378/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 378 / 2008 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 378/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1 ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές : Δημήτριο Λοβέρδο, Αντιπρόεδρο, Βασίλειο Ρήγα, Δημήτριο Δαλιάνη, Ιωάννη-Σπυρίδωνα Τέντε και Νικόλαο Λεοντή, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 5 Νοεμβρίου 2007, με την παρουσία και της Γραμματέως Σουζάνας Κουφιάδου, για να δικάσει μεταξύ :

Των αναιρεσειόντων - αναιρεσιβλήτων : α) ......., η οποία παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ζαχαρία Σαλούστρο, β)........, την οποία εκπροσώπησε ο ως άνω πληρεξούσιος δικηγόρος, Των αναιρεσειόντων : γ) Χ3, ο οποίος δεν εμφανίσθηκε ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο και δ) ........., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ζαχαρία Σαλούστρο.

Της αναιρεσιβλήτου - αναιρεσείουσας : α) Της Ανώνυμης Ναυτιλιακής Εταιρείας με την επωνυμία "ΕΛΛΑΣ ΦΛΑΪΝΓΚ ΝΤΟΛΦΙΝΣ" (HELLAS FLYING DOLPHINS) (και πρώην MINOAN FLYING DOLPHINS) A.N.E, που εδρεύει στον Πειραιά και εκπροσωπείται νόμιμα, την οποία εκπροσώπησε ο πληρεξούσιος δικηγόρος της Ευάγγελος Τσουρούλης, Του αναιρεσιβλήτου : β) .........., τον οποίο εκπροσώπησε ο πληρεξούσιος δικηγόρος του Γεώργιος Αλμπούρας.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20.9.2002 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 911/2004 οριστική του ίδιου δικαστηρίου και 1116/2005 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 17.1.2007 αίτησή τους καθώς και η αναιρεσείουσα με την από 02.02.2007 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση των αιτήσεων αυτών, που εκφωνήθηκαν από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Λεοντής ανέγνωσε την από 15.3.2007 έκθεσή της κωλυόμενης να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού Αρεοπαγίτη Ελένης Παναγιωτάκη καθώς και την από 22.10.2007 έκθεσή του με τις οποίες εισηγήθηκε την απόρριψη των υπό κρίση αιτήσεων αναιρέσεως. Οι πληρεξούσιοι των αναιρεσειόντων ζήτησαν την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή τους και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 575 ΚΠολΔ, με αίτηση του εισαγγελέα, του εισηγητή ή κάποιου από τους διαδίκους ή και αυτεπαγγέλτως το δικαστήριο μπορεί να αναβάλει τη συζήτηση της υποθέσεως μία μόνο φορά σε μεταγενέστερη δικάσιμο, που ορίζεται αμέσως με επισημείωση στο πινάκιο. Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 226 παρ. 4 εδ.

β' και γ' ΚΠολΔ, με τις οποίες ορίζεται ότι αν η συζήτηση αναβληθεί, ο γραμματέας οφείλει αμέσως μετά το τέλος της συνεδριάσεως να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίστηκε (εδ. β) και ότι κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υποθέσεως στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση των διαδίκων (εδ.

γ'). Περαιτέρω, κατά το άρθρο 568 παρ. 4 ΚΠολΔ, αν ο αναιρεσείων επισπεύσει τη συζήτηση η κλήση συντάσσεται κάτω από το αντίγραφο του δικογράφου που έχει κατατεθεί και επιδίδεται με επιμέλειά του στους αντιδίκους τουλάχιστον εξήντα ημέρες πριν από τη δικάσιμο, αν όλοι οι διάδικοι που καλούνται διαμένουν στην Ελλάδα.

Τέλος, το άρθρο 576 ΚΠολΔ ορίζει, στην παρ. 1 ότι αν ο διάδικος που επισπεύδει τη συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί άλλά δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο 'Αρειος Πάγος συζητεί την υπόθεση σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι, στην παρ. 2 ότι αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο 'Αρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, αν δε η κλήση για τη συζήτηση δεν επιδόθηκε καθόλου ή δεν επιδόθηκε νόμιμα ή εμπρόθεσμα, ο 'Αρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση και τέλος στην παρ. 3 ότι αν μετέχουν περισσότεροι στη δίκη για την αναίρεση και δεν κλητεύθηκε κάποιος από αυτούς, η συζήτηση κηρύσσεται απαράδεκτη για όλους.

Από τον συνδυασμό των εν λόγω διατάξεων προκύπτει, ότι αν η συζήτηση της αιτήσεως αναιρέσεως αναβλήθηκε με επισημείωση στο πινάκιο, είναι δε απών, κατά τη νέα μετ' αναβολή δικάσιμο, κάποιος από τους διαδίκους, ο 'Αρειος Πάγος ερευνά αυτεπαγγέλτως αν ο απών διάδικος είχε επισπεύσει την αρχική συζήτηση ή είχε κλητευθεί σ' αυτή νόμιμα και εμπρόθεσμα, μόνο δε αν συντρέχει η μία ή η άλλη από τις προϋποθέσεις αυτές, είναι περιττή νέα κλήτευση του απόντος κατά τη νέα μετ' αναβολή δικάσιμο.

Αν δεν αποδεικνύεται η συνδρομή της μιάς ή της άλλης από τις προϋποθέσεις αυτές και ο απών διάδικος δεν έχει κλητευθεί νόμίμα στη μετ' αναβολή δικάσιμο, ο 'Αρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση όχι μόνο γι' αυτόν, αλλά για όλους τους διαδίκους. Εξάλλου, κατά το άρθρο 94 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ, στα πολιτικά δικαστήρια οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο.

Κατά το άρθρο 96 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, η πληρεξουσιότητα δίνεται είτε με συμβολαιογραφική πράξη, είτε με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή την έκθεση. Η πληρεξουσιότητα μπορεί να αφορά ορισμένες ή όλες τις δίκες εκείνου που την παρέχει και στο πληρεξούσιο πρέπει να αναγράφονται τα ονόματα των πληρεξουσίων.

Κατά το άρθρο 104 ΚΠολΔ, για τις προπαρασκευαστικές πράξεις και τις κλήσεις έως τη συζήτηση στο ακροατήριο θεωρείται ότι υπάρχει πληρεξουσιότητα, ενώ για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα και αν αυτή δεν υπάρχει κηρύσσονται άκυρες όλες οι πράξεις, ακόμη και εκείνες που είχαν γίνει προηγουμένως.

Το δικαστήριο εξετάζει αυτεπαγγέλτως, σε κάθε στάση της δίκης, την έλλειψη πληρεξουσιότητας, καθώς και την υπέρβασή της. Από τις διατάξεις αυτές, σε συνδυασμό με εκείνες του άρθρου 576 παρ. παρ. 1, 3 ΚΠολΔ, συνάγεται ότι (α) στην περίπτωση που η επίσπευση της συζητήσεως είχε γίνει από τον απολειπόμενο διάδικο, από κοινού με άλλους που εμφανίσθηκαν, αυτή δεν είναι έγκυρη ως προς αυτόν (απολειπόμενο), εάν κατά τη γενόμενης αυτεπαγγέλτως προς τούτο από το δικαστήριο έρευνα διαπιστώνεται έλλειψη πληρεξουσιότητας από τον τελευταίο προς τον δικηγόρο, που και για λογαριασμό του επέσπευσε τη συζήτηση, (β) στην περίπτωση που ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος που επισπεύδει τη συζήτηση εμφανίζεται στο ακροατήριο κατά τη συζήτηση της υποθέσεως, αλλά δεν αποδεικνύει την ύπαρξη ρητής πληρεξουσιότητας, την οποία πλέον αυτεπαγγέλτως εξετάζει το δικαστήριο, ο αναιρεσείων θεωρείται ότι δεν παρίσταται και κηρύσσεται άκυρη η κλήση, με βάση την οποία αυτός εμφανίζεται ότι επισπεύδει με περαιτέρω αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η εφαρμογή της παραπάνω αναφερομένης διατάξεως του άρθρου 576 παρ. 1 ΚΠολΔ, σύμφωνα με την οποία, όπως προαναφέρθηκε, ο 'Αρειος Πάγος συζητά την υπόθεση σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι και (γ) εφόσον οι αναιρεσείοντες είναι περισσότεροι και ο δικηγόρος που επισπεύδει τη συζήτηση και εμφανίζεται γι' αυτούς δεν έχει την πληρεξουσιότητα μερικών ή και ενός έστω από τους αναιρεσείοντες που επέσπευσαν τη συζήτηση, είτε αυτοί παρίστανται είτε δεν παρίστανται κατ' αυτήν, αυτή κηρύσσεται απαράδεκτη ως προς όλους, αν οι αναιρεσείοντες αυτοί δεν έχουν κλητευθεί από τον αντίδικό τους ή από τους επισπεύδοντες τη συζήτηση ομοδίκους τους.

Τέλος, σύμφωνα με το άρθρο 246 ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική διαδικασία (ΚΠολΔ 573 παρ. 1) το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης μπορεί αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει την ένωση και συνεκδίκαση περισσοτέρων ενώπιόν του δικών ανάμεσα στους ίδιους ή διαφορετικούς διαδίκους, αν υπάγονται στην ίδια διαδικασία και κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης ή επέρχεται μείωση των εξόδων.

Κατά την αληθή έννοια της διατάξεως αυτής, η συνεκδίκαση μπορεί να διαταχθεί και όταν η συνεκδικαστέα υπόθεση πρόκειται να συζητηθεί σε άλλη προσεχή δικάσιμο. Στην περίπτωση αυτή η πρώτη δίκη αναβάλλεται, προκειμένου να συνεκδικασθεί με τη δεύτερη. Στο Δικαστήριο αυτό εκκρεμούν οι με αύξοντα αριθμό καταθέσεως Α. 11/19-1-2007 και Β. 19/5-2-2007 αιτήσεις αναιρέσεως, με τις οποίες προσβάλλεται η αυτή, με αριθμό 1116/2005, απόφαση του Εφετείου Πειραιώς, που προφανές είναι ότι πρέπει να ενωθούν.

Αμφότεροι οι με στοιχ. Α και Β χαρακτηριζόμενες υποθέσεις συζητήθηκαν με (συν)εκφώνησή τους από τη σειρά του οικείου πινακίου κατά τη σημειούμενη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο (5-11-2007), κατά την οποία ο τρίτος των αναιρεσειόντων (Χ3) στη με στοιχ. Α αίτηση αναιρέσεως δεν εμφανίσθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, ούτε εκπροσωπήθηκε με δήλωση πληρεξουσίου τους δικηγόρου κατά τα άρθρα 573 παρ. 1, 242 αρ. 2 ΚΠολΔ.

Προέχει επομένως να ερευνηθεί, με βάση τα υπάρχοντα στην διάθεση του Δικαστηρίου διαδικαστικά έγγραφα, αν ο εν λόγω αναιρεσείων έχει νομότυπα και εμπρόθεσμα κλητευθεί από τους αναιρεσίβλητους ή τους ομοδίκους του αναιρεσείοντες. Ειδικότερα, με επίσπευση των αναιρεσειόντων η συζήτηση της με στοιχ. Α αιτήσεως αναιρέσεως προσδιορίσθηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 26-3-2007 κατά την οποία αναβλήθηκε για τη σημειούμενη στην αρχή της παρούσης (5-11-2007), στην οποία είχε προσδιορισθεί για να συζητηθεί η με στοιχ.

Β αίτηση αναιρέσεως, προφανώς για να συνεκδικασθεί μετ' αυτής. Κατά την αρχικώς προσδιορισθείσα δικάσιμο (26-3-2007) ο εν λόγω αναιρεσείων φέρεται να παρίσταται κατά τη σχετική εγγραφή στο οικείο πινάκιο, δια πληρεξουσίου δικηγόρου του, χωρίς να αποδεικνύεται η ύπαρξη προς αυτόν πληρεξουσιότητας ή κλήτευση του αναιρεσείοντος από τους αναιρεσίβλητους ή τους ομοδίκους του συναναιρεσείοντες, με άμεση δικονομική συνέπεια το απαράδεκτο της συζητήσεως της με στοιχ.

Α αιτήσεως αναιρέσεως για όλους στο εν λόγω δικόγραφο διαδίκους. Παράλληλα, προφανές είναι ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 246 ΚΠολΔ, με την έννοια της διευκολύνσεως της διεξαγωγής της δίκης και της αποτροπής του ενδεχόμενου εκδόσεως αντιφατικών αποφάσεων, που δικαιολογούν, με βάση την παρεχόμενη από το εν λόγω άρθρο δικονομική ευχέρεια, τη συνεκδίκαση των με στοιχ.

Α και Β αιτήσεων αναιρέσεως, με πραγμάτωση του δικονομικού αυτού σκοπού την αναβολή της εκδόσεως της οριστικής αποφάσεως επί της με στοιχ. Β αιτήσεως αναιρέσεως, προκειμένου να συνεκδικασθούν και κατά την ορισθησομένη προς συζήτησή τους προσεχή δικάσιμο.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Ενώνει τις χαρακτηριζόμενες στο σκεπτικό με στοιχ. Α και Β αιτήσεις αναιρέσεως.

Α.

Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της 11/19-1-2007 αιτήσεως αναιρέσεως.

Β.

Αναβάλλει την έκδοση της οριστικής του αποφάσεως επί της 19/5-2-2007 αιτήσεως αναιρέσεως κατά της αυτής, 1116/2005, αποφάσεως του Εφετείου Πειραιώς, προκειμένου να συνεκδικασθούν κατά την ορισθησομένη προς συζήτησή τους προσεχή δικάσιμο.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 10 Δεκεμβρίου 2007. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Μαρτίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ