Appeal dismissed; good conduct in prison does not automatically constitute statutory mitigation without voluntary compliance.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appeal against the Fifth Chamber of the Athens Court of Appeal regarding the rejection of a mitigating circumstance claim. The appellant argued that her excellent behavior in prison, including receiving awards and being appointed head of a workshop, proved good conduct under Article 84 of the Penal Code. The lower court rejected this, ruling that mere good behavior during detention, caused by lack of freedom, does not equate to voluntary compliance required for mitigation. The Supreme Court upheld this decision, finding the lower court's reasoning sufficient and the appeal inadmissible.
Legislator headnote
AI generatedArticles 84, 139, 510 of the Code of Criminal Procedure; Good conduct during detention alone, absent voluntary compliance, does not constitute the mitigating circumstance of good behavior required for sentence reduction.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 2598 / 2008 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 2598/2008
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Ζ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Γρηγόριο Μάμαλη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Νικόλαο Ζαΐρη, Νικόλαο Κωνσταντόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή-Εισηγητή, Κωνσταντίνο Φράγκο, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 8 Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Γεώργιο Βλάσση (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χρήστου Πήτα, για να δικάσει την αίτηση της αναιρεσείουσας-κατηγορουμένης Χ και ήδη κρατούμενη στο Κατάστημα Κράτησης Γυναικών ....., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Βασίλειο Διοματάρη, για αναίρεση της 2781/2007 αποφάσεως του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών. Το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και η αναιρεσείουσα-κατηγορουμένη, ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 28 Δεκεμβρίου 2007 αίτησή της αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 78/2008.
Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο της αναιρεσείουσας, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η απαιτούμενη από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία της καταδικαστικής απόφασης, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' ΚΠΔ, υπάρχει, όταν περιέχονται σ' αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την ακροαματική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των υποκειμενικών και αντικειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις, οι οποίες τα θεμελίωσαν, και οι σκέψεις, με τις οποίες έχουν υπαχθεί τα περιστατικά που αποδείχθηκαν στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε.
Η αιτιολογία αυτή πρέπει να επεκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, δηλαδή στους ισχυρισμούς που προβάλλονται στο δικαστήριο της ουσίας, σύμφωνα με τα άρθρα 170 παρ. 2 και 333 παρ. 2 ΚΠΔ, από τον κατηγορούμενο ή τον συνήγορό του και τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξης ή της ικανότητας προς καταλογισμό ή τη μείωση αυτής της ικανότητας ή στην εξάλειψη του αξιοποίνου ή μείωση της ποινής, εφόσον, όμως, αυτοί προβάλλονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, με όλα δηλαδή τα πραγματικά περιστατικά τα οποία είναι αναγκαία για τη θεμελίωσή τους, χωρίς να αρκεί μόνη η επίκληση της νομικής διάταξης, η οποία τους προβλέπει, ή του χαρακτηρισμού με τον οποίο είναι γνωστοί αυτοί στη νομική ορολογία.
Ειδικότερα η ως άνω ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία της απόφασης πρέπει να επεκτείνεται και στον ισχυρισμό που προβάλλεται από τον κατηγορούμενο, για συνδρομή στο πρόσωπό του ορισμένης ελαφρυντικής περίστασης από τις αναφερόμενες στο άρθρο 84 παρ. 2 του ΠΚ, αφού η παραδοχή της οδηγεί στην επιβολή μειωμένης, κατά το μέτρο του άρθρου 83 του ίδιου Κώδικα, ποινής.
Ως ελαφρυντική περίσταση, κατά το άρθρο 84 παρ. 2 ΠΚ, θεωρείται, μεταξύ άλλων, το ότι ο υπαίτιος συμπεριφέρθηκε καλά για σχετικά μεγάλο διάστημα μετά την πράξη του (εδαφ. Ε'). Για τη θεμελίωση του σχετικού ισχυρισμού, απαιτείται, μετά την αξιόποινη πράξη, καλή, γενική στην κοινωνία συμπεριφορά, που να εκτείνεται σε σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα και να είναι αποτέλεσμα Ελεύθερης βούλησης και όχι φόβου ή καταναγκασμού.
Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της δίκης, κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 2781/2007 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, με την οποία η αναιρεσείουσα-κατηγορουμένη κηρύχθηκε ένοχη αγοράς, κατοχής, πώλησης και απόπειρας πώλησης ναρκωτικών ουσιών (τουλάχιστον 500 γραμμαρίων ηρωίνης) και της επιβλήθηκε η ποινή της κάθειρξης των δέκα έξι (16) ετών και χρηματική ποινή ογδόντα χιλιάδων (80.000) ευρώ, ζήτησε αυτή δια τον συνήγορον της να της αναγνωριστούν οι ελαφρυντικές περιστάσεις: 1)του ότι επέδειξε μετά τις πράξεις της ειλικρινή μετάνοια, 2)του ότι ωθήθηκε στις πράξεις που τέλεσε από αίτια μη ταπεινά και 3)του ότι συμπεριφέρθηκε καλά για σχετικά μεγάλο διάστημα μετά τις πράξεις της (άρθρο 84 παρ. 2 εδάφ.
δ', β' και ε' ΠΚ). Ειδικότερα, η αναιρεσείουσα για τη θεμελίωση του ισχυρισμού της ελαφρυντικής περίστασης της επίδειξης καλής συμπεριφοράς για σχετικά μεγάλο διάστημα μετά τις πράξεις - για την απόρριψη του οποίου και μόνο παραπονείται με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης -, επικαλέσθηκε ότι "καθ' όλο το μικρό χρονικό διάστημα της κράτησης της (κρατείται ήδη από τις 11-7-2003, Βλ.
σχ. Την από 14-7-2003 έκθεση φυλάκισης στη δικογραφία) επέδειξε άψογη συμπεριφορά, δεν τιμωρήθηκε πειθαρχικά και τοποθετήθηκε προκειμένου να εργασθεί στο Εργαστήρι Ζωγραφικής που λειτουργεί στη Φυλακή. Μάλιστα, με την εργατικότητα και την υπευθυνότητα που επέδειξε κέρδισε την εκτίμηση και την εμπιστοσύνη του διοικητικού και φυλακτικού προσωπικού του καταστήματος, ώστε ορίσθηκε ως επιμελήτρια του ως άνω εργαστηρίου.
Επίσης διακρίθηκε για τις επιδόσεις της στην Πανελλήνια Έκθεση Χειροτεχνίας Καταστημάτων Κράτησης, λαμβάνοντας και το σχετικό βραβείο (βλ. σχ. Την από 12-11-07 βεβαίωση της κοινωνικής λειτουργού της φυλακής). Το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών με την προσβαλλόμενη απόφασή του απέρριψε τον ως άνω αυτοτελή ισχυρισμό της αναιρεσείουσας για την αναγνώριση στο πρόσωπό της, της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 εδάφ.
ε' του ΠΚ ως αβάσιμο με την εξής αιτιολογία: "....από το χρόνο της σύλληψής της μέχρι τη δίκη (από 11-7-2003 έως 16-11-2007) επέδειξε καλή διαγωγή, τούτο όμως δεν αρκεί για την αναγνώριση του ελαφρυντικού του άρθρου 84 παρ. 2ε' ΠΚ, γιατί η συμπεριφορά της αυτή δεν είναι αποτέλεσμα εκούσιας συμμόρφωσής της, αλλά οφείλεται στην έλλειψη ελευθερίας δράσης της".
Δέχθηκε, δηλαδή, το Δικαστήριο της ουσίας, ότι μόνη της η συμπεριφορά της κατηγορουμένης ως κρατουμένης στις φυλακές και μόνο για το χρονικό διάστημα της κράτησης της, χωρίς τη συνδρομή άλλων περιστατικών δηλωτικών της αρμονικής κοινωνικής διαβίωσης αυτής μετά τις πράξεις της, δεν μπορεί να θεμελιώσει και να αιτιολογήσει την απαιτούμενη καλή συμπεριφορά για σχετικά μεγάλο διάστημα μετά τις πράξεις της.
Με αυτά που με πληρότητα σαφήνεια και χωρίς αντίφαση δέχθηκε το δικαστήριο, διέλαβε στην προσβαλλομένη απόφασή του, την από τις αναφερόμενες διατάξεις του Συντάγματος και του Κ.Ποιν.Δ απαιτουμένη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, με την έννοια που προαναφέρθηκε, ως προς την απόρριψη του παραπάνω αυτοτελούς ισχυρισμού της αναιρεσείουσας και ο μοναδικός από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.
Δ' λόγος αναίρεσης, με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα, πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Οι λοιπές δε αιτιάσεις της αναιρεσείουσας, που, με την επίφαση της έλλειψης αιτιολογίας, πλήττουν την αναιρετικώς ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας ως προς την ύπαρξη ή μη της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδάφ.
ε' του ΠΚ στο πρόσωπό της, είναι απορριπτέες ως απαράδεκτες. Μετά από όλα τα παραπάνω, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ. 1 ΚΠΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 28-12-2007 αίτηση της Χ, κρατουμένης στο Κατάστημα Κράτησης Γυναικών ..... για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2781/2007 απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών. Και
Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια είκοσι (220) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 30 Οκτωβρίου 2008.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Δεκεμβρίου 2008.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ