37/2026 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 37 / 2026 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 37/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' Ποινικό Τμήμα - (Σε Συμβούλιο)

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σταυρούλα Κουσουλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κλεόβουλο-Δημήτριο Κοκκορό, Μαρία Γιαννακοπούλου, Εισηγήτρια, Μαρία Πετσάλη και Παναγιώτη Φιλόπουλο, Αρεοπαγίτες.

Με την παρουσία και της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ελένης Ράϊκου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Α. Μ.

Συνήλθε σε συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 9 Δεκεμβρίου 2025, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, περί κανονισμού αρμοδιότητας δικαστηρίου, με εγκαλούσα την ROLAND BERGER & PARTNERS S.A. Ε.Π.Ε. και εγκαλουμένη την Μ. Ε. του Π., Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών.

Η αίτηση αυτή με ημερομηνία 15/7/2025, που απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό .../2025.

Έπειτα η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ελένη Ράϊκου εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την πρόταση της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Μαρίας Γκανέ με αριθμό πρωτοκόλλου 238/21-10-2025 στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα:

"Εισάγω ενώπιον Σας, κατά το άρθρο 136 παράγραφος 1 εδάφιο β' του νέου Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (Ν.4620/2019), τη με αριθμό ΒΜ Ε2025/2790 ποινική δικογραφία προκαταρκτικής εξέτασης, που υποβλήθηκε με την από 15-7-2025 και αρ. πρωτ. εισερχ. ΑΠ. 5718/23-7-2025 αίτηση του Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών Νικόλαου Μαργαρίτη, με την οποία ζητείται ο κανονισμός αρμοδιότητας κατά παραπομπή της διαλαμβανόμενης υπόθεσης κατά της Εισαγγελικής Λειτουργού Ε. Μ. , Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών και εκθέτω τα εξής:

Κατά τις διατάξεις του άρθρου 135 του νέου Κώδικα Ποινικής Δικονομίας διατάσσεται η παραπομπή από το αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125, δικαστήριο σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές (εκτός από τις άλλες περιπτώσεις) και όταν συντρέχει περίπτωση που αναφέρεται στο άρθρο αυτό (135) με το στοιχείο ε', όταν δηλαδή ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125 δικαστήριο.

Κατά το άρθρο 136 Κ.Ποιν.Δ. την παραπομπή μπορούν να ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ' και δ' του άρθρου 135 Κ.Ποιν.Δ. μόνο ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως ή με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Για την παραπομπή αποφασίζει: α) το Συμβούλιο Εφετών αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο, β) ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε Συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση (εκτός από αυτή που αναφέρεται στο άρθρο 499) και πάντοτε όταν ζητείται η παραπομπή για το λόγο που αναφέρεται στο στοιχείο γ' του άρθρου 135 Κ.Ποιν.Δ.

Εξάλλου κατά το άρθρο 134 Κ.Ποιν.Δ., που έχει εφαρμογή αναλογικά, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ.1 εδάφιο τελευταίο, το δικαστήριο που ορίζεται στο άρθρο 132 γίνεται υποχρεωτικά αρμόδιο και ενεργεί περαιτέρω ως υποκατάστατο του αρχικά αρμοδίου.

Από τις ανωτέρω διατάξεις, σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 122-125, 132, 134 Κ.Ποιν.Δ. προκύπτει ότι ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας έχουν δικαίωμα, αν συντρέχει η ανωτέρω περίπτωση, να ζητήσουν την παραπομπή της υποθέσεως από το κατά τόπο αρμόδιο δικαστήριο σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές, όταν δε γίνει δεκτή η αίτηση αυτή, το δικαστήριο που ορίζεται με τη σχετική απόφαση καθίσταται αρμόδιο υποχρεωτικά και ενεργεί περαιτέρω ως υποκατάστατο του αρχικά αρμοδίου και ότι, πριν ζητηθεί από κάποιον δικαιούμενο η παραπομπή και εκδοθεί η σχετική με αυτή του απόφαση του αρμοδίου συμβουλίου (Εφετών ή του Αρείου Πάγου), δεν παύει, ούτε μεταβάλλεται η κατά τόπο αρμοδιότητα του δικαστηρίου, όπως αυτή καθορίζεται με τις διατάξεις των άρθρων 122-125 Κ.Ποιν.Δ.

Η παραπομπή αυτή της υποθέσεως νοείται όχι μόνο κατά την κύρια διαδικασία (άρθρα 329 επόμενα Κ.Ποιν.Δ.) αλλά και κατά την προδικασία (άρθρα 239 επόμενα Κ.Ποιν.Δ.), συμπεριλαμβανομένου του σταδίου της άσκησης ποινικής δίωξης (άρθρο 43 Κ.Ποιν.Δ.) και του σταδίου της διενέργειας προκαταρκτικής εξέτασης (άρθρα 243 επόμενα Κ.Ποιν.Δ), αφού και γι' αυτά συντρέχει ο ίδιος δικαιολογητικός λόγος, ότι δηλαδή εξασφαλίζεται η απόλυτη ανεξαρτησία της κρίσεως του δικαστικού λειτουργού και αποκλείεται κάθε υπόνοια μεροληψίας εξαιτίας της συνυπηρέτησης στο ίδιο δικαστήριο (ΑΠ 377/2022, ΑΠ 287/2022, ΑΠ 429/2021, ΑΠ 2050/2019, ΑΠ 1884/2019)

Επιπλέον, από τις ίδιες διατάξεις προκύπτει ότι για να γίνει δεκτή η αίτηση παραπομπής για το λόγο που αναφέρεται στο άρθρο 135 στοιχείο ε' Κ.Ποιν.Δ. πρέπει ο δικαστικός λειτουργός (από το βαθμό του παρέδρου σε Πρωτοδικείο ή Εισαγγελία και άνω) να έχει την ιδιότητα του εγκαλούντος ή του ζημιωμένου ή του κατηγορουμένου και να υπηρετεί στο αρμόδιο κατά τόπο δικαστήριο και ότι αν ο δικαστικός αυτός λειτουργός έπαυσε ήδη για οποιοδήποτε λόγο (αποχωρήσεως από την υπηρεσία, μεταθέσεως κ.λ.π.) να υπηρετεί στο αρμόδιο κατά τόπο δικαστήριο ή αν δε φέρει την ιδιότητα του εγκαλούντος ή του ζημιωμένου ή του κατηγορουμένου δεν διατάσσεται η ζητούμενη παραπομπή αλλά απορρίπτεται η σχετική αίτηση (ΑΠ 287/2023, ΑΠ 610/2022, ΑΠ 466/2022).

Στην προκειμένη περίπτωση, σχηματίστηκε η με αριθμό ΒΜ : Ε2025/2790 με αφορμή την από 8-5-2025 (ημερομηνία κατάθεσης), για σύσταση, διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης, απάτη, κατά συναυτουργία, με περιουσιακό όφελος που υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, εκβίαση, τετελεσμένη και σε απόπειρα, με περιουσιακό όφελος που υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, παράβαση καθήκοντος και ψευδή καταμήνυση (άρθρα 187,386,385,259,229 ΠΚ).

Με το ως άνω σχετικό έγγραφό του ο Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών Νικόλαος Μαργαρίτης, αιτείται τον κανονισμό αρμοδιότητας, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 135 εδ. ε' Κ.Π.Δ. και 136 παρ. 1 περ. β' Κ.Π.Δ. καθόσον η μηνυόμενη υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών και έχει το βαθμό της Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών.

Επειδή, όπως προκύπτει από το με ημερομηνία 15-7-2025 και αρ. πρωτ. Δ.Υ έγγραφο του Διευθύνοντος την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών η Ε. Μ. υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών.

Συνεπώς, σύμφωνα με τις προαναφερθείσες διατάξεις που θεσπίστηκαν για να εξασφαλίσουν την απόλυτη ανεξαρτησία της κρίσης των δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών και τον αποκλεισμό κάθε υπόνοιας για μεροληψία τους (ΑΠ 429/2021, ΑΠ 1884/2019, ΑΠ 1154/2019, ΑΠ 999/2019) δεδομένου ότι η κατά τα άνω μηνυόμενη Ε. Μ. υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, νόμιμος παρίσταται λόγος κανονισμού αρμοδιότητας κατά παραπομπή, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 136 παρ.1 β' και 135 παρ.1 εδ. ε' Κ.Ποιν.Δ., επιλαμβανομένου του Αρείου Πάγου σε Συμβούλιο, ώστε να παραπεμφθεί η επίδικη υπόθεση από τις κατά τόπο αρμόδιες δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών στις αντίστοιχες αρμόδιες να επιληφθούν της υπόθεσης δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Πειραιώς για να κρίνουν στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων τους για τη δικαστική περαίωση αυτής.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΠΡΟΤΕΙΝΩ :

Να παραπεμφθεί η υπόθεση που αναφέρεται στην από 15-7-2025 και αρ. πρωτ. εισερχ. Α.Π. 5718/23-7-2025 αίτηση του Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών Νικολάου Μαργαρίτη, με την οποία ζητείται ο κανονισμός αρμοδιότητας κατά παραπομπή της διαλαμβανόμενης υπόθεσης κατά της Εισαγγελικής Λειτουργού Ε. Μ., Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών και αφορά τη με αριθμό ΒΜ Ε2025/2790 δικογραφία, με αφορμή την από 8-5-2025 (ημερομηνία κατάθεσης) μηνυτήρια αναφορά του Σταύρου Παπασταύρου σε βάρος, μεταξύ άλλων και της ανωτέρω Εισαγγελικής Λειτουργού Ε. Μ., η οποία υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, από τις αρμόδιες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών στις αντίστοιχες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και του Εφετείου Πειραιώς.

Η ΑΝΤΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ ΜΑΡΙΑ Α. ΓΚΑΝΕ".

Αφού άκουσε την Αντεισαγγελέα, που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Εισάγεται, σύμφωνα με τα άρθρα 135 στοιχ. ε', 136 παρ.1 ΚΠΔ, η από 15.7.2025 και με αρ. πρωτ. ΕισΑΠ 5718/23.7.2025 αίτηση του Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών για κανονισμό αρμοδιότητας κατά παραπομπή.

Κατά το άρθρο 135 στοιχ. ε' ΚΠΔ, όταν ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125 δικαστήριο, διατάσσεται η παραπομπή της υπόθεσης σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές δικαστήριο. Σκοπός της διάταξης αυτής, είναι η εξασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας της κρίσης του δικαστικού λειτουργού και ο αποκλεισμός κάθε υπόνοιας για μεροληψία του, οφειλόμενης στο γεγονός ότι ο παθών ή ο κατηγορούμενος δικαστικός λειτουργός υπηρετεί στο ίδιο δικαστήριο. Η παραπομπή αυτή σε άλλο δικαστήριο γίνεται, όχι μόνο στο στάδιο της κύριας διαδικασίας, αλλά και κατά την προδικασία, που περιλαμβάνει, τόσο την προκαταρκτική εξέταση, όσο και την άσκηση της ποινική δίωξης, διότι και στις περιπτώσεις αυτές συντρέχει ο ίδιος δικαιολογητικός λόγος.

Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ.1 ΚΠΔ, "την παραπομπή μπορούν να τη ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ' και δ' του άρθρου 135 μόνο ο εισαγγελέας του αρμόδιου δικαστηρίου ή του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως ή με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης. Για την παραπομπή αποφασίζει: α) το συμβούλιο εφετών, αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο, β) ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση (εκτός από αυτή που αναφέρεται στο άρθρο 499)....". Από τις τελευταίες αυτές διατάξεις συνάγεται ότι αρμόδιο για να αποφασίσει την παραπομπή δικαστήριο είναι ο Άρειος Πάγος [σε συμβούλιο], όταν δεν υπάρχει αρμοδιότητα του Συμβουλίου Εφετών, όπως επί παραπομπής από ένα Εφετείο σε άλλο, ή όταν στην περιφέρεια ενός Εφετείου υπάρχει ένα Πρωτοδικείο (ΑΠ 775/2024, ΑΠ 478/2022, 1040/2020, 519/2020 και 544/2019).

Στην προκείμενη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Κατόπιν υποβολής της από 8.5.2025 μηνυτήριας αναφοράς της εταιρείας με την επωνυμία "ROLAND BERGER and PARTNERS S.A. Ε.Π.Ε." με έδρα την Αθήνα, οδός ..., σε βάρος, μεταξύ άλλων, και της εγκαλούμενης Ε. Μ., Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών, για τις αξιόποινες πράξεις της σύστασης και διεύθυνσης εγκληματικής οργάνωσης, απάτης κατά συναυτουργία, με περιουσιακό όφελος που υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, εκβίασης τετελεσμένης και σε απόπειρα, με περιουσιακό όφελος που υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, παράβασης καθήκοντος και ψευδούς καταμήνυσης σχηματίστηκε η υπό στοιχεία ΑΒΜ : E2025/2790 ποινική δικογραφία. Η ως άνω εγκαλούμενη τυγχάνει εν ενεργεία Εισαγγελική Λειτουργός (Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών) και σήμερα υπηρετεί στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, όπως προκύπτει από το με ημερομηνία 15.7.2025 έγγραφο του Διευθύνοντος την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, συντρέχει νόμιμη περίπτωση κανονισμού αρμοδιότητας κατά παραπομπή από τον Άρειο Πάγο, και πρέπει η κρινόμενη αίτηση να γίνει δεκτή και να οριστούν ως αρμόδιες για να επιληφθούν της παραπάνω ποινικής δικογραφίας κατά της Ε. Μ. Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, οι Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιά, και αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, οι αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Εφετείου Πειραιά.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπό στοιχ. ΑΒΜ : E2025/2790 ποινική δικογραφία, που αφορά την από 8.5.2025 μηνυτήρια αναφορά της εταιρείας με την επωνυμία "ROLAND BERGER and PARTNERS S.A. Ε.Π.Ε." με έδρα την Αθήνα, οδός ..., σε βάρος της εγκαλούμενης Ε. Μ. Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, από τις αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιά, και αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις αρμόδιες Εισαγγελικές και Δικαστικές αρχές του Εφετείου Πειραιά.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 13 Ιανουαρίου 2026.

Εκδόθηκε στην Αθήνα στις 15 Ιανουαρίου 2026.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ