίσταται υπέρβαση δικαιοδοσίας και ιδρύεται ο λόγος αυτός αναιρέσεως, όταν τα πολιτικά δικαστήρια επιλαμβάνονται υποθέσεως, η οποία, κατά το νόμο, ανήκει στη δικαιοδοσία άλλου, ενώ, όταν το δικαστήριο, αν και έχει δικαιοδοσία για την έρευνα της υπόθεσης, απορρίπτει εσφαλμένα την αίτηση δικαστικής προστασίας για έλλειψη δικαιοδοσίας (αρνητική υπέρβαση δικαιοδοσίας), υποπίπτει στην πλημμέλεια τής παρά το νόμο κηρύξεως απαραδέκτου του αριθ. 14 του αρθρ. 559 ΚΠολΔ (ΟλΑΠ 2/1999, ΑΠ 781/2019, ΑΠ 741/2017).

Στην περίπτωση υπέρβασης της δικαιοδοσίας του πολιτικού δικαστηρίου δεν ιδρύονται οι από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγοι αναίρεσης, που στηρίζονται αντιστοίχως στην επίκληση της πλημμέλειας της ευθείας και της εκ πλαγίου παραβίασης κανόνα του ουσιαστικού δικαίου, διότι οι περί δικαιοδοσίας διατάξεις είναι όχι του ουσιαστικού αλλά του δικονομικού δικαίου, τούτο δε δεν αλλάζει εκ του ότι το δικαστήριο την περί δικαιοδοσίας κρίση του έχει τυχόν στηρίξει σε παρεμπίπτουσα κρίση σχετική με ερμηνεία ή εφαρμογή κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που φέρεται στο αναιρετήριο ότι επίσης παραβιάστηκε (ΟλΑΠ 11/2000, ΑΠ 1319/2022, ΑΠ 1529/2017).

Στην προκείμενη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε, με την προσβαλλομένη απόφασή του, κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος, τα ακόλουθα: "Στην από 16.11.2015 αγωγή ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η ενάγουσα - εφεσίβλητη (ήδη αναιρεσείουσα) ανώνυμη εταιρεία εξέθετε ότι, εντός του πλαισίου της δραστηριότητός της, η οποία συνίσταται στην ανάπτυξη και παραγωγή λογισμικού συστημάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών, στην εμπορία πληροφορικών προγραμμάτων, συστημάτων μηχανοργανώσεως και πάσης φύσεως ηλεκτρονικών μηχανημάτων αναλωσίμων και λοιπών συστημάτων, καθώς επίσης στην μελέτη, ανάπτυξη, υποστήριξη και διαχείριση ολοκληρωμένων μηχανικών λύσεων, συνήψε μετά του εναγομένου-εκκαλούντος (ήδη αναιρεσιβλήτου) νοσοκομείου και Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου τις κατωτέρω παρατιθέμενες συμβάσεις:

α] την υπ' αριθ.Φ. 020/2011 σύμβαση, η οποία υπεγράφη στις 18/9/2011, δυνάμει της 18/4.8.2011... αποφάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου του εναγομένου και είχε ως αντικείμενο την παροχή στο φαρμακευτικό τμήμα γραμματειακής υποστηρίξεως επί χρόνο από 1.3.2011 έως 31.12.2011 και αντί αμοιβής 24.600 ευρώ, β] την, περί ανανεώσεως της προαναφερθείσας συμφωνίας, υπ' αριθ.

Φ. 020/2011-β σύμβαση η οποία υπεγράφη στις 20.5.2012 δυνάμει της 6/6.3.2012...αποφάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου του εναγομένου και είχε ως αντικείμενο την παροχή στο φαρμακευτικό τμήμα υπηρεσιών λογισμικού επί χρόνο έξι μηνών (από 1.1.2012 έως 30.6.2012) και αντί αμοιβής 14.760 ευρώ (και) γ] την υπ' αριθ. Φ.080/2011 σύμβαση η οποία υπεγράφη στις 30.12.201 1 δυνάμει της 25/15.1 1.2011...αποφάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου του εναγομένου και είχε ως αντικείμενο την κατάρτιση του ισολογισμού του έτους 2011 εντός έξι (6) μηνών και αντί αμοιβής 24.600 ευρώ, Κατόπιν τούτων, η ενάγουσα, επικαλουμένη ότι εκπλήρωσε προσηκόντως και εμπροθέσμως τα συνομολογηθέντα ...επεδίωκε...την καταψήφιση του εναγομένου προς πληρωμή εντόκως σ' αυτήν εν συνόλω 63.960 ευρώ ...βάσει των συμβάσεων...άλλως κατά τις διατάξεις του αδικαιολόγητου πλουτισμού...

Επειδή, εν προκειμένω, από τις επικαλούμενες στην αγωγή υπ' αριθ. Φ.020/2011, Φ.020/2011-β και Φ.080/2011 συμβάσεις, η εκτέλεση των οποίων παρέχει στην ενάγουσα -εφεσίβλητη αξίωση προς καταβολή της επιζητουμένης αμοιβής και το περιεχόμενο των οποίων επιτρεπτώς επισκοπεί το Εφετείο τούτο, προκύπτει ότι με αυτές θεσπίζεται, υπέρ του εναγομένου -εκκαλούντος "Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου - Γενικού Νοσοκομείου Παίδων Αθηνών ΠΑΝ. & ΑΓΛΑΐΑΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ" (Αναθέτουσας Αρχής), εξαιρετικό καθεστώς επί τη βάσει ρητρών, οι οποίες αποκλίνουν από το κοινό δίκαιο.

Τέτοιες ρήτρες, ειδικότερα, αποτελούν οι προβλέψεις στις ανωτέρω συμβάσεις περί δικαιώματος του εναγομένου νοσοκομείου να επιβάλλει κυρώσεις εις βάρος της ενάγουσας αναδόχου εταιρείας, όπως είναι η μονομερής εκ μέρους του νοσοκομείου καταγγελία της συμβάσεως (άρθρο 9 της συμβάσεως Φ. 020/2011-β), η διακοπή της συμβάσεως σε περίπτωση καλύψεως των αναγκών του ύστερα από διαγωνισμό και υπογραφή συμβάσεως σε κεντρικό ή περιφερειακό επίπεδο (άρθρο 6ο παρ. 6.2 της συμβάσεως Φ. 020/2011), η διακοπή της εφαρμογής μέρους ή ολόκληρης της συμβάσεως με έγγραφη γνωστοποίηση προς την ανάδοχο (άρθρο 10 της συμβάσεως Φ. 020/2011-β και άρθρο 12 της συμβάσεως Φ.080/2011) και η κήρυξη έκπτωτης της αναδόχου σε περίπτωση μη εκπληρώσεως ή πλημμελούς εκπληρώσεως των συμβατικών της υποχρεώσεων ή διαπιστώσεως παραβάσεως οιουδήποτε όρου της συμβάσεως ή πλημμελούς εκτελέσεως του έργου (άρθρο 11 της συμβάσεως Φ. 020/2011-β και άρθρο 13 της συμβάσεως Φ.080/2011) ή διαπιστώσεως παραβιάσεως όρου της εχεμύθειας (άρθρο 13 της συμβάσεως Φ.020/2011-β και άρθρο 15 παρ. 15.4 της συμβάσεως Φ.080 /2011), καθ' όσον τέτοιες ρήτρες υπέρ του ενός των συμβαλλομένων τίθενται, προεχόντως, σε διοικητικές συμβάσεις, ανεξαρτήτως του εάν θα ήταν δυνατόν να προβλέπονται και σε συμβάσεις συναπτόμενες επί τη βάσει των διατάξεων του ιδιωτικού δικαίου...

Υπό τα δεδομένα τούτα και λαμβανομένου υπ' όψει ότι ο επιδιωκόμενος συμβατικός σκοπός είναι πράγματι δημόσιος, αφού συνίσταται στην παροχή προς το εναγόμενο νοσοκομείο και Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου υπηρεσιών χάριν προστασίας της δημοσίας υγείας, οι ανωτέρω συμβάσεις είναι διοικητικές και η ένδικη διαφορά, η οποία προέκυψε από την εκτέλεσή τους, υπάγεται στην δικαιοδοσία των διοικητικών δικαστηρίων".

Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο, κατά παραδοχή της έφεσης του αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση, με την οποία είχε γίνει δεκτή η κυρία βάση της αγωγής και ακολούθως απέρριψε την αγωγή λόγω ελλείψεως δικαιοδοσίας των πολιτικών δικαστηρίων.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο, δεν υπερέβη αρνητικά τη δικαιοδοσία του, αφού, υπό τις ως άνω παραδοχές, ήτοι α) ότι οι ένδικες συμβάσεις, στις οποίες το ένα συμβαλλόμενο μέρος (αναιρεσίβλητο) είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, είχαν δημόσιο σκοπό και συγκεκριμένα την εξυπηρέτηση της δημόσιας υγείας, και β) ότι με βάση το διέπον αυτές κανονιστικό καθεστώς το αναιρεσίβλητο βρίσκεται, χάριν του ανωτέρω σκοπού, σε υπερέχουσα θέση έναντι της αναιρεσείουσας, αφού του παρέχεται η δυνατότητα, με βάση τους όρους των συμβάσεων, να επεμβαίνει μονομερώς σε αυτές, προβαίνοντας ακόμη και στη διακοπή τους ανεξαρτήτως πλημμελούς ή μη εκπληρώσεως των υποχρεώσεων εκ μέρους της αναιρεσείουσας, και επίσης να επιβάλλει κυρώσεις στην αντισυμβαλλόμενή του, οι ένδικες συμβάσεις είναι πράγματι διοικητικές, και, ως εκ τούτου, η ένδικη αξίωση της αναιρεσείουσας δημιουργεί διοικητική διαφορά ουσίας που υπάγεται στα διοικητικά δικαστήρια.

Κατόπιν αυτού, το Εφετείο, που με την προσβαλλόμενη απόφασή του έκρινε ότι στερείται δικαιοδοσίας και απέρριψε για το λόγο αυτό την αγωγή, δεν υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και επομένως, οι πρώτος και δεύτερος λόγοι αναιρέσεως, με τους οποίους, εξεταζόμενους ως σύνολο, προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό αυτό (και όχι και από τον αριθμό 8) πλημμέλεια, είναι αβάσιμοι.

Τέλος, ο τρίτος λόγος αναίρεσης, με τον οποίο αποδίδεται στο Εφετείο και η πλημμέλεια από τον αριθ. 19 (και όχι και από τον αριθμό 16) του άρθρου 559 ΚΠολΔ, είναι απαράδεκτος, διότι, όπως αναφέρθηκε, οι διατάξεις περί δικαιοδοσίας είναι δικονομικού δικαίου, με αποτέλεσμα να μην ιδρύεται ο ανωτέρω λόγος αναιρέσεως.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου αυτής στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ). Διάταξη για τα δικαστικά έξοδα δεν θα περιληφθεί στην απόφαση, γιατί το αναιρεσίβλητο, που νικά, δεν παραστάθηκε νόμιμα και συνεπώς δεν υπέβαλλε σχετικό αίτημα (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ -

Απορρίπτει την από 13/5/2021 αίτηση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "...", για αναίρεση της υπ' αριθ. 5230/2020 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Και –

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο δημόσιο ταμείο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 13 Φεβρουαρίου 2023.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 16 Μαρτίου 2023.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ