319/2016 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 319 / 2016 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 319/2016

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεώργιο Σακκά, Χαράλαμπο Καλαματιανό, Ειρήνη Καλού και Σοφία Ντάντου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 20 Νοεμβρίου 2015, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Ευάγγελο Μαρίνη, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, που δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Β. χας Κ. Γ., 2) Μ. συζ. Χ. Κ., το γένος Κ. Γ., 3) Κ. συζ. Χ. Κ., το γένος Κ. Γ., 4) Δ. συζ. Κ. Γ., το γένος Κ. Γ., 5) Ι. Γ. του Κ., 6) Γ. Γ. του Κ., 7) Κ. Γ. του Κ., 8) Β. Γ. του Κ., κατοίκων ... και 9) Σ. Κ., το γένος Κ. Γ., κατοίκου ..., όλων, ως νομίμων εξ αδιαθέτου κληρονόμων του αποβιώσαντος αρχικού διαδίκου Κ. Γ. του Ι., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Χρήστο Κεφαλά, που δήλωσε στο ακροατήριο ότι ανακαλεί την από 25-10-2015 δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και παρίσταται.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 3-4-2009 αίτηση προσδιορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης του ήδη αναιρεσείοντος (μετά την έκδοση της 195/2008 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αλεξανδρούπολης που καθόρισε προσωρινή τιμή μονάδος αποζημίωσης), που κατατέθηκε στο Εφετείο Θράκης και συνεκδικάστηκε με την από 29-5-2009 αίτηση και τις από 19-2-2010 διά των προτάσεών τους παρεμβάσεις, των ήδη αναιρεσιβλήτων και άλλων προσώπων, μη διαδίκων στην παρούσα δίκη.

Εκδόθηκε η 321/2010 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θράκης, την αναίρεση της οποίας ζητεί το αναιρεσείον με την από 23-6-2011 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Σοφία Ντάντου διάβασε την από 13-11-2015 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του μοναδικού λόγου αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η από 23-6-2011 αίτηση για αναίρεση της 321/2010 απόφασης του Εφετείου Θράκης κατά το μέρος που αφορά την από 3-4-2009 και με αριθμό κατάθ. 23/2009 αίτηση του αιτούντος και ήδη αναιρεσείοντος Δημοσίου και μόνον για το με ... ακίνητο των αναιρεσιβλήτων, νόμιμων κληρονόμων του αρχικού διαδίκου καθ’ ου η αίτηση - κύριου του εν λόγω ακινήτου Κ. Γ. είναι ορισμένη και ασκήθηκε παραδεκτώς. Μετά ταύτα θα πρέπει να ερευνηθεί η ουσιαστική βασιμότητα του μοναδικού λόγου αναίρεσης.

Κατά το άρθρο 20 του ν. 2882/2001 (Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων Ακινήτων) που εφαρμόζεται κατ’ άρθρο 29 παρ. 2 και στις απαλλοτριώσεις που κηρύχθηκαν μετά την 1.2.1971, όσον αφορά τα εκκρεμή κατά την έναρξη της ισχύος του νόμου αυτού (6.5.2001) θέματα, προκειμένου να καθοριστεί οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως απαλλοτριωθέντος ακινήτου, κάθε ενδιαφερόμενος δικαιούται εντός προθεσμίας 30 ημερών από την επίδοση της αποφάσεως του προσωρινού προσδιορισμού τιμής μονάδος και σε κάθε περίπτωση εντός προθεσμίας έξι μηνών από την έκδοση της αποφάσεως από το Μονομελές Πρωτοδικείο, να ζητήσει από το αρμόδιο προς τούτο Εφετείο, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται η απαλλοτριωθείσα έκταση ή το μεγαλύτερο αυτής μέρος, με αίτησή του που κατατίθεται στη γραμματεία του Εφετείου, να καθοριστεί η οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως (παρ. 1 και 2). Ο πρόεδρος του Εφετείου ορίζει δικάσιμο, σε χρόνο όχι βραχύτερο των 30 ημερών ούτε βραδύτερο των 40 ημερών, από την κατάθεση της αίτησης, η οποία και επιδίδεται, με επιμέλεια του αιτούντος, σε εκείνους κατά των οποίων απευθύνεται, μέσα σε είκοσι ημέρες από τον ορισμό της δικασίμου και πάντως δεκαπέντε τουλάχιστον ημέρες πριν από τη δικάσιμο, διαφορετικά η αίτηση απορρίπτεται ως απαράδεκτη (παρ. 3). Από την τελευταία αυτή διάταξη, στην οποία δεν επαναλαμβάνεται η διατύπωση της παρ. 3 του άρθρου 19 του ν.δ. 797/1971, με την οποία ρητά επιβάλλονταν η κοινοποίηση της αίτησης με την πράξη ορισμού, από τον πρόεδρο, δικασίμου εντός της προθεσμίας του εξαμήνου, προκύπτει ότι στη βούληση του νομοθέτη με τη νέα ρύθμιση είναι, να περιοριστούν τα απαράδεκτα, μόνο στην περίπτωση κατά την οποία δεν κατατεθεί η αίτηση στο αρμόδιο εφετείο εντός των πιο πάνω αποκλειστικών προθεσμιών και δεν κοινοποιηθεί σε εκείνο, κατά του οποίου στρέφεται, δεκαπέντε τουλάχιστον ημέρες πριν από την ορισθείσα από τον Πρόεδρο δικάσιμο. Με τη νέα, δηλαδή, διάταξη, που απηχεί τα ισχύοντα επί διοικητικών διαφορών για την απεμπλοκή των διαδίκων από τα δικονομικά απαράδεκτα, αποσυνδέθηκε η υποχρέωση επίδοσης της αίτησης εντός του εξαμήνου και αρκεί μόνη η κατάθεσή της εντός αυτής της προθεσμίας, ολοκληρώνεται δε η "άσκησή" της, η οποία στα πλαίσια του αστικού δικονομικού δικαίου περιλαμβάνει και την επίδοση, με την κοινοποίηση της αίτησης στην προθεσμία των 15 ημερών πριν από την ορισθείσα δικάσιμο. Αν δεν χωρήσει επίδοση εντός του τελευταίου αυτού χρονικού ορίου, η αίτηση απορρίπτεται ως απαράδεκτη και η προσδιορισθείσα από το Μονομελές Πρωτοδικείο τιμή μονάδος καθίσταται οριστική (Ολ.ΑΠ 27/2006).

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του αναφορικά με τον προσδιορισμό οριστικής τιμής μονάδος του με ... ακινήτου των αναιρεσιβλήτων, ως νομίμων κληρονόμων του αρχικού διαδίκου - κύριου αυτού Κ. Γ. απέρριψε ως απαράδεκτη την από 3-4-2009 αίτηση του αναιρεσείοντος ως προς την ανωτέρω ιδιοκτησία, διότι το αναιρεσείον Δημόσιο δεν προσκόμισε έκθεση επίδοσης της αίτησης εντός εξαμήνου από την δημοσίευση της απόφασης προσδιορισμού προσωρινής τιμής μονάδος και στην συνέχεια για την εν λόγω ιδιοκτησία οριστικοποιήθηκε η καθορισθείσα προσωρινή τιμή μονάδος αποζημίωσης, δεχθέν επί λέξει τα ακόλουθα: "...2) για την με αριθμό κτηματολογικού πίνακα ... ιδιοκτησία ως προς την οποία το αιτούν Ελληνικό Δημόσιο δεν άσκησε εμπρόθεσμα αίτηση προσδιορισμού τιμής μονάδος αποζημιώσεως, καθόσον δεν προσκομίζει έκθεση επίδοσης της αίτησης εντός εξαμήνου από την δημοσίευση της απόφασης προσδιορισμού προσωρινής τιμής μονάδος αποζημιώσεως, η οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως δεν μπορεί να οριστεί σε ύψος κατώτερο της ορισθείσας από το Μονομελές Πρωτοδικείο Αλεξ/λης τιμή προσωρινής μονάδος αποζημιώσεως, συνακόλουθα εν όψει όλων των προεκτεθέντων πρέπει να οριστεί στο ύψος των 45 ευρώ το τ.μ....". Έτσι που έκρινε το Εφετείο παρά τον νόμο κήρυξε απαράδεκτη την από 3-4-2009 αίτηση του αναιρεσείοντος Δημοσίου κατά το μέρος που αφορά το με ... ακίνητο, καθόσον σύμφωνα με την ανωτέρω νομική σκέψη αφενός δεν απαιτείται επίδοση της αιτήσεως καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος εντός εξαμήνου από της δημοσιεύσεως της απόφασης προσδιορισμού προσωρινής τιμής μονάδος και αφετέρου αντίγραφο της ένδικης αίτησης επιδόθηκε στους καθ’ ων η αίτηση και ήδη αναιρεσίβλητους 15 ημέρες πριν την αρχική ορισθείσα δικάσιμο της 4-12-2009 κατά την οποία αναβλήθηκε για την δικάσιμο της 19-2-2010, οπότε και συζητήθηκε η ανωτέρω αίτηση του αναιρεσείοντος και συγκεκριμένα στις 11-11-2009 και 26-11-2009 επιδόθηκε στους αναιρεσιβλήτους - νόμιμους κληρονόμους του αρχικού διαδίκου - καθ’ ου η αίτηση Κ. Γ. (με τις υπ’ αριθμ. ... /11-11-2009 εκθέσεις επιδόσεως του Δ. Κ. δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αλεξανδρουπόλεως και την υπ’ αριθμ. ... /16-11-2009 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης Η. Χ.). Επομένως το Εφετείο εσφαλμένα ερμήνευσε την προπαρατεθείσα διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 20 του ν. 2882/2001, διότι αρκούσε η κατάθεση στο αρμόδιο Εφετείο Θράκης εντός της εξάμηνης προθεσμίας και η δικάσιμος, που προσδιορίστηκε ήταν πέραν του εξαμήνου και η επίδοση της ένδικης αίτησης τουλάχιστον 15 ημέρες πριν από την δικάσιμο. Είναι επομένως βάσιμος ο μοναδικός λόγος αναιρέσεως με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση αιτίαση από τον αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, εκ του ότι, παρά το νόμο το Εφετείο απέρριψε, αναφορικά με το ..., ως απαράδεκτη την από 3-4-2009 αίτηση του Δημοσίου και ήδη αναιρεσείοντος.

Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση κατά το μέρος που αφορά την από 3-4-2009 και με αριθμό κατάθεσης 23/2009 αίτηση καθορισμού οριστικής τιμής, του αναιρεσείοντος Ελληνικού Δημοσίου και μόνον για το με ... ακίνητο των αναιρεσιβλήτων - νόμιμων κληρονόμων του αρχικού διαδίκου καθ’ ου η αίτηση Κ. Γ., να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το κεφάλαιο τούτο για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, διότι είναι δυνατή η συγκρότηση από άλλους Δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθούν οι αναιρεσίβλητοι στην δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, που δεν κατέθεσε προτάσεις (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ και άρθρο 22 παρ. 1 του ν. 3693/1957).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί εν μέρει την 321/2010 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θράκης κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος, για περαιτέρω εκδίκαση στο ανωτέρω Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους Δικαστές. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποία ορίζει σε τριακόσια (300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Μαρτίου 2016.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Απριλίου 2016.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ