Supreme Court orders retrial due to lack of valid power of attorney for the appellant municipality's lawyer.

Απόφαση 323 / 2023 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 323/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Μουλιανιτάκη, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, κωλυομένου του Γεωργίου Χριστοδούλου, Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου, Μαρουλιώ Δαβίου, Μαρία Κουφούδη, Γεώργιο Καλαμαρίδη - Εισηγητή, Σοφία Πολύζου-Θεοχαρίδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, τη 12η Ιανουαρίου 2022, με την παρουσία και της Γραμματέα Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ο.Τ.Α. με την επωνυμία "Δήμος Κηφισιάς", που εδρεύει στην Κηφισιά, οδός Διονύσου και Μυρσίνης και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Δεμερτζή και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: ..., που εδρεύει στην …, οδός ... αρ. μητρώου ΕΒΕΑ ΑΘΗΝΩΝ: ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Καρακώστα, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις δύο από 21-9-2009 αγωγές της ήδη αναιρεσιβλήτου και την από 9-2-2010 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4848/2011 εν μέρει οριστική, 3067/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 5065/2018 του Πολυμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 2-9-2020 αίτηση και τους από 20-10-2021 προσθέτους λόγους αυτού. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και των προσθέτων λόγων και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 94 παρ. 1, 96 παρ. 1 και 3 και 104 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει ότι ενώπιον του Αρείου Πάγου οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο, ότι για τις προπαρασκευαστικές πράξεις και τις κλήσεις έως τη συζήτηση στο ακροατήριο θεωρείται ότι υφίσταται πληρεξουσιότητα, ενώ για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα, η οποία δίδεται μόνον με συμβολαιογραφική πράξη ή με προφορική δήλωση του διαδίκου που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση και ότι ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως σε κάθε στάση της δίκης την ύπαρξη πληρεξουσιότητας, η έλλειψη της οποίας συνεπάγεται τη μη προσήκουσα παράσταση του διαδίκου κατά την συζήτηση της υπόθεσης και την κήρυξη ως ακύρων όλων των προπαρασκευαστικών πράξεων και των κλήσεων.

Περαιτέρω, με τις διατάξεις των άρθρων 58 παρ. 1 εδ. α' και 72 παρ. 1 εδ. ιε' του Ν. 3852/2010 " Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης- Πρόγραμμα Καλλικράτης", που κατά το άρθρο 286 αυτού ισχύουν από 1-1-2011, ορίζονται τα ακόλουθα: α) με το άρθρο 72 παρ. 1 εδ. ιε' ότι η Οικονομική Επιτροπή έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:

α).... ιδ) αποφασίζει για την πρόσληψη πληρεξουσίου δικηγόρου και για την ανάκληση της πληρεξουσιότητάς του σε όσους δήμους είτε δεν έχουν προσληφθεί δικηγόροι με μηνιαία αντιμισθία είτε αυτοί που έχουν προσληφθεί δεν έχουν δικαίωμα να παρίστανται σε ανώτατα δικαστήρια και β) με το άρθρο 58 παρ. 1 εδ. α' ότι ο δήμαρχος εκπροσωπεί το δήμο στα δικαστήρια και σε κάθε δημόσια αρχή.

Από τις διατάξεις αυτές σαφώς προκύπτει, ότι, για την πρόσληψη δικηγόρου, προκειμένου αυτός να παρασταθεί ενώπιον δικαστηρίου για το Δήμο, απαιτείται η ύπαρξη προηγούμενης άδειας της Οικονομικής Επιτροπής, η οποία λαμβάνεται με απόφαση αυτής. Η απόφαση δε της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου αποτελεί μεν προϋπόθεση για την πρόσληψη του πληρεξουσίου δικηγόρου, δεν αρκεί, όμως, για το διορισμό αυτού ως δικαστικού αντιπροσώπου του Δήμου.

Στην περίπτωση αυτή πρέπει ο Δήμαρχος, που εκπροσωπεί το Δήμο στα δικαστήρια, να διορίσει τον δικαστικό του πληρεξούσιο με έναν από τους τρόπους που προβλέπεται από το άρθρο 96 παρ.1 και 3 του ΚΠολΔ. Τέλος, από την διάταξη του άρθρου 254 παρ. 1 εδ. α' ΚΠολΔ, η οποία, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 573 παρ. 1 ιδίου Κώδικα, εφαρμόζεται και στη διαδικασία της κατ' αναίρεση δίκης, προκύπτει ότι ο Άρειος Πάγος δύναται να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης της υπόθεσης, η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά την μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση.

Η παρεχόμενη δε από την ανωτέρω διάταξη εξουσία περιλαμβάνει και το δικαίωμα του δικαστηρίου να διατάξει, εκτός άλλων, την επανάληψη, και όταν διαπιστώνει, μετά το πέρας της συζήτησης κατά τη μελέτη της υποθέσεως ή τη διάσκεψη, κενά ή αμφίβολα σημεία, που σχετίζονται με το παραδεκτό της αίτησης αναίρεσης, καθώς και με την πληρεξουσιότητα για εκπροσώπηση διαδίκου (ΑΠ 1760/2017, ΑΠ 723/2017).

Στην προκείμενη περίπτωση από τα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά συνεδρίασης του Δικαστηρίου τούτου, προκύπτει ότι, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης στη σειρά της από το οικείο πινάκιο κατά τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας, ο αναιρεσείων Δήμος Κηφισιάς εκπροσωπήθηκε από το δικηγόρο Κωνσταντίνο Δεμερτζή, ως πληρεξούσιος αυτού, κατά τη δήλωσή του, ο οποίος για την πρόσληψη του προσκομίζει την υπ' αριθ. 643/2020 απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής του εν λόγω Δήμου.

Πλην όμως, από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας, παραδεκτώς επισκοπούμενα, ουδόλως αποδεικνύεται χορήγηση πληρεξουσιότητας προς τον ανωτέρω δικηγόρο εκ μέρους του αναιρεσείοντος Δήμου με έναν εκ των ανωτέρω ρηθέντων νομίμων τρόπων, που προβλέπει ο ΚΠολΔ, αφού δεν προσκομίζεται ούτε σχετική συμβολαιογραφική πράξη από την οποία να προκύπτει ότι παρασχέθηκε από το Δήμαρχο, ως νόμιμο εκπρόσωπο του αναιρεσείοντος Δήμου, στον άνω παραστάντα δικηγόρο η εντολή και πληρεξουσιότητα να εκπροσωπήσει το Δήμο ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου κατά τη συζήτηση της ένδικης αίτησης κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο, ούτε υπάρχει σχετική δήλωση στα πρακτικά της δίκης του ως άνω Δημάρχου για την από μέρους του χορήγηση πληρεξουσιότητας προς τον ίδιο δικηγόρο.

Ενόψει των ανωτέρω και δεδομένου ότι η πληρεξουσιότητα του παριστάμενου δικηγόρου του αναιρεσείοντος δεν είναι δεδομένη, το Δικαστήριο κρίνει αναγκαίο να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, σύμφωνα με το άρθρο 254 ΚΠολΔ, προκειμένου να προσκομισθεί από τον αναιρεσείοντα Δήμο συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο, με το οποίο αυτός να παρέχει, δια του νομίμου εκπροσώπου και Δημάρχου του, στον ανωτέρω δικηγόρο την ειδική εντολή και πληρεξουσιότητα να παραστεί κατά τη συζήτηση της ένδικης αίτησης αναίρεσης και να τον εκπροσωπήσει στη δίκη ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της υπόθεσης στο ακροατήριο, προκειμένου, κατά την νέα δικάσιμο που θα ορισθεί, να προσκομισθεί με επιμέλεια του αναιρεσείοντος το αναφερόμενο στο σκεπτικό πληρεξούσιο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 1η Φεβρουαρίου 2022.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 28 Φεβρουαρίου 2023.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

και νυν Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου