2380/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 2380 / 2008 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ) ΑΡΙΘΜΟΣ 2380/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Εμμανουήλ Καλούδη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Αιμιλία Λίτινα, Ανδρέα Τσόλια, Ιωάννη Παπουτσή και Ανδρέα Δουλγεράκη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 14 Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Παναγιώτη Νικολούδη (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Πελαγίας Λόζιου, για να δικάσει την αίτηση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, περί αναιρέσεως της 1239/2008 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Με κατηγορούμενο τον Χ, που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Πλάτωνα Νιάδη. Με πολιτικώς ενάγοντα τον Ψ, που παραστάθηκε με την πληρεξούσια δικηγόρο του Παναγιώτα Αλευρωντά.

Το Τριμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου ζητεί τώρα την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην με αριθμό και ημερομηνία 27/24-4-2008 έκθεση αναιρέσεως, η οποία συντάχθηκε ενώπιον της Γραμματέως του Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου Ευδοκίας Φραγκίδη και καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 763/2008.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που ζήτησε να γίνει δεκτή η έκθεση αναίρεσης και τους πληρεξούσιους δικηγόρους των πιο πάνω διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 505 παρ. 2 του Κ.Π.Δ., ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου μπορεί να ζητήσει την αναίρεση οποιασδήποτε απόφασης ποινικού δικαστηρίου μέσα στην προθεσμία του άρθρου 479 παρ. 2. Από την ανωτέρω διάταξη προκύπτει ότι ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, προς τον σκοπό επανορθώσεως τυχόν εσφαλμένων αποφάσεων, δικαιούται να ασκεί αναίρεση κατά πάσης αποφάσεως, αθωωτικής ή καταδικαστικής και για όλους τους λόγους του άρθρου 510 παρ. 1 του Κ.Π.Δ., μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και αυτός της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, που απαιτείται κατά τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Π.Δ.

Ειδικά δε προκειμένου περί αθωωτικής απόφασης, ενόψει του τεκμηρίου αθωότητας του κατηγορουμένου, που θεσπίζεται και από τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 2 της ΕΣΔΑ (ν.δ/γμα 53/1974), και δεδομένου ότι αντικείμενο αποδείξεως στην ποινική δίκη αποτελεί η ενοχή και όχι η αθωότητα του κατηγορουμένου, τέτοια έλλειψη αιτιολογίας, που ιδρύει λόγο αναιρέσεως, υπάρχει όταν δεν εκτίθενται στην απόφαση τα αναγκαία περιστατικά της αξιόποινης πράξης και οι λόγοι από τους οποίους το δικαστήριο της ουσίας αδυνατεί να καταλήξει στο συμπέρασμα, ότι ο κατηγορούμενος πραγμάτωσε την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση του εγκλήματος που του αποδίδεται, από τα αποδεικτικά μέσα που αξιολόγησε.

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη με αριθμό 1239/15-2-2008 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών (επί πλημμελημάτων), κηρύχθηκε αθώος ο κατηγορούμενος Χ, των αξιόποινων πράξεων της κλοπής αντικειμένου ιδιαιτέρως μεγάλης αξίας, πλαστογραφίας μετά χρήσεως και υφαρπαγής ψευδούς βεβαιώσεως. Όπως από τα πρακτικά της απόφασης, παραδεκτά επισκοπούμενα, προκύπτει στο ακροατήριο του δικαστηρίου εξετάσθηκε, χωρίς όρκο, ο Ψ, πολιτικώς ενάγων.

Εξάλλου, το δικαστήριο κατέληξε στην κρίση περί αθωότητας του κατηγορουμένου για τις ανωτέρω αποδιδόμενες σ' αυτόν πράξεις, διαλαμβάνοντας στο αιτιολογικό της απόφασης του τα εξής: "Επειδή από τις καταθέσεις των μαρτύρων της κατηγορίας και της υπεράσπισης, που εξετάστηκαν ενόρκως στο δικαστήριο τούτο, τα πρακτικά της πρωτοβάθμιας δίκης, που αναγνώσθηκαν, καθώς και τα έγγραφα που αναγνώστηκαν και αναφέρονται στα πρακτικά, την απολογία του κατηγορουμένου και την όλη αποδεικτική διαδικασία, προέκυψαν αμφιβολίες ως προς την ενοχή του κατηγορουμένου για τις πράξεις της 1) κλοπής πράγματος ιδιαίτερα μεγάλης αξίας 2) πλαστογραφίας με χρήση και 3) υφαρπαγής ψευδούς βεβαίωσης, κατά συρροή που του αποδίδονται.

Ειδικότερα υπάρχουν αμφιβολίες στο Δικαστήριο, αν ο κατηγορούμενος στις 18.1.2001 αφαίρεσε από τη συμβολή των οδών ... και ... το εκεί σταθμευμένο Δ.Χ. φορτηγό αυτοκίνητο μάρκας VOLVO EH 16 με αριθμό πλαισίου ..., χρώματος λευκού - καφέ ιδιοκτησίας του εγκαλούντος Ψ, με σκοπό να το ιδιοποιηθεί παράνομα και αν αυτός (κατηγορούμενος) την ίδια ημερομηνία αλλοίωσε τον αριθμό πλαισίου του αυτοκινήτου αυτού και χάραξε τον αριθμό ...

με σκοπό να παραπλανήσει με τη χρήση του πλαστού αυτού αριθμού τους τελωνειακούς υπαλλήλους του Τελωνείου Λάρισας, όπου οδηγήθηκε το αυτοκίνητο αυτό για εκτελωνισμό, ότι δήθεν πρόκειται για αυτοκίνητο προερχόμενο από τη Γερμανία και εάν στις 12 και 13 Φεβρουαρίου 2001 πέτυχε με εξαπάτηση να βεβαιωθεί σε δημόσια έγγραφα από τους υπαλλήλους και το Διευθυντή του άνω Τελωνείου αντιστοίχως, η υπ' αριθμ. ...

ΠΕΑΕ διασάφηση εισαγωγής του αυτοκινήτου αυτού από τη Γερμανία και στη συνέχεια το υπ' αριθμ. ... πιστοποιητικό, προκειμένου να ταξινομηθεί το άνω αυτοκίνητο, ως φορτηγό αυτοκίνητο από τις αρμόδιες Διευθύνσεις Συγκοινωνιών. Και είναι μεν αληθές ότι βρέθηκε και κατασχέθηκε στην κατοχή του κατηγορουμένου μεταχειρισμένο αυτοκίνητο LKW εργοστασίου κατασκευής VOLVO (5) τύπου ΕΗ 16 με αριθμό πλαισίου ...

και βαμμένο σε χρώμα μπλε, που όπως αποδείχθηκε είναι το ως άνω κλαπέν και παραποιηθέν ως προς τον αριθμό πλαισίου αυτοκίνητο, ιδιοκτησίας του εγκαλούντος, πλην, όμως, από τα προαναφερθέντα αποδεικτικά στοιχεία προκύπτουν αμφιβολίες περί του εάν αυτός αφαίρεσε και αλλοίωσε τον αριθμό πλαισίου του άνω αυτοκινήτου, αφού από αυτά δεν προκύπτει κάτι τέτοιο, αλλά προέκυψαν αμφιβολίες και περί του εάν αυτός γνώριζε ότι το άνω αυτοκίνητο που κατασχέθηκε στα χέρια του είναι το ίδιο αυτοκίνητο με αυτό που κλάπηκε και παραποιήθηκε και ότι τα έγγραφα που συνόδευαν αυτό (ιδιωτικό συμφωνητικό πωλήσεως, τίτλοι κυριότητας) ήταν πλαστά, λαμβανομένου υπόψη ότι, κατά την κατάθεση του πατέρα του, ενώπιον του παρόντος δικαστηρίου, ο οποίος διατηρεί γραφείο μεταφορών επί 38 χρόνια και συνεργάστηκε με το γιο του από το 2000 και εφεξής, το αυτοκίνητο αυτό αγοράστηκε στη Γερμανία (πατέρα του κατηγορουμένου) για λογαριασμό αυτού (κατηγορουμένου) χωρίς ουσιαστική ανάμειξη του τελευταίου (κατηγορουμένου) στην αγορά, τον εκτελωνισμό την ταξινόμησή του, και συνεπώς, πρέπει να κηρυχθεί αθώος ο κατηγορούμενος, λόγω αμφιβολιών, των αποδιδομένων σ' αυτών κατηγοριών της κλοπής πράγματος ιδιαίτερα μεγάλης αξίας, πλαστογραφίας με χρήση και υφαρπαγής ψευδούς βεβαίωσης κατά συρροή, όπως τα στοιχεία αυτά περιγράφονται στο διατακτικό".

Στην απόφαση δεν γίνεται μνεία της κατάθεσης του χωρίς όρκο εξετασθέντος πολιτικώς ενάγοντος, όμως δεν γεννάται αμφιβολία ότι λήφθηκε και συνεκτιμήθηκε από το δικαστήριο και η κατάθεσή του. Ειδικότερα, όπως προκύπτει από το περιεχόμενο της προσβαλλομένης απόφασης, που παραδεκτά επισκοπείται, στο ακροατήριο του παραπάνω δικαστηρίου εξετάστηκαν μόνο ο πολιτικώς ενάγων και τρεις μάρτυρες υπερασπίσεως. Μάρτυρας κατηγορίας δεν εξετάστηκε. Στο σκεπτικό της απόφασης υπάρχουν οι επισημάνσεις "από τις καταθέσεις των μαρτύρων της κατηγορίας και της υπεράσπισης" και "ιδιοκτησίας του εγκαλούντος Ψ".

Συνεπώς, εφόσον στο δικαστήριο δεν εξετάστηκαν μάρτυρες κατηγορίας και το πρόσωπο του εγκαλούντος ταυτίζεται με εκείνο του πολιτικώς ενάγοντος, δεν υπάρχει αμφιβολία περί του ότι και η κατάθεση του τελευταίου, αναφερομένου ως μάρτυρος κατηγορίας, λήφθηκε υπόψη και συνεκτιμήθηκε από το δικαστήριο προκειμένου να καταλήξει στην κρίση του.

Περαιτέρω με τις παραδοχές που προεκτέθηκαν, το δικαστήριο διέλαβε στην απόφασή του την από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ απαιτουμένη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού αναφέρονται σ' αυτήν με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα προκύψαντα από την αποδεικτική διαδικασία πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του για τη μη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων των εγκλημάτων, της κλοπής πράγματος ιδιαίτερα μεγάλης αξίας, πλαστογραφίας μετά χρήσεως και υφαρπαγής ψευδούς βεβαιώσεως, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις μη υπαγωγής των περιστατικών αυτών στις ουσιαστικές ποινικές διατάξεις, που θεμελιώνουν τις αντίστοιχες αξιόποινες πράξεις.

Οι ειδικότερες αιτιάσεις του αναιρεσείοντος Εισαγγελέα του ΑΠ, ότι 1) δεν προκύπτει από την απόφαση αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη του την κατάθεση του πολιτικώς ενάγοντος και αν έγινε συγκριτική στάθμιση και αξιολογική συσχέτιση των αποδεικτικών μέσων 2) δεν αναφέρονται στην απόφαση τα πραγματικά περιστατικά, που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία και τα οποία δημιούργησαν αμφιβολίες στο δικαστήριο, για την ενοχή του κατηγορουμένου, και 3) δεν διαλαμβάνεται στην απόφαση αιτιολογία ως προς την απόδοση του κατασχεθέντος αυτοκινήτου, πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμες και τούτο γιατί 1) όπως παραπάνω αναφέρθηκε η κατάθεση του πολιτικώς ενάγοντος συνεκτιμήθηκε από το δικαστήριο, 2) αναφέρονται στην απόφαση τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία αποδείχθηκαν μετά από συγκριτική στάθμιση και αξιολογική συσχέτιση όλων των αποδεικτικών μέσων και τα οποία δημιούργησαν στο δικαστήριο αμφιβολίες ως προς την ενοχή του κατηγορουμένου, δοθέντος ότι, όπως εκτίθεται στο σκεπτικό της, "από τα αναφερθέντα αποδεικτικά στοιχεία προκύπτουν αμφιβολίες περί του αν αυτός αφαίρεσε και αλλοίωσε τον αριθμό πλαισίου του άνω αυτοκινήτου, αφού από αυτά δεν προκύπτει κάτι τέτοιο, αλλά προέκυψαν αμφιβολίες και περί του αν αυτός γνώριζε ότι το άνω αυτοκίνητο, που κατασχέθηκε στα χέρια του είναι το ίδιο αυτοκίνητο με αυτό που κλάπηκε και παραποιήθηκε και ότι τα έγγραφα που συνόδευαν αυτό (ιδιωτικό συμφωνητικό πωλήσεως, τίτλοι κυριότητας) ήταν πλαστά, λαμβανομένου υπόψη ότι, κατά την κατάθεση του πατέρα του, ενώπιον του παρόντος δικαστηρίου, ο οποίος διατηρεί γραφείο μεταφορών επί 38 χρόνια και συνεργάστηκε με το γιο του από το έτος 2000 και εφεξής, το αυτοκίνητο αυτό αγοράστηκε στη Γερμανία (πατέρα του κατηγορουμένου), για λογαριασμό αυτού (κατηγορουμένου), χωρίς ουσιαστική ανάμειξη του τελευταίου (κατηγορουμένου) στην αγορά τον εκτελωνισμό, την ταξινόμηση του" και 3) το δικαστήριο στην προσβαλλομένη απόφασή του, όπως προκύπτει από την επισκόπησή της, δεν διέλαβε διάταξη σχετική με την απόδοση του αυτοκινήτου, και συνεπώς η αντίστοιχη αιτίαση στηρίζεται σε εσφαλμένη προϋπόθεση.

Επομένως, είναι αβάσιμος ο μοναδικός από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ'του Κ.Π.Δ. λόγος αναίρεσης για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας της προσβαλλομένης απόφασης. Μετά από αυτά πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, ως αβάσιμη.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 24-4-2008 αίτηση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου για αναίρεση της 1239/15-2-2008 απόφασης του ΣΤ' Τριμελούς Εφετείου Αθηνών (για τα πλημμελήματα).

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 21 Οκτωβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 11 Νοεμβρίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ