377/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 377 / 2007 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 377/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Αχιλλέα Νταφούλη, Ελένη Μαραμαθά, Πλαστήρα Αναστασάκη και Δημήτριο Πατινίδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 3 Νοεμβρίου 2006, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ....., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αθανάσιο Παπαθανάση, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: ...., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Θεόδωρο Χρονόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30 Ιουνίου 2004 αίτηση του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κεφαλληνίας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 377/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 149/2006 οριστική του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 20 Απριλίου 2006 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Πατινίδης, ανέγνωσε την από 25 Οκτωβρίου 2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι.Κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθμ. 19 του ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως για έλλειψη νόμιμης βάσης της αποφάσεως ιδρύεται, όταν δεν προκύπτουν σαφώς από το αιτιολογικό της τα περιστατικά τα αναγκαία για την κρίση στη συγκεκριμένη περίπτωση ως προς τη συνδρομή των όρων και προϋποθέσεων της διατάξεως που εφαρμόσθηκε ή για τη μη συνδρομή που αποκλείει την εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση έχει ελλιπείς ή αντιφατικές αιτιολογίες στο νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, τα οποία έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. 'Ελλειψη δε ή ανεπάρκεια ή αντιφατικότητα της αιτιολογίας, κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, υπάρχει, όταν στο αιτιολογικό, που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν αναφέρονται διόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης και έτσι δεν μπορεί να ελεγχθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε (Ολ.ΑΠ 26/2004).

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο Πατρών, με την 149/2006 προσβαλλόμενη απόφασή του, δικάζοντας επί εφέσεως του αναιρεσιβλήτου κατά της 377/2005 οριστικής αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κεφαλληνίας, που εκδόθηκε κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας επί αιτήσεως αυτού για διορισμό του προτεινόμενου προσώπου ως εκκαθαριστή της, κατόπιν καταγγελίας του, λυθείσας αφανούς εμπορικής εταιρείας, ανελέγκτως δέχθηκε τα ακόλουθα: "Ο αιτών και ήδη εκκαλών (αναιρεσίβλητος) είναι μόνιμος κάτοικος Πατρών, ασκεί εμπορική δραστηριότητας και ειδικότερα επιχείρηση οπωροπωλείου, διατηρεί δε προς τούτο σχετικό κατάστημα στην περιοχή ....

της ίδιας πόλης. Ο εφεσίβλητος είναι κάτοικος ..., κουμπάρος του αιτούντος, έχει ασχοληθεί στο παρελθόν με διάφορες εμπορικές δραστηριότητες, οι οποίες του δημιούργησαν χρέη, διαθέτει δε άδεια πωλητή οπωροκηπευτικών για τις λαϊκές αγορές στο Νομό Κεφαλληνίας. Τον Ιούνιο του 2003 οι προαναφερόμενοι, που διατηρούσαν μεταξύ τους καλές σχέσεις και με πρωτοβουλία του εφεσίβλητου, προέβησαν σε άτυπη σύσταση αφανούς εταιρείας με σκοπό την επιχείρηση οπωροπωλείου στην περιοχή ....

Κεφαλληνίας. Ειδικότερα συμφώνησαν ότι ο αιτών θα είναι ο εμφανής εταίρος, που θα ασκούσε, δηλαδή, ατομικά στο δικό του όνομα την προαναφερόμενη εμπορική δραστηριότητα, που αποτελεί τον εταιρικό σκοπό και ο εφεσίβλητος θα ήταν ο αφανής εταίρος, θα συμμετείχαν κατά ποσοστό 50% ο καθένας στα κέρδη και τις ζημίες της, διαχειριστής ορίσθηκε ο τελευταίος, καθώς και ότι σε περίπτωση λύσης της εταιρείας θα πραγματοποιούσαν εκκαθάριση και οι δύο.

Ο εφεσίβλητος δεν μπορούσε να είναι εμφανής εταίρος, καθόσον η συμμετοχή του στην εταιρεία μα την ιδιότητα αυτή, θα είχε ως συνέπεια την απώλεια της παραπάνω αδείας, που διέθετε για την πώληση προϊόντων στις λαϊκές αγορές. Για την πραγμάτωση του εταιρικού σκοπού διέθεσαν ο καθένας το ποσό των 30.000 ευρώ, αγόρασαν με τα χρήματα αυτά δύο αυτοκίνητα, ένα ψυγείο και ένα μικρό φορτηγό , οι σχετικές άδειες των οποίων εκδόθηκαν στο όνομα του αιτούντος.

Ο εφεσίβλητος, του οποίου η οικονομική κατάσταση ήταν λίαν δυσχερής, ανεύρε το παραπάνω ποσό από δάνειο που του χορήγησε ο πατέρας του. Ακολούθως οι διάδικοι μίσθωσαν ένα κατάστημα στην παραπάνω περιοχή από τον εκμισθωτή...., στο σχετικό δε μισθωτήριο-συμφωνητικό αναφέρεται ως μισθωτής ο αιτών. Ο εφεσίβλητος στα πλαίσια της διαχείρισης αυτής και της ιδιότητάς του ως διαχειριστή κατέγραψε καθημερινά σε αν τετράδιο τις εισπράξεις και τα έξοδα από τη λειτουργία του καταστήματος από το χρόνο έναρξης αυτής μέχρι και το Μάρτιο του 2004.

Ακολούθως οι σχέσεις των εταίρων διαταράχτηκαν από την άρνηση του εφεσίβλητου να ενημερώσει τον αιτούντα για την πορεία της επιχείρησης τους. 'Ετσι ο τελευταίος την 27-4-2004 επέδωσε στον εφεσίβλητο εξώδικη δήλωση με καταγγελία της ίδιας εταιρείας, η οποία κατ΄αυτόν τον τρόπο λύθηκε. 'Όπως ήδη έχει αναφερθεί, οι διάδικοι είχαν συμφωνήσει να γίνει εκκαθάριση κατά τη λύση της εταιρείας και είχαν ορισθεί συνεκκαθαριστές.

Πλην, όμως, αποδείχθηκε ότι αρνείται ο εφεσίβλητος να συνεργασθεί με τον αιτούντα και συνεπώς συντρέχει σπουδαίος λόγος για την αντικατάστασή τους. Δεν αποδείχθηκε ο ισχυρισμός του εφεσίβλητου, ότι ουδέποτε συστήθηκε αφανής εταιρεία μεταξύ τους, αλλά η σχέση που τους συνέδεε ήταν η σύμβαση εξαρτημένης εργασίας, στην οποία αυτός συμβλήθηκε ως μισθωτός-εργαζόμενος και ο αιτών ως εργοδότης και τούτο συνέβη για το λόγο ότι ο πατέρας του δάνεισε τον τελευταίο (αιτούντα) άτοκα το ποσό των 30.000 ευρώ, προκειμένου να ασκήσει την προαναφερόμενη εμπορική δραστηριότητα στα ...

Κεφαλληνίας και ότι το δάνειο δόθηκε με αντίστοιχη υποχρέωση του αιτούντα να προσλάβει τον εφεσίβλητο, ως εργαζόμενο με μηνιαίες αποδοχές 1500 ευρώ". με τον πρώτο λόγο αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ.19 ΚΠολΔ ο αναιρεσείων (εφεσίβλητος) προβάλλει την αιτίαση ότι η προσβαλλόμενη απόφαση διέλαβε αντιφατικές αιτιολογίες σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και ειδικότερα περί του αμφισβητούμενου ζητήματος αν οι διάδικοι συνομολόγησαν την μεταξύ τους σύσταση αφανούς εταιρείας που αποτελεί προϋπόθεση για τον, σε περίπτωση λύσεως αυτής, διορισμό από το δικαστήριο, εκκαθαριστή.

Ειδικότερα, κατά τον λόγο αυτόν αναίρεσης υπάρχει αντίφαση στις αιτιολογίες της προσβαλλόμενης απόφασης, καθόσον αφού διέλαβε ότι "Τον Ιούνιο του 2003, οι προαναφερόμενοι ... με πρωτοβουλία του εφεσίβλητου, προέβησαν σε άτυπη σύσταση αφανούς εταιρείας... Ειδικότερα συμφώνησαν ότι ο αιτών θα είναι ο εμφανής εταίρος...

και ο εφεσίβηλτος θα ήταν ο αφανής εταίρος, θα συμμετείχαν κατά ποσοστό 50% ο καθένας στα κέρδη και τις ζημίες της, διαχειριστής ορίσθηκε ο τελευταίος, καθώς και σε περίπτωση λύσης της εταιρείας θα πραγματοποιούσαν εκκαθάριση και οι δύο... Για την πραγμάτωση του εταιρικού σκοπού διέθεσαν ο καθένας το ποσό των 30.000 ευρώ, αγόρασαν με τα χρήματα αυτά δύο αυτοκίνητα...

οι σχετικές άδειες κυκλοφορίας των οποίων εκδόθηκαν στο όνομα του αιτούντος", ακολούθως αντιφατικώς δέχθηκε ότι "και τούτο συνέβη για το λόγο ότι ο πατέρας του δάνεισε στον τελευταίο (αιτούντα) άτοκα το ποσό των 30.000 ευρώ, προκειμένου να ασκήσει την προαναφερόμενη εμπορική δραστηριότητα στα ... Κεφαλληνίας και ότι το δάνειο δόθηκε με αντίστοιχη υποχρέωση του αιτούντα να προσλάβει τον εφεσίβλητο ως εργαζόμενο με μηνιαίες αποδοχές 1500 ευρώ.." 'Όπως όμως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το εφετείο διέλαβε σ'αυτή ότι "Δεν αποδείχθηκε ο ισχυρισμός του εφεσίβλητου ότι ουδέποτε συστήθηκε αφανής εταιρείας μεταξύ τους αλλά η σχέση που τους συνέδεε ήταν η σύμβαση εξαρτημένης εργασίας...

και τούτο συνέβη για το λόγο ότι ο πατέρας του δάνεισε στον τελευταίο (αιτούντα) άτοκα το ποσό των 30.000 ευρώ και ότι το δάνειο δόθηκε με αντίστοιχη υποχρέωση του αιτούντα να προσλάβει τον εφεσίβλητο ως εργαζόμενο με μηνιαίες αποδοχές 1500 ευρώ". με το λόγο αναίρεσης, δηλαδή, και με την παράλειψη της φράσεως "Δεν αποδείχθηκε" εσφαλμένα εκλαμβάνεται ότι "τούτο συνέβη για το λόγο ότι ο πατέρας του δάνεισε τον τελευταίο (αιτούντα) άτοκα το ποσό των 30.000 ευρώ κλπ.", πράγμα που όπως αναφέρθηκε, δεν δέχεται η προσβαλλόμενη απόφαση από τις παραδοχές της οποίας σαφώς προκύπτει ότι συστήθηκε η πιο πάνω αφανής εταιρεία, μεταξύ των διαδίκων.

Επομένως ο λόγος αυτός αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.

ΙΙ. Ο από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμ.10 ΚΠολΔ, όπως ισχύει μετά το άρθρο 17 παράγρ. 2 ν.2915/2001, προβλεπόμενος λόγος αναίρεσης, δεν ιδρύεται, όπου κατά νόμο το δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να διατάξει τη διεξαγωγή αποδείξεων. Τέτοια υποχρέωση το δικαστήριο δεν έχει στις υποθέσεις που δικάζονται κατά τη διάρκεια της εκούσιας δικαιοδοσίας (άρθρο 740 επόμ. ΚΠολΔ), κατά το άρθρο 759 παράγρ. 4 ΚΠολΔ). Στις υποθέσεις αυτές οι διάδικοι προσάγουν κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο όλα τα αποδεικτικά μέσα τα οποία θα χρησιμοποιήσουν για να αποδείξουν τους ισχυρισμούς τους. Επομένως ο δεύτερος λόγος αναίρεσης, με τον οποίο, με την επίκληση της πλημμέλειας του άρθρου 559 αριθμ.10 ΚΠολΔ, αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση ότι παρά το νόμο δεν διέταξε απόδειξη περί της δυνατότητας του εφεσίβλητου να αποκτήσει την ιδιότητα του εταίρου αφανούς εταιρείας, είναι απορριπτέος, προεχόντως, ως απαράδεκτος για τον λόγο αυτόν. Ακολούθως τούτων η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων, λόγω της ήττας του, να πληρώσει στον αναιρεσίβλητο, που παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, τα δικαστικά έξοδα της δίκης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20-4-2006 αίτηση του ....για αναίρεση της 149/2006 αποφάσεως του Εφετείου Πατρών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων εκατό εβδομήντα (1170) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 29 Νοεμβρίου 2006.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στις 23 Φεβρουαρίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ