25/2009 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 25 / 2009 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 25/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές:Δημήτριο Δαλιάνη, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 29 Σεπτεμβρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: χ, κατοίκου ......, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Φανή Ζάχου .

Της αναιρεσιβλήτου: ψ, κατοίκου ......, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Χρήστο Νάστο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12-7-2002 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Λάρισας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 687/2006 του Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 24-4-2007 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Δήμητρα Παπαντωνοπούλου ανέγνωσε την από 19-9-2008 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση, όταν στο αιτιολογικό που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν αναφέρονται καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και έτσι δεν μπορεί να ελεγχθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε.

Ελλείψεις όμως ως προς την εκτίμηση των αποδείξεων ή την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκή αιτιολογία. Στην προκειμένη περίπτωση το εφετείο, που απέρριψε με την προσβαλλόμενη απόφαση την έφεση του αναιρεσείοντος και επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση με την οποία απορρίφθηκε ως αβάσιμη η αγωγή του περί αναγνωρίσεως της ακυρότητας της συμβολαιογραφικής μεταβίβασης κυριότητας δύο διαμερισμάτων του στην αναιρεσίβλητη, αιτία πωλήσεως, ως γενόμενη κατά κατάχρηση της δοθείσης στην αντιπρόσωπό του (αναιρεσείοντος) πληρεξουσιότητας, δέχθηκε ανελέγκτως ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα περιστατικά, αναφορικά με το ουσιώδες ζήτημα της αξίας των μεταβιβασθέντων στην αναιρεσίβλητη διαμερισμάτων:

Η μεταβίβαση (των ακινήτων) έγινε με το υπ' αριθμ. ...... πωλητήριο συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Αγιάς Αικατερίνης Λιόλιου που μεταγράφηκε νόμιμα. Ως τίμημα καθόρισε (η αντιπρόσωπος του αναιρεσείοντος) το ποσό των 15.000.000 δραχμών, δηλαδή μεγαλύτερο και από το όριο στο οποίο ο αναιρεσείων πρόσφερε το ακίνητό του στον πατέρα της αναιρεσίβλητης.

Το κρίσιμο εν προκειμένω ζήτημα είναι η πραγματική αγοραία αξία των διαμερισμάτων και αν αυτή υπολείπεται από το ποσό των 15.000.000 δραχμών έναντι των οποίων η αντιπρόσωπος μεταβίβασε την κυριότητα των διαμερισμάτων στην αναιρεσίβλητη. Ο αναιρεσείων υποστηρίζει ότι η αγοραία αξία τους ανέρχονταν σε 500.000 δραχμές το τ.μ.

και συνολικά σε 50.970.000 δραχμές. Γι αυτό υποστηρίζει ότι η αντιπρόσωπός του, μεταβιβάζοντάς το αντί 15.000.000 δραχμών στην κόρη της, δηλαδή αντί τιμήματος δυσανάλογα μικρού, ενήργησε με πρόθεση, κατά κατάχρηση της εντολής που της έδωσε και εναντίον των συμφερόντων του, αφού με τέτοιο τίμημα αυτός ουδέποτε θα τα πωλούσε, οι δε νόμιμοι εκπρόσωποι της αγοράστριας αναιρεσίβλητης γνώριζαν τα ανωτέρω, αφού οι ίδιοι τα οργάνωσαν.

Οι ισχυρισμοί του όμως αυτοί, (συνεχίζει το Εφετείο) δεν είναι βάσιμοι. Όπως προαναφέρθηκε, η αγοραία αξία των διαμερισμάτων δεν υπερέβαινε σε καμιά περίπτωση το ποσό των 15.000.000 δραχμών. Άλλωστε ο αναιρεσείων κανένα συγκριτικό στοιχείο δεν επικαλείται από το οποίο να προκύπτει ότι αντίστοιχα με τα επίδικα ακίνητα πωλούνταν τότε αντί 500.000 δραχμών το τ.μ.

Τα μειονεκτήματα των διαμερισμάτων που επισημάνθηκαν ανωτέρω καθιστούσαν αδύνατη την εκποίησή τους αντί τιμήματος τέτοιου ύψους. Γι αυτό άλλωστε παρά τις προσπάθειες στην αρχή του ίδιου του αναιρεσείοντος και στο τέλος της αντιπροσώπου του, δεν βρέθηκε κανένας ενδιαφερόμενος. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς των διαμερισμάτων και η θέση της οικοδομής που δεν ήταν πλεονεκτική, απέτρεπε τους υποψήφιους αγοραστές.

Με βάση δε τις παραδοχές αυτές, έκρινε το Εφετείο ότι δεν υπήρξε προφανής δυσαναλογία μεταξύ τιμήματος και αγοραίας αξίας των διαμερισμάτων. Έτσι που έκρινε το δικαστήριο της ουσίας, δεν στέρησε την απόφαση του από νόμιμη βάση, εξ αιτίας ανεπαρκούς αιτιολογίας, αφού εξέθεσε στην προσβαλλόμενη απόφαση του, με πληρότητα και σαφήνεια, χωρίς αντιφάσεις, το από τις αποδείξεις πόρισμα, στο οποίο κατέληξε και ειδικότερα στο ότι η αγοραία αξία των μεταβιβασθέντων από την αντιπρόσωπο του αναιρεσείοντος στην αναιρεσίβλητη διαμερισμάτων, δεν υπολειπόταν του τιμήματος που καθορίσθηκε με την πώληση, χωρίς να είναι αναγκαίος για την επάρκεια της αιτιολογίας ο ακριβής προσδιορισμός της αγοραίας αξίας των πωληθέντων διαμερισμάτων.

Επομένως ο πρώτος λόγος της αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από το άρθρο 559 αριθμ. 19 ΚΠολΔ πλημμέλεια για έλλειψη νόμιμης βάσης εξαιτίας ανεπαρκούς αιτιολογίας ως προς την αγοραία αξία των ακινήτων κατά το χρόνο της μεταβιβάσεως αυτών στην αναιρεσίβλητη, είναι αβάσιμος.

Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339, 340, 341 και 346 του ΚΠολΔ συνάγεται, ότι ο δικαστής, για να σχηματίσει την κρίση του για τους πραγματικούς ισχυρισμούς των διαδίκων, που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λάβει υπόψη του όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι, άλλως η παράβαση της υποχρεώσεως αυτής ιδρύει τον προβλεπόμενο από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 11γ του ΚΠολΔ λόγο αναιρέσεως.

Τέτοιο αποδεικτικό μέσο είναι και οι εξομοιούμενες με ιδιωτικό έγγραφο "φωτογραφίες", στην έννοια των οποίων περιλαμβάνεται κάθε υλική αποτύπωση οπτικών εικόνων με μηχανικά μέσα, από τις οποίες μπορούν να συναχθούν περαιτέρω δικαστικά τεκμήρια. Όμως, ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι αβάσιμος, εφόσον από την απόφαση αποδεικνύεται, ότι λήφθηκαν υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, που προσκομίστηκαν με επίκληση.

Αρκεί προς τούτο η γενική αναφορά στην προσβαλλόμενη απόφαση του είδους του αποδεικτικού μέσου (μάρτυρες, έγγραφα κλπ), χωρίς ανάγκη ειδικής αξιολόγησης καθενός και χωρίς διάκριση από ποια από αυτά προκύπτει άμεση και από ποια έμμεση απόδειξη, αν από την αιτιολογία της προσβαλλομένης αποφάσεως δεν καταλείπεται αμφιβολία περί του ότι λήφθηκε υπόψη συγκεκριμένο αποδεικτικό μέσο και ιδίως έγγραφο.

Εξάλλου όπως προκύπτει από τη διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 368 ΚΠολΔ, η ανάγκη για τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης, εναπόκειται στη διακριτική -και άρα μη δεκτική αναιρετικού ελέγχου- ευχέρεια του δικαστηρίου της ουσίας. Στην προκειμένη περίπτωση με το δεύτερο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως, ο αναιρεσείων υπό την επίκληση του άρθρου 559 αριθ.11 περ.

γ' ΚΠολΔ, προσάπτει στο Εφετείο ότι, για το σχηματισμό του αποδεικτικού του πορίσματος, δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικό μέσο που αυτός επικαλέσθηκε και προσκόμισε και συγκεκριμένα φωτογραφίες των πωληθέντων διαμερισμάτων του από τις οποίες αποδεικνυόταν η καλή κατάσταση αυτών. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, διότι από τη ρητή διαβεβαίωση της προσβαλλομένης αποφάσεως, στην οποία αναφέρεται ότι για να καταλήξει στο αποδεικτικό της πόρισμα συνεκτίμησε "όλα ανεξαιρέτως τα προσκομιζόμενα και επικαλούμενα έγγραφα", σε συνδυασμό με τις υπόλοιπες αιτιολογίες της, στις οποίες εκτίθενται τα ειδικότερα χαρακτηριστικά των πωληθέντων διαμερισμάτων, προκύπτει αναμφίβολα ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη του και συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις και τις ανωτέρω φωτογραφίες.

Ο ίδιος λόγος, κατά το μέρος του με το οποίο αποδίδεται στη προσβαλλόμενη απόφαση η από την ανωτέρω διάταξη πλημμέλεια, ως εκ του ότι το εφετείο απέρριψε το αίτημα του αναιρεσείοντος για τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης προς διακρίβωση της κατάστασης των διαμερισμάτων, είναι απαράδεκτος, γιατί η απόρριψη του σχετικού αιτήματος δεν ιδρύει τον προβλεπόμενο από την διάταξη αυτή αναιρετικό λόγο.

Μετά ταύτα πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων, ως ηττηθείς, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε έγγραφες προτάσεις (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 24 Απριλίου 2007 αίτηση του Χ για αναίρεση της 687/2006 απόφασης του Εφετείου Λάρισας.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης το ύψος των οποίων ορίζει σε χίλια διακόσια (1200) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 10 Νοεμβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 8 Ιανουαρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ