2/2025 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)
Legislator summary
AI generatedΣυγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρήστο Κατσιάνη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Ασημίνα Υφαντή, Στέφανο - Σπυρίδωνα Πανταζόπουλο, Γεώργιο Παπαγεωργίου και Φώτιο Μουζάκη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.
Legislator headnote
AI generated2/2025 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 553 παρ.1 στοιχ.β', 577 παρ.2, 321 και 495 παρ.1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη, εκείνη δηλαδή η οποία, απεκδύοντας το δικαστήριο από κάθε περαιτέρω εξουσία επί της υποθέσεως, περατώνει τη δίκη επί της αγωγής και δεν μπορεί να προσβληθεί με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση.
Full text
Απόφαση 2 / 2025 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 2/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A1' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρήστο Κατσιάνη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Ασημίνα Υφαντή, Στέφανο - Σπυρίδωνα Πανταζόπουλο, Γεώργιο Παπαγεωργίου και Φώτιο Μουζάκη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 6 Μαρτίου 2023, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "..." και το διακριτικό τίτλο "...", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία " ... ... ...", η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ηλία Ανδρέου με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Του αναιρεσιβλήτου: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "417 ΝΙΜΙΤΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟ ΝΙΟΣΟΚΟΜΕΙΟ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Αθανασόπουλο με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 23/12/2013 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 10107/2018 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 5983/2019 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 25/11/2021 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 553 παρ.1 στοιχ.β', 577 παρ.2, 321 και 495 παρ.1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη, εκείνη δηλαδή η οποία, απεκδύοντας το δικαστήριο από κάθε περαιτέρω εξουσία επί της υποθέσεως, περατώνει τη δίκη επί της αγωγής και δεν μπορεί να προσβληθεί με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση.
Εξάλλου, ο χαρακτήρας της αποφάσεως ως τελεσίδικης ή μη, κρίνεται κατά το χρόνο της ασκήσεως του ενδίκου μέσου της αναιρέσεως, ήτοι της καταθέσεως του σχετικού δικογράφου της στη γραμματεία του δικαστηρίου που έχει εκδώσει την προσβαλλόμενη απόφαση (ΑΠ 526/2023, ΑΠ 1833/2022). Κατά της αποφάσεως που εκδόθηκε με την απουσία, πραγματική ή πλασματική, ενός των διαδίκων, έστω και αν δεν στηρίχθηκε στη συναγωγή δυσμενών συνεπειών από την ερημοδικία του, παρέχεται δυνατότητα ασκήσεως ανακοπής ερημοδικίας στον ερημοδικασθέντα (άρθρο 502 ΚΠολΔ), με συνέπεια όσο διαρκεί η προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας, η οποία αρχίζει από την επίδοση της ερήμην του διαδίκου εκδοθείσας αποφάσεως, να αποκλείεται η άσκηση αιτήσεως αναιρέσεως κατ'αυτής, η οποία, αν παρά ταύτα ασκηθεί, είναι απορριπτέα αυτεπαγγέλτως ως απαράδεκτη (άρθρο 577παρ. 1 ΚΠολΔ), αφού, σε σχέση με την αναίρεση, δεν υπάρχει διάταξη όμοια με τη διάταξη του άρθρου 513παρ.1 εδ.β' περ.β' Κ ΠολΔ, που ορίζει ότι κατά των ερήμην αποφάσεων, επιτρέπεται έφεση ήδη από τη δημοσίευσή τους.
Αντίθετα, δηλαδή, με την καθιερούμενη με τη διάταξη αυτή συμπόρευση των προθεσμιών της εφέσεως και της ανακοπής ερημοδικίας, η αναίρεση κατά ερήμην αποφάσεως, είναι επιτρεπτή μόνον εφόσον δεν συγχωρείται κατ' αυτής ανακοπή ερημοδικίας ή έφεση (ΟλΑΠ 11/1998, ΑΠ 526/2023, Α.Π. 792/2022, Α.Π. 46/2022, Α.Π. 967/2021, Α.Π. 788/2021, Α.Π. 692/2021, Α.Π. 597/2021), δηλαδή, καθιερώνεται η αρχή της διαδοχικής άσκησης των προβλεπόμενων ένδικων μέσων (ΑΠ 865/2023) και, συνεπώς, η ερήμην οριστική απόφαση του Εφετείου υπόκειται σε αναίρεση, μόνο αφότου έπαυσε να υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας, είτε γιατί παρήλθε η δεκαπενθήμερη προς άσκηση αυτής προθεσμία από την επίδοση της ερήμην απόφασης, είτε γιατί ο δικαιούμενος προς άσκηση αυτής διάδικος, που δικάσθηκε ερήμην, παραιτήθηκε νομίμως από το ασκηθέν ένδικο μέσο της ανακοπής ή από το δικαίωμα προς άσκηση αυτού, καθόσον έκτοτε αυτή καθίσταται τελεσίδικη και προσβάλλεται με αναίρεση (ΟλΑΠ 17/2013, ΑΠ 2116/2022, ΑΠ 1374/2021, ΑΠ 528/2020).
Η απόδειξη της τελεσιδικίας γίνεται με την προσκόμιση των σχετικών εκθέσεων επίδοσης ή με τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή επί του αντιγράφου της απόφασης που επιδόθηκε, σε συνδυασμό με βεβαίωση της γραμματείας του δικαστηρίου ότι δεν ασκήθηκε ένδικο μέσο, διαφορετικά, η αίτηση αναίρεσης απορρίπτεται, αυτεπάγγελτα, ως απαράδεκτη (Ολ.Α.Π. 18/2001, Ολ.Α.Π.11/1998, ΑΠ 865/2023, Α.Π. 526/2023, Α.Π. 792/2022, Α.Π. 46/2022, Α.Π. 688/2019, Α.Π. 801/2017, Α.Π. 285/2017, Α.Π. 1097/2014).
Στην προκείμενη περίπτωση, από τα διαδικαστικά έγγραφα της δίκης προκύπτουν τα ακόλουθα: Επί της από 23-12-2013 αγωγής της αναιρεσείουσας εκδόθηκε η υπ' αριθμόν 10107/2018 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, κατ'αντιμωλίαν της αναιρεσείουσας και του αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ και ερήμην του τότε συνεναγομένου, με το τελευταίο, Ελληνικού Δημοσίου, με την οποία, αφ'ενός μεν, θεωρήθηκε καταργημένη η δίκη ως προς το Ελληνικό Δημόσιο, λόγω παραιτήσεως του δικογράφου της αγωγής ως προς αυτό, αφ'ετέρου δε, απορρίφθηκε η αγωγή ως προς το αναιρεσίβλητο ΝΠΔΔ.
Με την υπ' αριθμόν 5983/2019 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, η οποία εξεδόθη ερήμην του εφεσίβλητου και ήδη αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ, έγινε τυπικά δεκτή και απορρίφθηκε κατ'ουσίαν η έφεση της τότε εκκαλούσας και ήδη αναιρεσείουσας. Κατά της αποφάσεως αυτής η εκκαλούσα άσκησε την ένδικη αίτηση αναιρέσεως, την οποία κατέθεσε στις 14-12-2021 (με γενικό και ειδικό αριθμ.
καταθ. ...) στο εκδώσαν την προσβαλλόμενη απόφαση δικαστήριο. Η αμέσως ανωτέρω ερήμην απόφαση, σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν, υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας και η προθεσμία για την άσκηση αυτής, η οποία δεν αρχίζει πριν από την επίδοσή της, εμποδίζει την άσκηση αναιρέσεως κατ' αυτής. Όμως, η αναιρεσείουσα δεν επικαλείται, ούτε προκύπτει από τα διαδικαστικά έγγραφα ότι επέδωσε στο αναιρεσίβλητο ΝΠΔΔ την προσβαλλόμενη απόφαση που εκδόθηκε ερήμην του και παρήλθε η προθεσμία προς άσκηση ανακοπής ερημοδικίας, ούτε αν έχει το τελευταίο ασκήσει ανακοπή ερημοδικίας κατ' αυτής, ή ότι έχει παραιτηθεί νομότυπα αυτό (ΝΠΔΔ) από το σχετικό δικαίωμα, αλλά αντιθέτως αναφέρεται (εσφαλμένα) στο δικόγραφο της αναιρέσεως ότι η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση εκδόθηκε αντιμωλία (και όχι ερήμην, όπως είναι το ορθό), επιπλέον δε, ότι ασκήθηκε η αίτηση αναιρέσεως προ πάσης επιδόσεως (βλ.
στη δεύτερη σελίδα του υπό κρίση δικογράφου της, στην τελευταία παράγραφο αυτής, υπ'αριθμόν 3). Σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν, εφόσον δεν προκύπτει για το παραδεκτό της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως η κατά τον χρόνο ασκήσεως αυτής τελεσιδικία της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως, πρέπει αυτή (αίτηση αναιρέσεως) να απορριφθεί ως απαράδεκτη.
Περαιτέρω, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 αριθ.3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα, λόγω της ήττας της, στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα αυτού (άρθρα 176, 183 και 191 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.), όπως ορίζονται στο διατακτικό, με το δεδομένο ότι η νομική υπεράσπιση της ένδικης υπόθεσης δεν διεξάγεται, ως προς το αναιρεσίβλητο, από αντιπρόσωπο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, αλλά από πληρεξούσιο δικηγόρο του (πρβλ.
ΑΠ 67/2023, ΑΠ 559/2021).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 25-11-2021 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμόν 5983/2019 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών (τακτικής διαδικασίας).
Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.
Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου ΝΠΔΔ, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 9 Σεπτεμβρίου 2024.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 7 Ιανουαρίου 2025.
O ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ