366/2023 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 366 / 2023 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 366/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1 Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρήστο Τζανερρίκο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ευδοξία Κιουπτσίδου - Στρατουδάκη, Ιωάννα Κλάπα - Χριστοδουλέα, Χρήστο Κατσιάνη και Στέφανο - Σπυρίδωνα Πανταζόπουλο - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 20 Φεβρουαρίου 2023, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Ετερόρρυθμης Εταιρείας με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "...", πρώην "..." και τον διακριτικό τίτλο "...", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) Η. Σ. του Κ., κατοίκου ... οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Μιχαήλ Νιζάμη με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσαν προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Χ. Χ. του Ι., κατοίκου ... η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αικατερίνη Τσακιρίδου με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25/7/2017 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Δράμας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 10/2019 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 215/2021 του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 27/10/2021 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Υπόκειται προς κρίση η από 27-10-2021 αίτηση για αναίρεση της εκδοθείσας αντιμωλία των διαδίκων κατά την τακτική διαδικασία υπ' αριθμ. 215/2021 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Με την προσβαλλόμενη απόφαση έγινε δεκτή η από 11-7-2019 έφεση της ενάγουσας, ήδη αναιρεσίβλητης, και απορρίφθηκε κατ' ουσίαν η από 18-11-2019 έφεση των εναγομένων, ήδη αναιρεσειόντων, κατά της υπ' αριθμ. 10/2019 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας, η οποία είχε δεχθεί εν μέρει για τους εκεί αναφερόμενους λόγους την από 25-7-2017 αγωγή της ενάγουσας ως προς την σύναψη δανείου και είχε υποχρεώσει τους εναγόμενους να καταβάλουν στην ενάγουσα το ποσό των 2000 ευρώ, και, αφού εξαφάνισε την ως άνω απόφαση, κράτησε και δίκασε κατ' ουσίαν την ως άνω αγωγή, την οποίαν δέχθηκε και υποχρέωσε τους εναγομένους να καταβάλουν εις ολόκληρον στην ενάγουσα το ποσό των 64.000 ευρώ με το νόμιμο τόκο, κατά τα εκεί ειδικότερα οριζόμενα, από σύμβαση δανείου. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564 παρ. 3, 566 παρ.1 ΚΠολΔ). Είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρο 577 παρ. 1 ΚΠολΔ) και πρέπει να εξεταστεί το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων της κατά της ως άνω απόφασης, ενώ κατά το μέρος που στρέφεται κατά της υπ' αριθμ. 10/2019 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας, οι αναιρεσείοντες με δήλωσή τους που περιέχεται στο υπόμνημά τους παραιτούνται από το σχετικό δικόγραφο (άρθρα 295, 297, 299 ΚΠολΔ) διότι δεν έχει κατατεθεί και στη γραμματεία του πρωτοβάθμιου ως άνω δικαστηρίου όπως ορίζει το άρθρο 566 παρ. 2 ΚΠολΔ (ΑΠ 668/2019, 717/2017).

Ο λόγος αναίρεσης από τον αρ. 11 του άρθρου 559 ΚΠολΔ. ιδρύεται, αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που ο νόμος δεν επιτρέπει ή παρά το νόμο έλαβε υπόψη αποδείξεις που δεν προσκομίστηκαν ή δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Η παράβαση της υποχρέωσης αυτής ιδρύει τον προαναφερόμενο λόγο αναίρεσης, υπό την προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός που επικαλείται ο διάδικος ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός καθίσταται αντικείμενο απόδειξης. Ο λόγος αυτός μπορεί να συρρέει και με τον αρ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, όταν παραδεκτώς προβλήθηκε ενδεχόμενος ισχυρισμός περί ανεπιτρέπτου του ορισμένου αποδεικτικού μέσου και το δικαστήριο χωρίς να ερευνήσει τον ισχυρισμό έλαβε υπόψη του ή δεν έλαβε υπόψη του το αποδεικτικό μέσο. Εξ άλλου, κατ' άρθρο 394 §1 εδ. β' ΚΠολΔ, η δια μαρτύρων απόδειξη επιτρέπεται σε κάθε περίπτωση, εάν υπάρχει ηθική αδυναμία προς κτήση εγγράφου, η ύπαρξη της απόκειται στην ελευθέρα και εκ των ενόντων κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, η οποία ως αναγόμενη σε πράγματα, είναι αναιρετικώς ανέλεγκτη (ΑΠ 1822/2012). Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 8 παρ. 1 του Ν. 1599/1986 "Σχέσεις κράτους-πολίτη κλπ" και 339 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι η υπεύθυνη δήλωση ή βεβαίωση τρίτου (μαρτυρία τρίτου), η οποία δεν δόθηκε κατά τον υπό του νόμου οριζόμενο τρόπο, εφόσον έγινε επίτηδες για να χρησιμεύσει ως αποδεικτικό μέσο στη μεταξύ άλλων πολιτική δίκη, αποτελεί ανεπίτρεπτο αποδεικτικό μέσο και δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη ούτε προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων. Η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας ότι η δήλωση έγινε ή δεν έγινε επίτηδες, για να χρησιμοποιηθεί σε συγκεκριμένη πολιτική δίκη, είναι ανέλεγκτη (ΟλΑΠ 8/1987, ΑΠ 241/2019, 1241/2018). Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο και δεύτερο λόγους από τον αρ. 11 α, γ και 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ορθώς εντασσόμενους στον αρ. 11κατά το ως άνω περιεχόμενό του, οι αναιρεσείοντες επικαλούνται αφενός ότι η αναιρεσιβαλομένη απόφαση δέχθηκε κατ' ουσίαν την αγωγή της ενάγουσας σχηματίζοντας τη δικανική της πεποίθηση περί της ύπαρξης σύμβασης δανείου μεταξύ των διαδίκων, ποσού 64.000 ευρώ, με βάση την προσαχθείσα με επίκληση από την ενάγουσα υπ' αριθμ. 1175/2017 ένορκη βεβαίωση ενώπιον του Ειρηνοδίκη Δράμας, κατά παράβαση του άρθρου 393 παρ. 1 ΚΠολΔ, λόγω του ότι δεν συνέτρεχε η εξαιρετική περίπτωση της παρ. 1 β του άρθρου 394 ΚΠλΔ περί επιτρεπτού της εξέτασης τρίτων προσώπων ως μαρτύρων ή ως ενόρκως βεβαιωσάντων (για τους οποίους εφαρμόζονται οι ίδιες διατάξεις περί μαρτύρων κατά το άρθρο 423 παρ. 1 ΚΠολΔ), όπως εσφαλμένως κατ' αυτούς δέχθηκε η αναιρεσιβαλλομένη απόφαση, που παραδεκτώς επισκοπείται κατά το άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, και αφετέρου ότι το Εφετείο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη την από 19-12-2016 υπεύθυνη δήλωση με επικυρωμένο το γνήσιο της υπογραφής του υιού της ενάγουσας προς τους ενάγοντες, επειδή θεώρησε εσφαλμένα ότι αυτή δόθηκε επ' ευκαιρία της εκκρεμούς δίκης και όχι σε ανύποπτο χρόνο, ενώ κάτι τέτοιο δεν συντρέχει, από την οποίαν προκύπτει ότι δεν υπάρχει καμία οφειλή τους προς την ενάγουσα. Οι ως άνω λόγοι όμως πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι, διότι, σύμφωνα με τα προαναφερθέντα στη μείζονα πρόταση, η κρίση του Εφετείου τόσο για την παραδεκτή λήψη της ως άνω ένορκης βεβαίωσης για τον σχηματισμό της δικανικής του πεποίθησης για την απόδειξη της επίδικης σύμβασης δανείου μεταξύ των διαδίκων εξ αιτίας της ύπαρξης ηθικής αδυναμίας κτήσης εγγράφου λόγω των φιλικών σχέσεων των διαδίκων, όσον και η άλλη κρίση της περί μη λήψης υπόψη της προαναφερθείσας υπεύθυνης δήλωσης λόγω του ότι αυτή συντάχθηκε ενόψει της εκκρεμούς δίκης αποτελούν κρίση περί τα πράγματα και δεν υπόκεινται σε αναιρετικό έλεγχο.

Συνεπώς, πρέπει, εφόσον δεν υπάρχει άλλος λόγος αναίρεσης προς εξέταση, να απορριφθεί η ένδικη αναίρεση, και να καταδικαστούν οι αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις (άρθρα 176, 180, 183, 191 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται, ειδικότερα, στο διατακτικό. Τέλος πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 27-10-2021 αναίρεση κατά της υπ' αριθμ. 215/2021 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης και καταργεί τη δίκη της αναίρεσης της υπ' αριθμ. 10/2019 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Δράμας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο δημόσιο ταμείο.

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσόν των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 7 Μαρτίου 2023.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 10 Μαρτίου 2023.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ