404/2009 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 404 / 2009 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 404/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 5 Νοεμβρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος : ..., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Σύψα με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Των αναιρεσίβλητων: 1. ..., 2. ... και 3. ..., κατοίκων ..., ο οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιπποκράτη Μυλωνά.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-1-2002 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Κω. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 147/2002 του ίδιου Δικαστηρίου και 89/2004 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κω. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 7-2-2006 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη ανέγνωσε την από 3-10-2007 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων ζήτησε την απόρριψή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η νομική αοριστία της αγωγής που συνδέεται με τη νομική εκτίμηση του κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που πρέπει να εφαρμοστεί αποτελεί παράβαση που ελέγχεται με τη διάταξη του άρθρου 560 αριθ. 1 ΚΠολΔ, αν το δικαστήριο αξίωσε περισσότερα στοιχεία από τα απαιτούμενα από το νόμο προς θεμελίωση του ασκούμενου δικαιώματος για να κρίνει νόμιμη την αγωγή ή αντίθετα αρκέστηκε σε λιγότερα από τα απαιτούμενα στοιχεία.

Εξάλλου, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 63 παρ. 1 και 2 του ισχύοντος στη Δωδεκάνησο Κτηματολογικού Κανονισμού, που εγκρίθηκε με το 132/1929 διάταγμα του Ιταλού Κυβερνήτη και διατηρήθηκε σε ισχύ με τη διάταξη του άρθρου 8 παρ. 2 του ν. 510/1947 "στα ακίνητα ελευθέρας ιδιοκτησίας (μούλκ) είναι παραδεκτή η παραγραφή μετά δεκαπέντε έτη από της γενομένης καταγραφής.

Ο χρησιδεσπόζων νομεύς δύναται να επιτύχει την καταγραφή του δικαιώματος ή δια πράξεως αποδεικνυούσης τη συνεχή δεκαπενταετή νομή του και την εκ μέρους του υπέρ ού η καταγραφή αναγνώριση ή δια αποφάσεως, ήτις ορίζει έναντι του τελευταίου αυτού ή των κληρονόμων του ότι η παραγραφή συνεπληρώθη". Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 787, 980, 981, 982 και 994 ΑΚ προκύπτει, ότι ο συννομέας ακινήτου πράγματος θεωρείται ότι κατέχει αυτό και ενεργεί τις αρμόζουσες στη φύση και στον προορισμό του διακατοχικές πράξεις και στο όνομα των λοιπών συννομέων, δεν καθίσταται δε αποκλειστικός αυτού νομέας, ούτε μπορεί να αντιτάξει κατά των συννομέων έκτακτη χρησικτησία κατά το αντίστοιχο ιδανικό τους μέρος στη συννομή, εάν δεν εκδηλώσει την απόφασή του να νέμεται αυτό αποκλειστικά για τον εαυτό του είτε ρητά, είτε σιωπηρά, με πράξεις εμφαίνουσες εκείνη (απόφαση), της εν λόγω δε απόφασής του, που αποτελεί αντιποίηση της συννομής των λοιπών συννομέων, λάβουν γνώση οι τελευταίοι.

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) επισκόπηση του δικογράφου της ένδικης αναγνωριστικής περί κυριότητας ακινήτου αγωγής, εκτίθεται σ' αυτή, ότι ο ενάγων και οι εναγόμενοι είναι τυπικά συγκύριοι της με αριθμό ... ΟΙΚΟΔΟΜΩΝ ΚΩ ΕΞΟΧΗΣ κτηματολογικής μερίδας, που βρίσκεται στη θέση ...

και είναι καταχωρημένη στον τόμο .. και σελίδα ... των κτηματολογικών βιβλίων του Κτηματολογίου .... και μάλιστα κατά ποσοστό 3/16 εξ αδιαιρέτου ο πρώτος απ' αυτούς (και ήδη αναιρεσείων) και 3/16 εξ αδιαιρέτου, 3/16 εξ αδιαιρέτου και 4/16 εξ αδιαιρέτου ο καθένας από τους λοιπούς (και ήδη αναιρεσιβλήτους), αντίστοιχα.

Ότι ο αρχικός τιτλούχος του εν λόγω ακινήτου, πατέρας του ενάγοντα, πριν από τον επισυμβάντα στις ... θάνατό του και, ειδικότερα, το έτος 1965 δώρησε άτυπα το ακίνητο σ' αυτόν, το οποίο, έτσι, δεν κατέστη κληρονομιαίο και ότι ο ενάγων ασκούσε έκτοτε στο τελευταίο όλες τις προσιδιάζουσες στη φύση και στον προορισμό του διακατοχικές πράξεις, επισκευάζοντας τακτικότατα την εντός αυτού παληά οικία, εμβαδού σαράντα (40) μέτρων, στην οποία διέμενε συνεχώς και την οποία το έτος 1984 επεξέτεινε κατά είκοσι πέντε (25) τ.μ.

περίπου με τσιμεντόπετρες και ελλενίτ, κατασκευάζοντας κουζίνα, τουαλέτα και ένα υπνοδωμάτιο λόγω των αυξημένων οικογενειακών του αναγκών (έχει δύο (2) τέκνα), σε γνώση των εναγομένων στους οποίους από τότε κατέστησε γνωστή τη βούλησή του να νέμεται ολόκληρο το ακίνητο σα δικό του και χωρίς καμιά εναντίωση από μέρους τους.

Έτσι, με τη συνεχή, αδιάλειπτη, αδιαμφισβήτητη και αδιατάρακτη νομή του στο επίδικο ακίνητο επί χρόνο μεγαλύτερο της 15ετίας αποσβέστηκε υπέρ του ενάγοντα κάθε δικαίωμα συγκυριότητας των αντιδίκων του σ' αυτό το ακίνητο, αφού συμπληρώθηκε στο πρόσωπό του ο νόμιμος προς κτητική παραγραφή χρόνος. Και ότι οι εναγόμενοι αμφισβητούν ήδη το δικαίωμα του ενάγοντα στο παραπάνω ακίνητο, η αξία του οποίου δεν ξεπερνά το ποσό των 1.500.000 δρχ.

Ζήτησε δε ο ενάγων να αναγνωριστεί ότι συμπληρώθηκε στο πρόσωπό του ο νόμιμος προς κτητική παραγραφή χρόνος της 15ετούς νομής στα ιδανικά μερίδια των αντιδίκων του στην επίδικη κτηματολογική μερίδα. Με αυτό το περιεχόμενο και αίτημα η κρινόμενη αγωγή είναι επαρκώς ορισμένη, καθόσον περιέχει όλα τα στοιχεία που αξιώνει ο νόμος για τη νομική και πραγματική της θεμελίωση.

Το Πολυμελές, επομένως, Πρωτοδικείο, που δίκασε ως Εφετείο, το οποίο απέρριψε την αγωγή ως απαράδεκτη λόγω αοριστίας, γιατί δεν εκτίθεται σ' αυτή ο τρόπος με τον οποίο κατέστη ο ενάγων συγκύριος του επίδικου ακινήτου κατά ποσοστό 3/16 εξ αδιαιρέτου και περαιτέρω γιατί εκτίθενται στην ίδια "αντιφατικοί ισχυρισμοί ως προς τον τρόπο κτήσης της κυριότητας του ενάγοντα, ενώ δηλαδή εκθέτει ο ενάγων ότι είναι κύριος κατά ποσοστό 3/16 εξ αδιαιρέτου του επιδίκου και το έτος 1984 γνωστοποίησε στους εναγομένους συγκυρίους την πρόθεσή του να νέμεται ολόκληρο το επίδικο για λογαριασμό του και νεμόταν αυτό, στη συνέχεια ισχυρίζεται ότι ολόκληρο το ακίνητο του το δώρισε ο πατέρας του από το έτος 1965 και έκτοτε ότι το νέμεται ο ίδιος", υπέπεσε στην από το άρθρο 560 αριθ. 1 ΚΠολΔ πλημμέλεια, αφού αξίωσε περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτεί ο νόμος για τη θεμελίωση της αγωγής, ενόψει του ότι επίδικα, κατά τα, ειδικότερα, στην ένδικη αναγνωριστική κυριότητα ακινήτου αγωγή ιστορούμενα, είναι τα ιδανικά σ' αυτό μερίδια των αναιρεσιβλήτων (εναγομένων), κατά τα οποία οι συγκύριοι στην οικεία κτηματολογική μερίδα είναι αυτοί καταγεγραμμένοι και όχι και εκείνο του αναιρεσείοντα (ενάγοντα).

Με τα δεδομένα αυτά, ο μοναδικός λόγος της αναίρεσης από την αμέσως πιο πάνω διάταξη πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Πολυμελές Πρωτοδικείο, που δίκασε ως Εφετείο, συντιθέμενο, όμως, από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 89/2004 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κω, που δίκασε ως Εφετείο.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο πιο πάνω Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση.

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντα, τα οποία ορίζει σε χίλια (1.000) ευρώ.-

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 13 Ιανουαρίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Φεβρουαρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ