344/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 344 / 2007 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 344/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Νικόπουλο, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Καπερώνη, Σταύρο Γαβαλά, Ιωάννη Ιωαννίδη, Μίμη Γραμματικούδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 20 Δεκεμβρίου 2006, με την παρουσία και της γραμματέως Γραμματικής Κονταξή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος:.... , που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Καλονόμο.

Του αναιρεσίβλητου:..... , που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Φουρφουλάκη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 13-6-1997 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ρεθύμνης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 5/1308/ΜΤ/142/1999 μη οριστική, 45/1314/ΜΤ/84/2000 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 474/2001 μη οριστική,403/2003 οριστική του Εφετείου Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 13-3-2005 αίτησή του και τους από 8-10-2006 προσθέτους λόγους. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Μίμης Γραμματικούδης ανέγνωσε την από 6 Δεκεμβρίου 2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης της 403/2003 απόφασης του Εφετείου Κρήτης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων και την καταδίκη του αντιδίκου στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, από τη διάταξη του άρθρου 562 παρ.2 ΚΠολΔ, με την οποία ορίζεται ότι, είναι απαράδεκτος λόγος αναίρεσης που στηρίζεται σε ισχυρισμό ο οποίος δεν προτάθηκε νόμιμα στο δικαστήριο της ουσίας, εκτός αν πρόκειται περί των αναφερόμενων σ΄ αυτήν εξαιρέσεων, προκύπτει ότι για το παραδεκτό του λόγου αναίρεσης πρέπει να αναφέρεται στο αναιρετήριο ότι ο ισχυρισμός που στηρίζει το λόγο αναίρεσης, είχε προταθεί στο δικαστήριο το οποίο εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, και μάλιστα ότι είχε προταθεί νομίμως.

Συνεπώς ο ισχυρισμός πρέπει να παρατίθεται στο αναιρετήριο, όπως προτάθηκε στο δικαστήριο της ουσίας, να αναφέρεται δε και ο χρόνος και τρόπος πρότασής του, ή επαναφοράς του στο ανωτέρω δικαστήριο, ώστε να μπορεί να κριθεί, με βάση το αναιρετήριο, αν ήταν παραδεκτός και νόμιμος (Oλ ΑΠ 43/1990).Στην υπόθεση που κρίνεται, με τον πρώτο λόγο αναίρεσης, πρώτο μέρος, καθώς και με το πρώτο μέρος του πρώτου πρόσθετου λόγου αναίρεσης, από το άρθρο 559 αριθ.8ΚΠολΔ, αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια, ότι έλαβε υπόψη αυτοτελή ισχυρισμό περί ιδίας κυριότητας του αναιρεσιβλήτου επί του επίδικου ακινήτου, ο οποίος δεν επαναφέρθηκε νόμιμα με τις προτάσεις ενώπιον του Εφετείου. Οι λόγοι αυτοί είναι απορριπτέοι ως απαράδεκτοι, διότι ο αναιρεσείων δεν εκθέτει στο αναιρετήριο αν ο ανωτέρω ισχυρισμός που στηρίζει τους λόγους αυτούς αναίρεσης προτάθηκε στο Εφετείο.

Επειδή, ο αναιρετικός λόγος του άρθρου 559 αριθ.12 ΚΠολΔ ιδρύεται μόνο όταν το δικαστήριο της ουσίας αποδίδει στο αποδεικτικό μέσο μεγαλύτερη ή μικρότερη αποδεικτική δύναμη από όση απονέμει ο νόμος σε αυτό και όχι όταν το δικαστήριο εκτιμά κάποιο αποδεικτικό μέσο ως περισσότερο αξιόπιστο από ένα άλλο ή εσφαλμένως αποδίδει σ΄ αυτό αποδεικτική αξία κατά τη συναγωγή των αποδείξεων. Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 335,336 παρ.3,338 παρ.1,339,340ΚΠολΔ προκύπτει ότι το δικαστήριο μπορεί να λάβει, προς συναγωγή του αποδεικτικού πορίσματός του, δικαστικά τεκμήρια, τα οποία κρίνει ελεύθερα, όπως είναι οι καταθέσεις μαρτύρων από άλλη δίκη, που δεν είναι αναγκαίο να αναφέρονται αναλυτικώς, ανεξάρτητα αν η δίκη αυτή διεξήχθη μεταξύ των ίδιων διαδίκων ή τρίτων προσώπων ή αν υπάρχει ταυτότητα ή όχι του θέματος. Στην υπόθεση που κρίνεται, με το δεύτερο λόγο, πρώτο μέρος, αναίρεσης και με το δεύτερο λόγο, πρώτο μέρος, των πρόσθετων λόγων, από το άρθρο 559 αριθ.12ΚΠολΔ,όπως εκτιμήθηκε, αποδίδεται η πλημμέλεια ότι το Εφετείο έδωσε μεγαλύτερη αξιοπιστία στις καταθέσεις των αναφερόμενων δύο μαρτύρων, οι οποίες είχαν καταχωρισθεί στα 73/1989 και 69/839/ΜΤ/25/90 πρακτικά συνεδρίασης του Ειρηνοδικείου Ρεθύμνου και του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ρεθύμνου, αντίστοιχα, είχαν δε ληφθεί στο πλαίσιο άλλης προγενέστερης δίκης, κατά παράβαση των κανόνων ως προς τη δύναμη των αποδεικτικών μέσων. Έτσι όμως ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος. Με το δεύτερο μέρος του ίδιου λόγου αναίρεσης και το δεύτερο μέρος του δεύτερου πρόσθετου λόγου, από το άρθρο 559 αριθ. 11βΚΠολΔ, αποδίδεται σφάλμα στην προσβαλλόμενη απόφαση διότι έλαβε υπόψη τις ανωτέρω καταθέσεις των μαρτύρων, των οποίων έγινε επίκληση από τον αναιρεσίβλητο ενώπιον του Εφετείου όχι συννόμως, αλλά με ενσωμάτωση, στις ενώπιον του Εφετείου προτάσεις του, σε φωτοαντίγραφο, των ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου προτάσεών του στις οποίες γινόταν επίκλησή τους. Ο λόγος αυτός αναίρεσης είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, διότι δεν αναφέρεται στο αναιρετήριο αν ο ισχυρισμός, που στηρίζει τον λόγο αυτό , ο οποίος δεν υπάγεται στις εξαιρέσεις του άρθρου 562 παρ.2ΚΠολΔ,διότι δεν πρόκειται ούτε για παράβαση που δεν μπορούσε να προβληθεί στο δικαστήριο της ουσίας, αφού ο αναιρεσείων έλαβε γνώση των ανωτέρω προτάσεων του αναιρεσιβλήτου ενώπιον του Εφετείου, ούτε για σφάλμα που προκύπτει από την ίδια την απόφαση, ούτε για ισχυρισμό που αφορά τη δημόσια τάξη, προτάθηκε στο Εφετείο, κατά τη συζήτηση κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση.

Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 335,338,339 και 340 ΚΠολΔ, συνάγεται ότι το δικαστήριο για να σχηματίσει τη δικανική του πεποίθηση ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλόμενων από τους διαδίκους πραγματικών γεγονότων που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης ,υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση ή έμμεση απόδειξη, χωρίς να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά, από δε την αναφορά στην απόφαση μερικών από τα προσκομιζόμενα έγγραφα, γιατί έχουν ιδιαίτερη σημασία, δεν συνάγεται αναγκαστικά ότι δεν εκτιμήθηκαν και τα μη αναφερόμενα. Ειδικότερα οι αναφερόμενες στο άρθρο 390 ΚΠολΔ γνωμοδοτήσεις προσώπων που έχουν ειδικές γνώσεις επιστήμης ή τέχνης, εφόσον συντάχθηκαν κατά τις νόμιμες προϋποθέσεις, δεν συνιστούν ιδιαίτερο αποδεικτικό μέσο αλλά έγγραφο που εκτιμάται ελεύθερα από το δικαστήριο, το οποίο δεν έχει την υποχρέωση να το μνημονεύσει ειδικά και κατ΄ αντιδιαστολή προς τα λοιπά έγγραφα και εν γένει αποδεικτικά μέσα που φέρονται ότι λήφθηκαν υπόψη προς σχηματισμό της κρίσης του (ΟλΑΠ 111/1981).Στην κρινόμενη υπόθεση, από την υπάρχουσα στην προσβαλλόμενη απόφαση βεβαίωση, κατά την οποία τα περιστατικά τα οποία έγιναν δεκτά από το Εφετείο, αναφορικά με τους ισχυρισμούς των διαδίκων, αποδείχθηκαν, εκτός των άλλων, και από τις καταθέσεις των μαρτύρων και όλα τα έγγραφα τα οποία οι διάδικοι επικαλούνται και προσκομίζουν, σε συνδυασμό με το όλο περιεχόμενο της απόφασης, δεν καταλείπεται καμία αμφιβολία ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη και εκτίμησε τις καταθέσεις όλων των μαρτύρων, απόδειξης και ανταπόδειξης, καθώς και, ως δικαστικά τεκμήρια, τα αναφερόμενα στον τρίτο λόγο, πρώτο μέρος, αναίρεσης, καθώς και στο πρώτο μέρος του τρίτου πρόσθετου λόγου αναίρεσης και στο δεύτερο μέρος του πέμπτου λόγου αναφερόμενα έγγραφα τα οποία μ΄ επίκληση προσκομίσθηκαν από τον αναιρεσείοντα.

Συνεπώς, οι λόγοι αυτοί, από το άρθρο 559 αριθ.11 γ' ΚΠολΔ, είναι απορριπτέοι ως αβάσιμοι.

Επειδή, ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθ.13 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, αν το δικαστήριο εσφαλμένα εφάρμοσε τους ορισμούς του νόμου ως προς το βάρος απόδειξης, δεν ιδρύεται όταν δεν έχει εκδοθεί προδικαστική απόφαση, γιατί η κατανομή του βάρους απόδειξης γίνεται με την προδικαστική απόφαση. Συνακόλουθα, ο τέταρτος λόγος αναίρεσης καθώς και ο τέταρτος λόγος των προσθέτων, με τους οποίους αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η αιτίαση περί εσφαλμένης κατανομής του βάρους απόδειξης ως προς την ένσταση ιδίας κυριότητας επί του επιδίκου που προβλήθηκε από την αναιρεσίβλητο, είναι απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος, διότι δεν εκδόθηκε προδικαστική απόφαση από το πρωτοβάθμιο Μονομελές Πρωτοδικείο, ενώπιον του οποίου η συζήτηση ήταν προφορική και οι διάδικοι προσκόμισαν κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο προαποδεικτικώς όλα τα αποδεικτικά τους μέσα, σύμφωνα με το άρθρο 270 παρ.1,6 ΚΠολΔ, όπως ίσχυε πριν από την αντικατάστασή του με το άρθρο 12 του Ν. 2915/2001 .

Επειδή, ο πέμπτος λόγος αναίρεσης, πρώτο μέρος, από το άρθρο 559 αριθ.19ΚΠολΔ, με τον οποίο ψέγεται η προσβαλλόμενη για έλλειψη νόμιμης βάσης, είναι απορριπτέος, προεχόντως ως απαράδεκτος, διότι υπό την επίκληση της ανωτέρω πλημμέλειας πλήττεται η ανέλεγκτη περί των πραγμάτων κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ως προς, τον τρόπο περιέλευσης του επίδικου τμήματος ακινήτου στον αναιρεσίβλητο, την άσκηση επ΄ αυτού πράξεων νομής και την αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων. Επειδή, τέλος, ο πρώτος λόγος αναίρεσης, δεύτερο μέρος, πρώτος πρόσθετος λόγος, δεύτερο μέρος, τους οποίους ο αναιρεσείων προσπαθεί να στηρίξει στο άρθρο 559 αριθ.1,8 και 19 ΚΠολΔ, με μόνη την αριθμητική επίκληση του άρθρου αυτού, είναι απορριπτέοι ως αόριστοι, διότι καμία απολύτως συγκεκριμένη νομική πλημμέλεια δεν αποδίδεται με αυτούς στην αναιρεσιβαλλομένη, ώστε να μπορεί να κριθεί αν παραβιάσθηκαν από το Εφετείο οι ορισμοί των ανωτέρω διατάξεων Για τον ίδιο λόγο είναι απορριπτέοι οι δεύτερος λόγος αναίρεσης, τρίτο μέρος, δεύτερος πρόσθετος λόγος, τρίτο μέρος, τρίτος λόγος αναίρεσης, δεύτερο μέρος, δεύτερος πρόσθετος λόγος, δεύτερο μέρος, στους οποίους γίνεται απλή επίκληση της διάταξης του άρθρου 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, και ο πέμπτος λόγος αναίρεσης, τρίτο μέρος, στον οποίο γίνεται απλή επίκληση των διατάξεων του άρθρου 559 αριθ.1, 8, 13ΚΠολΔ, χωρίς να αποδίδεται συγκεκριμένη νομική πλημμέλεια στην προσβαλλόμενη απόφαση, ώστε να μπορεί να κριθεί αν παραβιάσθηκαν από το εφετείο οι ορισμοί των διατάξεων αυτών.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 13-3-2005 αίτηση αναίρεσης του .... και τους από 8-10-2006 πρόσθετους λόγους αυτής κατά της 403/2003 απόφασης του Εφετείου Κρήτης.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε χίλια εκατόν εβδομήντα(1.170,00) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 6 Φεβρουαρίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στο ακροατήριό του στις 21 Φεβρουαρίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ