271/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 271 / 2008 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 271/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αχιλλέα Νταφούλη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (επειδή κωλύεται ο Αντιπρόεδρος Ιωάννης Παπανικολάου), Γεώργιο Πετράκη, Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο, Ιωάννη Σίδερη (κωλυομένων των Αρεοπαγιτών Ελένης Μαραμαθά και Αντωνίου Παπαθεοδώρου) και Γεωργία Λαλούση, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Ιανουαρίου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος:Χ1 ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Ηλία Σμυρνιώτη

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ψ1 η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο, 2) Της Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρείας με την επωνυμία "ΑΤΛΑΝΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Α.Ε." που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Τζιομάκα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 8/10/2004 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2476/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7976/2006 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 26/1/2007 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αχιλλέας Νταφούλης ανέγνωσε την από 28-11-2007 έκθεσή της κωλυομένης να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού Αρεοπαγίτου Ελένης Μαραμαθά, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων της αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της 2ης αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε τη καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από την προσκομιζόμενη με επίκληση .......έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή Αθηνών ....... αποδεικνύεται, ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση για συζήτηση στη δικάσιμο της 7-12-2007, όταν η υπόθεση αναβλήθηκε από το πινάκιο για τη σημερινή, επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (βλ. τις επισυναπτόμενες στην έκθεση αυτή απόδειξη και βεβαίωση του άρθρου 128 παρ. 4 ΚΠολΔικ) στην πρώτη αναιρεσίβλητη Ψ1, η οποία δεν εμφανίστηκε τώρα κατά την εκφώνηση της υπόθεσης στο ακροατήριο με πληρεξούσιο δικηγόρο, ούτε κατέθεσε δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔικ.

Συνεπώς, η παρούσα συζήτηση, για την οποία δεν χρειαζόταν νέα κλήτευση (άρθρο 226 παρ. 3 και 4 εδ. β και γ ΚΠολΔικ), πρέπει να προχωρήσει σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι (άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔικ).

ΙΙ. Από το συνδυασμό των άρθρων 106, 346 και 453 παρ. 1 ΚΠολΔικ συνάγεται, ότι για να λάβει υπόψη το δικαστήριο της ουσίας και να εκτιμήσει κάποιο αποδεικτικό μέσο, όπως είναι τα έγγραφα, πρέπει όχι μόνο να προσκομίζεται αυτό, αλλά και να γίνεται επίκλησή του με τις προτάσεις του διαδίκου ο οποίος το προσκομίζει, ενώ η λήψη υπόψη αποδεικτικού μέσου του οποίου δεν έγινε επίκληση, ιδρύει τον από το άρθρο 559 εδ. 11 ΚΠολΔικ λόγο αναίρεσης.

Εξάλλου, η επίκληση των αποδεικτικών μέσων που γίνεται με τις προτάσεις της συζήτησης, μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, με αναφορά στις προτάσεις προηγούμενων συζητήσεων, οι οποίες ενσωματώνονται σε φωτοτυπικό αντίγραφο, δεν αρκεί και ούτε είναι νόμιμη (σχ. Ολ. ΑΠ 30/1997, ΑΠ 787/2006, 290/1998). Στην προκείμενη περίπτωση, ο αναιρεσείων με τον πρώτο λόγο αναίρεσής του επικαλείται το εδάφιο 11 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ και ισχυρίζεται, κατ' εκτίμηση, ότι το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του υπέπεσε στην πλημμέλεια από τη διάταξη αυτή, γιατί παρά το νόμο, για το σχηματισμό της δικανικής κρίσης του στο ζήτημα της υπαιτιότητας των εμπλακέντων στο αναφερόμενο αυτοκινητικό ατύχημα οδηγών συγκρουσθέντων αυτοκινήτων, έλαβε υπόψη και ένα έγγραφο (κρίσιμο) που δεν προσκομίστηκε από κανένα των διαδίκων, ούτε έγινε επίκλησή του.

Συγκεκριμένα έλαβε υπόψη την από 13-5-2004 έγγραφη δήλωση του μη διαδίκου Ψ3 (οδηγού του ..... ΙΧΕ αυτοκινήτου με το οποίο συγκρούστηκε το ...... ΙΧΕ αυτοκίνητο της πρώτης αναιρεσίβλητης), ο οποίος υποστήριξε στη δήλωση αυτή, ότι στις 1-4-2004, στο 42ο χιλιόμετρο της νέας εθνικής οδού .... - ...έγιναν δύο τροχαία ατυχήματα.

Ειδικότερα, ώρα 13.20' προηγήθηκε η εκτροπή του ...... ΙΧΕ αυτοκινήτου του αναιρεσείοντος και η ακινητοποίησή του, ύστερα δε από πέντε περίπου λεπτά, ώρα 13.25', ακολούθησε η σύγκρουση των αυτοκινήτων της Ψ1 και του δικού του. Αποτέλεσμα της εκτίμηση του εγγράφου αυτού ήταν το Εφετείο να δεχτεί την από 18-7-2005 έφεση των αναιρεσιβλήτων, να εξαφανίσει την πρωτόδικη 2476/2005 απόφαση του μονομελούς πρωτοδικείου Αθηνών που έκρινε αντίθετα και επιδίκασε στον αναιρεσείονα συνολική αποζημίωση 18.200 ευρώ, για ζημίες κ.λ.π.

που έπαθε από το άνω ζημιογόνο αυτοκίνητο της πρώτης αναιρεσίβλητης, να δικάσει κατόπιν την αγωγή και να την απορρίψει ως κατ' ουσίαν αβάσιμη. Η παριστάμενη δεύτερη αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία, με τις από 4-12-2007 προτάσεις της που κατέθεσε στις 7-12-2007 ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου (βλ. σχετική σημείωση γραμματέα) παραδέχεται καταρχήν, ότι η αναιρεσιβαλλόμενη 7976/2006 απόφαση του Εφετείου Αθηνών για να σχηματίσει κρίση στο άνω ζήτημα της υπαιτιότητας έλαβε υπόψη και την πιο πάνω έγγραφη δήλωση του μη διαδίκου Ψ3, πλην υποστηρίξει, ότι "η προσαγωγή και επίκληση του εγγράφου αυτού προκύπτει από τα αναφερόμενα έγγραφα στις προτάσεις τους ενώπιον του Εφετείου".

Από την επισκόπηση όμως των από 15-2-2006 προτάσεων των αναιρεσιβλήτων ενώπιον του Εφετείου Αθηνών, κατά τη δικάσιμο της 16-2-2006, όταν συνεδκικάστηκαν η από 18-7-2005 έφεσή τους, με την από 30-12-2005 αντίθετη του αναιρεσείοντος, προκύπτουν τα ακόλουθα : Οι αναιρεσίβλητοι (εναγόμενοι), με αναφορά στις πρωτόδικες προτάσεις τους που ενσωματώνουν, επικαλούνται πρωτίστως τα εκεί μνημονευόμενα έγγραφα, όχι βέβαια νομίμως κατά τα προαναφερθέντα.

Μετά δε το τέλος των ενσωματωμένων αυτών προτάσεων αναφέρουν ότι "προσάγουν και επικαλούνται : α) την έφεσή τους, β) την προσβαλλόμενη 2476/2005 απόφαση του μονομελούς πρωτοδικείου Αθηνών, πρακτικά δίκης, προτάσεις όλων των διαδίκων και αγωγή αντιδίκου, γ) δύο δελτία Τροχαίας Μεγάρων (με αρ. πρωτ. ..... της 1-4-2004 και ....

της 8-4-2004 του αστυφύλακα .....), δ) έρευνα του ειδικού ερευνητή ........, ε) καταθέσεις της Ψ1 και του τρίτου Ψ3, στ) φωτογραφίες οχημάτων, ζ) δήλωση Ψ1 στη δεύτερη αναιρεσίβλητη και απόδειξη πληρωμής τρίτου Ψ3, η) πραγματογνωμοσύνης αυτοκινήτου αντιδίκου και θ') πραγματογνωμοσύνη ασφαλισμένου οχήματος". Τέλος, σημειώνουν και ότι η προσκομιζόμενη από τον αναιρεσείοντα 5800/2004 απόφαση του Ειρηνοδικείου Αθηνών πράγματι πιθανολόγησε ότι "υπαίτια της πρόσκρουσης του αυτοκινήτου του αναιαρεσείοντος και της ζημίας που προήλθε απ' αυτή στα στηθαία της οδού είναι η οδηγός του ....

ΙΧΕ αυτοκινήτου Ψ1, από αμέλεια και ανεπιτηδειότητα προς το οδηγείν". 'Ετσι η απόφαση αυτή δικαίωσε τον αναιρεσείοντα με παραδοχή της από 4-10-2004 ανακοπής του κατά της γενικής γραμματείας δημοσίων έργων Υπουργείου ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ, ΕΥΔΕ Συντήρησης Αυτοκινητοδρόμων, κηρύσσοντας ανενεργό το ..... πρωτόκολλο της τελευταίας για ζητηθείσα αποζημίωση 708,20 ευρώ, όμως "δεν έχει αξία γι' αυτούς (αναιρεσίβλητους) γιατί δεν συμμετείχαν στη δίκη εκείνη και δεν είχαν δυνατότητα αντιλόγου".

Απ' όλα αυτά γίνεται φανερό, ότι οι αναιρεσίβλητοι δεν προσκόμισαν, ούτε επικαλέστηκαν νόμιμα στο Εφετείο το παραπάνω κρίσιμο έγγραφο, δηλαδή την από 13-5-2004 έγγραφη δήλωση του μη διαδίκου Ψ3. Επίσης, από τις προτάσεις του αναιρεσείοντος στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, που φέρουν ημερομηνίες σύνταξης 15-2-2006 και κατάθεσης 16-2-2006, με προσθήκη στις 22-2-2006, προκύπτει ότι ούτε αυτός επικαλέστηκε ή προσκόμισε το εν λόγω έγγραφο.

Παρόλα αυτά το Εφετείο βεβαιώνει στην 7976/2006 απόφασή του, ότι προκειμένου να καταλήξει στο αποδεικτικό πόρισμά του σχετικά με τη βασιμότητα των από 18-7-2005 και 30-12-2005 αντίθετων εφέσεων των διαδίκων κατά της πρωτόδικης 2476/2005 απόφασης του μονομελούς πρωτοδικείου Αθηνών, καθώς και της από 8-10-2004 αγωγής του αναιρεσείοντος (που είχε γίνει εν μέρει δεκτή για 18.200 ευρώ συνολική αποζημίωση, από ζημίες κ.λ.π.

που προξενήθηκαν από το ζημιογόνο αυτοκίνητο της πρώτης αναιρεσίβλητης Ψ1), κατά την εκτίμηση των αποδείξεων έλαβε υπόψη ειδικά και αξιολόγησε και την ως άνω (κρίσιμη εδώ) από 13-5-2004 έγγραφη δήλωση του μη διαδίκου Ψ3, στη συνέχεια δε απέρριψε την από 30-12-2005 έφεση του αναιρεσείοντος (για επιδίκαση μεγαλύτερης αποζημίωσης και παραδοχή της αγωγής στο σύνολό της), δέχτηκε την από 18-7-2005 έφεση των αναιρεσιβλήτων, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση και απέρριψε την αγωγή του αναιρεσείοντος κατ' ουσίαν ως αβάσιμη, με την αιτιολογία ότι "δεν αποδεικνύεται πρόσκρουση του αυτοκινήτου της εναγόμενης Ψ1 επί του αυτοκινήτου του ενάγοντος Χ1 και ως εκ τούτου ότι συνετέλεσε υπαιτιότητα της Ψ1 για την εκτροπή του αυτοκινήτου του Χ1 και για τις φθορές που προκλήθηκαν σ' αυτό". 'Ετσι όμως υπέπεσε στην από το εδάφιο 11 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ πλημμέλεια, διότι έλαβε υπόψη και εκτίμησε αποδεικτικό μέσο, χωρίς να προκύπτει ότι αυτό προσκομίστηκε με νόμιμη επίκληση από κάποιο των διαδίκων.

Συνακόλουθα είναι βάσιμος ο λόγος αυτός αναίρεσης και πρέπει να γίνει δεκτός, στη συνέχεια να αναιρεθεί η προσβαλλομένη και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, διότι είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔικ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

-

Αναιρεί την 7976/2006 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

-

Παραπέμπει την υπόθεση στο ίδιο Εφετείο Αθηνών για περαιτέρω εκδίκασή της από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως. Και

-

Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, που ορίζει σε δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 1 Φεβρουαρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 13 Φεβρουαρίου 2008.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ