Supreme Court dismisses appeal against appellate court judgment on fuel supply contract dispute.

Απόφαση 337 / 2025 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 337/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρουλιώ Δαβίου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βρυσηίδα Θωμάτου, Βαρβάρα Πάπαρη, Μαρία Πετσάλη και Στυλιανή Μπλέτα - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 21 Οκτωβρίου 2024, με την παρουσία και του Γραμματέα Γ. Φ., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΚΜΟΙΛ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΕΙΔΩΝ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Κωνσταντίνα Κουτσούλη με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Δ. Γ. του Ι., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 13/8/2009 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Καλαμάτας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 65/2010 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 164/2019 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Καλαμάτας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 14/10/2021 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την προσκομιζόμενη από την αναιρεσείουσα υπ' αριθ. ....2023 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Εφετείο Καλαμάτας Ι. Β. προκύπτει ότι ο αναιρεσίβλητος κλητεύθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα για να παραστεί κατά τη δικάσιμο της 22-5-2023, οπότε η συζήτηση ματαιώθηκε, λόγω διενέργειας των βουλευτικών εκλογών.

Στη συνέχεια, με την από 24.5.2023 πράξη της Προεδρεύουσας του Α1 Πολιτικού Τμήματος, επανήλθε αυτεπάγγελτα προς συζήτηση η υπόθεση για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο (21-10-2024) και έγινε εγγραφή αυτής στο πινάκιο, η δε ημερομηνία της νέας δικασίμου γνωστοποιήθηκε με ανάρτησή της στην πύλη ψηφιακών υπηρεσιών δικαστηρίων ..., στην ιστοσελίδα του Αρείου Πάγου ...

και στη διαδικτυακή πύλη της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων ..., προς ενημέρωση των διαδίκων. Όμως ο ανωτέρω αναιρεσίβλητος δεν παρέστη κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο στο ακροατήριο αυτού του Δικαστηρίου, κατά τη νόμιμη εκφώνηση της υποθέσεως στη σειρά της από το πινάκιο, όπως αυτό προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά συνεδριάσεως αυτού του Δικαστηρίου, γι' αυτό πρέπει να δικασθεί ερήμην, αλλά να προχωρήσει η συζήτηση σαν να ήταν και αυτός παρών (άρθρα 108, 110 παρ. 2, 498 παρ. 1, 568 παρ. 1, 2, 4 και 576 παρ. 1 έως 3 ΚΠολΔ).

Με την κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία υπ' αριθμ. 164/2019 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Καλαμάτας, που δίκασε ως Εφετείο, η οποία δέχθηκε ως τυπικά και ουσιαστικά βάσιμη την έφεση της εναγόμενης και ήδη αναιρεσείουσας, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση και ακολούθως, διακρατηθείσας της υποθέσεως προς κατ' ουσίαν εκδίκαση, δέχθηκε ως κατ'ουσίαν βάσιμη την αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου.

Η αίτηση αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ.1 ΚΠολΔ), είναι συνεπώς παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρο 577 αριθ.3 ΚΠολΔ).

Κατά τη διάταξη του άρθρου 560 αριθμ. 6 ΚΠολΔ, αναίρεση κατά των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση, και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης, όταν πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αξιολόγηση του εξαγόμενου από αυτές πορίσματος, γιατί στην κρίση αυτή το δικαστήριο προβαίνει ανελέγκτως, κατ' άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ, εκτός αν δεν είναι σαφές το αποδεικτικό πόρισμα και για το λόγο αυτό καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος (Ολ ΑΠ 1/1999, Ολ ΑΠ 30/1997, ΑΠ 320/2021, ΑΠ 931/2019).

Στην προκείμενη περίπτωση, η αναιρεσείουσα με το μοναδικό λόγο της αναιρέσεως αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την από τον αριθμό 6 του άρθρου 560 ΚΠολΔ πλημμέλεια ότι έχει αντιφατικές αιτιολογίες άλλως ότι οι αιτιολογίες της είναι ανεπαρκείς σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα του χρόνου λήξης της ένδικης σύμβασης εμπορικής συνεργασίας.

Επίσης, αιτιάται την προσβαλλόμενη, διότι με αντιφατικές και ανεπαρκείς αιτιολογίες απέρριψε τον ισχυρισμό της ότι ο αναιρεσίβλητος είχε λάβει τις εκπτώσεις του μηνός Ιανουαρίου 2007, οι οποίες είχαν ενσωματωθεί λόγω της επικείμενης λήξης της σύμβασης, στις 30-1-2007, στις τιμές των καυσίμων που του προμήθευσε κατά το διάστημα αυτό.

Από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ επισκόπηση της προσβαλλομένης αποφάσεως προκύπτει ότι κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό λόγο μέρος της δέχθηκε τα ακόλουθα: <<... ... Δυνάμει της από 30.01.2002 σύμβασης εμπορικής συνεργασίας οι διάδικοι συμφώνησαν να συνεργαστούν εμπορικά για χρονικό διάστημα πέντε ετών, ήτοι έως τις 30.01.2007, προκειμένου ο εφεσίβλητος, ο οποίος διατηρούσε πρατήριο υγρών καυσίμων στη Χώρα Μεσσηνίας, να προμηθεύεται, αποθηκεύει και εμπορεύεται (μεταπωλεί) αποκλειστικά και μόνο καύσιμα της εταιρίας ΚΜΟΙΛ - εκκαλούσας, αποκλεισμένου, έστω και προσωρινά, οποιουδήποτε άλλου προμηθευτή.

Δυνάμει του με ίδια ημερομηνία παραρτήματος Α της ανωτέρω σύμβασης συμφωνήθηκε ότι ο εφεσίβλητος - πρατηριούχος θα προμηθεύεται από την εκκαλούσα τα καύσιμα και τα λιπαντικά στις επίσημες τιμές των εκάστοτε τιμοκαταλόγων της εκκαλούσας, μείον τις αναφερόμενες σε αυτό εκπτώσεις (: οι οποίες αποτελούσαν την προμήθεια του εφεσίβλητου), οι οποίες ανερχόταν στο ποσό των 0,044 ευρώ / m3 για την βενζίνη (σούπερ και αμόλυβδη) και στο ποσό των 0,017 ευρώ / m3 για το πετρέλαιο (θέρμανσης και κίνησης), ενώ το έτος 2006 οι εκπτώσεις είχαν αναπροσαρμοστεί με προφορική συμφωνία των διαδίκων στο ποσό των 0,0627 ευρώ / λίτρο για την βενζίνη (σούπερ και αμόλυβδη) και στο ποσό των 0,0328 ευρώ / λίτρο για το πετρέλαιο (θέρμανσης και κίνησης), πλέον Φ.Π.Α. 19%, όπως τούτο προέκυψε ιδίως από την ένορκη κατάθεση του μάρτυρα του εφεσίβλητου, που περιλαμβάνεται στα ταυτάριθμα με την εκκαλουμένη απόφαση πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης και την από 14.05.2007 εξώδικη πρόσκληση του εφεσίβλητου, που επιδόθηκε νόμιμα στην εκκαλούσα (βλ.

τη με αριθμό ....2007 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείου Καλαμάτας Β. Κ.) και στο περιεχόμενο της οποίας η τελευταία ουδέποτε αντέδρασε. Επίσης, στο ίδιο παράρτημα ορίστηκε ότι ο εφεσίβλητος - πρατηριούχος υποχρεούται να καταβάλει το τίμημα εκάστης παραδιδόμενης ποσότητας τοις μετρητοίς ή με επιταγές εκδόσεώς του πληρωτέες εντός (10) ημερών, ενώ με προφορική συμφωνία των διαδίκων, το περιεχόμενο της οποίας δεν αμφισβητήθηκε από τους διαδίκους, ορίστηκε ότι για την απόδοση στον εφεσίβλητο της συμφωνηθείσας κατά, τα ανωτέρω έκπτωσης (προμήθεια), η εφεσίβλητη εξέδιδε τιμολόγιο με την ονομασία "πιστωτικό διαφοράς από πωλήσεις" με τη συμπλήρωση κάθε φορά, του αντίστοιχου μήνα στον οποίο αναφέρονταν οι εν λόγω πωλήσεις υγρών καυσίμων και κατέβαλε την αξία του σε μετρητά στον εφεσίβλητο μέσα στις πρώτες (5) ημέρες του επόμενου μήνα στον οποίο αφορούσαν οι εν λόγω πωλήσεις, όπως προέκυψε ιδίως από τις με αριθμούς ....2006, ....2006, ....2006, ....2006, ....2006, ....2006, ....2006, ....2006 και ....2006 αποδείξεις πληρωμής της εκκαλούσας που έχουν εκδοθεί εντός των πρώτων πέντε ημερών κάθε μήνα και αφορούν στην πληρωμή των εκπτώσεων (προμήθειας) του προηγούμενου μήνα, ανάλογα με τις πωλήσεις της προς τον πρατηριούχο εφεσίβλητο.

Η σύμβαση διήρκησε έως τα τέλη του μηνάς Φεβρουάριου 2007, οπότε λύθηκε κατόπιν της από 28.01.2007 καταγγελίας του εφεσίβλητου, που επιδόθηκε στην εκκαλούσα με τη με αριθμό ....2007 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Αθηνών Α. Α. Η εκκαλούσα ισχυρίζεται ότι η σύμβαση έληξε στις 30.01.2007 και δεν οφείλονται τα αιτούμενα ποσά καθ' ο μέρος αφορούν στο μήνα Φεβρουάριο του έτους 2007, πλην όμως αυτός πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Ειδικότερα, η σύμβαση των διαδίκων έληξε στα τέλη του μηνάς Φεβρουάριου του έτους 2007, όπως προαναφέρθηκε, καθώς η εκκαλούσα προέβη στην εκτέλεση των παραγγελιών του εφεσίβλητου για το χρονικό διάστημα του μηνάς Φεβρουάριου 2007. Η εκκαλούσα ισχυρίζεται ότι η μεταξύ τους συνεργασία κατά το μήνα Φεβρουάριο του έτους 2007 ήταν άτυπη και δεν καλυπτόταν από τους όρους της από 30.01.2002 σύμβασης εμπορικής συνεργασίας, υπολαμβάνοντας ότι ο εφεσίβλητος αποδέχθηκε να προμηθευτεί από την ίδια καύσιμα και να μεταπωλήσει σε τρίτους χωρίς κανένα κέρδος, ισχυρισμός που πρέπει να απορριφθεί καθώς αντιβαίνει στους κανόνες της εμπορικής πρακτικής, τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής και δεν αποδείχθηκε από κανένα αποδεικτικό στοιχείο.

Άλλωστε, η λειτουργία της σύμβασης και για το μήνα Φεβρουάριο αναιρεί τον ισχυρισμό της ότι οι εκπτώσεις του μηνάς Ιανουάριου 2007 συνυπολογίστηκαν στα τιμολόγια πώλησης λόγω της επικείμενης λήξης της σύμβασης, ισχυρισμός που εάν ήταν αληθής θα οδηγούσε στην καταβολή των εκπτώσεων κατά τον ίδιο τρόπο και το μήνα Φεβρουάριο 2007.

Περαιτέρω, η εκκαλούσα ισχυρίζεται ότι οι εκπτώσεις που αφορούσαν στο μήνα Ιανουάριο του έτους 2007 υπολογίστηκαν στον ίδιο μήνα κατά την εκτέλεση της παραγγελίας του εφεσίβλητου και ενόψει της επικείμενης λήξης της σύμβασης, πλην όμως ουδείς λόγος αναφέρεται για την καταβολή αυτών σε προγενέστερο χρονικό σημείο και δη εντός του μηνός στον οποίο αφορούσαν, καθώς αφενός δεν υπήρξε σχετικό αίτημα του εφεσίβλητου - ο οποίος μόνος θα είχε έννομο συμφέρον προς τούτο, αφετέρου δεν προέκυψε από κανένα στοιχείο ο σχετικός συμψηφισμός.

Άλλωστε, όταν μεταξύ των διαδίκων συμφωνήθηκε κατ' εξαίρεση η πληρωμή των εκπτώσεων να γίνει με συμψηφισμό, αυτό έλαβε χώρα στην παραγγελία του επόμενου μήνα και όχι στο μήνα που αφορούσε η παραγγελία, όπως τούτο προκύπτει από την πληρωμή των εκπτώσεων των μηνών Οκτωβρίου - Νοεμβρίου 2006 με συμψηφισμό σε παραγγελία των επόμενων αντίστοιχα μηνών Νοεμβρίου - Δεκεμβρίου 2006.

Επισημαίνεται ότι η εκκαλούσα προσκομίζει ένα άνευ ημερομηνίας και άνευ στοιχεία εκδότη έγγραφο στο οποίο αναφέρονται τιμές πετρελαιοειδών σε ημερομηνίες του χρονικού διαστήματος από 01.01.2007 έως 17.02.2007, το οποίο ενσωματώνει και στο δικόγραφο της υπό κρίση εφέσεως, πλην όμως τούτο δεν ασκεί έννομη επιρροή καθώς ο εφεσίβλητος αρνείται ότι εκδόθηκε από τον ίδιο ή σε συνεργασία με τον ίδιο, ενώ δεν προκύπτει από κανένα αποδεικτικό στοιχείο ότι πράγματι οι αναφερόμενες στο ανωτέρω έγγραφο τιμές ήταν στο επίδικο χρονικό διάστημα οι τιμές διάθεσης των καυσίμων της εκκαλούσας στην περιοχή της Χώρας Μεσσηνίας, όπου ευρίσκετο το πρατήριο υγρών καυσίμων του εφεσίβλητου.

Η ανωτέρω κρίση δεν αναιρείται από την ένορκη κατάθεση του μάρτυρα της εκκαλούσας, η οποία κρίνεται ως μη πειστική καθώς κατέθεσε ότι ο εφεσίβλητος δήλωσε ότι αποχωρεί από τη συνεργασία, τους αρχές Δεκεμβρίου του έτους 2006 και η εκκαλούσα αποδέχθηκε τη δήλωσή του, ισχυρισμός που αναιρείται αφενός από την με ημερομηνία. 28.01.2007 καταγγελία του εφεσίβλητου αφετέρου από την από 06.02.2007 εξώδικη απάντηση - διαμαρτυρία με πρόσκληση της εκκαλούσας (που επιδόθηκε στον εφεσίβλητο στις 07.02.2007, όπως προκύπτει από την επισημείωση του δικαστικού επιμελητή Π.

Κ. επί αυτής) στην οποία δηλώνει ότι δεν αποδέχεται την ανωτέρω καταγγελία και ότι η μεταξύ τους συνεργασία έχει παραταθεί έως τις 30.01.2008 λόγω μη εμπρόθεσμης καταγγελίας αυτής, ότι οι εκπτώσεις των μηνών Νοεμβρίου και Δεκεμβρίου 2006 συμψηφίστηκαν με εμπορεύματα, ισχυρισμός που αναιρείται από την έκδοση πιστωτικού τιμολογίου το μήνα Ιανουάριο του 2007, όπως ακριβώς είχε συμφωνηθεί, ενώ ουδέν γνώριζε περί του ποσοστού των εκπτώσεων κατά το επίδικο χρονικό διάστημα.... ...>>.

Έτσι που έκρινε το Πρωτοδικείο, που δίκασε ως Εφετείο, δεν στέρησε την απόφασή του νομίμου βάσεως, αφού από το ως άνω αιτιολογικό της προκύπτουν σαφώς όλα τα πραγματικά περιστατικά τα οποία είναι αναγκαία για την κρίση του δικαστηρίου περί της συνδρομής των νομίμων όρων και προϋποθέσεων των διατάξεων των άρθρων 341επ., 361 και 713επ.

του ΑΚ και 90-91 ΕμπΝ, οι οποίες εφαρμόσθηκαν στην προκειμένη περίπτωση, ενώ έχει τις αναγκαίες αιτιολογίες, οι οποίες είναι σαφείς, πλήρεις και δεν αντιφάσκουν μεταξύ τους, καθιστούν δε εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή υπαγωγή των αποδειχθέντων περιστατικών στις προαναφερθείσες διατάξεις.

Και τούτο διότι, α)σύμφωνα με τα ως άνω ανελέγκτως δεκτά γενόμενα, με την από 30.1.2002 σύμβαση εμπορικής συνεργασίας μεταξύ των διαδίκων συμφωνήθηκε ότι ο αναιρεσίβλητος - πρατηριούχος θα προμηθευόταν από την αναιρεσείουσα - εταιρεία πετρελαιοειδών καύσιμα και λιπαντικά στις επίσημες τιμές των εκάστοτε τιμοκαταλόγων αυτής, αφαιρουμένων των εκπτώσεων που αναφέρονταν στο παράρτημα της ως άνω σύμβασης, οι οποίες αποτελούσαν την προμήθεια του αναιρεσίβλητου, β) η ως άνω σύμβαση έληξε στα τέλη του μηνός Φεβρουαρίου 2007 κατόπιν της από 28.1.2007 καταγγελίας του αναιρεσίβλητου με αποτέλεσμα να οφείλονται σε αυτόν από την αναιρεσείουσα τα αιτούμενα ποσά που αφορούν την προμήθειά του για τους μήνες Ιανουάριο και Φεβρουάριο 2007.

Και τούτο διότι, σύμφωνα με τις παραδοχές της προσβαλλόμενης, αφ' ενός δεν αποδείχθηκε ότι η συνεργασία των διαδίκων κατά το μήνα Φεβρουάριο ήταν άτυπη, με συνέπεια ο όρος της από 30.1.2002 σύμβασης μεταξύ των διαδίκων, ο οποίος αφορούσε τις εκπτώσεις στις τιμές των καυσίμων που προμηθευόταν ο αναιρεσίβλητος, να παραμένει σε ισχύ και γι' αυτόν το μήνα, αφ' ετέρου δεν προέκυψε ότι οι εκπτώσεις του μηνός Ιανουαρίου 2007 είχαν ενσωματωθεί στις τιμές των καυσίμων που προμηθεύτηκε ο αναιρεσίβλητος κατά το διάστημα αυτό.

Επομένως, ο αναιρετικός λόγος από τον αριθμό 6 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, με τον οποίο η αναιρεσείουσα υποστηρίζει τα αντίθετα, είναι αβάσιμος. Σε κάθε περίπτωση, ο ως άνω λόγος είναι απαράδεκτος και διότι, υπό την επίκληση της πλημμέλειας από τον αριθμό 6 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, πλήττεται η περί των πραγμάτων κρίση του Εφετείου, η οποία είναι, κατ' άρθρο 561 αριθ.1 ΚΠολΔ, ανέλεγκτη.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, εφόσον δεν υπάρχει άλλος αναιρετικός λόγος προς έρευνα, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως, να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 αριθμ. 3 ΚΠολΔ). Δικαστικά έξοδα δεν επιδικάζονται υπέρ του αναιρεσίβλητου, ελλείψει σχετικού αιτήματος αυτού λόγω της ερημοδικίας του.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 14/10/2021 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 164/2019 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Καλαμάτας, που δίκασε ως Εφετείο.

Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 27 Ιανουαρίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 27 Φεβρουαρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ