374/2015 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 374 / 2015 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 374/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Σίδερη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Νικόλαο Μπιχάκη, Ερωτόκριτο Καλούδη, Αργύριο Σταυράκη και Ελένη Διονυσοπούλου, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 4 Φεβρουαρίου 2015, με την παρουσία και της γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειουσών: 1)Α. συζ. Ι. Τ., θυγατέρας Β. Κ., κατοίκου ..., και 2)Σ. συζ. Ν. Χ., θυγ. Β. Κ., κατοίκου .... Η 1η παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αναστάσιο Κουμουτσάρη και η 2η εκπροσωπήθηκε από την οριστική δικαστική συμπαραστάτριά της (και αιτούσα την επαναφορά των πραγμάτων στην προτέρα κατάσταση) Α. θυγ. Ν. Χ., συζ. Ι. Τ., η οποία παραστάθηκε με τον ίδιο ως άνω πληρεξούσιο δικηγόρο.

Της αναιρεσίβλητης: Α. χήρας Χ. Κ., το γένος Α. Ρ., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Αγγελάκο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26/5/1993 αγωγή των ήδη αναιρεσειουσών, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 31699/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 903/2012 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείουσες με την από 15/12/2012 αίτησή τους και η δικαστική συμπαραστάτρια την επαναφορά των πραγμάτων στην προτέρα κατάσταση με την από 4/11/2013 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ερωτόκριτος Καλούδης, ανέγνωσε την από 6/11/2013 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειουσών ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη του.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Η Α. θυγ. Ν. και Σ. Χ., με την ιδιότητά της ως οριστικής δικαστικής συμπαραστάτιδας της δεύτερης αναιρεσείουσας (Σ. συζ. Ν. Χ., το γένος Β. Κ.), δυνάμει της 3204/2014 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, νόμιμα, κατά την ΚΠολΔ 290, επαναλαμβάνει στο όνομά της τη δίκη, που κατά τα άρθρα 286 περ. α' και 287 ΚΠολΔ διακόπηκε βίαια, λόγω της θέσης της σε οριστική δικαστική συμπαράσταση, η οποία-δίκη- πλέον συνεχίζεται νόμιμα.

ΙΙ. Κατά το άρθρο 564 παρ. 1 ΚΠολΔ, αν ο αναιρεσείων διαμένει στην Ελλάδα, η προθεσμία της αναίρεσης είναι τριάντα (30) ημέρες και αρχίζει από την επίδοση της απόφασης. Κατά δε το άρθρο 577 παρ. 2 ίδιου Κώδικα, αν η αναίρεση δεν ασκήθηκε νόμιμα ή αν λείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή, ο 'Αρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως.

Η αυτεπάγγελτη έρευνα του παραδεκτού ή μη γίνεται κατά ελεύθερη απόδειξη. Εξάλλου, η παραλαβή επιδιδόμενου εγγράφου αποτελεί μεν υλική πράξη, όμως λόγω των συνεπειών της και του γεγονότος, ότι και η λήψη διαδικαστικής πράξης προϋποθέτει ικανότητα δικαστικής παράστασης (ΚΠολΔ 63), η οποία ρυθμίζεται στον ΚΠολΔ με βάση την ικανότητα προς δικαιοπραξία (ΑΚ 127-137), επομένως με βάση και τα οριζόμενα στο άρθρο 131 του ΑΚ, ότι "η δήλωση της βούλησης είναι άκυρη αν, κατά το χρόνο που έγινε, το πρόσωπο δεν είχε συνείδηση των πράξεών του ή βρισκόταν σε ψυχική ή διανοητική διαταραχή που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της βούλησής του", πρέπει, για το κύρος της επίδοσης, το πρόσωπο που επιδίδεται έγγραφο, να έχει κατά το χρόνο της επίδοσης συνείδηση των πράξεών του και να μην βρίσκεται σε ψυχική ή διανοητική διαταραχή που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της βούλησής του.

Τέλος, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 117, 139, 438 και 440 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι η έκθεση επίδοσης δικογράφου που έχει συνταχθεί από τον αρμόδιο καθ' ύλη και κατά τόπο δικαστικό επιμελητή, συνιστά δημόσιο έγγραφο, το οποίο παρέχει πλήρη απόδειξη ως προς όσα βεβαιώνονται σ' αυτό ότι έγιναν από το δικαστικό επιμελητή ή ενώπιόν του.

Ανταπόδειξη χωρεί μόνο εφόσον προσβληθεί το έγγραφο αυτό ως πλαστό. Τα περιστατικά, αντίθετα, που περιέχονται στην πιο πάνω έκθεση αλλά δεν υποπίπτουν από τη φύση τους στην άμεση αντίληψη του δικαστικού επιμελητή και των οποίων την αλήθεια όφειλε να εξετάσει αυτός - όπως λ.χ. των ως άνω του άρθρου 131 ΑΚ - αποδεικνύονται μεν πλήρως από την έκθεση, μέχρις ότου όμως αποδειχθεί το αντίθετο.

Επιτρέπεται δηλαδή, ως προς τις σχετικές με τα τελευταία αυτά περιστατικά βεβαιώσεις του δικαστικού επιμελητή ανταπόδειξη, με κάθε νόμιμο αποδεικτικό μέσο και μάρτυρες, το βάρος της οποίας φέρει, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 338 ΚΠολΔ, εκείνος που αμφισβητεί την αλήθειά τους. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τις εκθέσεις επίδοσης 10287Δ'/9-11-2012 και 10.588/13-11-2012 των αρμοδίων δικαστικών επιμελητών των Πρωτοδικείων Πειραιά και Χαλκίδας Γ.

Λ. και Π. Τ., αντίστοιχα, η προσβαλλόμενη 903/2012 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης επιδόθηκε - ύστερα από έγγραφη παραγγελία της πληρεξούσιας δικηγόρου της αναιρεσίβλητης Α. Γ. - νόμιμα στις αναιρεσείουσες στις 9-11-2012 και 13-11-2012, αντίστοιχα. Συγκεκριμένα, οι προαναφερόμενοι αρμόδιοι δικαστικοί επιμελητές, κατά τη σχετική βεβαίωσή τους που περιέχεται στις πιο πάνω εκθέσεις τους, παρέδωσαν, αντίστοιχα, ο καθένας τους, ως άνω, σε κάθε μία από τις αναιρεσείουσες, οι οποίες και παρέλαβαν - αφού βρέθηκαν οι ίδιες στην κατοικία τους.- "ακριβές αντίγραφο από το πρώτο εκτελεστό απόγραφο - της άνω -903/2012 απόφασης".

Εξάλλου, όπως προκύπτει από τη με αριθ. βιβλίου αναιρέσεων 295 οικεία έκθεση του γραμματέα του άνω Εφετείου, η κατάθεση της ένδικης - από 15-12-2012 - αίτησης για αναίρεση της άνω απόφασης, έγινε στις 24-12-2012, ήτοι η άσκηση αυτής έλαβε χώρα μετά την πάροδο της προαναφερόμενης νόμιμης τριακονθήμερης προθεσμίας. Η Α.

θυγ. Ν. και Σ. Χ., με την ως άνω ιδιότητά της ως προσωρινή και ήδη οριστική - δικαστική συμπαραστάτης της δεύτερης αναιρεσείουσας, με ιδιαίτερο - από 4-11-2013 - δικόγραφο και τις από 14-11-2013 έγγραφες προτάσεις της και την προσθήκη "Υπόμνημα" στις προτάσεις της αυτές ενώπιον του Αρείου Πάγου, ισχυρίζεται, όσον αφορά τη δεύτερη αναιρεσείουσα, ότι η ένδικη αίτηση αναίρεσης είναι εμπρόθεσμη, ως ασκηθείσα "προ πάσης επιδόσεως της προσβαλλόμενης απόφασης", εφόσον η επίδοσή της, ως άνω, προσωπικά στη δεύτερη αναιρεσείουσα στις 9-11-2012 είναι άκυρη, ως γενόμενη καθ' ον χρόνο "δεν είχε συνείδηση των πράξεών της, ούτε τη χρήση του λογικού, επειδή έπασχε από πνευματική ασθένεια, ήτοι βρισκόταν σε πλήρη διανοητική και σωματική μη αναστρέψιμη αναπηρία, καθ όν έπασχε και πάσχει μέχρι σήμερα από πλήρη παράλυση κάτω άκρων συνεπεία αλλεπάλληλων αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων και συγχρόνως από άνοια με πλήρη αδυναμία επικοινωνίας, ευρίσκεται κλινήρης, λαμβάνουσα φαρμακευτική αγωγή, δεν έχει δε ουδεμία επαφή με το περιβάλλον και δεν γνωρίζει πρόσωπα και πράγματα, η κατάστασή της δε αυτή είναι μη αναστρέψιμη, μόνιμη και εξακολουθεί να υφίσταται μέχρι και σήμερα".

Ο ισχυρισμός της, όμως, αυτός δεν αποδεικνύεται και πρέπει το συναφές - κατά τα άρθρα 159 αρ. 3 και 160 αρ. 1 και 3 ΚΠολΔ - αίτημά της, ήτοι να κηρυχθεί άκυρη η επίδοση, να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμο, αν ληφθεί ιδιαίτερα υπόψη, ότι η προσκομιζόμενη με επίκληση από την ίδια από 4-11-2013 ιατρική βεβαίωση του ειδικού παθολόγου-γενικής ιατρικής Ι.

Τ., ότι η δεύτερη αναιρεσείουσα "πάσχει από πλήρη παράλυση κάτω άκρων λόγω αλλεπάλληλων αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων που συνέβησαν από το Σεπτέμβριο του 2012 έως σήμερα με εκδηλώσεις ανοίας πλήρους συγχύσεως και αδυναμία επικοινωνίας, νοσηλεύτηκε σε νοσοκομεία και κλινικές κατά διαστήματα και σήμερα ευρίσκεται κλινήρης κατάκοιτη, λαμβάνουσα φαρμακευτική αγωγή" και όλως γενικώς και δεν είναι πειστική, όπως και η ένορκη βεβαίωση του ίδιου ιατρού - Ι.

Τ. στη συμβολαιογράφο Αθηνών Βασιλική Δημητρέλου (σχετική η πράξη της .../12-11-2013), η οποία, επίσης, προσκομίζεται με επίκληση από την ίδια, όσον αφορά ειδικότερα το χρόνο - ήτοι στις 9-11-2012 - που έγινε η επίδοση και ο άνω δικαστικός επιμελητής βεβαιώνει ότι η ίδια παρέλαβε την προσβαλλόμενη απόφαση σε ακριβές αντίγραφο και υπέγραψε την οικεία - 10287Δ'/9-11-2012 - έκθεση επίδοσης, ότι δεν είχε συνείδηση των πράξεών της, ούτε τη χρήση του λογικού, επειδή έπασχε, ως άνω, από πνευματική ασθένεια, ενόψει και της προσκομιζόμενης με επίκληση από την ίδια από 31-10-2013 βεβαίωσης του Παθολογικού-Νευρολογικού Τμήματος του ΝΕΟ ΑΘΗΝΑΙΟΝ H.D.

HOSPITAL A.E., ότι η δεύτερη αναιρεσείουσα, ως "πάσχουσα από αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο-αιμορραγικό έμφρακτο δεξιού θαλάμου, νοσηλεύτηκε στο Παθολογικό-Νευρολογικό Τμήμα της Κλινικής από 19-1-2013 έως 1-2-2013, έχοντας διακομιστεί από το Γενικό Νοσοκομείο Ναυπλίου, όπου νοσηλεύετο για την ίδια αιτία, μία περίπου εβδομάδα (σαν συνέχεια της νοσηλείας", ήτοι πολύ μετά τις 9-11-2012 που έγινε στην ίδια, ως άνω, η επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης.

Εξάλλου, κατά τα άνω, εκπρόθεσμη είναι η άσκηση της ένδικης αίτησης αναίρεσης και ως προς την πρώτη αναιρεσείουσα, ως προς την οποία καμία επίκληση ακυρότητας της επίδοσης της προσβαλλόμενης απόφασης δεν γίνεται. Επομένως, εφόσον η αναίρεση ασκήθηκε εκπροθέσμως και, έτσι, ελλείπει μία των προϋποθέσεων του παραδεκτού της, πρέπει ο 'Αρειος Πάγος να απορρίψει την αίτηση αναίρεσης, κατά τη βάσιμη άλλωστε ένσταση της αναιρεσίβλητης, η οποία προτείνεται νόμιμα με τις προτάσεις της και που ο 'Αρειος Πάγος, κατά τα προδιαληφθέντα, εξετάζει και αυτεπαγγέλτως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 15-12-2012 αίτηση των 1) Α. συζ. Ι. Τ., θυγατέρας Β. Κ. κ.ά. για αναίρεση της 903/2012 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Διατάσσει να εισαχθεί το κατατεθέν παράβολο στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει τις αναιρεσείουσες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 17 Φεβρουαρίου 2015.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 1η Απριλίου 2015.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ