Supreme Court dismisses appeal on statute of limitations; claim extinguished by enforcement in 2010.

Απόφαση 334 / 2021 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 334/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ασπασία Μαγιάκου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παρασκευή Καλαϊτζή-Εισηγήτρια, Γεώργιο Παπανδρέου, Αναστασία Περιστεράκη, Μαρία Μουλιανιτάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 16 Δεκεμβρίου 2020, με την παρουσία και του Γραμματέα Παναγιώτη Μπούκη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ε. συζ. Α. Δ., το γένος Δ. και Γ. Α., κατοίκου Τοπικής Κοινότητας ... της Δημοτικής Ενότητας ... του Δήμου … ΠΕ Λευκάδας, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Φίλιππο Γιώτη με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Μ. χήρας Π. Α., το γένος Χ. και Ε. Τ., κατοίκου Τοπικής Κοινότητας ... της Δημοτικής Ενότητας ... του Δήμου … ΠΕ Λευκάδας, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Όλυμπο Παρασκευά με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-02-2014 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Λευκάδας.

Εκδόθηκε η απόφαση 100/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 19-09-2019 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

[Ι] Η ΟλΑΠ με την 10/2018 απόφασή της αποφάσισε (κατά πλειοψηφία) με τελολογική προσέγγιση του άρθρου ένατου παρ. 2 του ν.4335/2015, ότι ως προς τις δημοσιευόμενες πριν την έναρξη ισχύος του πιο πάνω νόμου αποφάσεις που είχαν εκδοθεί αντιμωλία των διαδίκων και δεν είχαν επιδοθεί και καταστεί τελεσίδικες ή αμετάκλητες εξακολουθεί να ισχύει η τριετής καταχρηστική προθεσμία προσβολής τους με αναίρεση, παρά τη γραμματική ερμηνεία του αρθρ. 564 παρ. 3ΚΠολΔ (ως ισχύει μετά την πιο πάνω τροποποίηση), που προβλέπει, ότι η αντίστοιχη (καταχρηστική) προθεσμία είναι δύο (2) έτη.

Περαιτέρω, κατά το άρθρ. 518 παρ. 2ΚΠολΔ, για τα κατατιθέμενα δικόγραφα από 01-01-2016 η καταχρηστική προθεσμία άσκησης έφεσης, αν δεν επιδοθεί η εκκαλουμένη, είναι δύο έτη (ως νυν ισχύει), ενώ πριν απ' την τροποποίηση της διάταξης ήταν τρία χρόνια.

Έτι περαιτέρω, κατ' άρθρ. 553 παρ. 1ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται μόνο κατά των αποφάσεων που δεν μπορούν να προσβληθούν με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση.

Στην προκείμενη περίπτωση η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε (κατατέθηκε) στις 15-10-2019 στη Γραμματεία του Ειρηνοδικείου Λευκάδος κατά της 100/2014 απόφασής του. Η τελευταία αυτή (αντιμωλία των και νυν διαδίκων) απόφαση είχε δημοσιευθεί στις 17-09-2014. Όπως, δε, καταδεικνύεται από τα στοιχεία του φακέλλου της δικογραφίας, η εν λόγω απόφαση (100/2014 Ειρ. Λευκάδας) παρέμεινε ανεπίδοτη. Η δε διαδρομή της προθεσμίας για την άσκηση της αναίρεσης άρχισε, (σύμφωνα με την διαδοχικότητα στην άσκηση των προθεσμιών), μετά την παρέλευση της τριετίας (στις 17-09-2017) για την άσκηση έφεσης κατά της απόφασης του Ειρηνοδικείου η οποία είχε εκδοθεί πριν από την 01-01-2016 (έναρξη ισχύος του ν.4335/2015) και είχε τελεσιδικήσει, οπότε η προθεσμία για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης θα συμπληρωνόταν στις 17-09-2020. Επομένως, η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης είναι εμπρόθεσμη και παραδεκτή, καθόσον ασκήθηκε εντός της πιο πάνω προβλεπόμενης προθεσμίας και πρέπει ν' απορριφθεί ως αβάσιμος ο αντίθετος ισχυρισμός που πρόβαλε η αναιρεσίβλητη με τις προτάσεις που κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου.

[ΙΙ] Από τη διάταξη του άρθρου 1010ΑΚ που προβλέπει ότι, "αν ο κύριος ακινήτου, ανεγείροντας πάνω σ' αυτό οικοδομή, την επεκτείνει καλόπιστα στο γειτονικό γήπεδο και ο κύριος του γηπέδου δεν διαμαρτυρήθηκε καθόλου πριν από την ανέγερση της οικοδομής κατά μεγάλο μέρος, το δικαστήριο μπορεί κατά εύλογη κρίση να επιδικάσει την κυριότητα του γηπέδου που καταλήφθηκε στον κύριο του ακινήτου, που οικοδομήθηκε" και ότι "η επιδίκαση γίνεται έναντι καταβολής της αξίας του γηπέδου κατά το χρόνο της κατάληψής του", συνάγεται ότι οι, σύμφωνα με την άνω διάταξη, προϋποθέσεις αυτού του πρωτοτύπου τρόπου κτήσης της κυριότητας είναι: 1) η ανέγερση οικοδομής, 2) την οικοδομή πρέπει να χτίζει ο κύριος (ή συγκύριος) του εδάφους, 3) η οικοδομή να έχει ξεπεράσει τα όρια του γηπέδου ανέγερσής της, 4) να υπάρχει καλόπιστη θετική πεποίθηση που να μην προέρχεται έστω και από ελαφρά αμέλεια, ότι η οικοδόμηση γίνεται μέσα στα όρια του δικού του γηπέδου και 5) έλλειψη έγκαιρης διαμαρτυρίας του γείτονα, προτού ολοκληρωθεί κατά το μεγαλύτερο μέρος της η οικοδομή.

[ΙΙΙ] Η κατ' άρθρ. 560 αρ.1 ΚΠολΔ πρόβλεψη είναι, ότι, λόγος αναίρεσης για ευθεία παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου ιδρύεται, αν αυτός δεν εφαρμοσθεί ενώ συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή αν εφαρμοσθεί ενώ δεν έπρεπε, ξαθώς και αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, αντιστοίχως δε, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του κανόνα δικαίου για την επέλευση της απαγγελθείσας έννομης συνέπειας ή την άρνησή της.

[IV] Η προσβαλλόμενη, 100/2014, απόφαση του Ειρηνοδικείου Λευκάδος, επιτρεπτώς επισκοπείται, ως εξής: "Στην προκειμένη περίπτωση η ενάγουσα με την υπό κρίση αγωγή της εκθέτει ότι είναι κυρία και νομέας ενός οικοπέδου το οποίο με λεπτομέρεια περιγράφεται στην αγωγή κατά θέση έκταση και όρια, εντός του οποίου, δυνάμει της με αριθμό …/1984 αδείας οικοδομής της Πολεοδομίας Λευκάδας έχει ανεγείρει την ισόγεια οικία της.

Ότι το ανωτέρω ακίνητο απέκτησε το έτος 1981 δυνάμει του υπ'αριθμ. …/1981 προικοσυμβολαίου της συμβολαιογράφου Λευκάδας Σοφίας Τσακάλου. Ότι προς τα νοτιοανατολικά του ακινήτου της βρίσκεται το όμορο ακίνητο της εναγομένης, το οποίο ανήκε στον ήδη αποβιώσαντα αδελφό της ενάγουσας και σύζυγο της εναγομένης Π.

Α.. Ότι στις 22 Φεβρουαρίου 2008 ο αδελφός της Π. Α. κατέθεσε εναντίον της διεκδικητική αγωγή, με την οποία ζητούσε να αναγνωρισθεί κύριος εδαφικού τμήματος 109, 90 τ.μ., επί της οποίας εκδόθηκε η 6/2008 απόφαση του Ειρηνοδικείου Απολλωνίων η οποία έκανε δεκτή την αγωγή του και αναγνώρισε τον τότε ενάγοντα αποκλειστικό κύριο και νομέα του ως.

άνω εδαφικού τμήματος. Ότι ακολούθως εκδόθηκε η 107/2009 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λευκάδας, επί της εφέσεως της ενάγουσας κατά της πρωτόδικης απόφασης, η οποία απέρριψε την έφεση και επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση του Ειρηνοδικείου Αττολλωνίων, η οποία κατέστη τελεσίδικη. Ότι μετά την έκδοση απογράφου, ο τότε ενάγων προέβη σε αναγκαστική εκτέλεση της πρωτόδικης απόφασης, συντάχθηκε η με αριθμό …/8-4-2010 έκθεση βιαίας αποβολής του Δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Λευκάδας Νικολάου Πλατυπόδη, ο οποίος σε εκτέλεση της ανωτέρω απόφασης τοποθέτησε περίφραξη, προσαρτώντας το επίδικο τμήμα των 109, 90 τ.μ.

στην ιδιοκτησία του Πάνου Αργυρού, συζύγου της εναγομένης. Ότι μέσα στο ανωτέρω επίδικο περιλαμβάνεται και ένα τμήμα της οικίας της ενάγουσας εμβαδού 4,94τ.μ. το οποίο βρίσκεται στο νοτιοανατολικό άκρο της ισογείου βεράντας της, επί της οποίας επίσης εδράζεται κεραμοσκεπές στέγαστρο στηριζόμενο σε κολώνες που έχουν τοποθετηθεί επ' αυτής, όπως με λεπτομέρεια εκτίθεται στην αγωγή.

Ότι με την με αριθμ. .../13/Φ.5.16.4 (ΣΧΕΤ. .../12.26017/13) απόφαση της Πολεοδομίας Λευκάδας αποφασίστηκε η κατεδάφιση, του επιδίκου τριγωνικού τμήματος (τμήμα του κεραμοσκεπούς στεγάστρου και της βεράντας), προκαλώντας έτσι τεράστια οικονομική ζημία στην ενάγουσα, ενώ η χρησιμότητα της εναγομένης θα είναι ελάχιστη.

Με βάση το ανωτέρω ιστορικό η ενάγουσα ζητά να της επιδικασθεί η κυριότητα του ως άνω λεπτομερώς περιγραφομένου ως καταληφθέντος τμήματος ακινήτου εμβαδού 4,94τ.μ., με καταβολή στην εναγομένη αποζημίωσης ποσού 31, 89 ευρώ και να καταδικασθεί η εναγόμενη στη δικαστική της δαπάνη.

Με αυτό το περιεχόμενο και αίτημα η υπό κρίση αίτηση είναι απορριπτέα ως νόμω αβάσιμη, διότι σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν στην μείζονα σκέψη της παρούσας, η υπό τις προϋποθέσεις της διατάξεως 1010 ΑΚ αξίωση αποσβέσθηκε ήδη στις 08-04-2010, μετά την ανωτέρω εκτέλεση της 6/2008 απόφασης του Ειρηνοδικείου Απολλωνίων από τον Δικαστικό επιμελητή Νικόλαο Πλατυπόδη ο οποίος συνέταξε τη σχετική έκθεση αποβολής της ενάγουσας".

Με βάση τα ανωτέρω το Ειρηνοδικείο απέρριψε ως νόμω αβάσιμη την κατ' άρθρ. 1010ΑΚ αγωγή της αναιρεσείουσας, κρίνοντας ότι η αντίστοιχη αξίωσή της αποσβέσθηκε στις 08-04-2010, μετά την εκτέλεση της 6/2008 απόφασης του Ειρηνοδικείου Απολλωνίων από τον δικαστικό επιμελητή Νικ. Πλατυπόδη που συνέταξε τη σχετική έκθεση αποβολής της (ενάγουσας) αναιρεσείουσας.

[V] Με το (μοναδικό) λόγο αναίρεσης, η αναιρεσείουσα προσάπτει στην προσβαλλομένη την πλημμέλεια από το άρθρ. 560 αρ. 1ΚΠολΔ διότι παραβίασε (κατ' εκτίμηση) με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή το άρθρο 1010ΑΚ, υποστηρίζοντας ότι το γεγονός ότι η αναιρεσίβλητη αναγνωρίσθηκε κυρία και έλαβε το γήπεδο στη νομή της με δικαστική απόφαση, δεν μεταβάλλει τις προϋποθέσεις εφαρμογής της παραπάνω διάταξης. Ο λόγος είναι αβάσιμος, διότι, μετά την εκτέλεση από τον δικαστικό επιμελητή της άνω απόφασης του Ειρηνοδικείου Απολλωνίων, εξέλειπε η προϋπόθεση που τίθεται από το άρθρο 1010ΑΚ, δηλαδή η προσβαλλόμενη με την αγωγή αντίστοιχη αξίωση να έχει ως έρεισμα την κυριότητα της ενάγουσας στην ανεγερθείσα (επίδικη) οικοδομή. Ήτοι, η αξίωση αυτή, (της κυριότητας της αναιρεσείουσας στην επίδικη ισόγεια βεράντα του κτιρίου και δη τριγωνικού σχήματος και με εμβαδό 4,94τμ στο ΝΑ άκρο της οικοδομής της), αποσβέσθηκε μετά την αναγκαστική εκτέλεση στην οποία προέβη ο δικαστικός επιμελητής με την πιο πάνω έκθεση βιαίας αποβολής σε βάρος της αναιρεσείουσας και εγκατάστασης της αναιρεσίβλητης στο επίδικο αυτό τμήμα. Η ένδικη αγωγή μετά ταύτα ήταν νομικά αβάσιμη, όπως ορθά έκρινε το δικαστήριο της ουσίας, αφού ασκήθηκε το έτος 2014, όταν ήδη η ενάγουσα δεν είχε την κυριότητα του επίδικου τμήματος.

[VI] Κατά συνέπεια, πρέπει, μη υπάρχοντος ετέρου λόγου προς διερεύνηση, να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης, το παράβολο πρέπει να εισαχθεί στο Δημόσιο Ταμείο και να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, κατά παραδοχή του αιτήματός της στην ηττώμενη αναιρεσείουσα (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2, 495 παρ.3 ΚΠολΔ), σύμφωνα με το διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 19-09-2019 αίτηση της Ε. Δ. για αναίρεση της 100/2014 απόφασης του Ειρηνοδικείου Λευκάδας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Και Επιβάλλει στην αναιρεσείουσα τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, το ποσό των οποίων ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 27 Ιανουαρίου 2021.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 17 Μαρτίου 2021.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ