Supreme Court dismisses appeal on property rights, ruling lower court correctly found access blocked by defendant's construction.

Απόφαση 282 / 2025 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 282/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρουλιώ Δαβίου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Αθανάσιο Θεοφάνη, Αγαθή Δερέ, Μερόπη Τζουγκαράκη-Εισηγήτρια, Ιφιγένεια Ματσούκα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 29 Μαΐου 2024, με την παρουσία και του γραμματέα Παναγιώτη Μπούκη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "......", η οποία εδρεύει στη ..... οδός ..... αρ. ... και Μ. Κ. και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Μιχαήλ Καραγιάννη, και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Α.Α. του Σ., κατοίκου ... της ....., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Φλώρα Τριανταφύλλου, και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-12-2016 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: ...../2017 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και ...../2021 του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 25-10-2023 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η υπό κρίση από 25-10-2023 αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα κατά τις διατάξεις των άρθρων 495, 552, 553 παρ. 1 β', 556, 558 α', 564 παρ. 3, 566 παρ. 1 ΚΠολΔ, επομένως πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρα 577 παρ. 1 και 3 ΚΠολΔ). Από τα διαδικαστικά έγγραφα της δίκης, τα οποία παραδεκτά επισκοπεί ο Άρειος Πάγος (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ), προκύπτει ότι η έκδοση της προσβαλλόμενης υπ' αριθ. ...../2021 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης εκδόθηκε, κατά την τακτική διαδικασία, αντιμωλία των διαδίκων, κατ' έφεση της υπ αριθ. ...../2017 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, που εκδόθηκε ομοίως κατά την τακτική διαδικασία, αντιμωλία των διαδίκων, επί διεκδικητικής αγωγής με σωρευόμενη αρνητική αγωγή για άλλο τμήμα του ακινήτου του ενάγοντος, ήδη αναιρεσιβλήτου κατά της εναγομένης, ανώνυμης εταιρίας, ήδη αναιρεσείουσας.

Με το δικόγραφο της από 5-12-2016 αγωγής του (αριθ. κατ. 15284/5-12-2016), ο ενάγων εξέθετε ότι είναι κύριος του ακινήτου, που αποτελεί την περιγραφόμενη οριζόντια ιδιοκτησία πρώτου ορόφου οικοδομής, που χρησιμοποιείται ως χώρος γραφείων, κείμενη σε οικοδομή επί της οδού ..... στον αριθμό .... στη ..... δυνάμει της αναφερόμενης περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης, νομίμως μεταγραφείσας και καταχωρηθείσας στα κτηματολογικά βιβλία και η εναγομένη είναι κυρία οριζόντιας ιδιοκτησίας ισογείου ορόφου της ίδιας οικοδομής, που χρησιμοποιείται ως χώρος καταστήματος, δυνάμει της αναφερόμενης περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης, νομίμως μεταγραφείσας και καταχωρηθείσας στα κτηματολογικά βιβλία.

Ότι στην οριζόντια ιδιοκτησία του ενάγοντος περιλαμβάνονται επίσης και χώροι του υπογείου εμβαδού 5,60 τ.μ. και του ισογείου εμβαδού 3,70 τ.μ., τους οποίους καταλαμβάνει το φρεάτιο του αποκλειστικού ανελκυστήρα, τους οποίους καταλαμβάνει το φρεάτιο του ανελκυστήρα κυριότητάς του και αποκλειστικής εξυπηρέτησης του πρώτου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του.

Ότι η εναγομένη προσβάλλει παράνομα το δικαίωμα κυριότητας του ενάγοντος με αποβολή από την οριζόντια ιδιοκτησία του ενάγοντος στο ισόγειο εμβαδού 3,70 τ.μ., όπου υπάρχει η εγκατάσταση του ανελκυστήρα μετά του μηχανισμού του, διατηρώντας γύρωθεν μεταλλική κατασκευή από σίδερα και υαλοπίνακες, που έχει μεν τοποθετηθεί εντός της οριζόντιας ιδιοκτησίας της εναγομένης, πλην όμως έχει αποκλειστεί στον ενάγοντα από την ύπαρξη της κατασκευής αυτής η πρόσβαση στον χώρο του ανελκυστήρα του και η χρησιμοποίησή του για την εξυπηρέτηση της οριζόντιας ιδιοκτησίας του στον πρώτο όροφο.

Ότι η εναγομένη προσβάλλει παράνομα το δικαίωμα κυριότητας του ενάγοντος και με διατάραξη της πρόσοψης του πρώτου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του από την κατασκευή αυτή, η οποία έχει τοποθετηθεί εντός μεν του ισόγειου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας της, εκτείνεται δε έως το δάπεδο του δευτέρου ορόφου της οικοδομής και καλύπτεται με την πλευρά αυτή της επίδικης κατασκευής η πρόσοψη του πρώτου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, με αποτέλεσμα να δυσχεραίνει απολύτως ο φωτισμός και αερισμό του πρώτου ορόφου της, να είναι αφόρητη η διαβίωση εντός αυτού, να παρεμποδίζεται η εκμετάλλευση και να υποβαθμίζεται η αξία του.

Με βάση αυτά ζήτησε ο ενάγων α) σε σχέση με την αποβολή του από το ισόγειο τμήμα της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, να αναγνωριστεί η κυριότητά του επί του τμήματος αυτού, εμβαδού 3,70 τ.μ., όπου έχει εγκατασταθεί ο ανελκυστήρας κυριότητάς του μετά του μηχανισμού του, που είναι προορισμένος για την οριζόντια ιδιοκτησία του στον πρώτο όροφο, γύρωθεν του οποίου διατηρεί η εναγομένη κατασκευή από σίδερα και υαλοπίνακες και β) σε σχέση με την διατάραξη της οριζόντιας ιδιοκτησίας του στον πρώτο όροφο, να υποχρεωθεί η εναγομένη να άρει την κατασκευή αυτή, κατά το μέρος που καλύπτει την πρόσοψη της οριζόντιας ιδιοκτησίας του στον πρώτο όροφο, ώστε να την διατηρήσει τουλάχιστον μέχρι το δάπεδο του πρώτου ορόφου από την πλευρά αυτή της οικοδομής.

Επί της αγωγής εκδόθηκε η απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, η οποία απέρριψε κατ' ουσία τις σωρευόμενες αγωγές, διεκδικητική και αρνητική, δεχόμενο ως προς την διεκδικητική αγωγή ότι η εναγομένη δεν απέβαλε τον ενάγοντα από το επίδικο τμήμα του ισογείου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του και ως προς την αρνητική αγωγή ότι η διατήρηση από την εναγομένη κατασκευής από σίδερα και υαλοπίνακες, η οποία εκτείνεται από το ισόγειο έως την οροφή του πρώτου ορόφου της οικοδομής, δεν συνιστά διατάραξη της κυριότητας του ενάγοντος στο τμήμα του χώρου του πρώτου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του.

Συγκεκριμένα, πρωτοδίκως απορρίφθηκε η διεκδικητική αγωγή προεχόντως με την παραδοχή ότι η κατασκευή αυτή υφίσταται περιμετρικά των ισογείων τμημάτων των οριζοντίων ιδιοκτησιών της εναγομένης και ότι η εναγομένη ουδόλως ενσωμάτωσε με οποιονδήποτε τρόπο στις οριζόντιες ιδιοκτησίες της το επίδικο τμήμα εμβαδού 3,70 τ.μ.

της οριζόντιας ιδιοκτησίας του ενάγοντος και ως εκ τούτου δεν τον απέβαλε από αυτό και ενόψει τούτων, εάν ήθελε θεωρηθεί προσβολή της κυριότητάς του επ' αυτού, θα έπρεπε να υπαχθεί στην έννοια της διατάραξης, ωστόσο ο ενάγων δεν την επικαλείται και ούτε ασκεί αρνητική αγωγή ως προς το τμήμα αυτό της ιδιοκτησίας του.

Περαιτέρω, πρωτοδίκως απορρίφθηκε η αρνητική αγωγή με την παραδοχή ότι η οριζόντια ιδιοκτησία του ενάγοντος, σύμφωνα με την πράξη σύστασης, δεν έχει πρόσοψη, παρά μόνο επί ελάσσονος τμήματος μήκους 1,56 τ.μ., και δεν εφάπτεται με την οδό ...., ότι αρχικά ο χώρος αυτός ήταν ανοικτός, αλλά ουδόλως προβλέφθηκε να παραμείνει έτσι και ότι η εναγομένη τοποθετώντας την κατασκευή στα όρια της ιδιοκτησίας της και προς ωφέλεια αυτής ενήργησε στο πλαίσιο των νομίμων δικαιωμάτων της.

Κατά της ως άνω απόφασης απόφασης ασκήθηκαν έφεση και πρόσθετοι λόγοι από τον ενάγοντα, επί των οποίων εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση του εφετείου. Με την απόφαση αυτή μετά την απόρριψη ως απαράδεκτων των πρόσθετων λόγων έφεσης και κατ' ουσία της έφεσης ως προς την αρνητική αγωγή και μετά την παραδοχή της έφεσης ως προς την διεκδικητική αγωγή και την εξαφάνιση της εκκληθείσας απόφασης του πρωτοδικείου και την διακράτηση και εκδίκαση της υπόθεσης ως προς την διεκδικητική αγωγή, έγινε αυτή δεκτή κατ' ουσία.

Ακολούθως, αναγνωρίστηκε ο ενάγων κύριος μίας οριζόντιας ιδιοκτησίας πρώτου ορόφου οικοδομής, κείμενης στη Θεσσαλονίκη επί της οδού .... στον αριθμό ...., συνολικού εμβαδού 224,70 τ.μ., αποτελούμενης από τμήμα του υπογείου εμβαδού 5,60 τ.μ., τμήμα του ισογείου εμβαδού 3,70 τ.μ. και τμήμα του πρώτου ορόφου εμβαδού 215 τ.μ., ήτοι μίας οριζόντιας ιδιοκτησίας με ποσοστό συγκυριότητας 140 ο/οο επί του οικοπέδου και των κοινοχρήστων και κοινοκτήτων χώρων της οικοδομής και ο όγκος της είναι 821,80 κ.μ., στην οποία περιλαμβάνεται και η κυριότητα επί του προορισμένου αποκλειστικά για την οριζόντια ιδιοκτησία πρώτου ορόφου του ενάγοντος ανελκυστήρα μετά του μηχανισμού του και υποχρεώθηκε η εναγομένη να αποδώσει στον ενάγοντα ελεύθερο προς πρόσβαση και χρήση το επίδικο ισόγειο τμήμα της οριζόντιας ιδιοκτησίας του εμβαδού 3,70 τ.μ., όπου έχει εγκατασταθεί το ισόγειο φρεάτιο του προορισμένου αποκλειστικά για την οριζόντια ιδιοκτησία πρώτου ορόφου του ενάγοντος ανελκυστήρα μετά του μηχανισμού του.

Από τη διάταξη του άρθρου 1000 ΑΚ, που ορίζει ότι ο κύριος πράγματος μπορεί, εφόσον δεν προσκρούει στο νόμο ή σε δικαιώματα τρίτων, να το διαθέτει κατ' αρέσκεια και να αποκλείει κάθε ενέργεια άλλου πάνω σ' αυτό, συνδυαζόμενη προς το άρθρο 973 ΑΚ, που περιλαμβάνει και την κυριότητα στα περιοριστικά αναφερόμενα εκεί εμπράγματα δικαιώματα, που παρέχουν εξουσία άμεση και εναντίον όλων πάνω στο πράγμα, συνάγεται ότι η κυριότητα είναι η αναγνωριζόμενη από το νόμο άμεση, απόλυτη και καθολική εξουσία πάνω στο πράγμα (σε αντίθεση με τα λοιπά εμπράγματα δικαιώματα, που παρέχουν τις εξουσίες πάνω στο πράγμα, που ειδικά προσδιορίζονται στο νόμο) και ότι το περιεχόμενο αυτής προσδιορίζεται κατά θετικό τρόπο με την εξουσία του κυρίου να ενεργεί κάθε υλική ενέργεια επί του πράγματος και κάθε πράξη διάθεσης του δικαιώματός του επ' αυτού, αλλά και κατά αρνητικό τρόπο, με την εξουσία του κυρίου να αποκρούσει κάθε τρίτον, που επεμβαίνει στο πράγμα.

Περαιτέρω όμως, από την ίδια διάταξη του άρθρου 1000 ΑΚ, τόσο κατά το θετικό στοιχείο του περιεχομένου της κυριότητας (η άμεση και καθολική εξουσία), όσο και κατά το αρνητικό (η απόλυτη εξουσία), τίθενται περιορισμοί της κυριότητας, αφού η άσκησή της απαγορεύεται, εφ' όσον προσκρούει στον νόμο ή στα δικαιώματα τρίτων προσώπων.

Από τις διατάξεις των άρθρων 1002, 1117 ΑΚ, 1, 2 παρ. 1, 3 παρ. 1, 4 παρ. 1, 5 και 13 Ν. 3741/1929 περί ιδιοκτησίας κατ' ορόφους, που διατηρήθηκε σε ισχύ με το άρθρο 54 ΕισΝΑΚ, προκύπτει ότι επί ιδιοκτησίας κατ' ορόφους (οριζόντιας ιδιοκτησίας) δημιουργείται χωριστή κυριότητα επί ορόφου ή διαμερίσματος ορόφου και αναγκαστική συγκυριότητα που αποκτάται αυτοδικαίως, κατ' ανάλογη μερίδα, επί του εδάφους και επί των μερών της οικοδομής, που χρησιμεύουν στην κοινή χρήση όλων των οροφοκτητών.

Το ποσοστό της αποκλειστικής χωριστής κυριότητας κατ' όροφο ή ιδιαίτερο τμήμα της οικοδομής (διαμέρισμα, κατάστημα κ.λπ.), με αναγκαία εξ αδιαιρέτου συγκυριότητα στα καθοριζόμενα από τον νόμο κοινόκτητα και κοινόχρηστα μέρη της, ορίζεται, κατ' αρχήν, από τη συστατική πράξη και, προκειμένου για το οικόπεδο της οικοδομής, εκτείνεται τόσο στο καλυπτόμενο, όσο και στο μη καλυπτόμενο από αυτήν μέρος του, μπορεί, δε, να είναι διαφορετικό από το ποσοστό συγκυριότητας κάθε συνιδιοκτήτη στο κοινό οικόπεδο.

Οι ως άνω βασικές αρχές του θεσμού της οριζόντιας ιδιοκτησίας προκύπτουν σαφώς από τις προαναφερόμενες διατάξεις, οι οποίες, όμως, δεν προσδιορίζουν επαρκώς την έννοια του ορόφου και διαμερίσματος ορόφου. Από το πνεύμα, εν τούτοις, των διατάξεων για την οροφοκτησία και ιδίως από τον σκοπό τους, ο οποίος είναι, όπως προκύπτει και από την Εισηγητική Έκθεση του Ν. 3741/1929, η ευχερέστερη κάλυψη των στεγαστικών αναγκών των πολιτών και η καθ' ύψος επέκταση των πόλεων, καθώς και από τα ερμηνευτικά πορίσματα από την κοινή πείρα και από τις σχετικές διατάξεις της πολεοδομικής νομοθεσίας (άρθρο 11 του Γενικού Οικοδομικού Κανονισμού των ετών 1929, 1955 και 1973), συνάγεται, ότι όροφος ή διαμέρισμα ορόφου είναι το αναπόσπαστο τμήμα της οικοδομής ή του ορόφου, μετά των συστατικών του και του εντός αυτού (κυβικού) χώρου, που περικλείεται τεχνικώς από κάτω, από τα πλάγια και από πάνω, με τοίχους ή άλλα οικοδομικά στοιχεία, ώστε να διαχωρίζεται σαφώς από τα λοιπά (διαιρετά ή αδιαίρετα) τμήματα της οικοδομής και να έχει αναχθεί, σε συγκεκριμένο και ανεξάρτητο τμήμα αυτής, κατάλληλο προς χωριστή και αυτοτελή οικιστική εν γένει χρήση.

Μόνον οι όροφοι και τα διαμερίσματα ορόφων, με την ανωτέρω έννοια, καθώς και τα εξομοιούμενα από τον νόμο με ορόφους υπόγεια δωμάτια κάτω από τη στέγη (άρθρα 1002 εδ. β' ΑΚ και 1 παρ. 2 του Ν. 3741/1929), μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο οριζόντιας ιδιοκτησίας. Η πράξη σύστασης οριζόντιας ιδιοκτησίας έχει ως αντικείμενο την αλλοίωση της, μέχρι τότε, κυριότητας, με τη δημιουργία νέων, αυτοτελών εμπραγμάτων δικαιωμάτων, διαφορετικών από την αρχική συγκυριότητα.

Ο κύριος κάθε χωριστής οικοδομής θεωρείται, έναντι μεν της Πολιτείας, συγκύριος του όλου οικοπέδου, έναντι δε του συνιδιοκτήτη του οικοπέδου και αποκλειστικού κυρίου χωριστής οικοδομής, αυτοτελής κύριος (ΑΠ 1593/2018, ΑΠ 1489/2013, ΑΠ 278/2012). Εξάλλου, αν ληφθεί υπόψη ότι η θεσπιζόμενη με τα άρθρα 1002 ΑΚ και 1 του Ν. 3741/1929 αποκλειστική (χωριστή) κυριότητα επί ορόφου ή διαμερίσματος ορόφου αποτελεί την εξαίρεση του κανόνα που έχει περιληφθεί στο άρθρο 1001 εδ.

α' ΑΚ (superficies solo cedit - τα επικείμενα είκει τοις υποκειμένοις), οποιοδήποτε μέρος του όλου ακινήτου που δεν ορίσθηκε ή δεν ορίσθηκε εγκύρως, με τον συστατικό της οροφοκτησίας τίτλο, ότι αποτελεί αντικείμενο της αποκλειστικής κυριότητας κάποιου συνιδιοκτήτη, υπάγεται αυτοδικαίως από τον νόμο, κατ' εφαρμογή του ως άνω κανόνα, στα αντικείμενα της αναγκαστικής συγκυριότητας επί του εδάφους και θεωρείται, γι' αυτό, κοινόκτητο και κοινόχρηστο μέρος του ακινήτου (ΑΠ 1300/2019, ΑΠ 519/2019, ΑΠ 25/2019, ΑΠ 892/2018, ΑΠ 1357/2017).

Σύμφωνα με την διάταξη του άρθρου 3 παρ. 1 Ν. 3741/1929, ο κύριος οριζόντιας ιδιοκτησίας έχει κατά των λοιπών οροφοκτητών την διεκδικητική και την αρνητική αγωγή, αναφορικά με την αποκλειστική κυριότητά του πάνω στον όροφο ή στο διαμέρισμα ορόφου. Ειδικότερα, την διεκδικητική αγωγή, κατά την διάταξη του άρθρου 1094 ΑΚ, έχει ο κύριος του πράγματος κατά τον χρόνο έγερσης της αγωγής, εφόσον στερείται την νομή ή κατοχή.

Αν στηρίζει την αγωγή του σε κτήση της κυριότητας με σύμβαση, πρέπει να αναφέρει τα στοιχεία της διάταξης του άρθρου 1033 ΑΚ, δηλαδή ότι μεταβιβάστηκε σ' αυτόν η κυριότητα του επίδικου ακινήτου για ορισμένη αιτία με συμβολαιογραφικό έγγραφο και αφετέρου ότι ο μεταβιβάσας ήταν κύριος του μεταβιβασθέντος.

Εξάλλου, μπορούν να σωρευθούν στο ίδιο δικόγραφο η διεκδικητική και η αρνητική αγωγή, αν καθεμιά αφορά διαφορετικό τμήμα του ακινήτου. Σύμφωνα με το άρθρο 1005 παρ. 1 ΚΠολΔ από τη στιγμή που ο υπερθεματιστής καταβάλει το πλειστηρίασμα, ο υπάλληλος του πλειστηριασμού του χορηγεί περίληψη της κατακυρωτικής έκθεσης.

Με την κατακύρωση και αφότου μεταγραφεί η περίληψη της κατακυρωτικής έκθεσης, ο υπερθεματιστής αποκτά το δικαίωμα που είχε εκείνος κατά του οποίου έγινε η εκτέλεση. Με τη διάταξη αυτή καθιερώνεται ρητά η αρχή ότι ο πλειστηριασμός αποτελεί αιτία παράγωγου τρόπου κτήσης της κυριότητας και συνακόλουθα ο υπερθεματιστής θεωρείται ειδικός διάδοχος του καθ' ου η εκτέλεση του οποίου διαδέχεται το δικαίωμα.

Ειδικότερα, ο υπερθεματιστής αποκτά το δικαίωμα αυτό δυνάμει σύμβασης, όπως είναι η εκποίηση από αναγκαστικό πλειστηριασμό, που αποτελεί, όπως προκύπτει από την παραπάνω διάταξη σε συνδυασμό με τα άρθρα 1017 παρ 2 του ίδιου Κώδικα και 199, 513, 1192 και 1198 ΑΚ, ιδιόρρυθμη σύμβαση πώλησης, η οποία ενεργείται με το κύρος της αρχής και τελειώνεται με την κατακύρωση με την οποία γίνεται αποδεκτή η τελευταία προσφορά του υπερθεματιστή.

Αν ο υπερθεματιστής καταβάλλει ολόκληρο το οφειλόμενο πλειστηρίασμα (με τους τυχόν οφειλόμενους τόκους υπερημερίας, το φόρο μεταβίβασης και την αναλογία στα έξοδα περίληψης της κατακυρωτικής έκθεσης), γεννάται υποχρέωση του υπαλλήλου του πλειστηριασμού να του χορηγήσει περίληψη, ύστερα από αίτηση του.

Με την έκδοση και τη μεταγραφή της περίληψης της κατακυρωτικής έκθεσης (η οποία αποτελεί το νόμιμο τίτλο), η κυριότητα πλειστηριασθέντος ακινήτου μεταβιβάζεται, χωρίς ιδιαίτερη παράδοση, στον υπερθεματιστή, ο οποίος μπορεί, πλέον, να ασκεί όλες τις από το δικαίωμά του αυτό απορρέουσες εξουσίες (ΑΠ 1457/2022).

Κατά το άρθρο 559 αριθμός 9 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο επιδίκασε κάτι που δεν ζητήθηκε ή περισσότερα από όσα ζητήθηκαν. Ως αίτηση νοείται αυτή, που αποτελεί κεφάλαιο της δίκης, δηλαδή το αίτημα ή η βάση αγωγής, ενώ ο όρος επιδίκασε σημαίνει, ότι το δικαστήριο αποφάσισε για αίτημα, έστω και με αναγνωριστική διάταξη.

Όταν όμως το δικαστήριο της ουσίας, εφαρμόζοντας αυτεπαγγέλτως το νόμο, προβαίνει στον προσήκοντα κατά νόμο χαρακτηρισμό του αντικειμένου της αγωγής, με βάση το σύνολο των εκτιθέμενων σε αυτή πραγματικών περιστατικών, ως παραγωγικών του επίδικου δικαιώματος και προσδίδει στην προσβαλλόμενη με την αγωγή έννομη σχέση την αρμόζουσα νομική έννοια, δεν επιδικάζει κάτι που δεν ζητήθηκε, ώστε να δημιουργείται λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, αλλά υπάγει απλά στον αρμόζοντα κανόνα δικαίου τα προταθέντα από τον ενάγοντα πραγματικά περιστατικά (ΑΠ 1487/2005).

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 19 του ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και, ιδίως, αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. Για να είναι δε ορισμένος ο λόγος αναίρεσης, με τον οποίο αποδίδεται ότι η προσβαλλομένη απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση εξαιτίας ανεπαρκών ή αντιφατικών αιτιολογιών, πρέπει στο αναιρετήριο, πλην της αναφοράς στη διάταξη του ουσιαστικού δικαίου που παραβιάσθηκε, του προταθέντος ουσιώδους αυτοτελούς ισχυρισμού και των θεμελιούντων αυτόν πραγματικών περιστατικών, να αναφέρονται οι ουσιαστικές παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης και να εξειδικεύονται οι ανεπάρκειες ή οι αντιφάσεις που προσάπτονται στις ως άνω παραδοχές, δηλαδή να διαλαμβάνεται ποίες επιπλέον αιτιολογίες έπρεπε να περιλαμβάνει η απόφαση του δικαστηρίου της ουσίας ή που εντοπίζονται οι αντιφάσεις.

Ειδικότερα, αντιφατικές αιτιολογίες έχει η απόφαση, όταν τα πραγματικά περιστατικά που αναγράφονται σε αυτήν και στηρίζουν το αποδεικτικό της πόρισμα για κρίσιμο ζήτημα, δηλαδή για ζήτημα αναφορικά με ισχυρισμό των διαδίκων που τείνει στη θεμελίωση ή κατάλυση του επιδίκου δικαιώματος, συγκρούονται μεταξύ τους και αλληλοαναιρούνται, αποδυναμώνοντας έτσι την κρίση της απόφασης για την υπαγωγή ή μη της συγκεκριμένης ατομικής περίπτωσης στο πραγματικό συγκεκριμένου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που συνιστά και το νομικό χαρακτηρισμό της ατομικής περίπτωσης (ΑΠ 319/2017, ΑΠ 1184/2015).

Με τον πρώτο λόγο αναίρεσης, κατ' επιτρεπτή νοηματική εκτίμηση του περιεχομένου του, καθόσον δεν αναφέρεται ενάριθμα στο αναιρετήριο ούτε η διάταξη που θεμελιώνει την συγκεκριμένη αναιρετική πλημμέλεια και ούτε η ουσιαστική διάταξη του νόμου που δεν εφαρμόστηκε ή εφαρμόστηκε εσφαλμένα, η αναιρεσείουσα ανώνυμη εταιρία αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ της εκ πλαγίου παράβασης του νόμου με αντιφατικές αιτιολογίες ως προς το ζήτημα της κυριότητάς της και ειδικότερα προβάλλει ότι η παραδοχή του εφετείου ότι αυτή είναι κυρία του τμήματος της οριζόντιας ιδιοκτησίας του ισογείου χώρου όψεως της οικοδομής, που περιβάλλει το επίδικο τμήμα των 3,70 τ.μ.

του ισογείου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του αναιρεσίβλητου, έρχεται σε αντίφαση με την παραδοχή ότι ο αναιρεσίβλητος έχει πρόσβαση στο επίδικο τμήμα της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, που καταλαμβάνει το φρεάτιο του ανελκυστήρα της, διαμέσου του ισογείου χώρου όψεως, χωρίς να διαλαμβάνει και την παραδοχή περί δουλείας διόδου ή άλλου δικαιώματος διέλευσης υπέρ της οριζόντιας ιδιοκτησίας της και έτσι δεν καθίσταται εφικτός ο έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής των ουσιαστικού δικαίου διατάξεων των άρθρων 1033 και 1094 ΑΚ.

Με τον δεύτερο λόγο αναίρεσης, κατ' επιτρεπτή νοηματική εκτίμηση, καθόσον δεν αναφέρεται ενάριθμα ούτε η διάταξη που θεμελιώνει την συγκεκριμένη αναιρετική πλημμέλεια και ούτε η ουσιαστική διάταξη του νόμου που δεν εφαρμόστηκε ή εφαρμόστηκε εσφαλμένα, η αναιρεσείουσα ανώνυμη εταιρία αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔ της επιδίκασης μη αιτηθέντος ή πλέον του αιτηθέντος και ειδικότερα προβάλλει ότι το εφετείο την υποχρέωσε να αποδώσει στον αναιρεσίβλητο ελεύθερο προς πρόσβαση το επίδικο ισόγειο τμήμα των 3,70 τ.μ., χωρίς να έχει ισχυριστεί ο αναιρεσίβλητος ότι ο η αναιρεσείουσα κατέλαβε παράνομα τον κοινόχρηστο χώρο που περιβάλλει τον ανελκυστήρα και του απέκλεισε την πρόσβαση σ' αυτόν.

Όπως προκύπτει από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλόμενης με την αναίρεση υπ' αριθ. .../2021 του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, το Εφετείο δέχθηκε ανελέγκτως μετά από την εκτίμηση των αποδεικτικών μέσων που προσκομίσθηκαν με επίκληση ενώπιόν του, τα εξής: "Το έτος 1977 ο Ι. Β. .... ως αποκλειστικός κύριος του ....

οικοπέδου .... της πυρίκαυστης ζώνης Θεσσαλονίκης, κειμένου επί της οδού .... στον αριθμό .... εμβαδού 329,70 τ.μ., που συνορεύει προς νότο με την οδό ... ... δυνάμει της με αριθμό ...../3-6-1977 πράξης σύστασης οριζόντιας ιδιοκτησίας και κανονισμού πολυκατοικίας του συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης ..., που μεταγράφηκε ..., υπήγαγε στο καθεστώς της οριζόντιας ιδιοκτησίας, ..., την πολυώροφη οικοδομή, που ανεγείρονταν ήδη με δαπάνες του στο ανωτέρω οικόπεδό του, βάσει της με αριθμό ..../6-3-1973 άδειας του Γραφείου Πολεοδομίας Θεσσαλονίκης. ...αποτελούνταν από υπόγειο, ισόγειο, μεσόροφο, πρώτο όροφο, δεύτερο όροφο, πέντε πλήρεις τυπικούς ορόφους γραφείων πάνω από τον δεύτερο όροφο (3ο, 4ο, 5ο, 6ο, 7ο), όγδοο εν εσοχή όροφο (ρετιρε) και δώμα.

Με την ανωτέρω συμβολαιογραφική πράξη, μεταξύ των άλλων, συστάθηκαν από τον Ι. Β. και οι κάτωθι οριζόντιες ιδιοκτησίες: 1) ένας αυτοτελής και διηρημένος χώρος του πρώτου ορόφου, μετά τμημάτων του υπογείου και του ισογείου, συνολικού εμβαδού 224,70 τ.μ. καθαρών και 270,60 τ.μ. μικτών, συγκείμενος α) από υπόγειο χώρο καθαρού εμβαδού 5,60 τ.μ., β) από ισόγειο χώρο καθαρού εμβαδού 3,70 τ.μ.

και γ) από τμήμα του πρώτου ορόφου καθαρού εμβαδού 215,40 τ.μ., ιδιοκτησία στην οποία συμπεριλαμβάνεται και η κυριότητα επί του προορισμένου ειδικά για αυτή αναλκυστήρα μετά του μηχανισμού του και στην οποία αναλογεί ποσοστό συγκυριότητας 140ο/οο επί του οικοπέδου και των κοινοχρήστων και κοινοκτήτων χώρων της οικοδομής και ο όγκος της είναι 821,80 κ.μ., 2) ένα αυτοτελές και διηρημένο κατάστημα συνολικού εμβαδού 429,90 τ.μ.

καθαρών και 464,10 τ.μ. μικτών, συγκείμενο α) από υπόγειο χώρο καθαρού εμβαδού 223,80 τ.μ., β) από ισόγειο χώρο καθαρού εμβαδού 119,70 τ.μ. και γ) από τμήμα του μεσορόφου καθαρού εμβαδού 86,40 τ.μ., το οποίο συμμετέχει με ποσοστό συγκυριότητας 200ο/οο επί του οικοπέδου και των κοινόχρηστων και κοινόκτητων χώρων, μερών, πραγμάτων και εγκαταστάσεων της όλης οικοδομής και όγκος του είναι 1.691,60 κ.μ., 3) ένας "χώρος όψεως" συνολικού εμβαδού 70,10 τ.μ.

καθαρών, συγκείμενος α) από ισόγειο χώρο καθαρού εμβαδού 46,50 τ.μ. και β) από τμήμα του πρώτου ορόφου καθαρής (ιδεατής) επιφάνειας 23,60 τ.μ., το ποσοστό συνιδιοκτησίας του οποίου επί του οικοπέδου και των κοινοκτήτων και κοινοχρήστων χώρων, μερών, πραγμάτων και εγκαταστάσεων της όλης οικοδομής, ανέρχεται σε ο/οο και ο όγκος του είναι 326,60 κ.μ.

Για τον χώρο αυτό (όψεως) ορίστηκε ρητώς στην ανωτέρω πράξη σύστασης οριζόντιας ιδιοκτησίας ότι παραμένει στην αποκλειστική κυριότητα νομή και κατοχή του Ι. Β., σε ουδεμία περίπτωση δύναται να θεωρηθεί κοινόκτητος ή κοινόχρηστος, παρεχομένου απλώς του δικαιώματος διελεύσεως δι' αυτού στους επιθυμούντες να εισέλθουν στην οικοδομή ή να εξέλθουν αυτής.

Ο χώρος αυτός, που καταλάμβανε το ακάλυπτο ισόγειο της πρόσοψης της οικοδομής σε επιφάνεια 46,50 τ.μ. (ισογείου καταστήματος με μεσόροφο και εισόδου της οικοδομής) και την ιδεατή επιφάνεια των 23,60 τ.μ. έμπροσθεν του πρώτου ορόφου της οικοδομής, μέχρι το έτος 1995 ήταν μη δομημένος και συγκεκριμένα δεν ήταν κλειστός στην πρόσοψή του προς την οδό ..., αλλά ως χώρος συνολικού όγκου 326,60 κ.μ.

σχημάτιζε αντίστοιχες εσοχές στο ισόγειο, μεσόροφο και στον πρώτο όροφο σε βάθος περίπου 2,5 μ. από την οικοδομική γραμμή. Επειδή δε η ως άνω οικοδομή είχε κατασκευασθεί από τον ανωτέρω οικοπεδούχο για τις στεγαστικές ανάγκες της επαγγελματικής δραστηριότητας που ασκούσε και συγκεκριμένα για να αποτελέσει το κτίριο των γραφείων της εφημερίδας "ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ", της οποίας ήταν εκδότης, ο χώρος αυτός, που αποτελούσε την όψη του κτιρίου, είχε διακοσμηθεί ως βιτρίνα της ανωτέρω εφημερίδας.

Ειδικότερα, το φρεάτιο του αποκλειστικού ανελκυστήρα, που οδηγούσε από το ισόγειο στον πρώτο όροφο της οικοδομής, το οποίο περιλαμβανόταν στην υπό στοιχείο 1 οριζόντια ιδιοκτησία (του ενάγοντος) και ήταν τοποθετημένο εξωτερικά και πριν από την κεντρική είσοδο της οικοδομής, καταλαμβάνοντας εμβαδόν 3,70 τ.μ.

του ισογείου αυτού χώρου (επίδικου) είχε επενδυθεί εξωτερικά με μεταλλική κατασκευή ... Με το άρθρο 8 της ως άνω πράξης σύστασης οροφοκτησίας και κανονισμού πολυκατοικίας προβλέφθηκε η δυνατότητα του Ι.Β., αποκλειστικού τότε οικοπεδούχου και κυρίου όλων των συσταθεισών οριζοντίων ιδιοκτησιών, καθώς και των καθολικών μόνο διαδόχων αυτού, να τροποποιήσουν μονομερώς την πρόσοψη της οικοδομής μέχρι την πλήρη αποπεράτωση αυτής. ...

Κατά το έτος 1996 η Α.Β., θυγατέρα και μοναδική κληρονόμος του Ι.Β., ... κατέστη αποκλειστική κυρία των ως άνω οριζοντίων ιδιοκτησιών, ... αφού έλαβε την με αριθμό ...../1995 οικοδομική άδεια της Πολεοδομίας Θεσσαλονίκης, προέβη στην τροποποίηση της πρόσοψης της οικοδομής και προσάρτησε στο ισόγειο κατάστημα την ως άνω χαρακτηρισθείσα ως "χώρο όψεως" οριζόντια ιδιοκτησία.

Ειδικότερα, βάσει της ανωτέρω οικοδομικής άδειας, προσαρτήθηκε στο ισόγειο τμήμα του καταστήματος εμβαδού 119,70 τ.μ. το συνεχόμενο αυτού τμήμα του ισογείου "χώρου όψεως" συνολικής επιφάνειας 46,50 τ.μ. και δη το με πρόσοψη στην οδό ... τμήμα αυτού εμβαδού 29,50 τ.μ., ενώ το υπόλοιπο τμήμα του εμβαδού περίπου 17 τ.μ.

έμπροσθεν της κυρίας εισόδου της οικοδομής αφέθηκε ελεύθερο για τη χρήση των εισερχομένων στην οικοδομή και εξερχομένων από αυτή. Η προσάρτηση αυτή του χώρου όψεως στο ισόγειο κατάστημα έγινε με μία μεταλλική υαλόφρακτη κατασκευή, μήκους 6,65 μ. έμπροσθεν του εν εσοχή ισογείου της οικοδομής, με την οποία έκλεισε ο ελεύθερος χώρος από το φρεάτιο του αποκλειστικού ανελκυστήρα του πρώτου ορόφου μέχρι το αριστερό όριο της όψεως της οικοδομής, που είναι εφαπτόμενη της οικοδομικής γραμμής.

Εκτείνεται δε, ως κατασκευή από σίδερα και υαλοπίνακες, σε ύψος 8,28 μ. από το δάπεδο του πεζοδρομίου μέχρι το δάπεδο του δευτέρου ορόφου, καλύπτοντας το ύψος του ισογείου καταστήματος, που είναι μετά του ύψους του μεσορόφου 5,25 μ. και, κλείνοντας και την προς την οδό ... ακάλυπτη πλευρά (πρόσοψη) του τμήματος του πρώτου ορόφου της χαρακτηρισθείσας ως "χώρος όψεως" οριζόντιας ιδιοκτησίας, που μέχρι τότε αποτελούσε (ιδεατή) επιφάνεια 23,60 τ.μ., καθιστά πλέον δομημένη και περίκλειστη με τον τρόπο αυτό και την επιφάνεια αυτή.

Επίσης, με μία κατασκευή από υαλότουβλα και μέταλλο εξωτερικά, που αρχίζει από την άλλη πλευρά του ισογείου φρεατίου του ανελκυστήρα, ... δομήθηκε και έκλεισε η χαρακτηρισθείσα ως " χώρος όψεως " οριζόντια ιδιοκτησία και στο ισόγειο τμήμα αυτής. ... Το έτος 1998, μετά την παύση της έκδοσης της εφημερίδας "ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ", εκτέθηκαν σε δημόσιο πλειστηριασμό, λόγω χρεών της Α.

Β., διάφορες οριζόντιες ιδιοκτησίες εκ της ανωτέρω οικοδομής. Ο ενάγων, ... απέκτησε ως υπερθεματιστής, δυνάμει της με αριθμό ..../10-7-1998 περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης ακινήτων της συμβολαιογράφου ..., που μεταγράφηκε ..., μεταξύ άλλων οριζοντίων ιδιοκτησιών και την κυριότητα της προαναφερθείσας υπό στοιχείο 1 οριζόντιας ιδιοκτησίας, στην οποία, όπως προαναφέρθηκε, συμπεριλαμβάνεται και η κυριότητα επί του προορισμένου ειδικά γι' αυτή αποκλειστικού αναλκυστήρα του πρώτου ορόφου μετά του μηχανισμού του, όπως ρητά αναφέρεται και στην ως άνω πράξη σύστασης οριζόντιας ιδιοκτησίας.

Η ιδιοκτησία του αυτή καταχωρήθηκε ήδη με ΚΑΕΚ 190442413004/0/4 στα βιβλία του Κτηματολογικού Γραφείου Θεσσαλονίκης. Επίσης, ως υπερθεματίστρια σε δημόσιο αναγκαστικό πλειστηριασμό και δυνάμει της με αριθμό ...../1998 περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης ακινήτων της ίδιας ως άνω συμβολαιογράφου, που μεταγράφηκε ...., η εναγομένη εταιρία απέκτησε την κυριότητα των προαναφερθεισών υπό στοιχεία 2 και 3 οριζόντιων ιδιοκτησιών επί της ίδιας ως άνω οικοδομής, οι οποίες καταχωρήθηκαν ήδη ως οριζόντιες ιδιοκτησίες με αντίστοιχους ΚΑΕΚ 190442413004/0/3 και ΚΑΕΚ 190442413004/0/1 στα ίδια ως άνω βιβλία, ήτοι την κυριότητα του ισογείου καταστήματος και της χαρακτηρισθείσας ως "χώρος όψεως" οριζόντιας ιδιοκτησίας.

Σύμφωνα με την περιγραφή στην ως άνω κατακυρωτική έκθεση, ... η χαρακτηρισθείσα ως "χώρος όψεως" οριζόντια ιδιοκτησία αποτελούσε χώρο ανοικτό και μη δομημένο ή περίκλειστο, κείμενο ως εσοχή σε επιφάνεια του ισογείου 46,50 τ.μ. καθαρών και με δικαίωμα διέλευσης επ' αυτού των επιθυμούντων να εισέρχονται ή να εξέρχονται της οικοδομής, έχοντος χαρακτήρα δουλείας, συσταθείσας από τον προαναφερθέντα μοναδικό οικοπεδούχο Ι.

Β.. Επίσης, ο χώρος φερόταν ανοικτός και μη δομημένος ή περίκλειστος και στο τμήμα του πρώτου ορόφου, στον οποίο καταλάμβανε ως εσοχή βάθους 2,5 μ. από την πρόσοψη της οικοδομής (καθαρή) ιδεατή επιφάνεια 23,60 τ.μ., κείμενη έμπροσθεν της οριζόντιας ιδιοκτησίας του πρώτου ορόφου του ενάγοντος, η οποία έφερε ανοίγματα φωτισμού (παράθυρα) προς την εσοχή αυτή και εκείθεν προς την οδό ....

Στην πραγματικότητα, όμως, κατά τον χρόνο που μεταβιβάστηκαν κατά κυριότητα στους διαδίκους οι προαναφερθείσες οριζόντιες ιδιοκτησίες, η χαρακτηρισθείσα "χώρος όψεως" οριζόντια ιδιοκτησία είχε ήδη δομηθεί, τουλάχιστον από το έτος 1996, ... με τοίχους και με τις ανωτέρω μεταλλικές και υαλόφρακτες κατασκευές ...

Συνεπώς ο ενάγων, που γνώριζε σαφώς ότι έμπροσθεν της οριζόντιας ιδιοκτησίας του βρίσκεται το τμήμα του πρώτου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας της εναγομένης, περικλειόμενο στην πρόσοψή του με την οδό ... με την προαναφερθείσα μεταλλική υαλόφρακτη κατασκευή, ενσωματωθέν ήδη στο κατάστημά της και αποδεχόμενος την κατάσταση αυτή, αβασίμως εν προκειμένω διατείνεται ότι η εναγομένη, διατηρώντας την κατασκευή αυτή, διαταράσσει την κυριότητά του επί της οριζόντιας ιδιοκτησίας του.

Διότι, η ανωτέρω κατασκευή έγινε το έτος 1996 από την κοινή τους δικαιοπάροχο, που ενήργησε δυνάμει δικαιώματος και ακριβώς με σκοπό την υλοποίηση της οριζόντιας αυτής ιδιοκτησίας της ως δομημένου, συγκεκριμένου και ανεξάρτητου τμήματος της ως άνω οικοδομής, κατάλληλου προς χωριστή και αυτοτελή χρήση. ...

Μετά την κατασκευή αυτή πράγματι η οριζόντια ιδιοκτησία του ενάγοντος στο τμήμα του πρώτου ορόφου της δεν έχει άμεσο φωτισμό και αερισμό από τα προς την οδό ... ανοίγματα (παράθυρα), που φέρει προς την πλευρά αυτή, αλλά φωτίζεται εμμέσως από τα ανοίγματα της πλευράς αυτής, που είναι πλέον προς το εσωτερικό του καταστήματος της, εναγομένης και προ της υαλόφρακτης βιτρίνας αυτού, πέραν της οποίας έχει θέα προς την οδό ....

Άμεσο φωτισμό και αερισμό έχει όμως από την άλλη πλευρά της, από τα ανοίγματα (παράθυρα) που φέρει προς τον εσωτερικό κοινόχρηστο, ακάλυπτο χώρο της οικοδομής και συνεπώς πληρούνται οι προϋποθέσεις άμεσου φωτισμού και αερισμού της, ως διαμερίσματος κύριας χρήσης γραφείων, που τίθενται από τις διατάξεις των άρθρων 12, 32 και 33 του Β.Δ. 9-8-1955 (ΓΟΚ 1955). ...

συνεπώς, η εναγομένη διατηρεί την κατασκευή, με την οποία προσβάλλεται η κυριότητα του ενάγοντος, ενεργώντας δυνάμει δικαιώματος. Εκτός αυτού, όταν ο ίδιος ο ενάγων, ως υπερθεματιστής συμμετέχων σε δημόσιο αναγκαστικό πλειστηριασμό, απέκτησε την κυριότητα της ως άνω οριζόντιας ιδιοκτησίας του, συνήνεσε στην κατάσταση αυτή, αποδεχόμενος την υαλόφρακτη κατασκευή, που υπήρχε έμπροσθεν της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, η ύπαρξη της οποίας ούτε από την συμμετοχή του στον ως άνω πλειστηριασμό τον απέτρεψε, ούτε από το να αποκτήσει με την πλειοδοσία του και τη μεταγραφή της περίληψης της έκθεσης πλειστηριασμού και κατακύρωσης την κυριότητα αυτής.

Λόγω δε της συναινέσεώς του αυτής αποκλείεται και ο παράνομος χαρακτήρας της διαταράξεως, που, παρότι δεν ορίζεται ρητώς στη διάταξη του άρθρου 1108 ΑΚ, αποτελεί ουσιαστική προϋπόθεση της αρνητικής της κυριότητας αγωγής, όπως συνάγεται εμμέσως από τις διατάξεις των άρθρων 1003 και 1108 παρ. 2 ΑΚ. ...". Μετά από αυτά το δευτεροβάθμιο δικαστήριο κρίνοντας ομοίως με την προσβαλλόμενη απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου απέρριψε κατ' ουσία την σωρευθείσα αρνητική κυριότητας αγωγή.

Ως προς την διεκδικητική της κυριότητας αγωγή του ενάγοντος το Εφετείο διέλαβε στις παραδοχές του τα εξής: " Όμως, όπως αποδείχθηκε από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα, το ισόγειο κατάστημα της ανωτέρω οικοδομής, που ανήκει πλέον κατά κυριότητα στην εναγόμενη, έχει επεκταθεί με τη δόμηση και την προσάρτηση σε αυτό της χαρακτηρισθείσας ως "χώρος όεως" οριζόντιας ιδιοκτησίας με τέτοιο τρόπο, ο οποίος καθιστά αδύνατη οποιαδήποτε πρόσβαση του ενάγοντος στο φρεάτιο του αποκλειστικού ανελκυστήρα του πρώτου ορόφου της οικοδομής, το οποίο βρίσκεται στο ισόγειο αυτής και ανήκει στην κυριότητά του, ως τμήμα της οριζόντιας ιδιοκτησίας του.

Ειδικότερα, όπως προαναφέρθηκε, από την πλευρά του ισογείου, που βρίσκεται η κεντρική είσοδος της οικοδομής, υφίσταται η προαναφερθείσα μεταλλική συνεχόμενη κατασκευή, που φθάνει μέχρι το φρεάτιο του ανελκυστήρα, καθιστώντας αδύνατη την πρόσβαση του ενάγοντος στον ανελκυστήρα του από την πλευρά αυτή, ενώ στην πλευρά του ισογείου, που έχει πρόσοψη στην οδό ..., το ισόγειο κατάστημα της εναγόμενης έχει επεκταθεί με σιδερένια υαλόφρακτη κατασκευή από το τοιχίο του ανελκυστήρα μέχρι τον τοίχο της εισόδου της οικοδομής, σε τρόπο ώστε και από την πλευρά αυτή να καθίσταται αδύνατη η πρόσβασή του στο ισόγειο φρεάτιο του ανελκυστήρα, το οποίο με την ανωτέρω περίκλειση περιλαμβάνεται εξ ολοκλήρου εντός της οριζόντιας ιδιοκτησίας της εναγόμενης, με αποτέλεσμα ο ενάγων να έχει αποβληθεί πλήρως από το τμήμα αυτό της ιδιοκτησίας του και να αδυνατεί να ασκήσει οποιοδήποτε δικαίωμα επ' αυτού. ...".

Από τις προεκτεθείσες παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι το εφετείο δέχθηκε ως προς την διεκδικητική της κυριότητας αγωγή του αναιρεσείοντος, ότι με την διατήρηση της μεταλλικής υαλόφρακτης κατασκευής, με την οποία η αναιρεσείουσα προσάρτισε στον ισόγειο όροφο της οριζόντιας ιδιοκτησίας της τον ισόγειο χώρο όψεως της έτερης οριζόντιας ιδιοκτησίας της, έχει καταστεί ανέφικτη η πρόσβαση του αναιρεσιβλήτου στο τμήμα του ισογείου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, το οποίο καταλαμβάνει τον αποκλειστικό ανελκυστήρα του πρώτου ορόφου αυτής, ότι δεν υπάρχει άλλος τρόπος να μεταβεί από την είσοδο της οικοδομής στον ειδικά προορισμένο ανελκυστήρα για τον πρώτο όροφο της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, ότι με την περίκλειση από την μεταλλική υαλόφρακτη κατασκευή το τμήμα αυτό του ισογείου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του αναιρεσιβλήτου περιλαμβάνεται εντός της οριζόντιας ιδιοκτησίας του ισογείου ορόφου της αναιρεσείουσας, ότι έτσι ο αναιρεσίβλητος έχει αποβληθεί πλήρως από το επίδικο τμήμα του ισογείου ορόφου εμβαδού 3,70 τ.μ.

της οριζόντιας ιδιοκτησίας του και ότι αδυνατεί να ασκήσει το δικαίωμα κυριότητάς του επί του επίδικου τμήματος. Με αυτά που δέχθηκε το εφετείο ως προς την διεκδικητική αγωγή διέλαβε σαφείς, πλήρεις και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο για την παράνομη προσβολή από την αναιρεσείουσα του δικαιώματος κυριότητας του αναιρεσιβλήτου με την αποβολή του από το επίδικο τμήμα του ισογείου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του, το οποίο περιέλαβε στον δομημένο περίκλειστο ισόγειο όροφο της οριζόντιας ιδιοκτησίας της και έτσι του απέκοψε την πρόσβαση σ' αυτό και την χρήση του αποκλειστικού ανελκυστήρα του πρώτου ορόφου της οριζόντιας ιδιοκτησίας του και ορθά υποχρέωσε την αναιρεσείουσα να αποδώσει τον ισόγειο όροφο ελεύθερο προς πρόσβαση και χρήση στον αναιρεσίβλητο, χωρίς να του επιδικάσει κάτι που δεν ζήτησε ή κάτι περισσότερο από αυτό που ζήτησε, Έτσι που έκρινε η προσβαλλόμενη απόφαση, δεν υπέπεσε στις αναιρετικές πλημμέλειες του άρθρου 559 αριθμοί 9 και 19 ΚΠολΔ και τα αντίθετα υποστηρίζοντες οι δύο λόγοι αναίρεσης είναι αβάσιμοι.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 4 εδ. ε' ΚΠολΔ) και να συμψηφιστούν μεταξύ των διαδίκων τα δικαστικά έξοδα, λόγω της ιδιαίτερης δυσχέρειας ως προς την ερμηνεία των ανωτέρω διατάξεων του νόμου, που εφαρμόστηκαν για την υπόθεση αυτή (άρθρο 179 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 25-10-2023 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. ..../2021 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου της αναίρεσης στο Δημόσιο Ταμείο. Και

Συμψηφίζει τα δικαστικά έξοδα μεταξύ των διαδίκων.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 12 Φεβρουαρίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 17 Φεβρουαρίου 2025.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

και ήδη Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου