Supreme Court allows appeal against appellate court decision for failure to consider late payment defense.

Απόφαση 36 / 2019 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 36/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Αβροκόμη Θούα, Γεώργιο Αποστολάκη - Εισηγητή, Θεόδωρο Κανελλόπουλο και Κυριάκο Οικονόμου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 8 Οκτωβρίου 2018, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Αγροτικού Συνεταιρισμού με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "Α...", που εδρεύει στον ... και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) Γ. Γ. του Ι., 3) Γ. Α. του Α. και 4) Φ. Γ. του Θ., κατοίκων .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Οικονόμου. Του αναιρεσιβλήτου: Αγροτικού Συνεταιρισμού με την επωνυμία "...", που εδρεύει ... ... και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Χρίστο Κούσουλα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 24-4-2013 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Δράμας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 88/2014 του ίδιου Δικαστηρίου και 267/2017 του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 3-10-2017 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση όταν στο αιτιολογικό, που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν αναφέρονται καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης και έτσι δεν μπορεί να ελεγχθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε. Εξάλλου, κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 εδ. β' ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη πράγματα, που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως πράγματα, κατά την έννοια της διάταξης αυτής, νοούνται οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που συγκροτούν την ιστορική βάση και, επομένως, θεμελιώνουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης, όπως είναι η ένσταση μερικής ή πλήρους αποσβέσεως της οφειλής με καταβολή.

Εν προκειμένω, το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, αφού εξαφάνισε κατά το άρθρο 528 ΚΠολΔ την πρωτόδικη απόφαση, που είχε εκδοθεί ερήμην των εναγομένων (εκκαλούντων και ήδη αναιρεσειόντων), δίκασε την υπόθεση κατ' ουσίαν, δεχόμενο κατά το ενδιαφέρον την αναιρετική διαδικασία μέρος τα ακόλουθα: "Δυνάμει του από 05.10.2012 ιδιωτικού συμφωνητικού, το οποίο καταρτίστηκε μεταξύ του πρώτου εναγόμενου αγροτικού συνεταιρισμού, με την επωνυμία "..."...

και του ενάγοντος, αγροτικού συνεταιρισμού με την επωνυμία "Αγροτικός Συνεταιρισμός ..." ... συμφωνήθηκε ότι ο εναγόμενος συνεταιρισμός θα αγόραζε από τον ενάγοντα συνεταιρισμό όλα τα νωπά επιτραπέζια ρόδια Α' και Β' ποιότητας που θα παρήγαγε, αντί του συμφωνηθέντος τιμήματος των 0,75 ευρώ ανά κιλό για την Α' ποιότητα και των 0,35 ευρώ ανά κιλό για τη Β' ποιότητα και υπό τους λοιπούς όρους και συμφωνίες, οι οποίοι περιλαμβάνονται στο προαναφερόμενο συμφωνητικό, που ενσωματώνεται στην αγωγή.

Ειδικότερα, συμφωνήθηκε ότι : "ο πωλητής θα παραδώσει στον αγοραστή νωπό επιτραπέζιο ρόδι Α' και Β' ποιότητας .... η ποσότητα εκτιμάται σε 40.000 κιλά για το "πρώτο χέρι" συγκομιδής καθώς και η υπόλοιπη ποσότητα που θα συγκομισθεί στα υπόλοιπα στάδια συγκομιδής από τα ίδια χωράφια. Η τιμή καθορίζεται σε 0,75 ευρώ για την Α' ποιότητα και 0,35 ευρώ για την Β' ποιότητα.

Ο αγοραστής υποχρεούται να προμηθεύσει τον πωλητή με τελάρα συγκομιδής και να μεταφέρει με δικά του μεταφορικά μέσα τα ρόδια στην έδρα του. Ο πωλητής θα φροντίζει να συγκεντρώνεται κάθε φορά ποσότητα ροδιού περίπου 15.000 κιλά, έτσι ώστε να συμπληρώνεται ολόκληρο το απαιτούμενο τονάζ του φορτηγού. Η συγκομιδή θα αρχίσει την Δευτέρα 8/10/2012.

Σε κάθε συγκομιδή ο αγοραστής θα ενημερώνεται από τον πωλητή για την ακριβή ημερομηνία διαλογής των ροδιών σε Α' - Β' ποιότητα και φύρα στην έδρα του, προκειμένου αυτός να παρίσταται με εκπροσώπους του. Αμέσως μετά την διαλογή θα τιμολογείται κάθε φορτίο και θα αποπληρώνεται ως εξής : - 20% της συνολικής αξίας θα καταβάλλεται άμεσα με την έκδοση του τιμολογίου σε τραπεζικό λογαριασμό του πωλητή - 80% της συνολικής αξίας θα κατατίθεται στον τραπεζικό λογαριασμό του πωλητή σε διάστημα 90 ημερών από την έκδοση του τιμολογίου".

Σε εκτέλεση της εν λόγω συμφωνίας, ο ενάγων πώλησε και απέστειλε στον πρώτο εναγόμενο συνεταιρισμό δι' αντιπροσώπου του, ο οποίος παρέλαβε τα ρόδια στην ..., ο δε πρώτος εναγόμενος παρέλαβε ανεπιφύλακτα και πώλησε περαιτέρω, σε τρίτους τις ακόλουθες ποσότητες ροδιών: (α) Δυνάμει του υπ' αριθμ. ... Δελτίου Αποστολής του ενάγοντος 18.640 Κg νωπά ρόδια, (β) δυνάμει του υπ' αριθμ. ...

Δελτίου Αποστολής του ενάγοντος 16.340 Κg νωπά ρόδια (γ) δυνάμει του υπ' αριθμ. ... Δελτίου Αποστολής του ενάγοντος 25.360 Κg νωπά ρόδια (δ) δυνάμει του υπ' αριθμ. ... Δελτίου Αποστολής του ενάγοντος 25.470 Κg νωπά ρόδια (ε) δυνάμει του υπ' αριθμ. ... Δελτίου Αποστολής του ενάγοντος 11.334 Κg νωπά ρόδια, και συνολικά 97.144 Κg νωπά ρόδια.

Τα παραπάνω προέκυψε βάσιμα ότι παραδόθηκαν σε αντιπροσώπους του εναγόμενου συνεταιρισμού και συγκεκριμένα σε οδηγούς φορτηγών που απέστειλε ο εναγόμενος συνεταιρισμός με τους αναφερόμενους στην αγωγή αριθμούς κυκλοφορίας, οι οποίοι υπέγραψαν όλα τα σχετικά Δελτία Αποστολής, κατά την άφιξη δε των φορτηγών στον εναγόμενο Συνεταιρισμό, ο τελευταίος παρέλαβε ανεπιφύλακτα όλα τα φορτία νωπών ροδιών, στη συνέχεια πώλησε αυτά σε τρίτους.

Περαιτέρω, προέκυψε ότι, ο ενάγων εξέδωσε και απέστειλε στον πρώτο εναγόμενο Συνεταιρισμό τιμολόγια με βάση τις υποδείξεις του εναγόμενου Συνεταιρισμού σχετικά με την κατηγορία των ροδιών που απέστειλε ο ενάγων, στην οποία κατηγοριοποίηση προέβη ο εναγόμενος Συνεταιρισμός αυθαίρετα και κατά παράβαση των υποχρεώσεών του που απέρρεαν από το από 05.10.2012 συμφωνητικό συνεργασίας, διότι αυτός είχε υποχρέωση να ενημερώνει τον ενάγοντα Συνεταιρισμό για την ακριβή ημερομηνία διαλογής των ροδιών σε Α' και Β' κατηγορία, προκειμένου (ο ενάγων) να παρίσταται κατά τη διαλογή με εκπροσώπους του, παραβίασε την υποχρέωσή του και προέβη μόνος στη διαλογή των ροδιών σε Α' και Β' κατηγορία, καθώς και σε υπολογισμό της "φύρας", ώστε και σε αξιολόγηση των ροδιών που είχε αποστείλει ο ενάγων, συνακόλουθα δε, και σε υποεκτίμηση της ποιότητας των ροδιών που απέστειλε ο ενάγων, με τον αυξημένο υπολογισμό της "φύρας", έτσι ώστε ο εναγόμενος Συνεταιρισμός να εμφανίζεται ότι οφείλει μικρότερα ποσά στον ενάγοντα...

Για την παραπάνω συμπεριφορά του εναγόμενου συνεταιρισμού και των εκπροσώπων του, ο ενάγων διαμαρτυρήθηκε άμεσα, τόσο προφορικά, όσο και εγγράφως..., ωστόσο, χωρίς αποτέλεσμα, ως εν τέλει διεφάνη. Για τα μικρότερα ποσά που ο εναγόμενος Συνεταιρισμός αναγνώρισε ότι οφείλει στον ενάγοντα, εξέδωσε (ο ενάγων), τιμολόγια, με τη ρητή επιφύλαξη όλων των δικαιωμάτων του για έκδοση συμπληρωματικών τιμολογίων, βάσει των οποίων ο εναγόμενος Συνεταιρισμός όφειλε να καταβάλει στον ενάγοντα τα ακόλουθα ποσά :

Α) Με βάση το υπ' αριθμ. 2/07.11.2012 τιμολόγιο του ενάγοντος συνολικού ύψους 17.560,87 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., τα ακόλουθα ποσά για τους εξής λόγους : (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής 16.576 Κg- Χ 0,75 ευρώ = 12.430,00 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής 14.653,50 Κg Χ 0,35 ευρώ = 5.128,87 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι, το τιμολόγιο αυτό διορθώθηκε με το υπ' αριθμ. 1/12.11.2012 πιστωτικό τιμολόγιο του ενάγοντος Συνεταιρισμού, επειδή από λάθος είχαν συμπεριληφθεί και νωπά ρόδια τα οποία έστειλε με ατομικό Δελτίο Αποστολής - Τιμολόγιο, αλλά πάντως με την ιδιότητα του μέλους του ενάγοντος Αγροτικού Συνεταιρισμού, η Δ.

Σ. του Ν., αφού ήταν προφανές ότι, το ως άνω συμφωνητικό ίσχυε και για σχέσεις μεταξύ των μελών του συνεταιρισμού, γεγονός το οποίο συνομολογούν και οι εναγόμενοι, υποστηρίζοντας ότι είχε γίνει προφορικά τέτοιου είδους συμφωνία. Το παραπάνω πιστωτικό τιμολόγιο αφορά στα εξής: προϊόντα : (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής 4.410 Κg Χ 0,75 ευρώ = 3.307,50 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α.

και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής 3.871,50 Χ 0,35 ευρώ = 1.355,03 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. Επομένως, μετά την ως άνω διόρθωση, το υπ' αριθ. 2/07.11.2012 τιμολόγιο ισχύει για τις ακόλουθες ποσότητες και ποσά : (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής (16.576 Κg - 4.410 Κg =) 12.166 Κg Χ 0,75 ευρώ = 9.124,5 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής (14.653,50 Κg -3.871,50 =) 10.782 - Κg Χ 0,35 ευρώ = 3.773,7 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α.

Ώστε, με βάση αυτό το τιμολόγιο, ο εναγόμενος Συνεταιρισμός όφειλε να καταβάλει στον ενάγοντα συνολικά το ποσό των 12.898,2 ευρώ, εξοφλητέο κατά το προαναφερόμενο μεταξύ των μερών συμφωνητικό, ως εξής : (α) ποσό (12.898,2 ευρώ Χ 20% =) 2.579,64 ευρώ, μέσα σε 20 ημέρες από την έκδοση του πιστωτικού τιμολογίου (12.11.2012), δηλαδή μέχρι τις 02.12.2012 και επομένως, η οφειλή του εναγόμενου Συνεταιρισμού για αυτό το ποσό (των 2.579,64 ευρώ) κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 03.12.2012, (β) το υπόλοιπο ποσό των (12.898,2 ευρώ - 2.579,64 ευρώ =) 10.318,56 ευρώ, μέσα σε 90 ημέρες από την έκδοση του πιστωτικού τιμολογίου (12.11.2012), δηλαδή, μέχρι τις 10.02.2013 και επομένως, η οφειλή για αυτό το ποσό (των 10.318,56 ευρώ) κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 11.02.2013.

Β) Με βάση το υπ' αριθ. 3/19.11.2012 τιμολόγιο του ενάγοντος συνολικού ύψους 10.650,30 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., ο εναγόμενος Συνεταιρισμός οφείλει τα ακόλουθα ποσά για τους ακόλουθους λόγους : (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής 8.410,Κg Χ 0,75 ευρώ= 6.307,50 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής 12.408 Κg Χ 0,35 ευρώ = 4.342,80 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α..

Κατά το προαναφερόμενο μεταξύ των μερών συμφωνητικό, το τιμολόγιο αυτό έπρεπε να εξοφληθεί ως εξής : (α) ποσό (10.650,30 ευρώ Χ 20% = ) 2.130,06 ευρώ, μέσα σε 20 ημέρες από την έκδοση (19.11.2012), δηλαδή, μέχρι τις 09.12.2012 και επομένως, η οφειλή του εναγόμενου Συνεταιρισμού γι' αυτό το ποσό (των 2.130.06 ευρώ) κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 03.12.2012, το υπόλοιπο ποσό των (10.650,30 ευρώ - 2.130,06 ευρώ =) 8.520,24 ευρώ μέσα σε 90 ημέρες από την έκδοση του προαναφερόμενου τιμολογίου, δηλαδή μέχρι τις 17.02.2013, επομένως η οφειλή του εναγόμενου Συνεταιρισμού (για το ποσό των 8.520,24 ευρώ) κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 18.02.2013.

Γ) Με το υπ' αριθμ. 4/22.11.2012 τιμολόγιο του ενάγοντος συνολικού ύψους 11.068,69 ευρώ, ο εναγόμενος Συνεταιρισμός οφείλει τα ακόλουθα ποσά για τους ακόλουθους λόγους: (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής 5.709 Κg Χ 0,75 ευρώ = 4.281,75 ευρώ και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής 15.753 Κg Χ 0,35 ευρώ = 5.513,55 ευρώ (γ) Φ.Π.Α. 1.273,38 ευρώ και συνολικά το ποσό των 11.068,69 ευρώ, το οποίο κατά τα ως άνω συμφωνηθέντα έπρεπε να εξοφληθεί ως εξής: (α) ποσό (11.068,69 ευρώ Χ 20% = ) 2.213,738 ευρώ μέσα σε 20 ημέρες από την έκδοση του προαναφερόμενου τιμολογίου (22.11.2012), δηλαδή μέχρι 12.2.2012 επομένως, η οφειλή του εναγόμενου κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 13.12.2012, (β) το υπόλοιπο ποσό των (11.068,69 ευρώ - 2.213,738 ευρώ =) 8.854,952 ευρώ μέσα σε 90 ημέρες από την έκδοση του προαναφερόμενου τιμολογίου (22.11.2012), δηλαδή, μέχρι τις 20.02.2013, επομένως, η οφειλή για αυτό το ποσό κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 21.2.2013.

Δ) Με βάση το υπ' αριθμ. 5/30.11.2012 τιμολόγιο του ενάγοντος Συνεταιρισμού συνολικού ύψους 4.235,92 ευρώ, ο εναγόμενος Συνεταιρισμός οφείλει τα ακόλουθα ποσά για τους ακόλουθους λόγους : (α) Νωπά ρόδια Α' Διαλογής 1.283 Κg Χ 0,75 ευρώ = 962,25 ευρώ και (β) Νωπά ρόδια Β' Διαλογής 7.961 Κg Χ 0,35 ευρώ = 2.786,35 ευρώ (γ) Φ.Π.Α. 487,32 ευρώ, συνολικά δε το ποσό των 4.235,92 ευρώ, εξοφλητέο, ως εξής:

ποσό (4.235,92 ευρώ Χ 20% = ) 847,184 ευρώ μέσα σε 20 ημέρες από την έκδοση του προαναφερόμενου Τιμολογίου (30.11.2012), δηλαδή μέχρι 20.12.2012, επομένως, η οφειλή του εναγόμενου Συνεταιρισμού κατέστη ληξιπρόθεσμη από τις 21.12.2012, ενώ το υπόλοιπο ποσό των (4.235,92 ευρώ 847,184 ευρώ =) 3.388,736 ευρώ, έπρεπε κατά τη συμφωνία των μερών, να εξοφληθεί μέσα σε 90 ημέρες από την έκδοση του προαναφερόμενου τιμολογίου (30.11.2012), ήτοι μέχρι τις 28.2.2013 επομένως, η οφειλή του εναγόμενου Συνεταιρισμού (γι' αυτό το ποσό των 3.388,736 ευρώ) κατέστη ληξιπρόθεσμη από την 1.3.2013.

Επομένως, ο πρώτος εναγόμενος Συνεταιρισμός και οι εναγόμενοι εκπρόσωποι του οφείλουν για τους προαναφερόμενους λόγους, συνολικά το ποσό των [9.124,5 ευρώ + 3.773,7 ευρώ + 6.307,50 ευρώ + 4.342,80 ευρώ + 4.281,75 ευρώ + 5.513,55 ευρώ + 1.273,38 ευρώ + 962,25 ευρώ + 2.786,35 ευρώ + 487,32 ευρώ =] 38.853,1 ευρώ, νομιμοτόκως από τότε που το κάθε επιμέρους κονδύλιο κατέστη απαιτητό κατά τα ανωτέρω.

Από την αξιολόγηση του αποδεικτικού υλικού προέκυψε ότι, ο εναγόμενος Συνεταιρισμός παρέλαβε ανεπιφύλακτα τα παραπάνω αγροτικά προϊόντα (αποσταλέντα νωπά ρόδια), παράλληλα, ενεργώντας αντισυμβατικά, και παράνομα προέβη μόνος του στη διαλογή και τον υπολογισμό της φύρας, ειδοποίησε τον ενάγοντα για την παράνομη διενεργηθείσα απ' αυτόν διαλογή και δέχθηκε τα προαναφερόμενα τιμολόγια με τις τιμές του συμφωνητικού, ενώ έχει αναγνωρίσει απορρέουσες υποχρεώσεις του από τα τιμολόγια πώλησης του ενάγοντος με τα υπ' αριθμ. 19/07.11.2012, 26/12.11.2012 και 38/19.11.2012 ειδικά διπλότυπα δελτίων απαλλαγής από το Φ.Π.Α..

Πρόεκυψε, ακόμη, ότι οι 2ος, 3ος και 4η εναγόμενοι, ως μέλη του Δ.Σ. και εκπρόσωποι του εναγόμενου Συνεταιρισμού, εν γνώσει της οφειλής του εναγόμενου συνεταιρισμού, αρνούνται να δώσουν εντολή στον εναγόμενο Συνεταιρισμό για την εκπλήρωση των προαναφερόμενων υποχρεώσεων αυτού απέναντι στον ενάγοντα, ενώ δεν προσφέρονται να εκπληρώσουν εξ ιδίων τις προαναφερόμενες οφειλές του εναγόμενου Συνεταιρισμού, ο οποίος είναι υποχρεωμένος να καταβάλει στον ενάγοντα τα ως άνω αναφερόμενα ποσά σύμφωνα με το από 05.10.2012 Συμφωνητικό ως τίμημα πωλήσεως και ειδικότερα, οι 2ος, 3ος και 4η από τους εναγομένους, με την παραπάνω ιδιότητά τους, ως μέλη του Δ.Σ.

και εκπρόσωποι του πρώτου εναγόμενου Συνεταιρισμού, τόσο κατά το χρόνο σύναψης της προαναφερόμενης συμφωνίας συνεργασίας (05.10.2012) όσο και κατά τον χρόνο, κατά τον οποίο κατέστησαν απαιτητές οι προαναφερόμενες απαιτήσεις του ενάγοντος, καθώς και κατά τον χρόνο άσκησης της αγωγής, ευθύνονται κατά νόμο εις ολόκληρον για τις παραπάνω υποχρεώσεις του εναγόμενου Συνεταιρισμού, τόσο με βάση τις γενικές διατάξεις περί ευθύνης των μελών του Δ.Σ.

όσο και με βάση το άρθρο 2 ν. 3424/1955 "περί ευθύνης των αγοραστών γεωργικών προϊόντων", αφού ο ενάγων συνεταιρισμός είναι "πωλητής αγρότης" με την έννοια του άρθρ. 3 του ν. 3424/1955 "περί ευθύνης των αγοραστών γεωργικών προϊόντων", συνεπώς, είναι υποχρεωμένοι να καταβάλουν στον ενάγοντα τα ως άνω αναφερόμενα ποσά ως τίμημα πωλήσεως.

Επιπλέον, είναι υποχρεωμένοι να καταβάλουν στον ενάγοντα τα ίδια παραπάνω ποσά ως αποζημίωση και με βάση τις διατάξεις περί αδικοπραξίας (ΑΚ 914 επ.), διότι ο εναγόμενος Συνεταιρισμός δια των εκπροσώπων του εκμεταλλευόμενοι την εμπειρία και τη γνώση τους ως προς τις συναλλαγές, και την απειρία των εκπροσώπων του ενάγοντος, ενεργώντας δόλια και εκ προθέσεως, κατά παράβαση των υποχρεώσεών τους που προκύπτουν από τα συναλλακτικά ήθη, την καλή πίστη και ειδικές διατάξεις (αρθρ 197, 288, 330 ΑΚ και άρθρo 1 ν. 3424/1955 "περί ευθύνης των αγοραστών γεωργικών προϊόντων"), προκειμένου να εξασφαλίσουν παράνομο περιουσιακό όφελος και συγκεκριμένα ρόδια, τα οποία θα μπορούσαν να πωλήσουν σε τρίτους της ημεδαπής και της αλλοδαπής, και συγκεκριμένα ρόδια άριστης ποιότητας, σε βάρος και με ζημία του ενάγοντος Συνεταιρισμού, εξαπάτησαν τον τελευταίο (και τους εκπροσώπους του), εμφανίζοντας ψευδώς ότι ο εναγόμενος Συνεταιρισμός είναι αξιόπιστος και οικονομικά φερέγγυος, ότι θα αγόραζε όλα τα ρόδια Α' και Β' κατηγορίας που παράγει ο ενάγων Συνεταιρισμός, ότι για τη διαλογή των ροδιών που παράγει ο ενάγων συνεταιρισμός θα ακολουθούνταν αντικειμενική και εγγυημένη διαδικασία με άμεση συμμετοχή του ενάγοντος, ότι θα του κατέβαλε καλές τιμές για τα ρόδια που παράγει, άμεσα και κατά το από 05.10.2012 Συμφωνητικό Συνεργασίας.

Και τούτο διότι, ως αποδείχθηκε, στην πραγματικότητα ο εναγόμενος ήταν οικονομικά αναξιόπιστος αφού δεν αμφισβητήθηκε ότι έχει οφειλές σε διάφορους αγροτικούς συνεταιρισμούς και παραγωγούς ανά την Ελλάδα, ενώ προέκυψε ότι, είχε σκοπό να μειώσει έμμεσα τόσο την ποσότητα των ροδιών του ενάγοντος, με καθορισμό τεράστιας "φύρας" (23,3%), με περιορισμό στο ελάχιστο των ροδιών Α' Κατηγορίας (28,37 %) και αύξηση των ροδιών Β' Κατηγορίας (48,28%), πολλώ δε μάλλον κι εφόσον δεν απάντησε ούτε στις συνεχείς προφορικές οχλήσεις του ενάγοντος, αλλά ούτε και στην ως άνω αναφερόμενη από 20.03.2013 εξώδικη πρόσκληση και δήλωσή του (η οποία επιδόθηκε νόμιμα προς όλους τους εναγομένους, ως ήδη προεκτέθηκε).

Ως αποτέλεσμα αυτών των ενεργειών των εναγομένων είναι ότι, ο ενάγων Συνεταιρισμός υπέστη οικονομική ζημία, η οποία τελεί σε άμεση αιτιώδη συνάφεια με την προαναφερόμενη παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά των εναγομένων, διότι (ο ενάγων) εμπιστευόμενος τη συνεργασία με τον εναγόμενο Συνεταιρισμό δεν πώλησε ούτε μεταβίβασε ρόδια σε τρίτους, δεν εισέπραξε από τον εναγόμενο Συνεταιρισμό, από τα ρόδια που του πώλησε και βρίσκεται σε οικονομική αδυναμία, η δε ζημία του αναφορικά με τα ως άνω τιμολόγια ανέρχεται στο ποσό των 38.853,1 ευρώ.

Αξίζει, πάντως να τονισθεί ότι, σύμφωνα με το από 05.10.2012 συμφωνητικό, ο εναγόμενος Συνεταιρισμός ήταν εκείνος που είχε τη ρητή υποχρέωση να ενημερώνει τον ενάγοντα για την ακριβή ημερομηνία διαλογής των ροδιών που απέστειλε ο ενάγων σε Α' και Β' κατηγορία, καθώς και για υπολογισμό της "φύρας", προκειμένου ο ενάγων να παρίσταται με εκπροσώπους του κατά τη διαλογή των ροδιών, η δε υποχρέωση αυτή είχε αποφασιστική σημασία για τον προσδιορισμό του τιμήματος των πωληθέντων προϊόντων.

Ενόψει των ανωτέρω, το πρόσθετο τίμημα το οποίο υποχρεούται να καταβάλει ο εναγόμενος Συνεταιρισμός και οι εναγόμενοι εκπρόσωποι του υπολογίζεται με βάση τη διαφορά μεταξύ της ανά κιλό τιμής πωλήσεως των ροδιών Α' διαλογής (0,75 ευρώ) και της ανά κιλό τιμής πωλήσεως των ροδιών Β' διαλογής (0,35 ευρώ), δηλαδή σε 0,40 ευρώ ανά κιλό, αφού η ανά κιλό ζημία που υπέστη ο ενάγων από την αντισυμβατική και παράνομη διαλογή, στην οποία προέβησαν οι εναγόμενοι ανέρχεται στη διαφορά μεταξύ της ανά κιλό τιμής πωλήσεως των ροδιών Α' διαλογής (0,75 ευρώ) και της ανά κιλό τιμής πωλήσεως των ροδιών Β' διαλογής (0,35 ευρώ), δηλ.

σε 0,40 ευρώ ανά κιλό. Ως εκ τούτου, οι εναγόμενοι οφείλουν να καταβάλουν στον ενάγοντα κυρίως ως τίμημα και επικουρικά ως αποζημίωση τα ακόλουθα ποσά : 46.904 Κg Χ 80% = 37.523,2 Κg Χ (0,75 ευρώ - 0,35 ευρώ τα οποία καταλογίστηκαν με τα τιμολόγια) = 37.523,2 Κ9. Χ 0,40 ευρώ = 15.009,28 ευρώ και συνολικά, για τους παραπάνω λόγους το ποσό των (15.190,24 ευρώ + 15.009,28 ευρώ=) 30.199,52 ευρώ, νομιμοτόκως, κατά τα ως άνω.

Επειδή ακριβώς, εξαιτίας της συμπεριφοράς του εναγόμενου, ο οποίος όφειλε, κατά τα συμφωνηθέντα, να στείλει φορτηγά για να παραλάβει τα ρόδια του ενάγοντος, όταν τον Νοέμβριο του έτος 2012 εκείνος συγκέντρωσε από τα μέλη του (Συνεταιρισμού) ποσότητα 25.000 Κg και κάλεσε τον εναγόμενο να τα παραλάβει, ως προέβλεπε το από 05.10.2012 Συμφωνητικό, αλλά δεν το έπραξε, ενώ όταν δύο μήνες περίπου αργότερα ενδιαφέρθηκε για την παραλαβή, τα ρόδια είχαν πια αλλοιωθεί, οι εναγόμενοι είναι υποχρεωμένοι να καταβάλουν στον ενάγοντα συνεταιρισμό το τίμημα πωλήσεως των προαναφερόμενων ροδιών, με βάση τις τιμές πωλήσεως του Συμφωνητικού και το ότι το 80% αυτών των ροδιών ήσαν Α' Κατηγορίας (25.000 Κg Χ 80% = 20.000 Κg Χ 0,75 ευρώ =) 15.000 ευρώ και (25.000 Κg Χ 20% = 5.000 Κg- Χ 0,35 ευρώ =) 1.750 ευρώ, νομιμότοκα από την επίδοση της αγωγής, παράλληλα δε κατέστησαν υπερήμεροι για την καταβολή του προαναφερόμενου συνολικού ποσού των 16.750 (υπερημερία ως προς την καταβολή του τιμήματος αγροτικών προϊόντων)...

Τέλος, προέκυψε ότι, από τις προαναφερόμενες αντισυμβατικές, παράνομες και υπαίτιες πράξεις του εναγόμενου Συνεταιρισμού και των εναγόμενων εκπροσώπων του σε βάρος του ενάγοντος Συνεταιρισμού {οι οποίες συνιστούν και αδικοπραξίες (ΑΚ 914 επ., άρθρο 1 ν. 3424/1955 "περί ευθύνης των αγοραστών γεωργικών προϊόντων")}, ο ενάγων συνεταιρισμός υπέστη ηθική βλάβη...

το Δικαστήριο κρίνει ότι πρέπει να επιδικασθεί στον ενάγοντα συνεταιρισμό ως χρηματική ικανοποίηση, λόγω ηθικής βλάβης, το ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ, το οποίο κρίνεται εύλογο, μετά τη στάθμιση των ως άνω κατά νόμο στοιχείων..." Με βάση δε τις παραδοχές αυτές, έκανε δεκτή την αγωγή του αναιρεσίβλητου Συνεταιρισμού και του επιδίκασε α) ως τίμημα των τιμολογίων συνολικά 38.853,1 ευρώ με το νόμιμο τόκο αφότου κάθε μερικότερο ποσό έγινε απαιτητό, β) ως αποζημίωση προς αποκατάσταση της ζημίας από την αυθαίρετη διαλογή των ροδιών από τους εναγομένους συνολικά 30.199,52 ευρώ με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής, γ) ως αποζημίωση προς αποκατάσταση της ζημίας από την υπερημερία των εναγομένων να παραλάβουν ποσότητα 25.000 κιλών ροδιών του Νοεμβρίου 2012 συνολικά 16.750 ευρώ με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής και γ) 3.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής.

Υπό τα περιστατικά όμως αυτά, το Εφετείο διέλαβε ανεπαρκείς αιτιολογίες ως προς την παραδοχή του ότι οι εναγόμενοι οφείλουν (και) αποζημίωση προς αποκατάσταση της ζημίας του ενάγοντος από την αυθαίρετη διαλογή των ροδιών από τους εναγομένους, υπολογισθείσα συνολικά στο ποσό των 30.199,52 ευρώ. Ειδικότερα, αν και επιδικάζει στον ενάγοντα ως τίμημα των πωληθέντων ροδιών βάσει των τιμολογίων συνολικά 38.853,1 ευρώ με το νόμιμο τόκο αφότου κάθε μερικότερο ποσό έγινε απαιτητό, στη συνέχεια του επιδικάζει επί πλέον και αποζημίωση προς αποκατάσταση της ζημίας του από την αυθαίρετη διαλογή των ως άνω ροδιών από τους εναγομένους συνολικά 30.199,52 ευρώ.

Ενώ όμως προσδιορίζει με σαφήνεια την αιτία της ζημίας, συνιστάμενη στο ότι οι εναγόμενοι -οι οποίοι απαρχής απέβλεπαν στο να μειώσουν το τελικό τίμημα, καθορίζοντας τεράστια φύρα (23.3%) με περιορισμό στο ελάχιστο των ροδιών Α' κατηγορίας (28,37%) και αύξηση των ροδιών Β' κατηγορίας (48,28%)- καθόρισαν παρά τα συμφωνηθέντα μονομερώς τη "φύρα" και τις ποιοτικές κατηγορίες, στη συνέχεια υπολογίζοντας το ύψος της ζημίας του ενάγοντος από τις επιλογές των εναγομένων δέχεται τα εξής: "Ως εκ τούτου, οι εναγόμενοι οφείλουν να καταβάλουν στον ενάγοντα κυρίως ως τίμημα και επικουρικά ως αποζημίωση τα ακόλουθα ποσά : 46.904 Κg Χ 80% = 37.523,2 Κg Χ (0,75 ευρώ - 0,35 ευρώ τα οποία καταλογίστηκαν με τα τιμολόγια) = 37.523,2 Κg.

Χ 0,40 ευρώ = 15.009,28 ευρώ και συνολικά, για τους παραπάνω λόγους το ποσό των (15.190,24 ευρώ + 15.009,28 ευρώ=) 30.199,52 ευρώ", χωρίς να διατυπώνει παραδοχή για τον τρόπο υπολογισμού της ζημίας, με βάση την οποία (παραδοχή) να δικαιολογείται λογικά το ως άνω αποδεικτικό συμπέρασμα, δηλαδή ότι η ζημία του ενάγοντος από την αιτία αυτή ανήλθε σε 30.199,52 ευρώ αναλυόμενο σε δύο μερικότερα ποσά: 15.009,28 και 15.190,24 ευρώ.

Πιο συγκεκριμένα, το Εφετείο παραλείπει να παραθέσει αιτιολογίες για το πώς εξευρίσκεται η ποσότητα των 46.904 κιλών ροδιών, επί της οποίας υπολογίσθηκε η αποζημίωση, δεδομένου ότι με βάση τα τιμολόγια πωλήσεως πωλήθηκαν στους εναγομένους 31.978 κιλά ροδιών Α' διαλογής, το τίμημα των οποίων υπολογίσθηκε συμβατικά σε 0,75 ευρώ ανά κιλό και 50.775 κιλά ροδιών Β' διαλογής, τα οποία, και αν υποτεθεί ότι αυξήθηκαν από τους εναγομένους κατά 48,28%, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η ζημία του ενάγοντος έπρεπε να είναι (50.775 κιλά Χ48,28%=24.514 κιλά Χ0,40=) 9.805 ευρώ.

Επίσης, το Εφετείο παραλείπει εντελώς να αιτιολογήσει πώς προκύπτει η επί πλέον των 15.190,24 ευρώ που προστέθηκε στο ποσό ζημίας των 15.009,28 ευρώ ώστε να ανέρχεται συνολικά η από την αιτία αυτή ζημία του ενάγοντος σε 30.199,52 ευρώ. Έτσι, αποβαίνει ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής εφαρμογής των ουσιαστικού δικαίου διατάξεων των άρθρων 914, 297, 298 ΑΚ τις οποίες το Εφετείο παραβίασε όχι ευθέως, αλλ' εκ πλαγίου, στερώντας έτσι την απόφασή του από νόμιμη βάση.

Επομένως, είναι βάσιμος ο τρίτος λόγος της αιτήσεως, κατά το πρώτο του μέρος, με τον οποίο προβάλλεται αιτίαση από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ. Πλέον τούτων, οι αναιρεσείοντες προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και την αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθμό 8 περ. β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενοι ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη την ένσταση καταβολής συνολικού ποσού 46.191,75 ευρώ, το οποίο κατά τους ισχυρισμούς τους κατέθεσαν στον τραπεζικό λογαριασμό του ενάγοντος σε δύο ημερομηνίες (36.638,75 ευρώ την 31.10.2014 και 9.553 ευρώ την 21.11.2014), δηλαδή σε χρόνο μετά την έκδοση της πρωτόδικης απόφασης.

Όπως προκύπτει από την επισκόπηση των από 9.12.2016 προτάσεων (σελ. 5 και 6), που οι εναγόμενοι εκκαλούντες και ήδη αναιρεσείοντες κατέθεσαν πριν από τη συζήτηση της εφέσεώς τους, οι τελευταίοι πράγματι πρόβαλαν την ανωτέρω νόμιμη (άρθρο 416 ΑΚ) ένσταση, η οποία ως οψιγενής ήταν και παραδεκτή, δεδομένου ότι οι επικαλούμενες καταβολές έλαβαν χώρα την 31.10.2014 και 21.11.2014, δηλαδή μετά τη έκδοση της πρωτόδικης απόφασης (18.7.2014), επί πλέον δε, με βάση τα επικαλούμενα αποδεικτικά στοιχεία εκ μέρους των εκκαλούντων, αποδεικνυόταν εγγράφως από τα καταθετήρια (άρθρα 528, 527, 269 παρ. 2 ΑΚ).

Ωστόσο, το Εφετείο, όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, παρέβλεψε και δεν έλαβε υπόψη την ανωτέρω ένσταση η οποία είναι ουσιώδης, αφού η παραδοχή της θα ασκούσε πρόδηλα επίδραση στο διατακτικό της απόφασης με τον καταλογισμό, κατά τα άρθρα 422 και 423 ΑΚ, των καταβληθέντων στο τελικά επιδικαστέο στον ενάγοντα ποσό.

Επομένως, είναι βάσιμος και ο σχετικός πρώτος λόγος της αιτήσεως. Μετά από αυτά παρέλκει η έρευνα των λοιπών προβαλλόμενων από τους αναιρεσείοντες λόγων αναίρεσης, γιατί καταλαμβάνονται από την αναιρετική εμβέλεια των λόγων, που έγιναν δεκτοί. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, η υπό κρίση αίτηση για αναίρεση πρέπει να γίνει δεκτή και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

Στη συνέχεια πρέπει κατά την παρ. 3 του άρθρ. 580 ΚΠολΔ να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από δικαστή διαφορετικό από αυτόν που εξέδωσε την απόφαση αυτή, ενώ ο αναιρεσίβλητος που νικήθηκε πρέπει να καταδικασθεί στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, οι οποίοι δεν κατέθεσαν προτάσεις (άρθρα 176, 183, 189 ΚΠολΔ).

Τέλος, πρέπει να διαταχθεί κατά την παρ. 3 του άρθρ. 495 ΚΠολΔ η απόδοση στους αναιρεσείοντες του παραβόλου που καταβλήθηκε απ' αυτούς.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 267/2017 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θράκης.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί όμως από δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση. Διατάσσει την απόδοση στους αναιρεσείοντες του παραβόλου που καταβλήθηκε απ' αυτούς. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 27 Νοεμβρίου 2018.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 10 Ιανουαρίου 2019.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ