227/2010 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 227 / 2010 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 227/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Δαλιάνη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 14 Δεκεμβρίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Χ, κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Καπερνάρο.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ψ1, κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Γιατράκο και 2) Ψ2, κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ευαγγελία Παναγιώτου με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-9-2003 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιώς και συνεκδικάστηκε με την από 11-3-2005 προσεπίκληση και την σωρευομένη σ' αυτήν παρεμπίπτουσα αγωγή αποζημιώσεως του ήδη 2ου των αναιρεσιβλήτων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3776/2006 του ίδιου Δικαστηρίου και 69/2008 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 22-7-2008 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Χαράλαμπος Ζώης ανέγνωσε την από 4-12-2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της 1ης αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 566§1 και 577§§1 και 2 ΚΠολΔ προκύπτει ότι μεταξύ των στοιχείων που απαιτούνται νια το παραδεκτό της αίτησης αναίρεσης είναι να περιέχεται στο έγγραφο αυτής ένας τουλάχιστον λόγος αναίρεσης και ότι η έλλειψη του στοιχείου τούτου συνεπάγεται την απόρριψη αυτής αυτεπαγγέλτως ως απαράδεκτης. Επομένως, η ένδικη αίτηση, μη περιέχουσα "ως προς τον δεύτερο αναιρεσίβλητο Ψ2 (η εναντίον του οποίου αγωγή του ήδη αναίρεσείοντος, απορρίφθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση ως αόριστη, όπως και από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο) σαφή και ορισμένο λόγο αναίρεσης, είναι απαράδεκτη ως προς αυτόν.

II. Κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ, έλλειψη, ανεπάρκεια ή αντιφατική αιτιολογία, που έχει ως συνέπεια την αναίρεση για έλλειψη νόμιμης βάσης, υπάρχει όταν από το αιτιολογικό της απόφασης δεν προκύπτουν κατά τρόπο σαφή και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά τα οποία, σύμφωνα με το νόμο, είναι αναγκαία για τη θεμελίωση του κανόνα δικαίου που εφαρμόστηκε στην συγκεκριμένη περίπτωση ή αποκλείστηκε η εφαρμογή του, όχι όμως και όταν υπάρχουν ελλείψεις αναγόμενες στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα στην ανάλυση και στάθμιση των αποδείξεων, το εκ των οποίων πόρισμα εκτίθεται σαφώς.

Εξ άλλου ως ζητήματα, των οποίων η μη αιτιολόγηση ή η αιτιολόγηση κατά τρόπο ανεπαρκή και αντιφατικό στερεί την απόφαση από νόμιμη βάση, νοούνται μόνο οι ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη, δηλαδή εκείνοι που τείνουν στη θεμελίωση ή την κατάλυση δικαιώματος, το οποίο ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο, όχι όμως και τα απλά νομικά ή πραγματικά επιχειρήματα που συνέχονται με την αξιολόγηση και στάθμιση των αποδείξεων.

Για να είναι ορισμένος και άρα παραδεκτός ο λόγος αυτός αναίρεσης πρέπει να αναφέρεται στο αναιρετήριο α) ότι η απόφαση στερείται παντελώς αιτιολογιών ή έχει ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, στην περίπτωση δε της ανεπάρκειας των αιτιολογιών να καθορίζεται ποιες επί πλέον αιτιολογίες έπρεπε να περιέχει η απόφαση, στην δε περίπτωση της αντίφασης των αιτιολογιών, πού εντοπίζεται αυτή, β) ο πραγματικός ισχυρισμός (αγωγικός, ένσταση κλπ) και τα περιστατικά που προτάθηκαν προς θεμελίωση του καθώς και η σύνδεσή του με το διατακτικό γ) η νόμιμη βάση, η ουσιαστικού δηλαδή δικαίου διάταξη που παραβιάσθηκε και δ) οι παραδοχές του δικαστηρίου της ουσίας, υπό τις οποίες συντελέσθηκε η προβαλλόμενη πλημμέλεια.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αποδίδονται στο Εφετείο, το οποίο, αφού δέχθηκε την έφεση της εναγομένης (πρώτης αναιρεσίβλητης) και εξαφάνισε την εκκαλουμένη, απέρριψε την εναντίον της περί αποζημιώσεως αγωγή του αναίρεσειοντος, οι εξής, επί λέξει, αιτιάσεις: α) ότι "η προσβαλλόμενη απόφαση δέχεται ως αποδεδειγμένα τα προαναφερόμενα περιστατικά πλην όμως δεν αιτιολόγησε επαρκώς την κρίση της αναφέροντας και προσδιορίζοντας επ' ακριβώς τα αποδειχτικά έγγραφα και στοιχεία στα οποία βάσισε την κρίση της αυτή και παράλληλα όλως πλημμελώς και εξ ίσου αναιτιολόγητα δεν (μνημονεύει στο σκεπτικό της και τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά όπως αυτά μνημονεύονται τόσο στο περιεχόμενο των από 15.11.2005/16.11.2005 προτάσεων/προσθήκης/αντίκρουσης μου ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά όσο και στο περιεχόμενο την από 19-9-2007/24-9-2007 προτάσεων - προσθήκης - αντίκρουσής μου ενώπιον του Εφετείου Πειραιά, τα οποία όφειλε να συνεκτιμήσει και σε περίπτωση απόρριψής τους όφειλε να αιτιολογήσει αναλυτικά και εμπεριστατωμένα την επ' αυτών κρίση της και ειδικότερα την από 2.12.2005 υπεύθυνη δήλωση της εναγομένης, την από 8.4.2003 δήλωση παραίτησης της ιδίας, το υπ' αριθμ....

έγγραφο της πολεοδομίας Πειραιά, το υπ' αριθμ. Π.ΟΙΚ. ... έγγραφο της ιδίας πολεοδομίας, το με αριθμό ... πιστοποιητικό της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, την από 14.11.2005 βεβαίωση του Δήμου ... Και έτσι η προσβαλλόμενη απόφαση δεν αιτιολογεί γιατί δεν λαμβάνει υπόψη της το πραγματικό γεγονός ότι αν η επιβλέπουσα μηχανικός (εναγομένη) παρευρίσκονταν στην οικοδομή κατά την ώρα ρίψης του σκυροδέματος θα ελάμβανε μαζί με τον εργολάβο τα δοκίμια

απολύτως αναιτιολόγητα όχι μόνο δεν εκτίμησε ορθώς τα επιχειρήματα μου, τους αδιάσειστους ισχυρισμούς μου, τους τεκμηριωμένους συλλογισμούς μου....". Ο λόγος αυτός, πράγματι από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και όχι από τον αριθμό 8 του ιδίου άρθρου που επικαλείται ο αναιρεσείων, είναι απαράδεκτος, διότι η προβαλλόμενη έλλειψη και ανεπάρκεια αιτιολογιών αναφέρεται σε επιχειρήματα του ενάγοντος (αναιρεσείοντος) και στην ανάλυση και στάθμιση των αποδείξεων, πληττομένης, κατά τα λοιπά της ανεπίδεκτης αναιρετικού ελέγχου εκτίμησης των αποδείξεων.

Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 335 και 338 έως 341 ΑΚ. συνάγεται ότι το δικαστήριο, για να σχηματίσει τη δικανική του πεποίθηση ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλόμενων από τους διαδίκους πραγματικών ισχυρισμών που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση ή έμμεση απόδειξη, χωρίς όμως να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά.

Ωστόσο, δεν αποκλείεται το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύει και να εξάρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσα, λόγω της κατά την ελεύθερη κρίση του μεγαλύτερης σημασίας τους, αρκεί να είναι αναμφίβολα βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της αποφάσεως ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν νόμιμα οι διάδικοι.

Η παράβαση της υποχρεώσεως αυτής ιδρύει τον αναιρετικό λόγο του άρθρου 559 αριθ. 11 περ. γ' του Κ.Πολ.Δ., υπό την προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός που επικαλείται ο διάδικος ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός καθίσταται αντικείμενο απόδειξης (Ολ.ΑΠ.42/2002), Εν προκειμένω, με τον δεύτερο λόγο, υπό την επίκληση των αριθμών 10 και 11 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, αποδίδεται στο Εφετείο, επί λέξει, η πλημμέλεια "στην προκειμένη περίπτωση όπως προκύπτει από τις υποβληθείσες από εμένα έγγραφες προτάσεις τόσο ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά όσο και ενώπιον του Εφετείου Πειραιά, εγώ αναφέρθηκα και προσκόμισα νόμιμα και με τον τρόπο που πρέπει τόσο ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς όσο και ενώπιον του Εφετείου Πειραιώς, τα άνωθεν αναφερόμενα έγγραφα (καταθέσεις μαρτύρων, πιστοποιητικά και αντίγραφα όλων των εγγράφων της ποινικής δικογραφίας) όμως τα εν λόγω σχετικά έγγραφα ουδόλως τα μνημονεύει στο σκεπτικό της η άνω προσβαλλόμενη απόφαση....αλλά εντελώς τα αγνόησε χωρίς καν να τα σχολιάσει και χωρίς ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία και εντελώς "γενικά και αόριστα" κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη η αγωγή μου και όσον αφορά την πρώτη των αντιδίκων".

Ο λόγος αυτός, υπαγόμενος κατ' εκτίμηση στη ρύθμιση του αριθμού 11γ'(όχι και του αριθμού 10) άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ είναι αβάσιμος, διότι από τη βεβαίωση του Εφετείου, ότι για το σχηματισμό της κρίσης του έλαβε υπόψη τις καταθέσεις των μαρτύρων που εξετάστηκαν στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο, καθώς και όλα τα έγγραφα που επικαλέστηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, εκτός των αναφερομένων στην προσβαλλόμενη δεκατριών υπευθύνων δηλώσεων που προσκόμισε η πρώτη εναγομένη και τις οποίες απέκρουσε το Εφετείο, διότι, κατά την ανέλεγκτη κρίση του, δόθηκαν επίτηδες για χρησιμοποιηθούν στη δίκη, σε συνδυασμό και με τις αιτιολογίες της προσβαλλόμενης αποφάσεως καθίσταται αναμφίβολο ότι αυτό (Εφετείο) έλαβε υπόψη και τα ανωτέρω έγγραφα ήτοι την από 2.12.2005 υπεύθυνη δήλωση της εναγομένης, την από 8.4.2003 δήλωση της ιδίας, το υπ' αριθμ.

Πρωτ. ... έγγραφο της Πολεοδομίας Πειραιά περί διακοπής των οικοδομικών εργασιών, το υπ' αριθμ. Π.ΟΙΚ. ... έγγραφο της ιδίας Πολεοδομίας περί εξακολουθήσεως ισχύος της διακοπής των εργασιών, το από 1.4.2004 πιστοποιητικό της Ε.Μ.Υ. και την από 14.11.2005 βεβαίωση του Δήμου .... Επομένως, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, οι οποίοι παραστάθηκαν χωριστά και κατέθεσαν προτάσεις (άρθρα 176 και 183 Κ.Πολ.Δ)

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 17.07.2008 αίτηση του Χ για αναίρεση της υπ' αριθμ. 69/2008 απόφασης του Εφετείου Πειραιώς. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων από ευρώ δύο χιλιάδες πεντακόσια (2.500) για τον καθένα από αυτούς (αναιρεσιβλήτους)

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 19 Ιανουαρίου 2010. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 4 Φεβρουαρίου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ