Supreme Court quashes defamation conviction due to lack of public knowledge of false facts.

Απόφαση 391 / 2026 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 391/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ζ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αγάπη Τζουλιαδάκη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παρασκευή Γρίβα, Γεώργιο Μικρούδη, Γεσθημανή Τσουλφόγλου και Βασιλική Βλαχοπαναγιώτου-Εισηγήτρια (σύμφωνα με την υπ' αριθμ. .../2026 πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου), Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 4 Μαρτίου 2026, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ευάγγελου Μπακέλα (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Σ. Τ. , για να δικάσει την αίτηση των αναιρεσειόντων - κατηγορουμένων: 1. Σ. Ι. του Κ. , κατοίκου ... , 2. Σ. Μ. του Ν. , συζ. Ι. Σ. , κατοίκου ... , οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Νικόλαο Μανούσο, για αναίρεση της υπ' αριθ. 194/2025 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Λαμίας. Με υποστηρίζοντα την κατηγορία τον Μ. Κ. του Ι. , κάτοικο ... , ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κουρούπη Αστέριο.

Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Λαμίας, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και oι αναιρεσείοντες - κατηγορούμενοι ζητούν την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που περιλαμβάνονται στην από 18.11.2025 αίτησή τους αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό .../2025.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και τους πληρεξούσιους δικηγόρους των διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

I. Η υπό κρίση από 18.11.2025 με αριθμό πρωτοκόλλου στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου ...2025 δήλωση -αίτηση των: 1] Ι. Σ. του Κ. και 2] Μ. συζ. Ι. Σ. το γένος Ν. Μ. , κατοίκων ... , οδός ... , για αναίρεση της υπ' αρ. 194/2025 τελεσίδικης καταδικαστικής απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Λαμίας, με την οποία κρίθηκαν ένοχοι του αδικήματος της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία με την αναγνώριση του ελαφρυντικού του άρθρου 84 παρ.2α ΠΚ και τους επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης πέντε [5] μηνών με τριετή αναστολή, ασκήθηκε νομίμως και εμπροθέσμως και συγκεκριμένα, εντός προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την καταχώριση, στις 12.11.2025 , της ως άνω προσβαλλόμενης απόφασης στο ειδικό βιβλίο που τηρείται από την γραμματεία του προαναφερθέντος δικαστηρίου, από δικαιούμενα και έχοντα προς τούτο συμφέρον πρόσωπα, ενώ στρέφονται κατά υποκείμενης σε άσκηση του εν λόγω ενδίκου μέσου, απόφασης, με δήλωση που επιδόθηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 19.11.2025 από τον πληρεξούσιο δικηγόρο των κατηγορουμένων, Νικόλαο Μανούσο ο οποίος παραστάθηκε ενώπιον του άνω Δικαστηρίου, όπου εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση ως συνήγορος υπεράσπισης των κατηγορουμένων, επιπλέον δε, άσκησε την κρινόμενη αναίρεση, δυνάμει των από 18.11.2025 εξουσιοδοτήσεων των κατηγορουμένων- αναιρεσειόντων προς αυτόν, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 462, 464,466 παρ. 1 και 2, 473 παρ. 1, 2, 3, 474 παρ. 2Α, 504 παρ. 1 και 505 παρ. 1, περ.

α' ΚΠΔ. Η αίτηση αναίρεσης περιλαμβάνεις σαφείς και ορισμένους αναιρετικούς λόγους, συνιστάμενους σε εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξης, έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας της προσβαλλόμενης απόφασης, υπέρβαση εξουσίας και απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας (άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.

Ε, Δ, Θ και Α αντιστοίχως ΚΠοινΔ). Επομένως, θα πρέπει να γίνει τυπικά δεκτή και να εξετασθεί περαιτέρω ως προς την βασιμότητα των λόγων της. Στο σημείο αυτό πρέπει να αναφερθεί ότι, κατά την συζήτηση της κρινόμενης αναίρεσης παραστάθηκε και ο υποστηρίζων την εις βάρος των ως άνω αναιρεσειόντων σχετική κατηγορία Κ.

Μ.

II. Με το άρθρο πρώτο του Ν. 4619/2019 (ΦΕΚ Α' 95/11.6.2019) κυρώθηκε ο νέος Ποινικός Κώδικας, ο οποίος άρχισε να ισχύει από 1-7-2019 (άρθρα δεύτερο του ως άνω νόμου και 460 του νέου ΠΚ) στη διάταξη του άρθρου 2 παρ. 1 του οποίου ορίζεται: "Αν από την τέλεση της πράξης ως την αμετάκλητη εκδίκασή της ίσχυσαν περισσότερες διατάξεις νόμων εφαρμόζεται αυτή που στη συγκεκριμένη περίπτωση οδηγεί στην ευμενέστερη μεταχείριση του κατηγορουμένου".

Με τη διάταξη αυτή καθιερώνεται η αρχή της αναδρομικότητας του επιεικέστερου νόμου που ίσχυσε από την τέλεση της πράξης μέχρι το χρόνο της αμετάκλητης εκδίκασης της υπόθεσης, προδήλως δε, είναι ευμενέστερος για τον κατηγορούμενο ο μεταγενέστερος της τέλεσης της πράξης νόμος, ο οποίος με την εφαρμογή του, δηλαδή με βάση τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, επιφέρει στη συγκεκριμένη περίπτωση ευνοϊκότερη για τον κατηγορούμενο ποινική μεταχείριση.

Έτσι, είναι πλέον δυνατόν σε περίπτωση ισχύος περισσότερων του ενός νόμων από την τέλεση της πράξης μέχρι την αμετάκλητη εκδίκαση της σχετικής υπόθεσης, το Δικαστήριο να εφαρμόζει επιλεκτικά κάποιες από τις επιμέρους ρυθμίσεις του ενός από τους ισχύσαντες νόμους και κάποιες από τις επιμέρους ρυθμίσεις του άλλου, εφόσον ο συνδυασμός αυτός στη συγκεκριμένη περίπτωση οδηγεί σε ευμενέστερη μεταχείριση του κατηγορούμενου.

Προς τούτο γίνεται σύγκριση των περισσοτέρων σχετικών διατάξεων στο σύνολο των προϋποθέσεων, που προβλέπονται από καθεμιά από αυτές, έτσι ώστε να είναι πλέον σαφές, βάσει του νέου ΠΚ, ότι εφαρμόζεται πάντα η επιεικέστερη διάταξη και όχι ο νόμος ως ενιαίο "όλον". Αν από τη σύγκριση προκύψει ότι ο κατηγορούμενος, όπως κατηγορείται, επιβαρύνεται το ίδιο από όλους τους νόμους, τότε εφαρμοστέος είναι ο νόμος που ίσχυε κατά το χρόνο τέλεσης της πράξης, διαφορετικά, εφαρμόζεται ο νεότερος επιεικέστερος νόμος.

Ειδικότερα, επιεικέστερος είναι ο νόμος, που προβλέπει χαμηλότερο ανώτατο όριο του είδους της ποινής και αν το ανώτατο όριο είναι το ίδιο, επιεικέστερος είναι αυτός που προβλέπει μικρότερο κατώτατο όριο. Για το χαρακτηρισμό ενός νόμου ως επιεικέστερου ή μη λαμβάνεται κατ' αρχήν υπόψη το ύψος της απειλούμενης ποινής φυλάκισης ή κάθειρξης, που θεωρείται βαρύτερη της χρηματικής, ενώ επί ίσων ποινών φυλάκισης ή κάθειρξης, λαμβάνεται υπόψη και η χρηματική ποινή.

Επίσης, επιεικέστερος είναι ο νόμος, ο οποίος δεν περιλαμβάνει την επιβαρυντική περίπτωση, υπό την οποία ασκήθηκε η ποινική δίωξη (ΟλΑΠ 1/2020) ή εκείνος ο οποίος καθιστά την πράξη ανέγκλητη ή που θεσπίζει την εξάλειψη του αξιοποίνου λόγω παραγραφής ή την παραγραφή των ποινών. Επίσης, επιεικέστερος τυγχάνει ο νόμος όταν με σχετική διάταξη αυτού μεταβάλλεται το αξιόποινο μιας πράξης από κακούργημα σε πλημμέλημα, με αποτέλεσμα την ευμενέστερη μεταχείριση του δράστη ως προς την προβλεπόμενη ποινή, αλλά και τη σμίκρυνση του χρόνου παραγραφής (ΑΠ 566/2023, ΑΠ 945/2022, ΑΠ 841/2020).

Εξάλλου, κατά τις διατάξεις του άρθρου 362 ΠΚ, όπως ίσχυε μέχρι 30-6-2019, "Όποιος με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτου ισχυρίζεται ή διαδίδει για κάποιον άλλον γεγονός που μπορεί να βλάψει την τιμή ή την υπόληψή του τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι δύο ετών ή με χρηματική ποινή. Η χρηματική ποινή μπορεί να επιβληθεί και μαζί με την ποινή της φυλάκισης" και κατά το επόμενο άρθρο 363 ΠΚ, όπως αυτό ίσχυε μέχρι 30-6-2019, "Αν στην περίπτωση του άρθρου 362, το γεγονός είναι ψευδές και ο υπαίτιος γνώριζε ότι αυτό είναι ψευδές τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών.

Μαζί με την φυλάκιση μπορεί να επιβληθεί και χρηματική ποινή. Μπορεί επίσης να επιβληθεί και στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων κατά το άρθρο 63". Κατά τις διατάξεις του αυτού ως άνω άρθρου 362 ΠΚ, όπως ίσχυαν μετά τις 1-7-2019 (Ν. 4619/2019, ΦΕΚ Α' 95/11.6.2019), "Όποιος με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτου ισχυρίζεται ή διαδίδει για κάποιον άλλον γεγονός που μπορεί να βλάψει την τιμή και την υπόληψή του τιμωρείται με φυλάκιση έως ένα έτος ή χρηματική ποινή.

Αν η πράξη τελέστηκε δημόσια με οποιονδήποτε τρόπο ή μέσω διαδικτύου επιβάλλεται φυλάκιση έως τρία έτη ή χρηματική ποινή" και κατά το άρθρο 363 ΠΚ, όπως ίσχυσε μετά τον ως άνω Ν. 4619/2019 "Αν στην περίπτωση του προηγούμενου άρθρου, το γεγονός είναι ψευδές και ο υπαίτιος γνώριζε ότι αυτό είναι ψευδές τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών και χρηματική ποινή και αν τελεί την πράξη δημόσια με οποιονδήποτε τρόπο ή μέσω του διαδικτύου με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή".

Ακολούθως, με το άρθρο 54 του Ν. 5090/2024 (ΦΕΚ Α' 30/23.2.2024 - Έναρξη ισχύος από 1-5-2024 σύμφωνα με το άρθρο 138 του ως άνω Ν. 5090/2024), το προαναφερθέν άρθρο 363 του Ποινικού Κώδικα αντικαταστάθηκε και διαμορφώθηκε πλέον ως εξής: "Όποιος με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτου ισχυρίζεται ή διαδίδει για κάποιον άλλον εν γνώσει του ψευδές γεγονός που μπορεί να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη του άλλου τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών (3) μηνών και χρηματική ποινή και αν τελεί την πράξη δημόσια με οποιονδήποτε τρόπο ή μέσω του διαδικτύου, με φυλάκιση τουλάχιστον έξι (6) μηνών και χρηματική ποινή.

Στην έννοια του τρίτου δεν περιλαμβάνονται δημόσιοι λειτουργοί ή υπάλληλοι που λαμβάνουν γνώση των ισχυρισμών για τα διάδικα μέρη, κατά την ενάσκηση καθήκοντος στο πλαίσιο πολιτικής, ποινικής ή διοικητικής δίκης". Κατά την αιτιολογική έκθεση του ως άνω Ν. 5090/2024, "Με την κατάργηση της απλής δυσφήμησης του άρθρου 362 ΠΚ το αξιόποινο περιορίζεται στις περιπτώσεις που η διάδοση ενώπιον τρίτου συνοδεύεται από την υπερχειλή υποκειμενική υπόσταση της γνώσης της ψευδούς υπόστασης του γεγονότος που είναι πρόσφορο να βλάψει την τιμή και την υπόληψη άλλου.

Επίσης, από την έννοια του τρίτου, αποδέκτη της διάδοσης εξαιρούνται τα πρόσωπα που λαμβάνουν υποχρεωτικά γνώση του δυσφημιστικού ισχυρισμού κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, οπότε εξ αυτού και μόνο δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένη η προσφορότητα του γεγονότος για προσβολή της τιμής. Στην ανωτέρω εξαίρεση δεν περιλαμβάνονται ισχυρισμοί που στρέφονται κατά άλλων (πλην των διαδίκων) μερών ή περιπτώσεις που οι αποδέκτες των διαδόσεων (δημόσιοι λειτουργοί ή υπάλληλοι), συνδέονται προσωπικά με τα διάδικα μέρη έτσι ώστε η γνωριμία αυτή να αίρει την απροσφορότητα του γεγονότος να βλάψει την τιμή λόγω μη αποστασιοποίησης των λειτουργών ή υπαλλήλων από τα διάδικα πρόσωπα.

Αυτό ισχύει για τους δημόσιους λειτουργούς ή υπαλλήλους που συμπράττουν στην ποινική διαδικασία ή πολιτική ή διοικητική δίκη, όπως είναι ο εισαγγελέας, ο δικαστής, ο δικαστικός γραμματέας, ο οποίος συμπράττει στη διαδικασία της καταχώρησης της μήνυσης ή της ένορκης κατάθεσης μάρτυρα, οι ανακριτικοί υπάλληλοι που ορίζονται από τον εισαγγελέα για τη διενέργεια προανακριτικών πράξεων, ο δικαστικός επιμελητής, ο οποίος ως άμισθος δημόσιος λειτουργός είναι αρμόδιος για την επίδοση δικογράφων και εξωδίκων εγγράφων ενόψει ή στο πλαίσιο πολιτικής δίκης.

Άλλωστε, για τα τελευταία αυτά πρόσωπα δεν προκύπτει ότι λαμβάνουν γνώση του περιεχομένου των συγκεκριμένων δικογράφων, παρά μόνο των στοιχείων που είναι αναγκαία για τον ορθό δικονομικά χειρισμό της υπόθεσης. Επίσης, για τον προσδιορισμό της έννοιας του τρίτου χρησιμοποιήθηκε στοχευμένα ο διευρυμένος και γενικός ορισμός της "δίκης" που περιλαμβάνει κάθε στάδιο από την προδικασία (π.χ.

αστυνομική προανάκριση, άρα καταλαμβάνει και προανακριτικούς υπάλληλους κατά την αυτεπάγγελτη αστυνομική προανάκριση) μέχρι την αμετάκλητη απόφαση". Από τις προαναφερθείσες διατάξεις προκύπτει ότι για τη στοιχειοθέτηση του εγκλήματος της συκοφαντικής δυσφήμησης, απαιτείται αντικειμενικώς: α) Ισχυρισμός ή διάδοση γεγονότος ενώπιον τρίτου σε βάρος ορισμένου προσώπου, β) το γεγονός να είναι ψευδές και να είναι δυνατόν να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη του άλλου, ήτοι γεγονός πρόσφορο να επιφέρει την προσβολή της τιμής και γ) ο ισχυρισμός ή η διάδοση από το δράστη για άλλον του γεγονότος, το οποίο θα μπορούσε να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη εκείνου, στον οποίο αποδίδεται, να γίνει ενώπιον "τρίτου", ενώ για την πλήρωση της αντικειμενικής τους υπόστασης δεν ενδιαφέρει, αν οι "τρίτοι" γνωρίζουν ήδη το διαδιδόμενο γεγονός ή θα μπορούσαν ευχερώς να το πληροφορηθούν από άλλους.

Τούτο δε, διότι και στην περίπτωση αυτή η πράξη μπορεί να δημιουργεί επιπλέον κίνδυνο για την τιμή, αφού ενισχύει την πίστη ως προς την αλήθεια του γεγονότος. Ως "ισχυρισμός" νοείται η ανακοίνωση που προέρχεται από γνώμη ή πεποίθηση του ίδιου του δράστη ή από μετάδοση άλλου προσώπου, που υιοθέτησε ο δράστης, ενώ ως "διάδοση" νοείται η μετάδοση ανακοίνωσης άλλου προσώπου από τον δράστη, χωρίς αυτός να την υιοθετεί.

Ως "γεγονός" περαιτέρω νοείται οποιοδήποτε συμβάν του εξωτερικού κόσμου που ανάγεται στο παρόν ή το παρελθόν, το οποίο υποπίπτει στις αισθήσεις και είναι δυνατόν να αποδειχθεί, αντίκειται δε στην ηθική και την ευπρέπεια. Δεν αποκλείεται όμως στην έννοια του "γεγονότος" να υπαχθούν η έκφραση γνώμης ή αξιολογικής κρίσης και χαρακτηρισμοί, κάθε φορά που αμέσως ή εμμέσως υποκρύπτονται συμβάντα και αντικειμενικά εκδηλωτικά στοιχεία, τα οποία στη συγκεκριμένη περίπτωση συνιστούν προσβολή της προσωπικότητας.

Αντικείμενο προσβολής είναι η τιμή ή η υπόληψη του φυσικού προσώπου, η οποία θεμελιώνεται επί της ηθικής αξίας, που πηγή έχει την ατομικότητα και εκδηλώνεται με πράξη ή παράλειψη, ενώ "τιμή" είναι το καλό όνομα, η εκτίμηση που απολαμβάνει το άτομο στην κοινωνία, με βάση την ηθική αξία που έχει συνεπεία εκπλήρωσης απ' αυτό των ηθικών και νομικών κανόνων και "υπόληψη" είναι το αγαθό όνομα, η εκτίμηση που απολαμβάνει το άτομο στην κοινωνία, με βάση την κοινωνική αξία του συνεπεία των ιδιοτήτων και ικανοτήτων που έχει για την εκπλήρωση των ιδιαίτερων κοινωνικών του έργων ή του επαγγέλματός του (ΑΠ 503/2021).

Εξάλλου, ενώπιον "τρίτου" τελείται μια πράξη ακόμη και όταν δεν απευθύνεται σε συγκεκριμένο πρόσωπο, αλλά σε αόριστο αριθμό ατόμων, όπως ανακοίνωση δια του τύπου ή με την έκδοση βιβλίου, ενώ η έννοια του "τρίτου" διαμορφώθηκε πλέον κατά τα ανωτέρω διαλαμβανόμενα στην αιτιολογική έκθεση του Ν. 5060/2024. Στην έννοια του "τρίτου" για την ταυτότητα του νομικού λόγου, δεν περιλαμβάνονται - εκτός από τους προαναφερθέντες δημοσίους λειτουργούς και υπαλλήλους που λαμβάνουν γνώση των σχετικών ισχυρισμών για τους διαδίκους κατά την ενάσκηση των καθηκόντων τους στα πλαίσιο πολιτικής, ποινικής ή διοικητικής δίκης - και τα μέλη των πειθαρχικών συμβουλίων, αφού η πειθαρχική διαδικασία είναι μια θεσμοθετημένη δικαιοδοτική διαδικασία που ασκείται κανονιστικά από όργανα επιφορτισμένα με το σχετικό αυτό καθήκον, ενώ πρέπει να σημειωθεί ότι η τοιαύτη ερμηνεία αποβαίνει υπέρ του κατηγορουμένου [ΑΠ 649/2025].

Για την ταυτότητα του νομικού λόγου, στην έννοια του "τρίτου" θα πρέπει να γίνει δεκτό ότι δεν περιλαμβάνονται - εκτός από τους προαναφερθέντες δημοσίους λειτουργούς και υπαλλήλους που λαμβάνουν γνώση των σχετικών ισχυρισμών για τους διαδίκους κατά την ενάσκηση των καθηκόντων τους στα πλαίσιο πολιτικής, ποινικής ή διοικητικής δίκης - και οι αρμόδιοι διοικητικοί υπάλληλοι, ενώπιον των οποίων ασκούνται διοικητικές προσφυγές, του περιεχομένου των οποίων λαμβάνουν γνώση για το λόγο αυτό, οι οποίες (διοικητικές προσφυγές) αποτελούν, κατά το νόμο, προϋπόθεση για την άσκηση ένδικων βοηθημάτων, ενώπιον των αρμόδιων διοικητικών δικαστηρίων.

Για την υποκειμενική θεμελίωση του εν λόγω εγκλήματος απαιτείται άμεσος δόλος που συνίσταται στην ηθελημένη ενέργεια του ισχυρισμού ή της διάδοσης ενώπιον τρίτου του ψευδούς γεγονότος, εν γνώσει του δράστη ότι αυτό είναι ψευδές και δύναται να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη του άλλου. Δεν αρκεί δηλαδή ο απλός ή ο ενδεχόμενος δόλος (ΑΠ 437/2025, ΑΠ 1515/2024, ΑΠ 833/2024, ΑΠ 907/2023, ΑΠ 814/2023, ΑΠ 509/2023).

III. Περαιτέρω, στο άρθρο 30 του ν. 3982/2011 ορίζεται ότι "Κατά των αποφάσεων της Αδειοδοτούσας Αρχής με τις οποίες χορηγούνται άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας στις μεταποιητικές και συναφείς δραστηριότητες, καθώς επίσης και κατά των αποφάσεων με τις οποίες επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, σύμφωνα με τις διατάξεις του προηγούμενου άρθρου, χωρεί προσφυγή για παράβαση νόμου σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις", ενώ στο άρθρο 227 του ν. 3852/2010, ορίζεται ότι: "1. Οποιοσδήποτε έχει έννομο συμφέρον μπορεί να προσβάλει τις αποφάσεις των συλλογικών ή μονομελών οργάνων των δήμων, των περιφερειών, των νομικών προσώπων αυτών, καθώς και των συνδέσμων τους, για λόγους νομιμότητας, ενώπιον του Επόπτη Ο.Τ.Α., μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών από τη δημοσίευση της απόφασης ή την ανάρτησή της στο διαδίκτυο ή από την κοινοποίησή της ή αφότου έλαβε πλήρη γνώση αυτής. Ατομικές πράξεις κοινοποιούνται στον ενδιαφερόμενο με απόδειξη παραλαβής και αναφέρουν υποχρεωτικά ότι κατ' αυτών χωρεί ειδική προσφυγή για λόγους νομιμότητας ενώπιον του Επόπτη Ο.Τ.Α. μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών. 2.. 3.. 4..

5. Ο Επόπτης Ο.Τ.Α. αποφαίνεται επί της προσφυγής μέσα σε αποκλειστική προθεσμία δύο (2) μηνών από την υποβολή της. Αν παρέλθει η ανωτέρω προθεσμία χωρίς να εκδοθεί απόφαση θεωρείται ότι η προσφυγή έχει σιωπηρώς απορριφθεί.

6. Η άσκηση της ειδικής διοικητικής προσφυγής αποτελεί προϋπόθεση για την άσκηση ένδικων βοηθημάτων ενώπιον των αρμόδιων δικαστηρίων".

Εξάλλου στο άρθρο 214 παρ. 1 του ν. 3852/2010, ορίζεται ότι : "Το κράτος ασκεί στους Ο.Τ.Α. και στα νομικά πρόσωπα αυτών εποπτεία, που συνίσταται αποκλειστικά σε έλεγχο νομιμότητας και δεν επιτρέπεται να εμποδίζει την πρωτοβουλία και την ελεύθερη δράση τους ούτε να υπεισέρχεται σε κρίσεις για τη σκοπιμότητα της δράσης τους ή να θίγει τη διοικητική και οικονομική τους αυτοτέλεια.

Ειδικότερα η κρατική εποπτεία των Ο.Τ.Α. συνίσταται: (α) σε έλεγχο των πράξεων (έλεγχος νομιμότητας) και (β) σε έλεγχο των προσώπων (πειθαρχικός έλεγχος των αιρετών)", ενώ στο άρθρο 28 παρ.1 του ν. 4325/2015, όπως αυτό ίσχυε κατά το χρόνο τέλεσης της πράξης, πριν την τροποποίησή του με το άρθρο 64 του ν. 4954/2022, ορίζεται ότι: "Σε κάθε Αποκεντρωμένη Διοίκηση συστήνεται θέση προϊσταμένου, που φέρει τον τίτλο "Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης".

Η θέση που συστήνεται είναι αντίστοιχη με εκείνη προϊσταμένου Γενικής Διεύθυνσης Υπουργείου και οι αποδοχές του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης είναι αυτές που προβλέπονται για τη θέση Γενικού Διευθυντή Υπουργείου της παρ. 4 του άρθρου 9 και της υποπερ. αδ' της περ. α' της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 4354/2015 (Α' 176).

Ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης ασκεί τις αρμοδιότητες των άρθρων 36, 37 και 38 του ν. 4622/2019 (Α' 133) κατ' αναλογία για τις υπηρεσίες των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων με την επιφύλαξη του παρόντος και του άρθρου 284" και στο άρθρο 238 παρ. 1 του ν. του ν. 3852/2010 ορίζεται ότι:"1. Μέχρι την έναρξη λειτουργίας της ΑΥΕ ΟΤΑ, ο έλεγχος της νομιμότητας των πράξεων, κατά τα άρθρα 225 έως 227, ασκείται από τον Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης και τις ειδικές επιτροπές του άρθρου 152 του κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων [ν. 3459/2006 Α',114], οι οποίες βρίσκονται στις έδρες των περιφερειών που ανήκουν στην ανωτέρω αποκεντρωμένη Διοίκηση, καθώς και τις Επιτροπές Ελέγχου των πράξεων του άρθρου 68 του του Κώδικα Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης [πδ. 30/1996 Α'21], που βρίσκονται στην έδρα της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης.."

Κατά το άρθρο 24 του π.δ. 138/2010 [ΦΕΚ 231Α'] Οργανισμός Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδος: "Μέχρι την έναρξη λειτουργίας της Αυτοτελούς Υπηρεσίας Εποπτείας ΟΤΑ η εποπτεία του Κράτους επί των ΟΤΑ και των νομικών τους προσώπων, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 214 του ν. ν. 3852/2010 ασκείται από το Τμήμα Προσωπικού και τα Τμήματα Διοικητικού - Οικονομικού της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας".

IV. Κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' του ΚΠοινΔ , λόγο αναίρεσης αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης. Εσφαλμένη ερμηνεία υπάρχει, όταν ο δικαστής αποδίδει στο νόμο διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, ενώ εσφαλμένη εφαρμογή υπάρχει, όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν υπάγει σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν, στη διάταξη που εφαρμόστηκε. Τέλος, περίπτωση εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξης συνιστά και η εκ πλαγίου παραβίαση της διάταξης αυτής, η οποία υπάρχει, όταν στο πόρισμα της απόφασης, που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του σκεπτικού με το διατακτικό και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσης (ΟλΑΠ 1/2020, ΑΠ 1477/2025, ΑΠ 594/2024, ΑΠ 310/2022).

V. Με τον πρώτο λόγο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, οι αναιρεσείοντες ισχυρίζονται ότι η προσβαλλομένη απόφαση, με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή του νόμου και της διάταξης του άρθρου 363 ΠΚ, απέρριψε τον ισχυρισμό τους ότι δεν στοιχειοθετείται αντικειμενικά και έχει καταστεί ανέγκλητη η αποδιδόμενη σ' αυτούς πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία, διότι ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας, ενώπιον του οποίου κατατέθηκε η από 30.3.2018 προσφυγή τους για την ακύρωση της υπ' αριθμ. ...2018 πράξης της Διεύθυνσης Ανάπτυξης Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας, στην οποία περιέχονται οι ψευδείς και συκοφαντικοί σύμφωνα με τις παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης ισχυρισμοί τους για τον εγκαλούντα, δεν είναι τρίτος αλλά άσκησε δικαιοδοτική αρμοδιότητα, που του παρέχεται σύμφωνα με τα άρθρα 30 του ν. 3982/2011, 214 και 227 του ν. 3852/2010 και 24 του πδ. 138/2010, κρίνοντας επί της άνω διοικητικής προσφυγής τους, που είναι υποχρεωτικό στάδιο της διοικητικής δίκης και διαδικασίας.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή, για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση της προσβαλλόμενης με αριθμό 194/30-9-2025 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Λαμίας, κατά την έναρξη της αποδεικτικής διαδικασίας, οι κατηγορούμενοι και ήδη αναιρεσείοντες, δια του πληρεξούσιου δικηγόρου τους, προέβαλαν έγγραφα και ανέπτυξαν προφορικά, τον ισχυρισμό ότι η αποδιδόμενη σ' αυτούς πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία δεν στοιχειοθετείται αντικειμενικά και έχει καταστεί ανέγκλητη εκθέτοντας, μετά την παράθεση νομικών σκέψεων, επί λέξει μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

οι διαλαμβανόμενοι και περιεχόμενοι στο μνησθέν δικόγραφό μας {από 30.03.2018 προσφυγή μας προς τον Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης} ισχυρισμοί και γεγονότα εις βάρος του εγκαλούντος "κατέστησαν αντιληπτικά γνωστοί μόνο (ενόψει και του γεγονότος ότι δεν έλαβε χώρα δημόσια συνεδρία ή ακροαματική διαδικασία, όπως προκύπτει από το ίδιο το σώμα της με αριθμό πρωτ. 3200/66457/2018 απόφασης του ανωτέρω) από τα πρόσωπα που ανωτέρω αναφέρθηκαν, ήτοι τους δημοσίους λειτουργούς που είτε ορίστηκαν αρμόδιοι προς εκδίκασή του είτε εκ του νόμου εχόντων πρόσβαση στο περιεχόμενο αυτού ως εκ των υπηρεσιακών καθηκόντων και αρμοδιοτήτων που έκαστος από αυτούς υπέχει/ασκεί, τα οποία, ως εκτέθηκε δεν μετουσιώνουν στην προκειμένη περίπτωση την έννοια του "τρίτου" ως στοιχείο της κατάφασης της αντικειμενικής υποστάσεως του αδικήματος που τυποποιείται στη διάταξη του άρθρου 363 του νΠΚ".

Ο ισχυρισμός αυτός των κατηγορουμένων απορρίφθηκε με την ακόλουθη αιτιολογία της προσβαλλομένης απόφασης:".. ο ισχυρισμός αυτός τυγχάνει απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι ναι μεν ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας, ενώπιον του οποίου κατατέθηκε η από 30/03/2018 προσφυγή των κατηγορουμένων κατά της αδειοδότησης και λειτουργίας της επιχείρησης του εγκαλούντος, είναι δημόσιος λειτουργός, πλην όμως ο τελευταίος δεν έλαβε γνώση αυτής (προσφυγής) κατά την ενάσκηση καθηκόντων του στα πλαίσια πολιτικής, ποινικής ή διοικητικής δίκης, ούτε είχε τη δυνατότητα να ασκήσει ο ίδιος, σε βάρος του εγκαλούντος, μια θεσμοθετημένη δικαιοδοτική διαδικασία, παρά μόνο να διατάξει έλεγχο των καταγγελομένων, προκειμένου να επιβληθούν σε βάρος του εγκαλούντος ή όχι, οι προβλεπόμενες διοικητικές κυρώσεις (βλ.

σχετ. ΑΠ 649/2025, δημ. Νόμος)".

Ακολούθως, το Δικαστήριο της ουσίας, μετά από συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, τα οποία προσδιορίζονται κατ' είδος στην προσβαλλομένη απόφαση, δέχθηκε στο σκεπτικό του, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, τα εξής :

"Από την ανωμοτί κατάθεση του παρισταμένου προς υποστήριξη της κατηγορίας, τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας και υπερασπίσεως στο ακροατήριο, που περιέχονται στα ενσωματωμένα στην παρούσα απόφαση πρακτικά της δημόσιας συνεδριάσεως του παρόντος Δικαστηρίου, την ανάγνωση των πρακτικών της πρωτοβάθμιας δίκης και όλων ανεξαιρέτως των εγγράφων τα οποία αναγνώσθηκαν στο ακροατήριο και καταχωρίσθηκαν στα ίδια πρακτικά, σε συνδυασμό με τις απολογίες των κατηγορουμένων και γενικά από όλη τη συζήτηση της υποθέσεως και από την αξιολογική εκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, σύμφωνα με την προβλεπόμενη από το άρθρο 177 παρ. 1 ΚΠΔ αρχή της ηθικής αποδείξεως, αποδείχθηκαν τα ακόλουθα :

Στη Λαμία, στις 02.04.2018, αμφότεροι οι κατηγορούμενοι από κοινού και κατόπιν συναπόφασης, ισχυρίστηκαν ενώπιον τρίτων, για άλλον, γεγονότα που μπορούσαν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψή του, εν γνώσει τους ότι τα γεγονότα αυτά ήταν ψευδή. Συγκεκριμένα, στον παραπάνω τόπο και χρόνο, οι κατηγορούμενοι επέδωσαν ενώπιον του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας την από 30.03.2018 προσφυγή τους για την ακύρωση της υπ' αριθμ ...2018 πράξης της Διεύθυνσης Ανάπτυξης Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας, κατά το μέρος που εγκρίθηκε η εγκατάσταση μονάδας παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών με κέλυφος του εγκαλούντος Κ.

Μ. , ισχυριζόμενοι ότι "....Ακολούθως, με την υπ' αριθμ. ...2005 άδεια εγκαταστάσεως χορηγήθηκε στον νυν φορέα της επίδικης εκμεταλλεύσεως, άδεια εγκαταστάσεως ελαιοτριβείου, υπό τον όρο λήψεως αδείας διαθέσεως των υγρών αποβλήτων πριν την έναρξη του ελαιοτριβείου. Όρο τον οποίον παραβίασε συστηματικά ο τελευταίος με αποτέλεσμα να ανασταλεί η άδεια εγκατάστασης και των πράξεων με τις οποίες εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι και η μελέτη υγρών αποβλήτων του ελαιοτριβείου, δυνάμει της .../2006, εκδοθείσης κατ' αποδοχήν αιτήσεώς μας.

Σαφέστατες παραβάσεις των όρων λειτουργίας του ελαιοτριβείου, με αποτέλεσμα δυσμενέστατες επιπτώσεις στην δική μας διαβίωση διαπιστώθηκαν πολλές ακόμη (βλ. ενδεικτικώς τις υπ' αριθμ. ...2012 και ...2013 πράξεις Δ/νσης Ανάπτυξης Π.Ε. Εύβοιας", καθώς και "Εν ολίγοις, ο κ. Μ. (όπως προηγουμένως ο πατέρας του) όχι μόνον έχει πετύχει την εγκατάσταση βιοτεχνικής μονάδος σε περιοχή που δεν προορίζεται για τέτοια χρήση, αλλά και προβαίνει σε συστηματική παράβαση των εκάστοτε όρων λειτουργίας της, αδιαφορώντας παντελώς για τις συνέπειες του νόμου και περιφρονώντας προκλητικώς το δικό μας δικαίωμα για ασφαλή και ήσυχη διαβίωση στο σπίτι μας.

Σε αυτόν τον φορέα εκμετάλλευσης, τον κατ' επανάληψιν παρανομούντα και τα ανωτέρω, χορηγεί τώρα εκ νέου με την προσβαλλόμενη πράξη της έγκριση μονάδος παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών η ίδια αρχή που έχει κατ' επανάληψιν διαπιστώσει την κατά σύστημα παραβατικότητά του, ήτοι η Δ/νση Ανάπτυξης Π.

Ε. Εύβοιας". Το περιεχόμενο των πιο πάνω ισχυρισμών αποδείχτηκε ότι ήταν ψευδές και οι κατηγορούμενοι τελούσαν σε θετική γνώση του ψεύδους τους, καθώς ο εγκαλών Κ. Μ. δεν παραβίασε κανένα όρο της άδειας εγκατάστασης του ελαιοτριβείου, η δε λειτουργία του ελαιοτριβείου του ήταν νόμιμη, καθώς η αίτηση ακύρωσης των κατηγορούμενων απορρίφθηκε ήδη από το έτος 2011, με την με αριθμό ΣΤΕ 2468/2011 απόφαση του ΣτΕ, γεγονός το οποίο γνώριζαν οι κατηγορούμενοι, ενώ η επικαλούμενη με αριθμό 545/2006 απόφαση της ΕΑ του ΣΤΕ ανακλήθηκε με την με αριθμό ΣΤΕ 1151/2006 απόφαση, σε χρόνο δηλαδή πολύ προγενέστερο της 02.04.2018, κατά τον οποίο οι κατηγορούμενοι επέδωσαν το επίμαχο ως άνω έγγραφό τους στο Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας.

Οι ισχυρισμοί τους αυτοί μπορούσαν μετά βεβαιότητας να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του εγκαλούντος, επαγγελματικά και προσωπικά, όπως και πράγματι την έβλαψαν, καθόσον η επιχείρησή του είναι γνωστή στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας και Στερεός Ελλάδος, στεγάζεται δε στη θέση "Λεγούδο" του Δ.Δ Καλλιθέας Αμαρύνθου Φθιώτιδος, το οποίο αποτελεί κλειστή κοινωνία και η αναπαραγωγή σχολίων και δεδομένων είναι ευχερής, προσέτι δε οι φράσεις " προβαίνει σε συστηματική παράβαση των εκάστοτε όρων λειτουργίας της, αδιαφορώντας παντελώς για τις συνέπειες του νόμου και περιφρονώντας προκλητικά το δικό μας δικαίωμα (των κατηγορουμένων) για ασφαλή και ήσυχη διαβίωση", αντικειμενικά μπορούσαν να θίξουν την τιμή και την υπόληψή του στους αποδέκτες του εγγράφου και σε απροσδιόριστο ακόμα αριθμό ανθρώπων, καθόσον τον παρουσιάζουν ως άνθρωπο που αδιαφορεί για την έννομη τάξη και τους συνανθρώπους του.

Οι κατηγορούμενοι τελούσαν δε σε γνώση της αναλήθειας των αναγραφόμενων στο επίμαχο έγγραφό τους, καθόσον, λόγω της από μακρού αντιδικίας και δικαστικής διαμάχης τους με τον ίδιο και, σε προγενέστερο χρόνο, με τον πατέρα του εγκαλούντος, είχαν λάβει γνώση των αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικράτειας.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, εφόσον αποδείχτηκε ότι πληρούνται τα αντικειμενικά και υποκειμενικά στοιχεία του αδικήματος για το οποίο κατηγορούνται οι κατηγορούμενοι, πρέπει αυτοί να κηρυχθούν ένοχοι, να αναγνωρισθεί, όμως, η συνδρομή στο πρόσωπό τους, της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2α' Π.Κ. , ως και πρωτοδίκως".

Στη συνέχεια το παραπάνω Δικαστήριο της ουσίας κήρυξε τον κατηγορούμενους και ήδη αναιρεσείοντες ενόχους για την αξιόποινη πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία και, μετά την αναγνώριση της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ.2 α του ΠΚ, επέβαλε στον καθένα ποινή φυλάκισης πέντε (5) μηνών, την εκτέλεση της οποίας ανέστειλε επί τριετία, με το εξής, κατά λέξη, διατακτικό :

"ΚΗΡΥΣΣΕΙ τους παραπάνω κατηγορούμενους ένοχους με το ελαφρυντικό κατ' άρθρο 84 παρ. α' Π.Κ. του ότι : Στη Λαμία, την 02.04.2018, από κοινού και κατόπιν συναπόφασης, με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτων, ισχυρίστηκαν για άλλον γεγονότα, που μπορούν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψή του, εν γνώσει τους ότι τα γεγονότα αυτά ήταν ψευδή.

Συγκεκριμένα, στον παραπάνω τόπο και χρόνο, οι κατηγορούμενοι επέδωσαν ενώπιον του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, την από 30.03.2018 προσφυγή τους για την ακύρωση της υπ' αριθμ. ...2018 πράξης της Διεύθυνσης Ανάπτυξης Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας, κατά το μέρος που εγκρίθηκε η εγκατάσταση μονάδας παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών με κέλυφος του εγκαλούντος Κ.

Μ. , ισχυριζόμενοι ότι, "ακολούθως, με την αριθμ. ...2005 άδεια εγκαταστάσεως, χορηγήθηκε στον νυν φορέα της επίδικης εκμεταλλεύσεως, άδεια εγκαταστάσεως ελαιοτριβείου, υπό τον όρο λήψεως άδειας διαθέσεως των υγρών αποβλήτων πριν την έναρξη του ελαιοτριβείου. Όρο, τον οποίον παραβίασε συστηματικά ο τελευταίος, με αποτέλεσμα να ανασταλεί η άδεια εγκατάστασης και των πράξεων με τις οποίες εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι και η μελέτη υγρών αποβλήτων του ελαιοτριβείου, δυνάμει της .../2006, εκδοθείσης κατ' αποδοχήν αιτήσεώς μας.

Σαφέστατες παραβάσεις των όρων λειτουργίας του ελαιοτριβείου, με αποτέλεσμα δυσμενέστατες επιπτώσεις στην δική μας διαβίωση διαπιστώθηκαν πολλές ακόμη (βλ. ενδεικτικώς τις υπ' αριθμ. ...2012 και ...2013 πράξεις Δ/νσης Ανάπτυξης Π.Ε. Εύβοιας", καθώς και "Εν ολίγοις, ο κ. Μ. (όπως προηγουμένως ο πατέρας του) όχι μόνον έχει πετύχει την εγκατάσταση βιοτεχνικής μονάδος σε περιοχή που δεν προορίζεται για τέτοια χρήση, αλλά και προβαίνει σε συστηματική παράβαση των εκάστοτε όρων λειτουργίας της, αδιαφορώντας παντελώς για τις συνέπειες του νόμου και περιφρονώντας προκλητικώς το δικό μας δικαίωμα για ασφαλή και ήσυχη διαβίωση στο σπίτι μας.

Σε αυτόν τον φορέα εκμετάλλευσης, τον κατ' επανάληψιν παρανομούντα, κατά τα ανωτέρω, χορηγεί τώρα εκ νέου με την προσβαλλόμενη πράξη της έγκριση μονάδος παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών η ίδια αρχή που έχει κατ' επανάληψιν διαπιστωθεί την κατά σύστημα παραβατικότητά του, ήτοι η Δ/νση Ανάπτυξης Εύβοιας".

Σύμφωνα με τις παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης οι αναιρεσείοντες καταδικάστηκαν για συκοφαντική δυσφήμηση σε βάρος του εγκαλούντος Κ. Μ. , που έλαβε χώρα με την κατάθεση εκ μέρους τους, στο Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, ειδικής διοικητικής προσφυγής, η άσκηση της οποίας αποτελεί κατά το νόμο (άρθρο 227 παρ.6 Ν. 3852/2010) προϋπόθεση για την άσκηση ένδικων βοηθημάτων, ενώπιον των αρμόδιων διοικητικών δικαστηρίων, στην οποία ανέφεραν τα ανωτέρω, έλαβε δε γνώση των ψευδών και συκοφαντικών περιστατικών, που περιέχονταν στην προσφυγή αυτή, ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, ο οποίος ήταν αρμόδιος να κρίνει αυτή.

Επίσης, κατά τις παραδοχές της προσβαλλομένης, ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας, ενώπιον του οποίου κατατέθηκε η από 30/03/2018 προσφυγή των κατηγορουμένων είναι δημόσιος λειτουργός, πλην όμως ο τελευταίος δεν έλαβε γνώση της προσφυγής κατά την ενάσκηση καθηκόντων του στα πλαίσια πολιτικής, ποινικής ή διοικητικής δίκης, ούτε είχε τη δυνατότητα να ασκήσει ο ίδιος, σε βάρος του εγκαλούντος, μια θεσμοθετημένη δικαιοδοτική διαδικασία, παρά μόνο να διατάξει έλεγχο των καταγγελομένων, προκειμένου να επιβληθούν σε βάρος του εγκαλούντος ή όχι, οι προβλεπόμενες διοικητικές κυρώσεις.

Όμως, σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στις υπό στοιχείο ΙΙ και ΙΙΙ σκέψεις της παρούσας, μετά την ισχύ του ν. 5090/2024, και την τροποποίηση που επήλθε στο άρθρο 363 ΠΚ από την 1-5-2024, η πράξη, για την οποία καταδικάστηκαν οι αναιρεσείοντες, κατέστη ανέγκλητη, καθόσον ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, στα πλαίσια των καθηκόντων του να κρίνει επί της διοικητικής προσφυγής που άσκησαν ενώπιόν του οι κατηγορούμενοι - αναιρεσείοντες, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 30 του ν. 3982/2011, 214 και 227 του ν. 3852/2010 και 24 του πδ. 138/2010, κρίνοντας επί της άνω διοικητικής προσφυγής τους, που είναι υποχρεωτικό στάδιο της διοικητικής δίκης και διαδικασίας και απαραίτητη προϋπόθεση για την άσκηση προσφυγής στα αρμόδια διοικητικά δικαστήρια, ενήργησε ως θεσμικά αρμόδιο όργανο, είχε δικαιοδοσία να κρίνει επί της προσφυγής και για λόγους νομιμότητας να την ακυρώσει, και επομένως λαμβάνοντας γνώση του περιεχομένου της προσφυγής, δεν θεωρείται τρίτος, κατά την έννοια του άρθρου 363 ΠΚ, όπως ισχύει μετά τον ν. 5090/2024.

Με τις παραπάνω παραδοχές, το δικαστήριο της ουσίας εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τις άνω διατάξεις και υπέπεσε στην πλημμέλεια του στοιχείου Ε' της παρ.1 του άρθρου 510 του Κ.Π.Δ.

Περαιτέρω, ενόψει του ότι, κατά τις προαναφερθείσες παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης, ο Συντονιστής Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας- Στερεάς Ελλάδας ήταν ο μόνος αποδέκτης του εγγράφου (της διοικητικής προσφυγής), η πράξη είναι ανέγκλητη. Τούτο προκύπτει αναμφίβολα, από το διατακτικό της προσβαλλομένης απόφασης, όπου ρητά αναφέρεται ότι τα ως άνω ψευδή γεγονότα, που μπορούσαν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη των εγκαλούντων, τα ισχυρίστηκαν με την προσφυγή που κατέθεσαν και το περιεχόμενό της περιήλθε σε γνώση του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, χωρίς περαιτέρω να αναφέρονται άλλα τρίτα πρόσωπα, τα οποία να έλαβαν γνώση των ψευδών γεγονότων.

VΙ. Επομένως, πρέπει να γίνει δεκτός ο πρώτος λόγος της κρινόμενης αναίρεσης, περί εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής των άνω ουσιαστικών ποινικών διατάξεων, ενώ παρέλκει η εξέταση των λοιπών λόγων, ακολούθως δε, να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση και δεδομένου ότι δεν συντρέχει περίπτωση παραπομπής [άρθρο 518 παρ. 1 ΚΠοινΔ], αφού δεν υπάρχει αξιόποινη πράξη, να κηρυχθούν οι κατηγορούμενοι και ήδη αναιρεσείοντες αθώοι της πράξης της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την με αριθμό 194/2025 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Λαμίας.

Κηρύσσει τους κατηγορουμένους αθώους της πράξεως της συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συναυτουργία του ότι : Στη Λαμία, την 02.04.2018, από κοινού και κατόπιν συναπόφασης, με οποιονδήποτε τρόπο ενώπιον τρίτων, ισχυρίστηκαν για άλλον γεγονότα, που μπορούν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψή του, εν γνώσει τους ότι τα γεγονότα αυτά ήταν ψευδή.

Συγκεκριμένα, στον παραπάνω τόπο και χρόνο, οι κατηγορούμενοι επέδωσαν ενώπιον του Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας, την από 30.03.2018 προσφυγή τους για την ακύρωση της υπ' αριθμ. ...2018 πράξης της Διεύθυνσης Ανάπτυξης Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας, κατά το μέρος που εγκρίθηκε η εγκατάσταση μονάδας παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών με κέλυφος του εγκαλούντος Κ.

Μ. , ισχυριζόμενοι ότι, "ακολούθως, με την αριθμ. ...2005 άδεια εγκαταστάσεως, χορηγήθηκε στον νυν φορέα της επίδικης εκμεταλλεύσεως, άδεια εγκαταστάσεως ελαιοτριβείου, υπό τον όρο λήψεως άδειας διαθέσεως των υγρών αποβλήτων πριν την έναρξη του ελαιοτριβείου. Όρο, τον οποίον παραβίασε συστηματικά ο τελευταίος, με αποτέλεσμα να ανασταλεί η άδεια εγκατάστασης και των πράξεων με τις οποίες εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι και η μελέτη υγρών αποβλήτων του ελαιοτριβείου, δυνάμει της .../2006, εκδοθείσης κατ' αποδοχήν αιτήσεώς μας.

Σαφέστατες παραβάσεις των όρων λειτουργίας του ελαιοτριβείου, με αποτέλεσμα δυσμενέστατες επιπτώσεις στην δική μας διαβίωση διαπιστώθηκαν πολλές ακόμη (βλ. ενδεικτικώς τις υπ' αριθμ. ...2012 και ...2013 πράξεις Δ/νσης Ανάπτυξης Π.Ε. Εύβοιας", καθώς και "Εν ολίγοις, ο κ. Μ. (όπως προηγουμένως ο πατέρας του) όχι μόνον έχει πετύχει την εγκατάσταση βιοτεχνικής μονάδος σε περιοχή που δεν προορίζεται για τέτοια χρήση, αλλά και προβαίνει σε συστηματική παράβαση των εκάστοτε όρων λειτουργίας της, αδιαφορώντας παντελώς για τις συνέπειες του νόμου και περιφρονώντας προκλητικώς το δικό μας δικαίωμα για ασφαλή και ήσυχη διαβίωση στο σπίτι μας.

Σε αυτόν τον φορέα εκμετάλλευσης, τον κατ' επανάληψιν παρανομούντα, κατά τα ανωτέρω, χορηγεί τώρα εκ νέου με την προσβαλλόμενη πράξη της έγκριση μονάδος παραγωγής επεξεργασμένων και συντηρημένων καρπών η ίδια αρχή που έχει κατ' επανάληψιν διαπιστωθεί την κατά σύστημα παραβατικότητά του, ήτοι η Δ/νση Ανάπτυξης Εύβοιας".

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Μαρτίου 2026.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 24 Μαρτίου 2026.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ