Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because the appealed judgment was not yet legally final due to pending vacancy objection.

Απόφαση 247 / 2021 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 247/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρήστο Τζανερρίκο, Γεώργιο Χριστοδούλου - Εισηγητή, Βασίλειο Μαχαίρα, Ευδοξία Κιουπτσίδου - Στρατουδάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 21 Σεπτεμβρίου 2020, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" και το διακριτικό τίτλο "ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ Α.Ε.", ως καθολικής διαδόχου της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΑΝΕΓΕΡΣΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Α.Ε." και το διακριτικό τίτλο "ΔΕΠΑΝΟΜ Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Σταμούλη και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Κοινοπραξίας Ανωνύμων Εταιρειών με την επωνυμία "J&P - ΑΒΑΞ Α.Ε. - ΒΙΟΤΕΡ Α.Ε. - IDEAL MEDICAL PRODUCTS S.A.", που εδρεύει στο Μαρούσι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "J&P - ΑΒΑΞ Α.Ε.", που εκπροσωπείται νόμιμα, 3) Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΒΙΟΤΕΡ Α.Ε.", που εκπροσωπείται νόμιμα, 4) Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "IDEAL MEDICAL PRODUCTS S.A.", που εκπροσωπείται νόμιμα, οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Αγγελόπουλο με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12/3/2010 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών.

Εκδόθηκε η 2023/2016 οριστική απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 12/4/2019 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 553 παρ. 1, 577, 309 εδ. 1, 321, 495 παρ.1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη κατά το χρόνο άσκησης του ένδικου αυτού μέσου, δηλαδή κατά το χρόνο της κατάθεσης του οικείου δικογράφου στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, είναι δε τελεσίδικη η απόφαση εκείνη, η οποία απεκδύοντας το δικαστή από κάθε περαιτέρω εξουσία περατώνει τη δίκη επί της αγωγής και δεν υπόκειται στα τακτικά ένδικα μέσα της ανακοπής ερημοδικίας και της έφεσης.

Συνεπώς, η ερήμην οριστική απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, δηλαδή η απόφαση που εκδόθηκε με την απουσία, πραγματική ή πλασματική, ενός των διαδίκων, έστω και αν δεν στηρίχθηκε στη συναγωγή δυσμενών συνεπειών από την ερημοδικία του (Ολ ΑΠ 15/2001), υπόκειται σε αναίρεση μόνο αφότου έπαυσε να υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας και έφεση.

Ειδικότερα, τούτο συμβαίνει είτε επειδή παρήλθε η κατ' άρθρο 503 παρ.1 ΚΠολΔ δεκαπενθήμερη προθεσμία από την επίδοση της ερήμην απόφασης προς άσκηση ανακοπής ερημοδικίας, είτε επειδή παρήλθε η κατ' άρθρο 518 προθεσμία για την άσκηση έφεσης και συγκεκριμένα τριάντα ημερών από την επίδοση της απόφασης ή, σε περίπτωση μη επίδοσης αυτής, δύο ετών από τη δημοσίευση της απόφασης που περατώνει τη δίκη, είτε επειδή ο δικαιούμενος σε άσκηση αυτών (ανακοπής ερημοδικίας και έφεσης) διάδικος, που δικάσθηκε ερήμην, παραιτήθηκε νομίμως από το ασκηθέν ένδικο μέσο ή από το δικαίωμα προς άσκηση αυτού, διότι έκτοτε αυτή καθίσταται τελεσίδικη και προσβλητή με αναίρεση, σύμφωνα με την προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 553 παρ. 1β' ΚΠολΔ.

Περαιτέρω, η ύπαρξη ερήμην απόφασης ενεργοποιεί αυτόματα τη δυνατότητα άσκησης κατ' αυτής ανακοπής ερημοδικίας από τον ερημοδικασθέντα (άρθρ. 502 ΚΠολΔ), με συνέπεια όσο διαρκεί η προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας να αποκλείεται η άσκηση κατ' αυτής αίτησης αναίρεσης, αφού σε σχέση με την αναίρεση δεν υπάρχει διάταξη όμοια με εκείνη του άρθρου 513 παρ.1 εδ.

β' περ. β ΚΠολΔ, που ορίζει ότι κατά των ερήμην αποφάσεων επιτρέπεται έφεση ήδη από τη δημοσίευσή τους. Η απόδειξη της τελεσιδικίας της προσβαλλόμενης με αναίρεση απόφασης γίνεται με την προσκομιδή των σχετικών εκθέσεων επίδοσης ή με τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή στο δικόγραφο που επιδόθηκε, σε συνδυασμό με βεβαίωση της γραμματείας του δικαστηρίου ότι δεν ασκήθηκε ένδικο μέσο.

Περαιτέρω, η δήλωση για παραίτηση από το δικαίωμα προς άσκηση ενδίκου μέσου είναι έγκυρη και χωρίς να τηρηθεί ο διαδικαστικός τύπος του άρθρου 297 ΚΠολΔ, γιατί ο τύπος αυτός αφορά αποκλειστικά την παραίτηση από το δικόγραφο ή το δικαίωμα του ασκηθέντος ήδη ενδίκου μέσου. Ενόψει τούτου, η παραίτηση από το δικαίωμα άσκησης ανακοπής ερημοδικίας μπορεί να συνάγεται και σιωπηρώς από το ότι ο δικαιούμενος σε άσκηση αυτής ερημοδικασθείς διάδικος άσκησε αναίρεση, χωρίς να ασκήσει ανακοπή ερημοδικίας.

Για το κύρος μιας τέτοιας παραίτησης απαιτείται ειδική προς τούτο πληρεξουσιότητα του υπογράφοντος την αίτηση αναίρεσης δικηγόρου (άρθρ. 98 περ. β' ΚΠολΔ), η έλλειψη όμως της οποίας μπορεί να καλυφθεί με έγκριση εκ των υστέρων του ασκήσαντος την αναίρεση διαδίκου (Ολ ΑΠ 17/2013). Αν δεν συνομολογείται ή δεν αποδεικνύεται η τελεσιδικία της προσβαλλόμενης με αναίρεση απόφασης με την προσκόμιση των ως άνω εγγράφων, η αναίρεση απορρίπτεται ως απαράδεκτη κατ' αυτεπάγγελτη έρευνα του δικαστηρίου.

Εξάλλου, το έννομο συμφέρον του απόντος διαδίκου να ασκήσει κατά της απόφασης, που εκδόθηκε ερήμην του, ανακοπή ερημοδικίας, όπως και τις προϋποθέσεις του παραδεκτού αυτής, κρίνει μόνον το δικαστήριο που δικάζει την ανακοπή ερημοδικίας, το οποίο κρίνει και τη βασιμότητα των λόγω αυτής, δεν μπορεί δε να τις κρίνει παρεμπιπτόντως ο Άρειος Πάγος, όταν εξετάζει αν η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση έχει τελεσιδικήσει (Ολ ΑΠ 15/2001, ΑΠ 530/2018, ΑΠ 958/2018, ΑΠ 1613/2018, ΑΠ 306/2017, ΑΠ 1514/2017, ΑΠ 505/2011).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης (άρθρ. 561 παρ.2 ΚΠολΔ), προκύπτουν τα ακόλουθα: Με την από 12-3-2010 αγωγή τους οι αναιρεσίβλητες ισχυρίστηκαν ότι μεταξύ της πρώτης αυτών κοινοπραξίας, της οποίας μέλη είναι οι λοιπές τρεις ανώνυμες εταιρείας, και της αρχικής εναγομένης (ΔΕΠΑΝΟΜ), στη δικονομική θέση της οποίας υπεισήλθε ως καθολική διάδοχος αυτής η αναιρεσείουσα, καταρτίστηκε η αναφερόμενη σύμβαση έργου, δυνάμει της οποίας η πρώτη των αναιρεσιβλήτων ανέλαβε την κατασκευή του Γενικού Ογκολογικού Νοσοκομείου Κηφισιάς "Οι Άγιοι Ανάργυροι".

Επιπλέον, ισχυρίστηκαν ότι, μετά την περάτωση του ως άνω έργου, που έλαβε χώρα στις 30-4-2008, η πρώτη αυτών (αναιρεσιβλήτων) συνέταξε και υπέβαλε προς έλεγχο και έγκριση από τη Διεύθυνση Έργων της αρχικής εναγομένης την τελική επιμέτρηση του συνόλου των εκτελεσθεισών εργασιών του έργου, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονταν και πρόσθετες εργασίες, που δεν προβλέπονταν στη σύμβαση, γι' αυτό και ζήτησε να περιληφθούν στο νέο ΑΠΕ (Ανακεφαλαιωτικό Πίνακα Εργασιών).

Με βάση δε τα παραπάνω οι αναιρεσίβλητες ζήτησαν, εκτός των άλλων, να αναγνωριστεί ότι η αρχική εναγομένη οφείλει να τους καταβάλει τα αναφερόμενα ποσά για τις πιο πάνω εργασίες. Επί της εν λόγω αγωγής εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ' αριθ. 2023/2016 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, το οποίο δικάζοντας ερήμην της αναιρεσείουσας, ως καθολικής διαδόχου της ως άνω αρχικής εναγομένης, έκανε εν μέρει δεκτή την αγωγή για το ποσό των 436.200,59 ευρώ.

Ειδικότερα, με την ως άνω προσβαλλόμενη απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών η αναιρεσείουσα με την πιο πάνω ιδιότητα αυτής δικάστηκε ερήμην, δεδομένου ότι θεωρήθηκε δικονομικά απούσα για το λόγο ότι οι προτάσεις της ήσαν ανυπόγραφες από τον παραστάντα πληρεξούσιο δικηγόρο της και μάλιστα ορίστηκε το νόμιμο παράβολο για την περίπτωση άσκησης εκ μέρους της ανακοπής ερημοδικίας.

Βέβαια η παραπάνω απόφαση κατά το χρόνο άσκησης της ένδικης αίτησης αναίρεσης με την κατάθεσή της στο Πρωτοδικείο Αθηνών (12-4-2019) δεν υπέκειτο σε έφεση, επειδή είχε παρέλθει η κατ' άρθρο 518 παρ. 2 προθεσμία των δύο ετών από τη δημοσίευσή της, εφόσον δεν είχε λάβει χώρα επίδοση αυτής. Από τα στοιχεία της δικογραφίας όμως δεν προκύπτει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση επιδόθηκε από ή στην ερήμην δικασθείσα αναιρεσείουσα, ώστε να αρχίσει κατά το άρθρο 503 παρ.1 σε συνδυασμό και με το άρθρο 144 ΚΠολΔ η δεκαπενθήμερη προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας, ούτε γίνεται επίκληση τέτοιας επίδοσης από τους διαδίκους, όπως δεν προκύπτει ούτε και επίκληση γίνεται και για το αν η αναιρεσείουσα παραιτήθηκε νομίμως από το δικαίωμα προς άσκηση ανακοπής ερημοδικίας ή από το δικόγραφο τυχόν ασκηθείσας, κατά της προσβαλλόμενης απόφασης.

Ειδικότερα, δεν προκύπτει η χορήγηση ειδικής πληρεξουσιότητας προς την υπογράφουσα την ένδικη αίτηση αναίρεσης δικηγόρο Αικατερίνη Ρωμανιάδου για να παραιτηθεί από το δικαίωμα άσκησης ανακοπής ερημοδικίας, αλλά ούτε και εκ των υστέρων σχετική έγκριση εκ μέρους της αναιρεσείουσας, ενόψει του ότι στα επικαλούμενα και νομίμως προσκομιζόμενα απ' αυτήν γενικά πληρεξούσια υπ' αριθ.

…/…-2-2019 και …/…-11-2019 ενώπιον της Συμβολαιογράφου Αθηνών Ελένης Καρκανοπούλου δεν μνημονεύεται ρητώς και ειδικώς η άσκηση της προκείμενης αίτησης αναίρεσης. Πρέπει δε να σημειωθεί ότι η αναιρεσείουσα παραστάθηκε στο ακροατήριο του Δικαστηρίου αυτού εκπροσωπούμενη από τον αναφερόμενο στα πρακτικά πληρεξούσιο δικηγόρο της.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω και λαμβανομένου υπόψη ότι δεν συνομολογείται η τελεσιδικία της ως άνω προσβαλλόμενης απόφασης, σύμφωνα με τα εκτεθέντα στη μείζονα σκέψη, η ένδικη αίτηση αναίρεσης κρίνεται, κατ' αυτεπάγγελτη έρευνα, απορριπτέα ως απαράδεκτη, καθόσον ασκείται κατ' απόφασης, η οποία δεν έχει καταστεί τελεσίδικη.

Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί η αναιρεσείουσα, ως ηττώμενη, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, στα όρια όμως του άρθρου 22 παρ. 1 του ν. 3693/1957, όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό, ενόψει του ότι η πρώτη απολαμβάνει όλων των προνομίων του Δημοσίου, κατ' άρθρ. 76 παρ. 5 του ν. 4313/2014.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 12-4-2019 αίτηση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" για αναίρεση της υπ' αριθ. 2023/2016 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών .

Και

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 8 Φεβρουαρίου 2021.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, την 1η Μαρτίου 2021.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ