Supreme Court dismisses appeal by one company and allows it by another regarding contract withdrawal rights.

Απόφαση 221 / 2026 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 221 /2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρουλιώ Δαβίου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βρυσηίδα Θωμάτου, Ευτύχιο Νικόπουλο, Βαρβάρα Πάπαρη και Μαρία Πετσάλη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 3 Φεβρουαρίου 2025, με την παρουσία και του Γραμματέα Γ. Φ. , για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Α. Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "... Α.Ε.", που εδρεύει στο Χαλάνδρι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Γεωργιάδη και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στην Ισπανία και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Μπαμπινιώτη και κατέθεσε προτάσεις.

Β. Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στην Ισπανία και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Μπαμπινιώτη και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "... Α.Ε.", που εδρεύει στο Χαλάνδρι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Γεωργιάδη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9/10/2018 αγωγή της υπό στοιχείο Α ήδη αναιρεσείουσας και Νομικού Προσώπου που δεν είναι διάδικος στην παρούσα δίκη, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 264/2021 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2718/2023 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η υπό στοιχείο Α αναιρεσείουσα με την από 11/10/2023 αίτησή της και η υπό στοιχείο Β αναιρεσείουσα με την από 12/2/2024 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της υπό στοιχείο Α αναιρεσείουσας και υπό στοιχείο Β αναιρεσιβλήτου ζήτησε την παραδοχή της από 11/10/2023 αιτήσεως και την απόρριψη της από 12/2/2024 αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της υπό στοιχείο Β αναιρεσείουσας και υπό στοιχείο Α αναιρεσιβλήτου την παραδοχή της από 12/2/2024 αιτήσεως και την απόρριψη της από 11/10/203 αιτήσεως και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά τη διάταξη του άρθρου 246 ΚΠολΔ η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 573 παρ. 1 ΚΠολΔ, εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη, ο Άρειος Πάγος μπορεί και αυτεπαγγέλτως να διατάξει την ένωση και συνεκδίκαση περισσότερων υποθέσεων, που εκκρεμούν ενώπιον του μεταξύ των ίδιων ή διαφορετικών διαδίκων, αν κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης ή επέρχεται μείωση των εξόδων (ΑΠ 55/2023, ΑΠ 3/2022, ΑΠ 205/2020, ΑΠ 147/2020).

Με τις κρινόμενες αντίθετες από 11-10-2023 και 12-2-2024 αιτήσεις αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία υπ` αριθ. 2718/2023 τελεσίδικη απόφαση του Εφετείου Αθηνών, με την οποία απορρίφθηκαν οι εφέσεις των διαδίκων εταιρειών κατά της υπ' αρ. 264/2021 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία είχε γίνει εν μέρει δεκτή η από 9-10-2018 αγωγή της αναιρεσείουσας - αναιρεσίβλητης εταιρείας με την επωνυμία "..." κατά της αναιρεσίβλητης - αναιρεσείουσας εταιρείας με την επωνυμία "..." και αναγνωρίστηκε ότι η εναγομένη οφείλει στην ενάγουσα από τη μεταξύ τους καταρτισθείσα σύμβαση έργου το ποσό των 204.805,46 ευρώ, πλέον των νομίμων τόκων. Οι αιτήσεις αναίρεσης έχουν ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564 και 566 παρ.1 ΚΠολΔ) και είναι παραδεκτές (άρθρο 577 παρ.1 ΚΠολΔ).

Συνεπώς, πρέπει να ερευνηθούν περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων τους (άρθρο 577 παρ.3 ΚΠολΔ).

Ι. Επί της από 11-10-2023 αίτησης αναίρεσης της (ενάγουσας) εταιρείας με την επωνυμία "..." :

Α. Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 382ΑΚ, αν η παροχή του ενός από τους συμβαλλόμενους είναι αδύνατη από γεγονός για το οποίο έχει αυτός ευθύνη, μπορεί ο άλλος είτε να επικαλεστεί τα δικαιώματα του άρθρου 380 είτε, πλην άλλων, να ζητήσει αποζημίωση, η οποία συνίσταται στο θετικό διαφέρον ή διαφέρον εκπλήρωσης και περιλαμβάνει, κατά το άρθρο 297 και 298 του ΑΚ, τόσο τη θετική ζημία, όσο και το διαφυγόν κέρδος (ΑΠ 6/2022).

Περαιτέρω, σύμφωνα με το εδάφιο β` του άρθρου 298 ΑΚ, ως διαφυγόν κέρδος "λογίζεται εκείνο που προσδοκά κανείς με πιθανότητα σύμφωνα με τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων ή τις ειδικές περιστάσεις και ιδίως τα προπαρασκευαστικά μέτρα που έχουν ληφθεί". Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι για την ύπαρξη διαφυγόντος κέρδους αρκεί η προσδοκία του με πιθανότητα (χωρίς δηλαδή να είναι αναγκαία πλήρης απόδειξη), κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων ή τις ειδικές περιστάσεις και ιδίως τα προπαρασκευαστικά μέτρα που έχουν ληφθεί, η ύπαρξη δηλαδή πρόσφορης αιτιώδους συνάφειας, μεταξύ υπαίτιας ζημιογόνου συμπεριφοράς και διαφυγόντος κέρδους. Το διαφυγόν κέρδος αποτελεί ζημία, η οποία θα επέλθει στο μέλλον και κατ` ανάγκη συνδέεται με την υποθετική εξέλιξη των πραγμάτων. Δεν εμφανίζει τη βεβαιότητα της θετικής ζημίας. Για την απόδειξή της, που είναι δύσκολη για τον ζημιωθέντα συγκριτικά με τη θετική ζημία, ο νόμος αρκείται σε απλή πιθανολόγηση. Έτσι η ανωτέρω διάταξη του άρθρου 298 εδ. β ΑΚ έχει ουσιαστικό μεν χαρακτήρα, εφόσον καθορίζει τα στοιχεία της αξίωσης αποζημίωσης και, παράλληλα, δικονομικό χαρακτήρα, εφόσον επιτρέπει στον δικαστή την απλή πιθανολόγηση.

Συνεπώς, η τυχόν εσφαλμένη κρίση του δικαστηρίου της ουσίας ως προς το αν συντρέχει πιθανότητα σύμφωνα με τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων στην ύπαρξη ή μη διαφυγόντος κέρδους, ως αναγόμενη σε εκτίμηση της εξέλιξης των πραγμάτων, δεν ελέγχεται αναιρετικά. Ελέγχεται, όμως, αναιρετικά η δικαστική κρίση, ως προς την ύπαρξη ή μη των στοιχείων που είναι αναγκαία για τη γένεση της σχετικής αξίωσης, δηλαδή για τη συγκεκριμενοποίηση της αόριστης νομικής έννοιας του διαφυγόντος κέρδους. Τα περιστατικά που προσδιορίζουν την προσδοκία ορισμένου κέρδους, με βάση την, κατά την συνήθη πορεία των πραγμάτων, πιθανότητα, καθώς επίσης οι ειδικές περιστάσεις και τα ληφθέντα προπαρασκευαστικά μέτρα, πρέπει, κατά το άρθρο 216 παρ. 1 του ΚΠολΔ, να εκτίθενται στην αγωγή. Ειδικότερα, για να είναι ορισμένη η σχετική αγωγή απαιτείται η εξειδικευμένη και λεπτομερής, κατά περίπτωση, μνεία των συγκεκριμένων περιστατικών, περιστάσεων και μέτρων, που καθιστούν πιθανό το κέρδος ως προς τα επί μέρους κονδύλια και ιδιαίτερη επίκληση των κονδυλίων αυτών (ΑΠ 1059/2024, ΑΠ 504/2023, ΑΠ 689/2021).

Β. Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 111 παρ. 2, 118 αρ. 4 και 216 παρ. 1 του ΚΠολΔ, προκύπτει ότι το δικόγραφο της αγωγής πρέπει να περιέχει, σαφή έκθεση των γεγονότων, τα οποία τη θεμελιώνουν κατά νόμο και δικαιολογούν την άσκηση αυτής από τον ενάγοντα κατά του εναγομένου, ακριβή περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς και ορισμένο αίτημα.

Η έκθεση στο δικόγραφο της αγωγής των πραγματικών περιστατικών, τα οποία πρέπει να είναι όσα είναι νομικώς ικανά και αναγκαία για τη θεμελίωση του δικαιώματος, η προστασία του οποίου ζητείται και τα οποία πρέπει να αναφέρονται με τέτοια σαφήνεια, ώστε να εξατομικεύουν την επίδικη έννομη σχέση και να μην καταλείπεται αμφιβολία περί της αξίωσης, η οποία απορρέει από αυτά, είναι απαραίτητη για να υπάρχει η δυνατότητα, το μεν δικαστήριο να κρίνει τη νομική βασιμότητα της αγωγής και να διατάξει τις δέουσες αποδείξεις, ο δε εναγόμενος να μπορεί να αμυνθεί κατά της αγωγικής αξίωσης που θεμελιώνεται επ` αυτών με ανταπόδειξη ή ένσταση (ΑΠ 5/2020).

Όταν στο δικόγραφο της αγωγής δεν περιέχονται τα ως άνω στοιχεία ή όταν αυτά περιέχονται κατά τρόπο ελλιπή ή ασαφή, τότε η έλλειψη αυτή καθιστά μη νομότυπη την άσκησή της και επιφέρει την απόρριψή της ως απαράδεκτης λόγω της αοριστίας, είτε αυτεπαγγέλτως, είτε κατόπιν προβολής σχετικού ισχυρισμού από τον εναγόμενο.

Η αοριστία δε αυτή δεν μπορεί να συμπληρωθεί ούτε με τις προτάσεις, ούτε με παραπομπή στο περιεχόμενο άλλων εγγράφων της δίκης, ούτε από την εκτίμηση των αποδείξεων. Η ανεπάρκεια των πραγματικών περιστατικών, που συγκροτούν την ιστορική βάση της αγωγής, χαρακτηρίζεται ως νομική αοριστία και ελέγχεται με τον αναιρετικό λόγο από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ως παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, εφόσον το δικαστήριο της ουσίας έκρινε τελικά ως ορισμένη την αγωγή, αρκούμενο σε λιγότερα ή διαφορετικά στοιχεία από αυτά που απαιτεί ο νόμος.

Με τον ίδιο λόγο ελέγχεται και το σφάλμα του δικαστηρίου της ουσίας να κρίνει ως αόριστη την αγωγή, αξιώνοντας για τη θεμελίωσή της περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτεί ο νόμος για τη θεμελίωση του ουσιαστικού δικαιώματος στο οποίο στηρίζεται. Πρόκειται και πάλι για παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου ως προς τη διαπίστωση νομικής δήθεν αοριστίας της αγωγής.

Επομένως, νομική είναι η αοριστία που συνδέεται με τη νομική εκτίμηση του εφαρμοστέου κανόνα ουσιαστικού δικαίου. Αντίθετα, η ποσοτική ή ποιοτική αοριστία της αγωγής, η οποία υπάρχει όταν δεν εκτίθενται στην αγωγή όλα τα στοιχεία που απαιτούνται κατά νόμο για τη στήριξη του αιτήματος της αγωγής, τα πραγματικά, δηλαδή, περιστατικά που απαρτίζουν την ιστορική βάση της αγωγής και προσδιορίζουν το αντικείμενο της δίκης, δημιουργεί λόγους αναίρεσης από τους αριθμούς 8 και 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ (Ολ ΑΠ 4/2024, ΑΠ 1105/2023, ΑΠ 1381/2022, ΑΠ 5/2020).

Ειδικότερα, ο από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται αν το δικαστήριο έκρινε ορισμένη και νόμιμη την αγωγή, λαμβάνοντας υπόψη αναγκαία για τη θεμελίωσή της και την περιγραφή του αντικειμένου της δίκης γεγονότα που δεν εκτίθενται σε αυτή ή εάν απέρριψε ως αόριστη ή μη νόμιμη την αγωγή, παραγνωρίζοντας εκτιθέμενα για τη θεμελίωσή της και την περιγραφή του αντικειμένου της δίκης γεγονότα, που με επάρκεια εκτίθενται σε αυτήν, ενώ ο από το άρθρο 559 αριθ. 14 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται αν το δικαστήριο, παρά τη μη επαρκή έκθεση σε αυτήν των στοιχείων που είναι αναγκαία για τη στήριξη του αιτήματος της αγωγής, την έκρινε ορισμένη, θεωρώντας ότι αυτά εκτίθενται με επάρκεια ή αν παρά την επαρκή έκθεση των στοιχείων αυτών την απέρριψε ως αόριστη. Ο αναιρετικός αυτός έλεγχος γίνεται με βάση την κυριαρχική εκτίμηση του δικογράφου της αγωγής από το δικαστήριο της ουσίας σε συνδυασμό, όμως, και με τα εκτιθέμενα στο αγωγικό δικόγραφο (ΑΠ 55/2023, ΑΠ 5/2020).

Με τους πρώτο και δεύτερο συναφείς λόγους της αναίρεσης, κατ' εκτίμηση του νοηματικού τους περιεχομένου, προβάλλονται από την αναιρεσείουσα οι από τους αριθμούς 8 και 14 (και όχι από τον αριθμό 1) του άρθρου 559 ΚΠολΔ αναιρετικές πλημμέλειες, με τις αιτιάσεις ότι η προσβαλλόμενη απόφαση, παρά το νόμο και την επαρκή έκθεση στο δικόγραφό της όλων των αναγκαίων περιστατικών, απέρριψε την αγωγή της, ως απαράδεκτη, λόγω αοριστίας, κατά το μέρος που με αυτή ζήτησε να αναγνωριστεί ότι η εναγομένη της οφείλει ως αποζημίωση από διαφυγόντα κέρδη, το ποσό των 2.805.618 ευρώ, άλλως το ποσό των 2.225.680 ευρώ, επειδή η συμφωνηθείσα παροχή της τελευταίας κατέστη αδύνατη από γεγονός για το οποίο έχει αυτή ευθύνη, απορρίπτοντας την έφεσή της κατά της πρωτόδικης απόφασης, που είχε ομοίως απορρίψει το σχετικό κονδύλιο.

Από την παραδεκτή, κατ` άρθρο 561 παρ.2 ΚΠολΔ, επισκόπηση του περιεχομένου της ένδικης αγωγής προκύπτει ότι η ενάγουσα και ήδη αναιρεσείουσα για τη θεμελίωση αυτής αναφορικά με το κονδύλιο των διαφυγόντων κερδών, εκθέτει τα εξής : Ότι δυνάμει της από 13-7-2000 σύμβασης - πλαίσιο που σύναψε με την εναγομένη και ήδη αναιρεσίβλητη συμφώνησαν να συνεργαστούν μεταξύ τους για την ανάπτυξη και αδειοδότηση αιολικών πάρκων στην ελληνική επικράτεια, τα οποία συμπεριλαμβάνονταν ήδη στο χαρτοφυλάκιο της ενάγουσας, που δραστηριοποιείτο στον τομέα αυτό.

Ότι κατά τους όρους της άνω συμφωνίας - πλαίσιο που σύναψαν, η μεν ενάγουσα ανέλαβε την υποχρέωση ως "developer" να προβεί σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες που περιγράφονται ειδικότερα στην αγωγή για την αδειοδότηση των αιολικών πάρκων έως την έκδοση της άδειας εγκατάστασης αυτών, η δε εναγομένη ανέλαβε την υποχρέωση να καλύψει όλο το κόστος της αδειοδότησης, να εξασφαλίσει την κατασκευή των αιολικών πάρκων έτοιμων προς λειτουργία, τα οποία δεσμεύθηκε να λειτουργήσει τουλάχιστον επί μια εικοσαετία.

Ότι με την ίδια ως άνω σύμβαση συμφώνησαν να υπογράψουν για έκαστο αιολικό πάρκο αυτοτελή σύμβαση έργου ("συμβασιοποιημένο έργο"), οι όροι της οποίας θα υπερίσχυαν έναντι της σύμβασης - πλαίσιο, στο μέτρο που διαφοροποιούνταν απ' αυτήν, ενώ περαιτέρω ανέλαβαν την υποχρέωση να συστήσουν για κάθε έργο μία αυτοτελή "εταιρεία έργου", με σκοπό την κατασκευή, ιδιοκτησία, εκμετάλλευση και λειτουργία για μία εικοσαετία του αιολικού πάρκου, στην οποία θα συμμετείχαν αμφότερες οι διάδικοι, με ποσοστό 14% η ενάγουσα και κατά το υπόλοιπο ποσοστό 86% η εναγομένη.

Ότι με τη σύμβαση πλαίσιο συμφωνήθηκε ότι η ενάγουσα και ήδη αναιρεσείουσα δικαιούτο αμοιβή για την κάλυψη του κόστους αδειοδότησης και ως αντιπαροχή για την εισφορά στην εταιρεία έργου των μέχρι τότε δικαιωμάτων της σε κάθε έργο. Ότι στο χαρτοφυλάκιο της ενάγουσας συμπεριλαμβανόταν η κατασκευή αιολικού πάρκου στη θέση Πλακωτά - Λυκούρδι του τότε Δήμου Μαρμαρίου Ευβοίας (και ήδη Δήμου Καρύστου), για το οποίο, σε εκτέλεση των, ως άνω, συμφωνηθέντων, συνήφθη η από 18-1-2001 σύμβαση έργου μεταξύ αφενός της ενάγουσας (και της μη διαδίκου θυγατρικής της "...

ΑΕ ως δικαιούχου όλων των αδειών και εγκρίσεων, που είχαν εκδοθεί μέχρι τότε για το έργο αυτό) και αφετέρου της εναγομένης (και της μη διαδίκου θυγατρικής της "Siemens ... Renewable Energy AE"). Ότι με αυτή τη σύμβαση έργου συμφωνήθηκε, πέραν της μελλοντικής ίδρυσης της "εταιρείας έργου" μετά την έκδοση της άδειας παραγωγής, κατά τα ανωτέρω, η ίδρυση μίας "εταιρείας όχημα", με την ίδια μετοχική σύνθεση με την "εταιρεία έργου", με σκοπό την έκδοση επ' ονόματί της όλων των οικείων αδειών.

Ότι για το συγκεκριμένο ως άνω έργο είχαν ήδη εκδοθεί πριν την κατάρτιση της σύμβασης - πλαίσιο, με ενέργειες της ενάγουσας η από 8-12-1998 Έγκριση Επέμβασης από τη Διεύθυνση Δασών νότιας Εύβοιας και η από 4-2-1999 Προέγκριση Χωροθέτησης από τη Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Χωροταξίας της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος και είχε υποβληθεί φάκελος Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για την έκδοση Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων ενώπιον της Ειδικής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος του τότε αρμοδίου υπουργείου ΥΠΕΧΩΔΕ.

Ότι όλες οι άνω άδειες και προεγκρίσεις και λοιπά δικαιώματα του έργου, που είχε η ενάγουσα εκχωρήθηκαν στην εταιρεία -όχημα (Ελληνική Αιολική ΑΕ) που συνέστησαν οι διάδικοι, και ιδρύθηκε με σκοπό να λάβει επ' ονόματί της άδεια παραγωγής για το έργο. Ότι ακολούθως με ενέργειες της ενάγουσας υποβλήθηκε στον Υπουργό Ανάπτυξης και στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ) αίτηση για τη χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας για το έργο, ενώ στο μεταξύ εκδόθηκε η από 30-1-2001 ΚΥΑ περί απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων από την ΕΥΠΕ του ΥΠΕΧΩΔΕ.

Ότι στη συνέχεια εκδόθηκε η από 11-2-2003 άδεια παραγωγής για το έργο στο όνομα της άνω "εταιρείας όχημα", που προέβλεπε την υποχρέωση παροχής εγγυοδοσίας από την αδειούχο εταιρεία όποτε ζητηθεί από τις αρμόδιες αρχές, για την καταβολή της οποίας υπόχρεη κατά τα ως άνω συμφωνηθέντα ήταν η εναγομένη. Ότι, στο διάστημα που μεσολάβησε έως την οριστικοποίηση από τους αρμόδιους φορείς (ΡΑΕ και ΑΔΜΗΕ) του χρονοδιαγράμματος για την επέκταση στην άνω περιοχή του δικτύου υψηλής τάσης για την ηλεκτρική σύνδεση του έργου, η ενάγουσα προχώρησε σε όλες τις απαιτούμενες ενέργειες για την ολοκλήρωση των απαραίτητων αδειοδοτήσεων.

Ότι στις 31-1-2013 ο ΑΔΜΗΕ εξέδωσε την οριστική προσφορά σύνδεσης για το έργο, μετά την οποία και συγκεκριμένα στις 4-2-2013, οι διάδικοι συνέστησαν μεταξύ τους την ανώνυμη εταιρεία που είχαν συμφωνήσει με την ανωτέρω σύμβαση πλαίσιο και που θα λειτουργούσε το έργο ("Ελληνική Αιολική Ενεργειακή Λυκούρδι ΑΕ"). Ότι με την από 12-6-2013 απόφαση της ΡΑΕ μεταβιβάστηκε η άδεια παραγωγής του έργου από την παραπάνω εταιρεία όχημα στην τελευταία εταιρεία του έργου.

Ότι στις 9-10-2013 η ενάγουσα υπέβαλε φάκελο μελέτης και αίτηση για τροποποίηση της απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων του έργου ενώπιον της αρμόδιας υπηρεσίας. Ότι, ενώ η ενάγουσα εκπλήρωσε προσηκόντως όλες τις συμβατικές της υποχρεώσεις αναφορικά με την αδειοδότηση του εν λόγω αιολικού πάρκου, ώστε αυτό να είναι εφικτό να κατασκευαστεί και λειτουργήσει κατά τα συμφωνηθέντα μεταξύ τους, εντούτοις κατέστη αδύνατη η ολοκλήρωση της αδειοδότησης και η υλοποίηση του έργου, για λόγους αναγόμενους σε αποκλειστική υπαιτιότητα της εναγομένης, η οποία παρέλειψε με πρόθεση, αναιτιολογήτως και αντισυμβατικώς, να προβεί στην αναφερόμενη στην αγωγή αναγκαία σύμπραξή της για την ολοκλήρωση της αδειοδότησης, καθιστώντας έτσι αδύνατη την περαιτέρω κατασκευή και λειτουργία του αιολικού πάρκου.

Ότι ειδικότερα, ένεκα μη κατάθεσης των απαιτούμενων εγγυητικών επιστολών από την εναγομένη έπαυσε να ισχύει η ως άνω οριστική προσφορά σύνδεσης του ΑΔΜΗΕ για το έργο και εκδόθηκε από την ΡΑΕ διαπιστωτική πράξη παραβίασης των όρων της άδειας παραγωγής του έργου, ενώ και η παραπάνω εταιρεία του έργου λύθηκε με απόφαση της έκτακτης γενικής συνέλευσης αυτής, η οποία λήφθηκε από την πλειοψηφούσα εναγομένη.

Ότι αν δεν είχε μεσολαβήσει η αδυναμία υλοποίησης του έργου από υπαιτιότητα της εναγομένης αυτό θα είχε υλοποιηθεί, δεδομένου ότι από πλευράς της ενάγουσας είχαν γίνει όλες οι απαιτούμενες προπαρασκευαστικές διαδικασίες. Βάσει του ιστορικού αυτού και κατόπιν περιορισμού, πρωτοδίκως, του καταψηφιστικού αιτήματος της αγωγής σε αναγνωριστικό, η ενάγουσα και ήδη αναιρεσείουσα ζήτησε να αναγνωριστεί ότι η εναγομένη και ήδη αναιρεσίβλητη οφείλει, μεταξύ άλλων, να της καταβάλει ως αποζημίωση, τα συνολικά καθαρά κέρδη που απώλεσε και τα οποία κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων θα αποκόμιζε από τη λειτουργία, με βάση τα συμφωνηθέντα μεταξύ τους, επί είκοσι έτη (2017 - 2036) του αιολικού πάρκου από την εταιρεία του έργου ("Ελληνική Αιολική Ενεργειακή Λυκούρδι ΑΕ") κατά το ποσοστό συμμετοχής της (14%) σε αυτή (η αξία της οποίας κατά τούτο θα αυξανόταν), ήτοι το ποσό των 2.805.618 ευρώ, με βάση το καθεστώς εγγυημένης τιμής (feed - in tariff) αγοράς της παραγόμενης ανανεώσιμης ενέργειας που η εταιρεία θα λάμβανε από τον ΛΑΓΗΕ, ήτοι με τιμή 105 Ε/MWh, αν είχε συμπράξει η εναγομένη, ως όφειλε και είχε καταστεί εξ αυτού του λόγου εφικτή η κατάρτιση της σύμβασης πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας πριν το τέλος του έτους 2015, άλλως το ποσό των 2.225.680 ευρώ, με βάση το σύστημα διαφορικής προσαύξησης (feed -in premium) αγοράς της παραγόμενης ανανεώσιμης ενέργειας με τιμή 98 Ε/MWh, αν είχε συμπράξει η εναγομένη, ως όφειλε και είχε καταστεί εξ αυτού του λόγου εφικτή η κατάρτιση της σύμβασης πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας πριν το τέλος του έτους 2016.

Τα παραπάνω ποσά εξειδικεύονται και προσδιορίζονται στο δικόγραφο της αγωγής σύμφωνα με τη μέθοδο προεξόφλησης των μελλοντικών χρηματοροών της επιχείρησης, με βάση τις ετήσιες ταμειακές ροές, που, κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων, θα εισέρχονταν κατά το παραπάνω χρονικό διάστημα στο ταμείο της εταιρείας έργου από την πώληση, σε σταθερή τιμή, της μέσης σταθερής ποσότητας της ηλεκτρικής ενέργειας που θα παραγόταν ετησίως με βάση το γνωστό και δεδομένο αιολικό δυναμικό της θέσης του άνω αιολικού πάρκου, αφαιρουμένων των ετήσιων εξόδων λειτουργίας και συντήρησης του αιολικού πάρκου και με συνυπολογισμό των κατ' έτος αποσβέσεων του εξοπλισμού του.

Η αγωγή με αυτό το περιεχόμενο είναι, σύμφωνα με τα ανωτέρω λεχθέντα στην υπό στοιχείο Α' νομική σκέψη, επαρκώς ορισμένη αναφορικά με το αίτημα περί διαφυγόντων κερδών, καθόσον περιέχει όλα τα απαραίτητα κατά τις διατάξεις των άρθρων 297 και 298 ΑΚ για τη θεμελίωσή της περιστατικά, που προσδιορίζουν την προσδοκία του συγκεκριμένου κέρδους, κατά το κύριο και επικουρικό αίτημά της, με βάση την, κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, πιθανότητα, με την αναφορά όλων των ειδικών περιστάσεων και των ληφθέντων από την ενάγουσα προπαρασκευαστικών μέτρων για τη λειτουργία του επίδικου αιολικού πάρκου μέσω της άνω εταιρείας, καθώς και εξειδικευμένη μνεία των συγκεκριμένων περιστατικών, περιστάσεων και μέτρων, που καθιστούν πιθανό το κέρδος ως προς τα ανωτέρω κονδύλια.

Κατόπιν αυτών, η προσβαλλόμενη απόφαση, παρά το νόμο και την επαρκή έκθεση από την ενάγουσα και ήδη αναιρεσείουσα στο αγωγικό δικόγραφο όλων των αναγκαίων περιστατικών για τη στήριξη των αιτημάτων της (κύριο και επικουρικό) περί διαφυγόντων κερδών, κήρυξε την αγωγή ως απαράδεκτη, λόγω αοριστίας και απέρριψε για το λόγο αυτό την ασκηθείσα από την αναιρεσείουσα έφεση κατά της πρωτόδικης απόφασης, που είχε ομοίως απορρίψει το σχετικό αίτημα.

Επομένως, είναι βάσιμοι οι πρώτος και δεύτερος συναφείς λόγοι της αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 8 και 14 ΚΠολΔ. Κατ' ακολουθίαν αυτών, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3ΚΠολΔ).

Επίσης, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στην αναιρεσείουσα (άρθρο 495 παρ 3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη, λόγω της ήττας της, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα αυτής (άρθρα 176, 183, 189 αριθ.1, 191 αριθ. 2 ΚΠολΔ), κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο διατακτικό.

ΙΙ. Επί της από 12-2-2024 αίτησης αναίρεσης της (εναγομένης) εταιρείας με την επωνυμία :"..." Γ. Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 361 και 694 παρ. 1 του ΑΚ συνάγεται ότι στη σύμβαση μίσθωσης έργου, ο εργολάβος υποχρεούται σε προεκπλήρωση. Οφείλει, δηλαδή, έναντι του κυρίου του έργου να εκπληρώσει πρώτος τόσο την κύρια υποχρέωσή του (της κατασκευής του έργου), όσο και κάθε άλλη υποχρέωσή του, η οποία βάσει συμβατικού όρου ανάγεται σε κύρια υποχρέωση. Μόλις δε προβεί στην εκπλήρωση των εν λόγω υποχρεώσεών του δικαιούται να ζητήσει την αμοιβή του ταυτόχρονα με την παράδοση του έργου (ΑΠ 697/2000). Η υποχρέωσή του αυτή αποτελεί εξαίρεση από τις γενικές αρχές που ισχύουν στις αμφοτεροβαρείς συμβάσεις. Ωστόσο, η ως άνω διάταξη είναι ενδοτικού δικαίου και επομένως μπορεί να συμφωνηθεί μεταξύ των συμβαλλομένων όχι μόνο ότι ο εργολάβος δεν υποχρεούται σε προεκπλήρωση, αλλά αντίθετα ότι ο εργοδότης υποχρεούται να καταβάλει την αμοιβή ή μέρος αυτής σε χρόνο προγενέστερο της παράδοσης του έργου, δηλαδή, ότι αυτός υποχρεούται σε προεκπλήρωση.

Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 349 και 351 του ΑΚ, συνάγεται, ότι ο δανειστής γίνεται υπερήμερος, εάν: α) δεν αποδέχεται την πραγματική και προσηκόντως προσφερόμενη σ' αυτόν παροχή, β) εάν, μολονότι προσκλήθηκε από τον οφειλέτη, δεν προβαίνει στην απαιτουμένη πράξη, ή σύμπραξη, χωρίς την οποία ο οφειλέτης δεν μπορεί να εκπληρώσει την παροχή, (ΑΠ 983/2020).

Συνέπεια δε της υπερημερίας αυτού (δανειστή) είναι, ότι ο οφειλέτης δικαιούται, κατά τη διάταξη του άρθρου 358 του ΑΚ, να απαιτήσει από τον υπερήμερο δανειστή, καθετί, που χρειάστηκε να δαπανήσει επιπλέον για την ατελεσφόρητη προσφορά της παροχής καθώς και για τη φύλαξη και τη συντήρησή της κατά τη διάρκεια της υπερημερίας.

Για την ύπαρξη δε υπερημερίας του δανειστή, σε αντίθεση με όσα ορίζονται με τη διάταξη του άρθρου 336 του ΑΚ, δεν προσαπαιτείται συνδρομή πταίσματος αυτού, ήτοι ο δανειστής γίνεται υπερήμερος ανεξαρτήτως υπαιτιότητάς του. Οι διατάξεις αυτές εφαρμόζονται και επί σύμβασης μίσθωσης έργου, που δανειστής είναι ο εργοδότης, όσον αφορά την υποχρέωση της πράξης ή σύμπραξης του τελευταίου, της οποίας οι συνέπειες ρυθμίζονται αποκλειστικά από τις παραπάνω διατάξεις, ώστε δεν μπορεί με βάση αυτές να αξιωθεί άλλη αποζημίωση, όπως το αρνητικό της σύμβασης διαφέρον ή το διαφυγόν κέρδος του οφειλέτη.

Από το συνδυασμό των παραπάνω διατάξεων προκύπτει, επίσης, ότι, εφόσον η εκπλήρωση της παροχής του εργολάβου κατέστη αδύνατη, λόγω υπαίτιας παράλειψης του εργοδότη να προβεί στην αναγκαία προς τούτο σύμπραξη και περιέλευσης του τελευταίου σε υπερημερία δανειστή, ο εργολάβος δικαιούται τη συνομολογηθείσα εργολαβική αμοιβή, κατ' άρθρο 381 ΑΚ (ΑΠ 1019/2025, ΑΠ 1778/2023, ΑΠ 464/2022).

Περαιτέρω, αιτία κατάργησης της σύμβασης αποτελεί και η άσκηση δικαιώματος υπαναχώρησης από αυτή. Η άσκηση υπαναχώρησης μπορεί να προβλεφθεί εκ των προτέρων στη σύμβαση ως δικαίωμα κάποιου των συμβληθέντων (ΑΠ 1914/2024, ΑΠ 1135/2022), δηλαδή να επιφύλαξε κάποιος από τους συμβαλλόμενους για τον εαυτό του το δικαίωμα υπαναχώρησης από τη σύμβαση, κατά τα άρθρα 389 επ.

ΑΚ, ακόμη και χωρίς λόγο. Η υπαναχώρηση του εργοδότη ασκείται με άτυπη διαπλαστική δήλωση αυτού προς τον εργολάβο ότι υπαναχωρεί από τη σύμβαση της μίσθωσης έργου, η δήλωση αυτή μπορεί να είναι είτε ρητή, είτε σιωπηρή, και δεν απαιτείται να περιέχει τη λέξη "υπαναχώρηση". Η άσκηση της υπαναχώρησης έχει ως συνέπεια την άμεση διάλυση της σύμβασης με ενέργεια αποκλειστικά ενοχική.

Η σύμβαση καταργείται αναδρομικά (ex tunk) από τη στιγμή της κατάρτισής της, η νομική σχέση ανάμεσα στον εργοδότη και τον εργολάβο διαλύεται αυτοδικαίως και, κατά τη διάταξη του άρθρου 389 ΑΚ, που εφαρμόζεται και επί νόμιμης υπαναχώρησης, επέρχεται απόσβεση όλων των υποχρεώσεων προς παροχή, οι οποίες απορρέουν από τη σύμβαση.

Έτσι, από την υπαναχώρηση δεν έχει πλέον κανένα από τα συμβαλλόμενα μέρη καμία αξίωση εναντίον του άλλου για εκπλήρωση και οι συμβαλλόμενοι έχουν αμοιβαία υποχρέωση να αποδώσουν τις παροχές που έλαβαν κατά τις διατάξεις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού για αιτία που έληξε (ΑΠ 1914/2024, ΑΠ 603/2024, ΑΠ 115/2022, ΑΠ 1051/2020).

Επομένως, με την υπαναχώρηση αποσβένεται και η υποχρέωση του εργοδότη για πληρωμή της αμοιβής του εργολάβου, σε περίπτωση δε, που έχει καταβληθεί έχει αξίωση απόδοσης κατά τις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού διατάξεις (ΑΠ 1914/2024).

Στην προκειμένη περίπτωση η εναγομένη και ήδη αναιρεσίβλητη με τους συναφείς πρώτο, δεύτερο, κατά το πρώτο σκέλος του και τρίτο λόγους της αναίρεσης αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση τις αναιρετικές πλημμέλειες από το άρθρο 559 παρ.1 και 19 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενη ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως και εκ πλαγίου με ανεπαρκείς, άλλως αντιφατικές αιτιολογίες, αφενός τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 349, 351, 381 ΑΚ, δεχόμενο εσφαλμένα ότι, η συμφωνηθείσα παροχή της ενάγουσας κατέστη αδύνατη από πταίσμα δικό της (τρίτος λόγος) και αφετέρου τις διατάξεις των άρθρων 389 και 390 ΑΚ, δεχόμενο εσφαλμένα ότι δεν άσκησε νομίμως το δικαίωμα της υπαναχώρησης που επιφύλαξε για τον εαυτό της στην ένδικη σύμβαση και ότι, κατόπιν τούτου οφείλει στην ενάγουσα τη συμφωνηθείσα για το έργο αυτό αμοιβή (πρώτος και δεύτερος, κατά το πρώτο σκέλος του, λόγοι).

Από την παραδεκτή, κατ` άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, προκύπτει ότι το δικαστήριο δέχθηκε τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά:

"Α. Αμφότερες οι διάδικοι συνομολογούν, προεχόντως, τα ακόλουθα:

1) Δυνάμει του από 4.7.2000 ιδιωτικού συμφωνητικού, που δημοσιεύθηκε νομίμως, συνεστήθη η 1η ενάγουσα - εκκαλούσα ως ομόρρυθμη εταιρεία με την επωνυμία "... ΟΕ" και διακριτικό τίτλο "... ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΕΡΓΩΝ" (με απόδοση στην αγγλική γλώσσα ως "... WIND ENERGY DEVELOPMENT AND CONSULTING") και με σκοπό την εκτέλεση μελετών, εργασιών αδειοδοτήσεως και εργασιών κατασκευής ενεργειακών έργων και ειδικότερα έργων ανανεώσιμων μορφών ενέργειας, την εμπορία ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, τη λειτουργία και εκμετάλλευση σταθμών παραγωγής ενέργειας (ιδίως αιολικών και άλλων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας), την εμπορία ενέργειας και την δραστηριοποίηση γενικά στο πλαίσιο της απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας.

Ακολούθως, δυνάμει του από 17.9.2001 ιδιωτικού συμφωνητικού, που δημοσιεύθηκε νομίμως, αποφασίστηκε η μετατροπή της σε ετερόρρυθμη εταιρεία, με την επωνυμία "... ΕΕ" και διακριτικό τίτλο "... Ανάπτυξη και Υποστήριξη Ενεργειακών Έργων" (και στην αγγλική γλώσσα "EnΟra WIND ENERGY DEVELOPMENT AND CONSULTING"), ενώ, μετά την αποχώρηση του ομορρύθμου εταίρου Π.

Π. , δυνάμει του νομίμως δημοσιευθέντος από 31.3.2004 ιδιωτικού συμφωνητικού, η εταιρεία μετονομάστηκε σε "... ΕΕ", με διακριτικό τίτλο "... ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΕΡΓΩΝ" (και στην αγγλική γλώσσα "ENORA WIND ENERGY DEVELOPMENT AND CONSULTING"). Τέλος, με την υπ' αριθμ. .../2010 πράξη του συμβολαιογράφου Αθηνών Αθανασίου Πετράκη, που καταχωρήθηκε στο MAE στις 1.11.2010, η άνω εταιρεία μετατράπηκε σε ανώνυμη εταιρεία, με την επωνυμία "..." και διακριτικό τίτλο "...

Α.Ε." και με σκοπό την εκπόνηση τεχνοοικονομικών μελετών και εργασιών αδειοδοτήσεως ενεργειακών έργων και ειδικότερα έργων ανανεώσιμων μορφών ενέργειας, την εκτέλεση εργασιών κατασκευής ενεργειακών έργων και ειδικότερα έργων ανανεώσιμων μορφών ενέργειας, την εμπορία ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, την εγκατάσταση, λειτουργία και εκμετάλλευση σταθμών παραγωγής ενέργειας (ιδίως αιολικών, φωτοβολταϊκών και άλλων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας), την παραγωγή και πώληση ηλεκτρικής ενέργειας από εναλλακτικές μορφές, την εκτέλεση συναφών εργασιών, την κατασκευή οικοδομικών και λοιπών τεχνικών έργων και την εκτέλεση κάθε εργασίας προς τον σκοπό ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΦΕΚ ...2010).

Την εν λόγω εταιρεία συνέστησαν οι εταίροι της μη διαδίκου εταιρείας περιορισμένης ευθύνης, με την επωνυμία "... ΕΠΕ" Και διακριτικό τίτλο "... ΕΠΕ", η οποία δραστηριοποιείτο ήδη στον χώρο της αιολικής ενέργειας και είχε μετατραπεί από το 1992 σε ανώνυμη εταιρεία με δ.τ. "... ΑΕ". Η δε 2η ενάγουσα συνεστήθη με την υπ' αριθ. .../1997 πράξη του συμβολαιογράφου Αθηνών Δημητρίου Πετράκη, που καταχωρήθηκε στο MAE στις 24.8.1998, με την επωνυμία "..." και δ.τ. "...

ΑΕ", με σκοπό την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ήπιες μορφές και την πώλησή της (ΦΕΚ ...1998). Όλες οι ανωτέρω εταιρείες ανήκουν στον όμιλο επιχειρήσεων ... και δραστηριοποιούνται στον χώρο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και, ιδίως, της αιολικής ενέργειας.2) Η 1η εναγόμενη, με την αρχική επωνυμία της "... S.A.", ήταν μέλος του ισπανικού πολυεθνικού ομίλου ... (που συγχωνεύθηκε το 2017 με τον γερμανικό όμιλο εταιρειών SIEMENS), που αποτελούσε έναν από τους κορυφαίους ομίλους παγκοσμίως στον τομέα της αιολικής ενέργειας, ενώ η μητρική της, με την επωνυμία "...

CORPORATION TECHNOLOGICA SA", είχε εξειδίκευση στην κατασκευή τεχνολογικών προϊόντων και ανεμογεννητριών. Η δε 2η εναγόμενη συνεστήθη από την 1η, ως ελληνική ανώνυμη εταιρεία, θυγατρική της, το 2000 (ΦΕΚ ...2000). 3) Στις 2.11.1999 η 1η εναγόμενη απευθύνθηκε μέσω τηλεομοιοτυπίας στην, ως άνω, μη διάδικο εταιρεία "... ΑΕ", και εκδήλωσε το ενδιαφέρον της για διείσδυση στην ελληνική αγορά αιολικής ενέργειας, ισχυριζόμενη ότι το κύριο ενδιαφέρον της "δεν είναι μόνο η προμήθεια ανεμογεννητριών, αλλά κυρίως η προώθηση, η επένδυση και η συμμετοχή ως μέτοχος σε έργα αιολικής ενέργειας σε συνεργασία με έναν τοπικό συνεταίρο".

Επακολούθησαν διαπραγματεύσεις μεταξύ των ενδιαφερομένων, που κατέληξαν στη σύναψη της από 13-7-2000 συμβάσεως, με τίτλο "Σύμβαση Πλαίσιο Συνεργασίας" (εφεξής "Σύμβαση Πλαίσιο"), και στην οποία συνεβλήθησαν η 1η ενάγουσα (που είχε ακόμα τη μορφή ομορρύθμου εταιρείας) και η 1η εναγόμενη. Στο "Προοίμιο" της συμβάσεως αναφέρεται ότι οι ιδρυτές της 1ης ενάγουσας έχουν εντοπίσει και εκκινίσει την ανάπτυξη αιολικών πάρκων και την αδειοδότησή τους στην Ελλάδα (επ' ονόματί της ή τρίτων) και ότι η 1η εναγόμενη "ενδιαφέρεται να επενδύσει για την υλοποίηση αιολικών πάρκων στην Ελλάδα" και "μπορεί να παρέχει όλη την αναγκαία χρηματοδότηση που απαιτείται, καθώς και την τεχνογνωσία της στον τομέα της ανάπτυξης, της κατασκευής και της λειτουργίας των έργων".

Στη σύμβαση επισυνάφθηκε κατάλογος των υπό ανάπτυξη αιολικών πάρκων της 1ης ενάγουσας και συμφωνήθηκε ότι για όσα έργα θεωρούσε η 1η εναγόμενη "ενδιαφέροντα και βιώσιμα" τα μέρη θα υπέγραφαν αυτοτελείς συμβάσεις έργου και θα ίδρυαν μία αυτοτελή ανώνυμη εταιρεία ως "Εταιρεία Έργου" για "την υλοποίηση, τη λειτουργία και την ιδιοκτησία κάθε Αιολικού Πάρκου", που καλείτο "Συμβασιοποιημένο Έργο" (άρθρο 1).

Σε περίπτωση υπογραφής μίας συμβάσεως έργου, οι συμβαλλόμενες ανέλαβαν, μεταξύ άλλων, τις κατωτέρω ουσιώδεις υποχρεώσεις: α) Η μεν 1η ενάγουσα να διασφαλίσει την αποτελεσματική ανάπτυξη του αιολικού πάρκου και, συγκεκριμένα: τον προσδιορισμό της θέσεώς του, την εγκατάσταση μετεωρολογικών ιστών, τη συλλογή και αποστολή στην 1η εναγόμενη ανεμολογικών δεδομένων και την αξιολόγηση του αιολικού δυναμικού, την ολοκλήρωση της διαδικασίας εξασφάλισης της γης, τη μεταφορά όλων των εκδοθεισών αδειών στην Εταιρεία Έργου, την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας μέχρι την έκδοση της άδειας εγκαταστάσεως, της άδειας λειτουργίας και της άδειας παραγωγής, την εξασφάλιση της συνδέσεως του αιολικού πάρκου με το δίκτυο, τον τοπικό συντονισμό, την εποπτεία και υποστήριξη για την προσαρμογή των τελικών μελετών, τη συνολική διαχείριση/διεύθυνση του έργου μέχρι την έναρξη των εργασιών και την υποστήριξη σε όλα τα θέματα σχετικά με την αδειοδοτική διαδικασία μέχρι την έναρξη λειτουργίας του αιολικού πάρκου και την προετοιμασία μελετών για την κατασκευή του.

β) Η δε 1η εναγόμενη να καλύπτει όλα τα αναγκαία έξοδα για την αποτελεσματική υλοποίηση του έργου και, συγκεκριμένα, ανέλαβε την παροχή τεχνικών συμβουλών και υποστήριξης ως προς την τοποθέτηση των ανεμολογικών ιστών, την εκτίμηση του αιολικού δυναμικού, τον τελικό σχεδιασμό και τις περιβαλλοντικές μελέτες, την χρηματοδότηση των έργων υποδομής, των εξόδων κατασκευής του πάρκου και των έργων συνδέσεώς του στο δίκτυο, του κόστους εξασφάλισης γης, την κάλυψη της δαπάνης ιδρύσεως της Εταιρείας Έργου, την παροχή οποιασδήποτε εγγυητικής επιστολής για την αδειοδότηση και τη σύνδεση στο δίκτυο, την εποπτεία της διαχείρισης/διεύθυνσης του έργου έως την έναρξη των εργασιών κατασκευής και την εποπτεία και τον συντονισμό των εργασιών κατασκευής (άρθρο 2).

Στο άρθρο 3 ορίστηκε ότι η 1η ενάγουσα θα λάμβανε αμοιβή για κάθε συμβασιοποιημένο έργο, αποτελούμενη από ένα συγκεκριμένο χρηματικό ποσό ως "Αρχική Αμοιβή" ανά MW, που επρόκειτο να αδειοδοτηθεί και να εγκατασταθεί, το οποίο θα κάλυπτε "τα έξοδα που απαιτούνται από την ... WD για να ανταποκριθεί στο αντικείμενο της παροχής" (βλ.αρθ.3.2) και ένα "ποσοστό μετοχών" στην Εταιρεία Έργου, ανερχόμενο στο 14% του μετοχικού κεφαλαίου της (βλ.αρθ.3.2). 4) Σε συνάφεια με τα ανωτέρω, στο άρθρο 9.2 της Συμβάσεως Πλαίσιο ρητώς ορίστηκε ότι "αμφότερα τα μέρη αναγνωρίζουν ότι το κύριο πρόβλημα για την άμεση υλοποίηση των αιολικών πάρκων είναι ο σοβαρός ανταγωνισμός από άλλες εταιρείες για την εγκατάσταση κάποιων έργων στις ίδιες περιοχές καθώς και η έλλειψη ή η περιορισμένη χωρητικότητα του ηλεκτρικού δικτύου Υψηλής Τάσης".

Τέτοιο πρόβλημα χωρητικότητας υφίστατο για το αναφερόμενο στον ανωτέρω κατάλογο αιολικό πάρκο στη θέση Πλακωτά Ευβοίας, για το οποίο ρητώς αναφερόταν ότι δεν υπήρχε διαθέσιμη χωρητικότητα. Ειδικότερα, σύμφωνα με τις προσκομιζόμενες Μελέτες Ανάπτυξης Συστήματος Μεταφοράς του ΔΕΣΜΗΕ ("Διαχειριστής Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας") των ετών 2001 επ, με το τότε (2000) υφιστάμενο δίκτυο μεταφοράς στην Εύβοια δεν υπήρχε δυνατότητα απορροφήσεως της ισχύος άλλων αιολικών πάρκων "λόγω κορεσμού τόσο της μοναδικής υπάρχουσας ΓΜ Β/150 Αλιβέρι - Κάρυστος όσο και των ΓΜ που συνδέουν την Εύβοια με την ηπειρωτική χώρα" και έτσι απαιτούνταν νέα έργα ανάπτυξης γραμμών μεταφοράς με σκοπό την επαύξηση της διεισδύσεως της αιολικής παραγωγής και ήδη σχεδιαζόταν η ζεύξη Αττικής - Ευβοίας, με την κατασκευή νέας γραμμής μεταφοράς ΓΜ2Β/150 μεταξύ Νέας Μάκρης Αττικής και Πολυποτάμου Ευβοίας, συμπεριλαμβανομένων δύο υποβρυχίων καλωδίων, καθώς και η αναβάθμιση της υφιστάμενης γραμμής μεταφοράς ΓΜ Β/150 Αλιβέρι - Ψαχνά - Σχηματάρι.

Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι ήδη κατά τον χρόνο συνάψεως της επίμαχης Συμβάσεως - Πλαίσιο (13.7.2000) ήταν γνωστό στις συμβαλλόμενες ότι ήταν άσκοπη η άμεση προώθηση της αδειοδοτικής διαδικασίας και η κατασκευή του επιμάχου αιολικού πάρκου, αφού ήταν αδύνατη η διασύνδεσή του με το υφιστάμενο δίκτυο μεταφοράς, αν δεν κατασκευάζονταν προηγουμένως από τον ΔΕΣΜΗΕ τα ανωτέρα έργα, τα οποία βρίσκονταν ακόμη σε φάση σχεδιασμού και, συνεπώς, αβασίμως ισχυρίστηκε η 1η εναγόμενη πρωτοδίκως ότι δεν γνώριζε αρχικώς το πρόβλημα του κορεσμού του υφισταμένου δικτύου.

Σημειώνεται ότι το ίδιο πρόβλημα αντιμετώπιζαν όλα, ανεξαιρέτως, τα τελούντα τότε σε διαδικασία αδειοδοτήσεως αιολικά πάρκα στην Εύβοια. Τα ανωτέρω επιβεβαιώθηκαν και με την εκδοθείσα για το επίδικο έργο (Λυκούρδι - Πλακωτά) ...2003 άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (βλ. κατωτέρω υπό τον αριθμό 5), στην οποία ρητώς αναφέρεται ότι το έργο θα συνδεόταν "στο εθνικό Σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας μετά την προγραμματισμένη επέκταση/ενίσχυση του δικτύου" και ότι "Υφίσταται περιορισμός δικτύου αλλά υπάρχει η δυνατότητα απορρόφησης της παραγόμενης ενέργειας μετά από σημαντική επέκταση του συστήματος, όπως προβλέπεται στην απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης ...2002, με την οποία εγκρίθηκε η μελέτη ανάπτυξης του διασυνδεδεμένου εθνικού συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας (ΜΑΣΜ)".

Η δε κατασκευή των εν λόγω έργων παρέμεινε σε στασιμότητα επί σειρά ετών, χωρίς καμμία υπαιτιότητα των διαδίκων, αφού μόλις στις αρχές του 2008 άρχισε η υλοποίησή τους, με κάποιες τροποποιήσεις ως προς την ζεύξη Ν. Μάκρης - Εύβοιας (βλ. Μελέτη Ανάπτυξης ΔΕΔΔΗΕ Ιουλίου 2008). Σύμφωνα δε με τη Μελέτη Ανάπτυξης περιόδου 2010 - 2014 του ΔΕΣΜΗΕ, τα έργα δεν είχαν ακόμη ολοκληρωθεί, ενώ σύμφωνα με το προσκομιζόμενο δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του συστήματος μεταφοράς ετών 2014-2023 του ΑΔΜΗΕ ("Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας"), "Το έργο έχει σημειώσει εξαιρετικά σημαντική πρόοδο το τελευταίο χρονικό διάστημα και ήδη ολοκληρώθηκε η πόντιση των υποβρυχίων καλωδίων στον Ευβοϊκό κόλπο", χωρίς, όμως, να έχει ολοκληρωθεί.

Υπό τις άνω περιστάσεις, οι διάδικοι προέβησαν στη σύναψη της από 18.1.2001 συμβάσεως έργου για την κατασκευή αιολικού πάρκου στη θέση Λυκούρδι - Πλακωτά, στην οποία συνεβλήθησαν οι ίδιες, καθώς και η 2η ενάγουσα (επ' ονόματι της οποίας είχαν γίνει οι μέχρι τότε αδειοδοτικές διαδικασίες) και η 2η εναγόμενη. Με τη σύμβαση αυτή ορίστηκαν τα ακόλουθα:

α) Ότι η 1η εναγόμενη έχει την ικανότητα να χρηματοδοτήσει την υλοποίηση του έργου, ονομαστικής ισχύος 14,25 MW και εκτιμώμενου μεγέθους 16,15 MW, κατά τα οριζόμενα στην ανωτέρω Σύμβαση Πλαίσιο, η οποία θα αποτελούσε μεν αναπόσπαστο μέρος της Συμβάσεως Έργου (βλ. Προοίμιο), αλλά "Σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων και ερμηνείας, αυτή η Σύμβαση Έργου θα επικρατεί έναντι της Σύμβασης Πλαίσιο Συνεργασίας" (αρθ.3.9).

β) Ότι θα εγκαθίσταντο 19 ανεμογεννήτριες ισχύος 850 kW, κατασκευής της εταιρείας ... γ) Ότι οι συμβαλλόμενες ανέλαβαν την υποχρέωση να ιδρύσουν, αρχικώς, μία νέα "Εταιρεία Όχημα" ως "Αιτούσα", προς εξυπηρέτηση της αδειοδοτικής διαδικασίας, με την ίδια μετοχική σύνθεση με την προαναφερθείσα στη Σύμβαση Πλαίσιο Εταιρεία Έργου, η οποία θα ιδρυόταν "μετά την έγκριση της Άδειας Παραγωγής" για την υλοποίηση, τη λειτουργία και την ιδιοκτησία του αιολικού πάρκου (αρθ.1.7).

Η Εταιρεία Όχημα συστάθηκε δυνάμει της υπ' αριθ. ....2001 πράξεως της συμβολαιογράφου Αθηνών Ευγενίας Πάκου, με την επωνυμία "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ" και διακριτικό τίτλο "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΙΟΛΙΚΗ ΑΕ" (ΦΕΚ ...2001), με συμμετοχή στο μετοχικό κεφάλαιο της 1ης ενάγουσας κατά 14% και της 1ης εναγόμενης κατά 86%, η οποία, συγχρόνως, κάλυψε και τη συμμετοχή της 1ης ενάγουσας, κατά τα συμφωνηθέντα.

Επίσης, η Εταιρεία Έργου συστάθηκε δυνάμει της ...2013 πράξεως της συμβολαιογράφου Αθηνών Ιωάννας Κανελλοπούλου, με την επωνυμία "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΛΥΚΟΥΡΔΙ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ" και διακριτικό τίτλο "ΑΙΟΛΙΚΗ ΛΥΚΟΥΡΔΙ ΑΕ" (σχετ. ΦΕΚ ...2013), με την ίδια, ως άνω, μετοχική σύνθεση. δ) Ότι η 1η ενάγουσα δικαιούτο αμοιβής:

δα') "αρχικής αμοιβής" 113.450.000 δραχμών, που θα κάλυπτε όλα τα απαιτούμενα έξοδά της για να ανταποκριθεί στο αντικείμενο εργασιών, υπολογιζόμενης σύμφωνα με το εκτιμώμενο μέγεθος του έργου (16,15 MW) και καταβλητέας, σταδιακώς, μέχρι την έναρξη λειτουργίας του αιολικού πάρκου, υπό την προϋπόθεση ότι το έργο θα κρινόταν "τεχνικά και οικονομικά επαρκές" από την 1η εναγόμενη, κατόπιν ανεμολογικών μετρήσεων εκ μέρους της επί 12 μήνες, η οποία θα ενημέρωνε γραπτώς τις αντισυμβαλλόμενές της και δβ') "ποσοστό μετοχών" της Εταιρείας Έργου, σε συνάρτηση με τα συμφωνηθέντα με τη Σύμβαση - Πλαίσιο (αρθ. 2).

Το επίδικο έργο κρίθηκε τεχνικά και οικονομικά επαρκές από την 1η εναγόμενη, αφού αυτή πράγματι κατέβαλε στην 1η ενάγουσα μέρος της συμφωνηθείσας "αρχικής αμοιβής" και, ειδικότερα ποσό 11.345.000 δραχμών (33.294,20 ευρώ), που αντιστοιχούσε στο 10% της αμοιβής, και ποσό 22.690.000 δραχμών (ή 66.588,41 ευρώ), που αντιστοιχούσε στο 20% της αμοιβής, και, συνολικώς, ποσό 34.035.000 δραχμών (ή 99.882,61 ευρώ), σε εξόφληση του υπ' αριθ. ...2003 τιμολογίου εκδόσεως της 1ης ενάγουσας, ενώ ήδη με το από 30.7.2002 έγγραφό της είχε ρητώς εκφράσει τη "θετική γνώμη" της και την πρόθεσή της να συνεχίσει τη συνεργασία της με την αντίδικό της για το επίδικο έργο (βλ.

προσκομιζόμενο τιμολόγιο και από 30.7.2002 τηλεομοιοτυπία της 1ης εναγόμενης). Και ε) ότι σε περίπτωση που η 1η εναγόμενη "ανακοινώσει την έλλειψη ενδιαφέροντος για το έργο" κατά την διάρκεια των ανεμολογικών μετρήσεων ή αμέσως μετά τη λήξη τους, τότε "η σύμβαση θα λυθεί αυτομάτως", χωρίς δικαίωμα αποζημιώσεως ή/και ποινής σε βάρος της από τις αντισυμβαλλόμενές της (αρθ.3.1).

5) Περαιτέρω, για την υλοποίηση του εν λόγω αιολικού σταθμού ήταν αναγκαία, με βάση το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, όπως μεταβλήθηκε κατά τα έτη 2000-2015, τα ακόλουθα: α) Η έκδοση άδειας παραγωγής από τον Υπουργό Ανάπτυξης, μετά από γνωμοδότηση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ), η οποία πράγματι εκδόθηκε με την υπ' αριθ. ...2003 απόφαση, επ' ονόματι της, ως άνω, Εταιρείας Όχημα, με δεκαπενταετή ισχύ, δηλαδή έως 11.2.2018, και αφορούσε στην εγκατάσταση 19 ανεμογεννητριών, ισχύος 850 kw έκαστης, ενδεικτικού τύπου G52 του οίκου ...

Ισπανίας, για την κατασκευή αιολικού πάρκου συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 16,15 MW και ετήσιας παραγωγικής ικανότητας 64 GWh. Ακολούθως, με το από 24.8.2009 έγγραφό της προς την ΡΑΕ, η αδειούχος εταιρεία, επικαλούμενη ότι προχώρησε σε "επανασχεδιασμό του έργου, με βάση τα επικαιροποιημένα ανεμολογικά δεδομένα, τις εξελίξεις στον κλάδο των κατασκευαστών των ανεμογεννητριών και τους λοιπούς τεχνικούς περιορισμούς του χώρου εγκατάστασης", ζήτησε την θετική γνωμοδότηση της ΡΑΕ με σκοπό την τροποποίηση της άδειας παραγωγής ως προς την εγκατάσταση εν τέλει 15 (αντί 19) ανεμογεννητριών ισχύος 850 KW έκαστης και συνολικής ισχύος του έργου 12,75 MW.

Η αίτησή της έγινε δεκτή με την υπ' αριθ. ...2011 απόφαση της ΡΑΕ. Επίσης, κατόπιν της από 18.4.2013 αιτήσεως της Εταιρείας Όχημα, εκδόθηκε η υπ' αριθ. ...2013 απόφαση της ΡΑΕ περί μεταβιβάσεως της άδειας παραγωγής στην ήδη συσταθείσα, ως άνω, Εταιρεία Έργου, αφού διαπιστώθηκε ότι η 1η εναγόμενη "εξακολουθεί να αποτελεί το νομικό πρόσωπο που εξασφαλίζει τη χρηματοδότηση του έργου και ως εκ τούτου πληρούται το κριτήριο στ' του άρθρου 13 του ως άνω Κανονισμού Αδειών", δεδομένου ότι, σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ.3 του ν.3468/2006, στην άδεια παραγωγής έπρεπε να περιλαμβάνεται το ή τα πρόσωπα "τα οποία έχουν την οικονομική δυνατότητα για τη χρηματοδότηση και υλοποίηση του έργου".

Στο πλαίσιο αυτό υπεβλήθη στη ΡΑΕ και η από 7.3.2013 υπεύθυνη δήλωση του νομίμου εκπροσώπου των ανωτέρω εταιρειών ότι "Ο τρόπος εξασφάλισης της χρηματοδότησης του έργου δεν μεταβάλλεται και θα γίνει όπως αναγράφεται στην ήδη χορηγηθείσα άδεια παραγωγής". β) Η έκδοση αποφάσεως εγκρίσεως περιβαλλοντικών όρων (ΑΕΠΟ), κατόπιν ελέγχου του φακέλου Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων από διάφορες διοικητικές αρχές και, ιδίως, της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας όταν πρόκειται για δημόσια δασική έκταση, η οποία έχει καταρχήν δεκαετή ισχύ, δυνάμενη να ανανεωθεί.

Εν προκειμένω, ήδη από το 1998 είχε εκδοθεί επ' ονόματι της 2ης ενάγουσας η υπ' αριθ. ...1998 έγκριση επεμβάσεως της Διεύθυνσης Δασών Ευβοίας για την εγκατάσταση 19 ανεμογεννητριών, καθώς και α)η υπ' αριθ. ...1999 προέγκριση χωροθέτησης αιολικού πάρκου του Γ. Γ. Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, β) η υπ' αριθ. 100678/30.1.2001 ΚΥΑ περί εγκρίσεως περιβαλλοντικών όρων του επιδίκου έργου, συνολικής ισχύος τότε 14,25 MW (ΑΕΠΟ) και γ) η υπ' αριθ.

οικ. 105251/13.6.2008 ΚΥΑ περί ανανεώσεως της ανωτέρω αποφάσεως έως 31.12.2015 και μεταβολής της ισχύος του έργου σε 16,15 MW. Ακολούθως, στις 12.7.2013 ζητήθηκε από το Δασαρχείο Αλιβερίου εκ μέρους της Εταιρείας Έργου, δεδομένης "της επικείμενης ολοκλήρωσης των έργων ενίσχυσης του δικτύου της Εύβοιας" και της οριστικοποίησης εκ μέρους της του τεχνικού σχεδιασμού του έργου, η έκδοση Πράξης Χαρακτηρισμού για την εγκατάσταση του αιολικού πάρκου.

Εκδόθηκαν δε σχετικά οι υπ' αριθ. ... & ...2015 Πράξεις Χαρακτηρισμού. Επίσης, στις 9.10.2013 ζητήθηκε από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας εκ μέρους της Εταιρείας Έργου, ενόψει της επικείμενης ολοκληρώσεως των έργων ενίσχυσης του δικτύου της Εύβοιας και της οριστικοποιήσεως της συνδέσεως του έργου, η επικαιροποίηση/τροποποίηση της ΑΕΠΟ του 2001 ως προς τον φορέα του έργου (δηλαδή, την Εταιρεία Έργου), την εγκατάσταση 15 αντί 19 ανεμογεννητριών και τη συνολική ισχύ του σε 12,75 MW, συνυποβάλλοντας μελέτες οδοποιίας και έργων συνδέσεως.

Όμως, μέχρι και τον Οκτώβριο του 2015 η τροποποίηση δεν είχε εγκριθεί, διότι διαβιβάστηκε ο φάκελος προς γνωμοδότηση στο Δασαρχείο Αλιβερίου, το οποίο, τόσο με το υπ' αριθ. ...2015 έγγραφό του, όσο και με το υπ' αριθ. ...2015 έγγραφό του, γνωμοδότησε αρνητικά ως προς την αιτούμενη τροποποίηση αναφορικά με τον αριθμό των ανεμογεννητριών, τα έργα οδοποιίας πρόσβασης και εσωτερικής οδοποιίας διασύνδεσης των ανεμογεννητριών, τον υποσταθμό ανύψωσης τάσης, τον οικίσκο ελέγχου και την υπόγεια γραμμή μέσης τάσης για την ηλεκτρική διασύνδεση των ανεμογεννητριών και του οικίσκου ελέγχου με το νέο υποσταθμό, με το σκεπτικό ότι ήταν αναγκαία η υποβολή νέας Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, γ) Η έκδοση Οριστικής Προσφοράς Συνδέσεως (ΟΠΣ) από τον ΑΔΜΗΕ, η οποία εκδόθηκε ως μη οριστική με το υπ' αριθ. ...2011 έγγραφό του και, ακολούθως κατέστη οριστική, με ισχύ έως 30.5.2015, με το υπ' αριθ. ...2013 έγγραφό του.

Με το ν.4152/2013 επιβλήθηκε εκ των υστέρων στον φορέα του έργου η πρόσθετη υποχρέωση καταθέσεως εγγυητικής επιστολής, ανάλογης με την ισχύ του έργου, που όριζε ρητώς ότι "Εάν δεν υποβληθεί εγκαίρως κατά τα ανωτέρω η εγγυητική επιστολή, η οριστική προσφορά σύνδεσης παύει να ισχύει αυτοδικαίως με την παρέλευση του ανωτέρω διαστήματος του ενός μήνα", δ) Η έκδοση άδειας εγκαταστάσεως, μετά την οποία καθίσταται δυνατή η κατασκευή του έργου, ε) Η έκδοση άδειας λειτουργίας, μετά την κατασκευή του έργου, η οποία έχει εικοσαετή διάρκεια.

Και στ) η σύναψη συμβάσεως συνδέσεως μεταξύ του παραγωγού και του αρμοδίου διαχειριστή (ΑΔΜΗΕ ή ΔΕΔΔΗΕ) και συμβάσεως πωλήσεως ηλεκτρικής ενέργειας (ΣΠΗΕ) μεταξύ του παραγωγού και του λειτουργού της αγοράς (ΛΑΓΗΕ), μέσα στο χρονικό διάστημα ισχύος της ΟΠΣ. Πέραν των ανωτέρω, για το επίδικο έργο, όπως και για όλα τα υπόλοιπα αιολικά πάρκα, που θα διασυνδέονταν μετά την επέκταση του δικτύου, με την κατασκευή των, ως άνω, έργων "Σύνδεση Ν.

Μάκρη-Πολυπόταμος", επιβλήθηκε πρόσθετη υποχρέωση καταθέσεως εγγυητικών επιστολών για την κάλυψη του κόστους των έργων, βάσει της ισχύος κάθε αιολικού πάρκου, σύμφωνα με την από 6.12.2000 ανακοίνωση της ΡΑΕ. Αυτό ρητώς εκτέθηκε και στην ανωτέρω άδεια παραγωγής, όπου αναφερόταν ότι "Εφόσον ζητηθεί εγγυοδοσία για την κάλυψη του μεριδίου που αναλογεί στον κάτοχο της παρούσας επί του κόστους του κοινόχρηστου έργου σύνδεσης των αιολικών πάρκων της περιοχής κατά την ως άνω μελέτη, ο κάτοχος υποχρεούται στην άμεση παροχή της, αναλαμβάνοντας περαιτέρω και το τυχόν κόστος ή/και κατασκευή της αποκλειστικής γραμμής σύνδεσης του αιολικού πάρκου με το κοινόχρηστο δίκτυο" (βλ.

σχετ. .../10 , .../11 , .../12 , .../12 αποφάσεις ΡΑΕ). 6) Αναφορικά με τις προαναφερθείσες εγγυητικές επιστολές, επισημαίνονται τα εξής: 1) Προκειμένου να διατηρηθεί σε ισχύ η εκδοθείσα ΟΠΣ, ως άνω, ο φορέας του επιδίκου έργου έπρεπε να υποβάλει στον ΑΔΜΗΕ, σύμφωνα με το ν.4152/2013, εγγυητική επιστολή, εντός μηνός από την έναρξη ισχύος της τέταρτης περίπτωσης της υποπαραγράφου 1.1 της παραγράφου I1 του άρθρου πρώτου του ν.4152/2013.

Ως ημερομηνία ενάρξεως της ισχύος της ορίστηκε η 1.5.2014, η οποία, με το ν.4254/2014, παρατάθηκε για την 1.1.2015 και, συνακόλουθα, η προθεσμία υποβολής της εγγυητικής επιστολής έληγε στις 31.1.2015. Επίσης, με το άρθρο 34 του ν.4342/2015, που ίσχυσε από 9.11.2015, η άνω προθεσμία παρατάθηκε αναδρομικά εκ νέου για την 1.2.2016 και, συνεπώς, η προθεσμία για την παροχή της εγγυητικής επιστολής του ν. 4152/2013 παρατάθηκε έως 29.2.2016. 2) Για τους φορείς των αιολικών πάρκων της Εύβοιας, που θα συνδέονταν με το δίκτυο Ν.

Μάκρη - Πολυπόταμος, με αποφάσεις της ΡΑΕ, ως άνω, τους επιβλήθηκε η υποχρέωση υποβολής επιπλέον εγγυητικών επιστολών. Στο πλαίσιο αυτό, η Εταιρεία Όχημα υπέβαλε την υπ' αριθ. πρωτ. ...2012 εγγυητική επιστολή εκδόσεως της ΑΤΕ, με αριθμό ... , ποσού 74.273,98 ευρώ, ισχύος μέχρι 31.12.2013, σε αντικατάσταση της οποίας η Εταιρεία Έργου πλέον υπέβαλε την υπ' αριθ. ...2014 ισόποση εγγυητική επιστολή, εκδόσεως της Τράπεζας EFG Eurobank Ergasias ΑΕ, ισχύος μέχρι 31.12.2014.

Με το υπ' αριθ. ...2014 έγγραφο του ΑΔΜΗΕ, ενόψει του ότι, όπως εκεί αναφέρεται, προχωρούσαν κανονικά οι εργασίες κατασκευής του έργου "Σύνδεση Ν. Μάκρη - Πολυπόταμος", με εκτιμώμενη ημερομηνία έναρξης δοκιμαστικής λειτουργίας τον Ιανουάριο του 2015, ζητήθηκε, αφ' ενός, η κατάθεση δεύτερης εγγυητικής επιστολής (ισόποσης με την πρώτη) έως 30.4.2015 και, αφ' ετέρου, η παράταση της πρώτης εγγυητικής επιστολής έως 30.4.2015.

Με την από 10.11.2014 επιστολή της, η Εταιρεία Έργου ζήτησε την χορήγηση παράτασης ενός μηνός για την υποβολή της δεύτερης εγγυητικής επιστολής, επικαλούμενη ότι έχει ήδη εκκινήσει την αντίστοιχη διαδικασία εκδόσεώς της, "η οποία έχει καθυστερήσει κυρίως για λόγους που άπτονται των εσωτερικών διαδικασιών του Ομίλου μας, οι οποίες είναι ιδιαίτερα χρονοβόρες".

Με τα από 23.4.2015 και 29.7.2015 νεώτερα έγγραφά του, ο ΑΔΜΗΕ ζήτησε από τους φορείς των έργων την παράταση των ανωτέρω εγγυητικών επιστολών έως 31.7.2015 και, εν συνεχεία, έως 31.1.2016, αναφέροντας, στο από 29.7.2015 έγγραφο, ότι το έργο σύνδεσης Ν. Μάκρη- Πολυπόταμος έχει ηλεκτρισθεί και τεθεί σε δοκιμαστική λειτουργία από 24.7.2015. 3) Όμως, σύμφωνα με το από 4.11.2015 έγγραφο του ΑΔΜΗΕ, η Εταιρεία Έργου:

α) δεν είχε υποβάλει την εγγυητική επιστολή του ν.4152/2013, με αποτέλεσμα τη λήξη της ΟΠΣ και κλήθηκε να υποβάλει αίτηση για έκδοση εκ νέου ΟΠΣ, συνοδευόμενη από εγγυητική επιστολή ύψους 385.000 ευρώ και β) δεν είχε καταθέσει τις προβλεπόμενες από την υπ' αριθ. .../11 απόφαση της ΡΑΕ εγγυητικές επιστολές, τις οποίες κλήθηκε να καταθέσει έως 20.11.2015 με ημερομηνία λήξεως (των επιστολών) 31.1.2016.

Επίσης, σύμφωνα με την από 4.6.2015 ανακοίνωση του ΑΔΜΗΕ, για το επίδικο έργο είχε παύσει η ισχύς της ΟΠΣ, λόγω μη καταθέσεως της εγγυητικής επιστολής του ν.4152/2013. Τα ίδια αναφέρθηκαν και σε μεταγενέστερη από 27.4.2016 ανακοίνωση του ΑΔΜΗΕ. Επίσης, εκδόθηκε η υπ' αριθ. ...2015 απόφαση της ΡΑΕ περί διαπιστώσεως παραβάσεως σε βάρος της Εταιρείας Έργου, λόγω μη παρατάσεως της πρώτης, ως άνω, εγγυητικής επιστολής, μη υποβολής της δεύτερης, ως άνω, εγγυητικής επιστολής και μη υποβολής της εγγυητικής επιστολής του ν.4152/2013 (δεδομένου ότι δεν είχε παραταθεί, κατά νόμο, ακόμη η υποβολή της τελευταίας έως τον Φεβρουάριο του 2016).

Όμως, οι επίμαχες εγγυητικές επιστολές δεν κατατέθηκαν από την Εταιρεία Έργου ούτε μετά την έκδοση της αποφάσεως αυτής, ενώ η εταιρεία δεν κατέθεσε ούτε την υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 28 του ν.4447/2016 για την καταβολή του κόστους σύνδεσης, που θα της έδινε το δικαίωμα συνάψεως συμβάσεως λειτουργικής ενίσχυσης, σύμφωνα με την υπ' αριθ.452/15 απόφαση της ΡΑΕ.

Συνεπεία των ανωτέρω, με τις υπ' αριθ. .../18 και .../18 αποφάσεις της ΡΑΕ, απορρίφθηκε το υποβληθέν αίτημά της για παράταση της ισχύος της άδειας παραγωγής, λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη, κατά το σκεπτικό της .../18 αποφάσεως, ότι η αιτούσα (Εταιρεία Έργου) είχε ήδη τεθεί τον χρόνο εκείνο σε εκκαθάριση, με αποτέλεσμα η λειτουργία της να εξυπηρετεί πλέον τις ανάγκες της εκκαθαρίσεως και όχι την υλοποίηση του επιδίκου έργου.

Β. Επί των αμφισβητουμένων από τις διαδίκους πραγματικών περιστατικών αποδεικνύονται τα ακόλουθα:

1) Με βάση όσα προεκτέθηκαν συνάγεται, καταρχήν, ότι η 1η εναγόμενη, κατά παράβαση των, ως άνω, συμβατικών υποχρεώσεών της έναντι της αντιδίκου της και της εκδοθείσας άδειας παραγωγής, στην οποία φερόταν ως το νομικό πρόσωπο, που διασφάλιζε την χρηματοδότηση του επιδίκου έργου, παρέλειψε να συμπράξει, μέσω της Εταιρείας Έργου, ως πλειοψηφούσα μέτοχός της (κάτοχος του 86% του μετοχικού κεφαλαίου), στην αδειοδοτική διαδικασία για το επίδικο έργο, αφού δεν υπέβαλε, νομίμως και εμπροθέσμως, ως όφειλε, στη ΡΑΕ και στον ΑΔΜΗΕ τις ανωτέρω εγγυητικές επιστολές, με αποτέλεσμα, αφ' ενός, να λήξει αυτοδικαίως η ισχύς της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης και, αφ' ετέρου, να λήξει η ισχύς της εκδοθείσας Άδειας Παραγωγής, χωρίς δυνατότητα παρατάσεώς της, και να καταστεί εντεύθεν αδύνατη η υλοποίηση του επιδίκου έργου.

Σημειώνεται ότι, σε αντίθεση με την περίπτωση του επιδίκου έργου, πλήθος άλλων αιολικών σταθμών στο Ν. Εύβοιας αδειοδοτήθηκαν από το έτος 2015 και εντεύθεν, παρά την προεκτεθείσα υπερδεκαετή καθυστέρηση στην ολοκλήρωση των εργασιών σύνδεσης Ν. Μάκρης- Πολυποτάμου, που επηρέασε άμεσα την έγκαιρη υλοποίησή τους.

Συγκεκριμένα εκδόθηκαν: 1) η ...2018 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΒΕΤΕ & ΣΙΑ ΑΙΟΛΙΚΗ ΜΑΡΜΑΡΙΟΥ ΟΕ", με δ.τ. "ΑΙΟΛΙΚΗ ΜΑΡΜΑΡΙΟΥ ΕΥΒΟΙΑΣ ΟΕ" για αιολικό πάρκο εγκατεστημένης ισχύος 20,7 MW στη θέση Γκαλόσι - Ρικέζα Καρύστου. 2) η υπ' αριθ. ...2018 άδεια εγκατάστασης, στην ίδια εταιρεία ("ΑΙΟΛΙΚΗ ΜΑΡΜΑΡΙΟΥ ΕΥΒΟΙΑΣ ΟΕ"), για αιολικό πάρκο ισχύος 19,8 MW τη θέση Καραμπίλα - Κύμη Μαρμαρίου. 3) η υπ' αριθ. ...2018 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΒΕΤΕ & ΣΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΤΥΡΩΝ ΕΥΒΟΙΑΣ ΟΕ", με δ.τ. "ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΤΥΡΩΝ ΕΥΒΟΙΑΣ ΟΕ" για αιολικό πάρκο ισχύος 18,9 MW στη θέση Εξώστης Στυρέων-Μαρμαρίου. 4) η υπ' αριθ. ...2017 άδεια λειτουργίας στην εταιρεία "...

ΑΕ" (που ανήκει στον ίδιο όμιλο εταιρειών με την 1η ενάγουσα - εκκαλούσα), για αιολικό πάρκο στη θέση Πυργουλόψη-Λιαζάρι Καρύστου ισχύος 3,6 MW. 5) η υπ' αριθ. ...2018 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΡΟΚΑΣ ΑΙΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ II ΑΒΕΕ", με δ.τ. "ΡΟΚΑΣ ΑΙΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ II ΑΒΕΕ", για αιολικό πάρκο εγκατεστημένης ισχύος 27,2 MW στη θέση Αχλαδότοπος-Ντάρδιζα - Γκούρα Λούτσα Στυρέων. 6) η υπ' αριθ. ...2015 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΥΒΟΙΑΣ ΠΥΡΓΟΣ ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 15,3 MW στη θέση Πύργος Μαρμαρίου. 7) η υπ' αριθ. ...2015 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΥΒΟΙΑΣ ΧΕΛΩΝΑ ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 9,35 MW στη θέση Χελώνα Καρύστου. 8) η υπ' αριθ. ...2016 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΑΙΟΛΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 11,5 MW στις θέσεις Τρίκορφο & Καρφιά Μαρμαρίου. 9) η υπ' αριθ. ...2017 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΥΒΟΙΑΣ ΛΙΑΚΟΦΤΗΣ ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 11,05 MW στη θέση Διακόφτης Στυρέων. 10) η υπ' αριθ. ...2016 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΡΟΚΑΣ ΑΙΟΛΙΚΗ ΑΧΛΑΔΟΤΟΠΟΣ ΑΒΕΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 19,2 MW στη θέση Τρίκορφο Καρύστου. 11) η υπ' αριθ. ...2016 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "...

ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 14,45 MW στη θέση Πόρτες - Κοκκινόχωμα - Λουμπάρδα - Πλακωτά Καρύστου. 12) η υπ' αριθ. ...2018 άδεια λειτουργίας στην εταιρεία "ΤΖΑΣΠΕΡ ΕΝΕΡΤΖΙ ΑΙΟΛΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΛΛΑΣ ΑΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 10,2 MW, στη θέση Πόρτες - Κοκκινόχωμα - Λουμπάρδα - Πλακωτά Καρύστου. 13) η υπ' αριθ. ...2018 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΒΕΤΕ ΚΑΙ ΣΙΑ ΑΙΟΛΙΚΗ ΜΑΡΜΑΡΙΟΥ ΕΥΒΟΙΑΣ ΟΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 6,3 MW, στη θέση Πυργάρι-Ντάρδιζα Μαρμαρίου. 14) η υπ' αριθ. ...2016 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΕΠΕ", για αιολικό πάρκο ισχύος 1,8 MW, στη θέση Φίκθι Καρύστου.

Και 15) η υπ' αριθ. ...2016 άδεια εγκατάστασης στην εταιρεία "ΤΖΑΣΠΕΡ ΕΝΕΡΤΖΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΕΠΕ", για αιολικό πάρκο εγκατεστημένης ισχύος 24,65 MW, στη θέση Σταυρός Καρύστου (βλ. προσκομιζόμενα από την 1η ενάγουσα - εκκαλούσα αντίγραφα αδειών).

2) Εξάλλου, ως προεκτέθηκε, η Εταιρεία Έργου ζήτησε αρχικώς, με την από 10.11.2014 επιστολή της, την χορήγηση παράτασης για την υποβολή της δεύτερης εγγυητικής επιστολής, επικαλούμενη καθυστερήσεις "για λόγους που άπτονται των εσωτερικών διαδικασιών του Ομίλου μας, οι οποίες είναι ιδιαίτερα χρονοβόρες". Στις 29.1.2015 ζήτησε εκ νέου παράταση, πέραν της 31.1.2015.

Ακολούθως, μετά την έκδοση της υπ' αριθ. .../15 αποφάσεως της ΡΑΕ περί διαπιστώσεως παραβάσεως, ως άνω, με το από 9.11.2015 υπόμνημά της προς τη ΡΑΕ, επικαλέστηκε, μεταξύ άλλων, ότι ο Όμιλος ... έχει παρουσία 15 ετών στην Ελλάδα, έχει εγκαταστήσει ανεμογεννήτριες ισχύος 279,9 MW, ότι στις αρχές του 2015 ξεκίνησε την κατασκευή άλλων δύο έργων, των οποίων η κατασκευή αναμενόταν να ολοκληρωθεί εντός των επομένων δύο μηνών, ότι ήταν "επιχειρηματική απόφαση για τα συγκεκριμένα έργα" (αναφερόμενη και στο επίδικο) "να υπάρξει επιβράδυνση, όχι γιατί ο Όμιλος ...

δεν ενδιαφέρεται να υλοποιήσει τα έργα αυτά το αντίθετο μάλιστα" και ότι "ο Όμιλός μας συνεχίζει τις ενέργειες ανάπτυξης των συγκεκριμένων έργων ανελλιπώς ως σήμερα". Επίσης, ως παράγοντες, που καθόρισαν την εν λόγω επιχειρηματική απόφαση, επικαλέστηκε: την αναξιοπιστία του ΑΔΜΗΕ ως προς την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων, που δυσκόλεψε τον επιχειρηματικό σχεδιασμό, την όξυνση της κρίσης στην Ελλάδα και τις επαναλαμβανόμενες εκλογικές αναμετρήσεις, που αποθάρρυναν και τον πιο τολμηρό επενδυτή, την εκτίμηση ότι ήταν ανεδαφική η επιβολή επιπλέον εγγυοδοσίας με το ν.4152/13 για έργα ήδη βεβαρυμένα με εγγυοδοσία με αποφάσεις της ΡΑΕ, το αδιευκρίνιστο περιεχόμενο των συμβάσεων έργων σύνδεσης και την επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων το διάστημα 2/15-7/15, που βάρυνε τα "επενδυτικά αντανακλαστικά του Ομίλου μας".

Επιπλέον, επικαλέστηκε ότι η καθυστέρηση στην υλοποίηση των έργων σύνδεσης Ν. Μάκρης-Πολυποτάμου συνέπεσε με την εξέλιξη της τεχνολογίας, που επέφερε αλλαγές στον σχεδιασμό των έργων "κυρίως στους διαθέσιμους τύπους ανεμογεννητριών (α/γ) που με τη σειρά τους καθιστούν ανεπίκαιρες τις άδειες που έχουν εκδοθεί" και για το εν λόγω έργο "ο σχεδιασμός του ως προς τις μηχανές δεν ανταποκρίνεται πλέον στην πραγματικότητα, καθότι ο τύπος αυτός των μηχανών δεν κατασκευάζεται πια και άρα η ΕΠΟ πρέπει να τροποποιηθεί εκ νέου".

Ακολούθως, η Εταιρεία Έργου υπέβαλε στη ΡΑΕ στις 26.1.2016 την 33η έκθεση προόδου εργασιών για το χρονικό διάστημα 12.8.2015 - 11.2.2016, σύμφωνα με το άρθρο 41 παρ.2 του Κανονισμού Αδειών Παραγωγής, στην οποία εξέθετε ότι "Ο φορέας του έργου, επιβεβαιώνοντας το ενδιαφέρον του για υλοποίησή του, υπέβαλε στις 29/12/2015 αίτημα για σύμβαση έργων σύνδεσης και στις 31/12/2015 αίτημα για σύμβαση αγοραπωλησίας", ότι, κατόπιν των αντιρρήσεων του Δασαρχείου Αλιβερίου για τη μελέτη οδοποιίας στον υποβληθέντα φάκελο τροποποίησης της ΑΕΠΟ, "βρίσκεται σε φάση σύνταξης της οριστικής μελέτης οδοποιίας, ο οποίος λαμβάνει υπόψη τις παρατηρήσεις του Δασαρχείου, ενώ ταυτόχρονα θα ανταποκρίνεται στον τελικό σχεδιασμό του έργου" και ότι "Η διαρκής εξέλιξη της αιολικής τεχνολογίας και των διατιθέμενων τύπων α/γ επηρεάζει τις τεχνικές προδιαγραφές του έργου, με συνέπεια ο οριστικός σχεδιασμός να απαιτεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα κατασκευής του έργου, που με τη σειρά του εξαρτάται από την επίλυση των προβλημάτων και των επισφαλειών που προαναφέρθηκαν" (αναφερόμενη στο επισφαλές επενδυτικό κλίμα, στην αβεβαιότητα σχετικά με τον μηχανισμό υποστήριξης των ΑΠΕ και αν θα εξακολουθούσαν να ισχύουν οι "εγγυημένες τιμές" για τους παραγωγούς ή τα ισχύοντα από 1.1.2016 και ζητήματα ως προς την επίμαχη σύνδεση Ν.

Μάκρης - Πολυποτάμου - ο βαθμός ολοκλήρωσης των έργων μεταφοράς και νομικά ζητήματα για τους νέους υποσταθμούς). Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι η 1η εναγόμενη, ως πλειοψηφούσα μέτοχος της Εταιρείας Έργου κατά 86% του μετοχικού κεφαλαίου της, που ασκούσε αποφασιστική αρμοδιότητα στη λειτουργία της, και ως υπεύθυνη για την χρηματοδότηση του έργου, σύμφωνα με την άδεια παραγωγής, εκδήλωνε σταθερά έναντι των αρμοδίων για την αδειοδότηση του έργου αρχών την βούλησή της για την υλοποίηση του έργου, παρά τα επιμέρους ζητήματα, που επικαλείτο.

Υπό τις περιστάσεις αυτές, τα ζητήματα που έθετε κρίνονται ως παράγοντες καθυστερήσεως στην υλοποίησή του, αλλά όχι ως περιστάσεις, που τυχόν καθιστούσαν αδύνατη, για οποιονδήποτε λόγο (οικονομικό, τεχνικό ή άλλο) την υλοποίηση αυτή. Άλλωστε, η 1η εναγόμενη, όχι μόνο δεν επικαλέστηκε έναντι των αρμοδίων αρχών, μέσω της Εταιρείας Έργου, αδυναμία υλοποίησης του έργου, αλλά, αντιθέτως, ακόμη και το 2018 υπέβαλε αίτημα παρατάσεως της άδειας παραγωγής, το οποίο απερρίφθη, ως προεκτέθηκε.

3) Συγχρόνως, με αφορμή τη μη κατάθεση των εν λόγω εγγυητικών επιστολών εκ μέρους της Εταιρείας Έργου, στις αρχές του 2015 άρχισε η ανταλλαγή εξωδίκων δηλώσεων και μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μεταξύ των διαδίκων και ειδικότερα: Με την από 5.2.2015 εξώδικη δήλωσή της, που επιδόθηκε στην 1η εναγόμενη στις 6.2.2015, η 1η ενάγουσα διαμαρτυρήθηκε για την παράλειψη εκδόσεως και υποβολής έως 31.1.2015 των, ως άνω, εγγυητικών επιστολών, τόσο για το επίδικο έργο, όσο και για άλλα έργα, που υλοποιούσαν σε συνεργασία οι διάδικοι, μέσω των κοινών εταιρειών τους "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΥΡΓΟΣ ΑΕ", "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΛΥΚΟΥΡΔΙ ΑΕ" (επίδικο έργο) και "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΞΕΡΟΠΟΥΣΙ ΑΕ", με κίνδυνο ακυρώσεως της ΟΠΣ (σχετ. .../15 έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Αθηνών Α.

Χ.). Επακολούθησε η από 18.3.2015 εξώδικη δήλωση της 1ης ενάγουσας, που επιδόθηκε στην 1η εναγόμενη στις 19.3.2015, με την οποία διαμαρτυρήθηκε εκ νέου για τη μη έκδοση και υποβολή των αναγκαίων εγγυητικών επιστολών στη ΡΑΕ και στον ΑΔΜΗΕ για τα έργα των ανωτέρω κοινών εταιρειών, καθώς και για το έργο της κοινής εταιρείας "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΟΠΡΙΣΕΖΑ ΑΕ", επισημαίνοντας τον κίνδυνο απώλειας του δικαιώματος σύνδεσης, επιβολής προστίμου από τη ΡΑΕ και ανακλήσεως της άδειας παραγωγής (σχετ. .../15 έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Αθηνών Α.

Β.). Εν συνεχεία, με το από 26.3.2015 , μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ο Π. Π. , ενεργώντας για λογαριασμό της 1ης ενάγουσας, επισήμανε, μεταξύ άλλων, εκ νέου το ζήτημα της μη καταθέσεως των εν λόγω εγγυητικών επιστολών. Σε απάντηση των ανωτέρω, η 1η εναγόμενη (από κοινού με την 2η εναγόμενη) επέδωσαν στην 1η ενάγουσα (καθώς και στην 2η ενάγουσα και στους Κ.

Φ. & Π. Π.), στις 15.4.2015, την από 14.4.2015 εξώδικη δήλωση, με την οποία ζήτησε κατ' ουσίαν την διενέργεια διαπραγματεύσεων για τη λύση των μεταξύ τους συμβάσεων έργου (και του επιδίκου) για τα έργα της Εύβοιας (Κοπρισέζα, Πύργος, Λυκούρδι-Πλακωτά και Ξεροπούσι), ισχυριζόμενη: Ότι "μετά τις διαφορές που ανέκυψαν το 2013 σε σχέση με την άσκηση από πλευράς της ...

του δικαιώματος της για επιβολή παρακολουθηματικής μεταβίβασης (Drag Along Right) για το έργο της Βοιωτίας, η ... θεωρεί ότι το μέρος ... είναι σε παραβίαση των υποχρεώσεών του που απορρέουν από τη Συμφωνία Συνεργασίας [αναφερόμενη, δηλαδή, στη Σύμβαση Πλαίσιο από 13.7.2000] (όπως είχαν εξειδικευθεί περαιτέρω για το έργο Βοιωτίας με το Μνημόνιο Συνεργασίας και τα Παραρτήματά του με ημερομηνία 17.7.2012) και, ως εκ τούτου, θεωρεί ότι έχουν ανασταλεί οι συμβατικές της υποχρεώσεις εκ των συμβάσεων ... - ....

Κάθε ενέργεια για την ανάπτυξη των Έργων της Εύβοιας έκτοτε έχει πραγματοποιηθεί προς το συμφέρον της ... ως συνιδιοκτήτριας των έργων και σίγουρα όχι ως εκπλήρωση συμβατικής υποχρέωσης, η οποία θεωρούμε ότι έχει ανασταλεί". Ότι το 2013 έγιναν διαπραγματεύσεις μεταξύ τους για "την επίτευξη συμφωνίας σχετικά με την αμοιβαία συνομολογούμενη φιλική λύση των συμβάσεων" και με "από κοινού πώληση όλων των υπό ανάπτυξη έργων σε τρίτους ή τη διάσπαση των υπό ανάπτυξη έργων σε δύο χαρτοφυλάκια (ένα για κάθε μέρος)", αλλά από τον Ιούνιο του 2014 η ...

αφίσταται από τις διαπραγματεύσεις. Ότι αναφορικά με τις εγγυητικές επιστολές για τα ανωτέρω έργα, ενόψει της επικαλούμενης εκ μέρους της χρηματοοικονομικής κατάστασης, δεν μπορεί να αξιωθεί από την ... η εκπλήρωση οποιασδήποτε υποχρέωσης από την ... και η ... δεν μπορεί να υποβάλει τις εγγυητικές επιστολές "θέτοντας σε κίνδυνο πρόσθετες επενδύσεις για τον Πύργο, Ξεροπούσι και Λυκούρδι-Πλακωτά, των οποίων η ανάκτηση είναι κάτι εντελώς αβέβαιο, καθώς δεν προβλέπουμε να είμαστε σε θέση να αυξήσουμε τη χρηματοδότηση για την κατασκευή τους" και ότι δεν θα ανανεωθούν οι αρχικές εγγυητικές επιστολές.

Ότι, αν δεν χορηγηθεί παράταση από τον ΑΔΜΗΕ για τις εγγυητικές επιστολές του ν.4152/2013, δεν θα υποβάλει εγγυητικές επιστολές για τα έργα στις θέσεις Ξεροπούσι, Πύργο και Λυκούρδι-Πλακωτά. Ότι "με την προϋπόθεση ότι η ... θα ασκήσει το δικαίωμά της να μην επιδιώξει περαιτέρω την υλοποίηση των έργων αυτών - στην περίπτωση που μια παράταση δεν επιτευχθεί", δεν είναι αντίθετη στο να επιτρέψει στην ... "να παρουσιάσει για τον εαυτό της τις εγγυητικές επιστολές για λογαριασμό των εταιρειών έργου" (σχετ. .../15 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητού του Πρωτοδικείου Αθηνών Γ.

Κ.). Οι καθ' ων η εξώδικη δήλωση (συμπεριλαμβανομένης της 1ης ενάγουσας) την απέκρουσαν, με την από 28.4.2015 εξώδικη δήλωσή τους, αρνούμενοι την οποιαδήποτε αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεων των αντισυμβαλλομένων και τη διενέργεια διαπραγματεύσεων για πώληση των κοινών έργων σε τρίτους και ισχυριζόμενοι ότι η ιδέα διάσπασης του χαρτοφυλακίου δεν αιτιολογήθηκε, δεν συγκεκριμενοποιήθηκε και δεν έγινε δεκτή, ότι αν ήθελε η ...

μπορούσε να ασκήσει το συμβατικό δικαίωμά της προς υπαναχώρηση, ότι το περιεχόμενο της εξώδικης δηλώσεως κρίνεται ασαφές, αντιφατικό καθεαυτό και ανακόλουθο προς προηγούμενες συμπεριφορές τους (των εναγομένων) και ότι δεν έχουν καμμία συμβατική υποχρέωση παρουσιάσεως εγγυητικών επιστολών για λογαριασμό των εταιρειών έργου.

Σε απάντηση αυτής της εξώδικης δηλώσεως, η 1η εναγόμενη (από κοινού με την 2η εναγόμενη), επέδωσε στους ανωτέρω, στις 20.5.2015, την από 20.5.2015 εξώδικη δήλωση, με την οποία ενέμεινε στην προηγούμενη εξώδικη δήλωσή της ως προς την υπ' αυτής επικαλούμενη αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεών της, την επιθυμία της για συμβιβαστική λύση των μεταξύ τους συμβάσεων για τα έργα στις θέσεις Κοπρισέζα, Πύργο, Λυκούρδι-Πλακωτά και Ξεροπούσι Εύβοιας και την έλλειψη διάθεσής της "να δεσμεύσει επιπλέον κονδύλια ή οικονομικές υποχρεώσεις για τα έργα της Εύβοιας", αρνούμενη κατά τα λοιπά τους εξώδικους ισχυρισμούς των καθ' ων (σχετ. .../15 έκθεση επιδόσεως του ιδίου επιμελητού Γ.

Κ.). Τα ίδια επανέλαβαν οι εναγόμενες με την από 17.6.2015 εξώδικη δήλωσή τους (σχετ. ....2015 έκθεση επιδόσεως του ιδίου επιμελητού Γ. Κ.). Ακολούθως, οι εναγόμενες επέδωσαν στους ιδίους καθ' ων (δηλαδή, στις ενάγουσες και στους Κ. Φ. & Π. Π.) στις 22.7.2015, την από 20.7.2015 εξώδικη δήλωσή τους, με την οποία αναφέρθηκαν σε γενόμενη συνάντηση των εκπροσώπων τους στις 1.7.2015, ενέμειναν στους ισχυρισμούς τους περί αναστολής των συμβάσεων έργου και στα εκτεθέντα με την από 14-4-2015 εξώδικη δήλωσή τους, εξέφρασαν την πρόθεσή τους να μεταβιβάσουν τη συμμετοχή τους στις εταιρείες έργου για τα αιολικά πάρκα στις θέσεις Κοπρισέζα, Πύργος, Λυκούρδι- Πλακωτά, Ξεροπούσι, Άγιος Συμεών, Τογάνι, Κούνος και Λάκκα και επισύναψαν στην εξώδικη δήλωση ενημερωτικά φυλλάδια (teaser) και μελέτη αιολικού δυναμικού, που είχαν προετοιμαστεί από την ... , με σκοπό την πώληση των συμμετοχών αυτών (σχετ. ....2015 έκθεση επιδόσεως του Γ.

Κ.). Οι ισχυρισμοί περί "αναστολής" περιελήφθησαν εκ νέου σε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, με ημερομηνία 4.8.2015, του στελέχους της 1ης εναγόμενης L. C. C. M. προς τον Π. Π. , σε απάντηση του από 30.7.2015 μηνύματος του τελευταίου, με θέμα το επίδικο αιολικό πάρκο στο Λυκούρδι-Πλακωτά, με το οποίο παραπονείτο για αντισυμβατικές συμπεριφορές της ...

και τον αποκλεισμό της ... από τον χειρισμό του φακέλου ενώπιον του Δασαρχείου Αλιβερίου. Ειδικότερα, ο L. C. C. M. εξέθεσε ότι οι συμβάσεις έργου έχουν ανασταλεί και "ως εκ τούτου δεν υπάρχει κάποιο πλαίσιο με βάση το οποίο η ... είναι υπεύθυνη πλέον για οποιαδήποτε ενέργεια ανάπτυξής τους. Πρέπει να καταλάβεις πως οποιαδήποτε ενέργεια ανάπτυξης για αυτά τα έργα θα πρέπει να προέρχεται είτε από ενεργή συμβατική σχέση είτε από έγκυρη πληρεξουσιότητα" και ότι "θα ληφθεί μέριμνα για τις αναγκαίες ενέργειες ανάπτυξης και φυσικά κάθε βοήθεια από εσάς είναι καλοδεχούμενη, καθώς είστε μέτοχοι σε αυτές τις εταιρείες, ωστόσο δεν μπορεί να θεωρείται πλέον ότι εσείς θα προωθείτε οποιαδήποτε σχετική διαδικασία".

Η 1η ενάγουσα (από κοινού με την 2η ενάγουσα και τους Π. Π. & Κ. Φ.) απέκρουσε την από 20.7.2015 εξώδικη δήλωση των εναγομένων, καθώς και το περιεχόμενο του από 4.8.2015 μηνύματος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του L. C. C. M., ως άνω (σχετ. από 7.8.2015 εξώδικη δήλωση με χειρόγραφη επισημείωση περί επιδόσεώς της στις 7.8.2015 της δικαστικής επιμελήτριας Α.

Β.). Ακολούθως, στις 15.12.2015 οι εναγόμενες επέδωσαν στις ενάγουσες την από 15.12.2015 "εξώδικη γνωστοποίηση - καταγγελία", ως τιτλοφορείται, της επίδικης συμβάσεως έργου για το αιολικό πάρκο στη θέση Λυκούρδι-Πλακωτά [για την οποία γίνεται ειδικότερη ανάπτυξη κατωτέρω υπό τον αριθμό 4 (σχετ. ...-2015 έκθεση επιδόσεως του Γ.

Κ.)] και την οποία απέκρουσαν οι ενάγουσες - καθ' ων η εξώδικη δήλωση, με την από 23.12.2015 εξώδικη απάντηση-διαμαρτυρία τους.

4) Σε συνάφεια με τα ανωτέρω, από την επισκόπηση του περιεχομένου της από 15.12.2015 εξωδίκου δηλώσεως των εναγομένων διαπιστώνονται ασάφειες και αντιφάσεις, που καθιστούν αναγκαία την ερμηνεία της, σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις, που προεκτέθηκαν (υπό στοιχ.ν). Κι αυτό διότι στο εν λόγω κείμενο, όπως θα εκτεθεί κατωτέρω, γίνεται συγχρόνως η χρήση των όρων "καταγγελία" και "υπαναχώρηση", χωρίς επίκληση κάποιας συμβατικής ρυθμίσεως, ενώ, περαιτέρω, η ίδια ασάφεια προκύπτει και από τις υποβληθείσες προτάσεις των διαδίκων.

Προκειμένου δε το Δικαστήριο να προβεί στον ορθό νομικό χαρακτηρισμό της δηλώσεως αυτής, κρίνεται αναγκαία και η ερμηνεία των προαναφερθέντων συμβατικών κειμένων, στο πλαίσιο των οποίων, άλλωστε, συντάχθηκε η επίδικη εξώδικη δήλωση. Ειδικότερα: α) Όλα τα συμβατικά κείμενα, που προεκτέθηκαν (σύμβαση πλαίσιο και σύμβαση έργου) έχουν συνταχθεί και υπογραφεί από τους συμβαλλόμενους στην αγγλική γλώσσα, η οποία, συνεπώς, είναι η γλώσσα του πρωτότυπου συμβατικού κειμένου.

Επίσης, όλα τα προαναφερθέντα εξώδικα μεταξύ των διαδίκων συντάχθηκαν στην αγγλική γλώσσα και συγκοινοποιήθηκαν στους καθ' ων μεταφράσεις των δηλώσεων στην ελληνική γλώσσα. Το ίδιο συνέβη και με την επίμαχη από 15.12.2015 εξώδικη καταγγελία, στην οποία ρητώς αναφέρεται ότι "Σε περίπτωση που το αγγλικό κείμενο εμφανίζει διαφοροποιήσεις από την ελληνική του μετάφραση υπερισχύει το αγγλικό".

Υπό τις περιστάσεις αυτές, ευλόγως συνάγεται ότι η κύρια γλώσσα επικοινωνίας μεταξύ των διαδίκων ήταν η αγγλική και, συνεπώς, το αγγλικό κείμενο υπερισχύει της ελληνικής μετάφρασής του. Επίσης, ρητώς αναφέρεται στα άρθρα 9.3 & 9.6 της Συμβάσεως Πλαίσιο ότι αυτή διέπεται από το ελληνικό δίκαιο και κάθε τροποποίησή της μπορεί να γίνει βάσει του ελληνικού δικαίου.

Συνεπώς, τυχόν ασάφειες των συμφωνηθέντων πρέπει να εξεταστούν υπό το πρίσμα των ρυθμίσεων του ελληνικού δικαίου, β) Στο πλαίσιο αυτό, παρατηρείται ουσιώδης διαφοροποίηση στις μεταφράσεις των πρωτότυπων αγγλικών συμβατικών κειμένων στην ελληνική γλώσσα ως προς τους αγγλικούς όρους "withdrawal" & "withdraw", που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι.

Συγκεκριμένα: βα') Στο αγγλικό κείμενο του άρθρου 5.1 της Συμβάσεως Πλαίσιο, που τιτλοφορείται "Withdrawal-Non fulfillment of obligations", αναγράφεται ότι "In each Contracted Project, ... or ... WD have the right to withdraw from their obligations at any stage of the development of each specific project". Σύμφωνα με την προσκομιζόμενη από την 1η ενάγουσα μετάφραση στην ελληνική γλώσσα, ο μεν τίτλος του άρθρου 5 μεταφράζεται ως "Υπαναχώρηση - Μη εκπλήρωση των υποχρεώσεων" και όρος 5.1 μεταφράζεται "Ότι σε κάθε Συμβασιοποιημένο Έργο, η ...

ή η ... WD, έχουν το δικαίωμα να υπαναχωρήσουν από τις υποχρεώσεις τους σε οποιοδήποτε στάδιο ανάπτυξης του κάθε συγκεκριμένου έργου". Αυτό θα είχε ως συνέπεια, κατά τον όρο 5.2, ότι, σε περίπτωση υπαναχωρήσεως εκ μέρους της 1ης εναγόμενης, η 1η ενάγουσα θα διατηρούσε όλα τα ποσά, που θα της έχουν καταβληθεί κατ' άρθρο 3.2, ενώ το σύνολο των μετοχών της Εταιρείας Έργου και όλα τα δικαιώματα και οι άδειες θα επιστρέψουν στην 1η ενάγουσα αντί συμβολικής τιμής 100.000 δραχμών.

Σύμφωνα δε με την προσκομιζόμενη από την 1η εναγόμενη μετάφραση στην ελληνική γλώσσα, ο μεν τίτλος του άρθρου 5 μεταφράζεται ως "Απόσυρση- Μη εκπλήρωση των υποχρεώσεων", ενώ στο κείμενο των όρων του χρησιμοποιείται ο όρος "υπαναχώρηση", καθόσον ο όρος 5.1 μεταφράζεται "Ότι σε κάθε Συναφθέν Έργο, η ... ή η ... WD, έχει το δικαίωμα να υπαναχωρήσει από τις υποχρεώσεις της σε οποιοδήποτε στάδιο ανάπτυξης κάθε συγκεκριμένου έργου" και στις οριζόμενες στο άρθρο 5.2 συνέπειες, χρησιμοποιείται εκ νέου ο όρος "υπαναχώρηση" και έτσι η μετάφραση των συμβατικών όρων 5.1 & 5.2 ταυτίζεται με την προσκομιζόμενη από την 1η ενάγουσα.

ββ') Στο δε αγγλικό κείμενο του άρθρου 3.5 της Συμβάσεως Έργου αναγράφεται ότι "GESA will not have the right to withdraw from the project, unless its technical and financial feasibility has been proven insufficient, under the existing market and wind conditions. In case of withdrawal, GESA keepw all its shares within the Progect Company, remaining effective its rights over the rest of the project contracts signed by the under signers". Σύμφωνα με την προσκομιζόμενη από την 1η ενάγουσα μετάφραση του όρου αυτού στην ελληνική γλώσσα, 1η εναγόμενη (GESA) "δεν έχει δικαίωμα να υπαναχωρήσει από το έργο, εκτός εάν ή τεχνική ή/και η οικονομική του βιωσιμότητα έχει αποδειχθεί ανεπαρκής υπό τις υπάρχουσες συνθήκες της αγοράς και τις ανεμολογικές συνθήκες.

Σε περίπτωση υπαναχώρησης, η GESA διατηρεί όλες τις μετοχές της στην Εταιρεία Έργου, διατηρώντας σε ισχύ τα δικαιώματά της επί των υπολοίπων συμβάσεων έργου που έχουν υπογραφεί με τους εδώ συμβαλλόμενους". Σύμφωνα δε με την προσκομιζόμενη από την 1η εναγόμενη μετάφραση στην ελληνική γλώσσα του ίδιου, ως άνω, συμβατικού όρου, αυτός μεταφράζεται ως: "Η GESA δεν θα έχει το δικαίωμα να αποχωρήσει από το έργο, εκτός εάν η τεχνική ή/και χρηματοοικονομική δυνατότητα εφαρμογής του έχει αποδειχθεί ανεπαρκής, με βάση τις υπάρχουσες συνθήκες της αγοράς και τις ανεμολογικές συνθήκες.

Σε περίπτωση αποχώρησης, η GESA θα διατηρήσει όλες τις μετοχές της στην Εταιρεία Έργου και θα διατηρήσει σε ισχύ τα δικαιώματά της επί των υπολοίπων συμβάσεων έργου που θα υπογραφούν από τους υπογράφοντες". βγ') Από τα ανωτέρω προκύπτουν ανακολουθίες στις προσκομιζόμενες μεταφράσεις των επιμάχων συμβατικών όρων εκ μέρους της 1ης εναγόμενης, ενώ, περαιτέρω, είναι προφανές ότι στο ελληνικό δίκαιο, που διέπει τα συμφωνηθέντα, ως άνω, υφίσταται μεν η νομική έννοια της υπαναχώρησης, αλλά όχι της "απόσυρσης" και της "αποχώρησης".

Έχοντας λοιπόν υπόψη την προσκομιζόμενη από την 1η εναγόμενη μετάφραση του κειμένου των συμβατικών όρων 5.1 & 5.2 της Συμβάσεως Πλαίσιο δεν κρίνεται ακριβής η χρήση εκ μέρους της των όρων "απόσυρση" και "αποχώρηση" και, συνακόλουθα, όπου στα πρωτότυπα αγγλικά συμβατικά κείμενα χρησιμοποιείται ο όρος "withdrawal" & "withdraw", αυτός νοείται ως "υπαναχώρηση" και "υπαναχωρώ", αντιστοίχως.

Συνεπώς, με τις επίδικες συμβάσεις, τα μέρη ρύθμισαν τους όρους και τις συνέπειες υπαναχωρήσεως εκ μέρους τους, αλλά όχι αυτές της καταγγελίας. Ενόψει δε των νομικών σκέψεων, που προεκτέθηκαν, υπό στοιχ. ΙΙ (Α), και του ότι η επίδικη συνεργασία των διαδίκων ήταν μικτή σύμβαση ορισμένου χρόνου, που οριοθετείται χρονικά με την κατασκευή του εν λόγω αιολικού πάρκου και την συνεκμετάλλευσή του επί μία εικοσαετία, μέσω της Εταιρείας έργου, κρίνεται ότι ήταν δυνατή η καταγγελία της για σπουδαίο λόγο.

βδ) Τέλος, ως προς τον αναφερόμενο στο άρθρο 3.5 Συμβάσεως Έργου όρο "feasibility", αυτός μεταφράζεται αληθώς ως "σκοπιμότητα" και όχι "βιωσιμότητα", όπως αναφέρεται στην προσκομιζόμενη από την 1η ενάγουσα - εκκαλούσα μετάφραση της Συμβάσεως Έργου, γ) Σε ό,τι δε αφορά τις συμβατικές ρυθμίσεις περί υπαναχωρήσεως, ενόψει του ρητού όρου 3.9 της Συμβάσεως Έργου, ως άνω, κατά τον οποίο, σε περίπτωση συγκρούσεως συμφερόντων και ερμηνείας, η Σύμβαση Έργου υπερισχύει έναντι της Συμβάσεως Πλαίσιο, κρίνεται ότι, κατά τον χρόνο της φερόμενης "καταγγελίας" (Δεκέμβριος του 2015), η 1η εναγόμενη μπορούσε να υπαναχωρήσει σε κάθε στάδιο ανάπτυξης του συμβασιοποιημένου έργου στη θέση Λυκούρδι- Πλακωτά μόνο υπό τους όρους της ειδικής συμβατικής ρυθμίσεως του άρθρου 3.5 της Συμβάσεως Έργου, δηλαδή αν η τεχνική ή/και οικονομική σκοπιμότητά του αποδεικνυόταν ανεπαρκής με βάση τις συνθήκες της αγοράς και τις ανεμολογικές συνθήκες.

δ) Στο πλαίσιο των ανωτέρω, η επίμαχη από 15.12.2015 εξώδικη δήλωση τιτλοφορείται ως "εξώδικη γνωστοποίηση - καταγγελία", σύμφωνα με τη μετάφραση στην ελληνική γλώσσα των αγγλικών όρων "extrajudicial notice of termination", που κοινοποίησε η 1η εναγόμενη. Ακολούθως, στην κοινοποιηθείσα μετάφραση στην ελληνική γλώσσα της δηλώσεως αναφέρεται ότι "Για τους λόγους που περιγράφονται λεπτομερώς στην αλληλογραφία που έχει ανταλλαγεί με τα Μέρη ...

κατά τη διάρκεια των τελευταίων μηνών, η ... με το παρόν γνωστοποιεί τυπικά την απόφαση να καταγγείλει τις συμβάσεις ...-... και να αποχωρήσει από το Έργο με άμεση ισχύ από την ημερομηνία του παρόντος". Όμως, στο συγκοινοποιηθέν αγγλικό κείμενο γίνεται η χρήση του όρου "withdraw", που, όπως προαναφέρθηκε, αφορά αληθώς στην άσκηση του δικαιώματος υπαναχωρήσεως.

Συγκεκριμένα, αναγράφεται ότι η ... "hereby formally notifies ... Parties, by way of this Notice, its decision to terminate the ...-... Contracts and withdraw from the Project with immediate effect as of the date hereof".

Συνεπώς, γίνεται παράλληλη χρήση των νομικών όρων καταγγελία και υπαναχώρηση στο ίδιο κείμενο και δημιουργείται ασάφεια ως προς την αληθή βούληση της δηλούσας, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη ότι δεν επικαλείται ρητώς καμμία συγκεκριμένη συμβατική πρόβλεψη προς στήριξή της. Η ασάφεια αυτή επιτείνεται, περαιτέρω, διότι στην ίδια δήλωση αναφέρεται ότι "η ...

είναι διατεθειμένη να κάνει μια προσπάθεια να επιλυθεί το ζήτημα επί του παρόντος και να προσφέρει στα ... (παρά το γεγονός ότι, κατά την άποψή μας, δεν δικαιούται τέτοιο μέσο) το δικαίωμα που προβλέπεται στη Συμφωνία Συνεργασίας για την περίπτωση της μονομερούς και οικειοθελούς αποχώρησης από το Έργο, το οποίο σημαίνει και συνολική παραίτηση από όλες τις αξιώσεις έναντι της απόκτησης του μεριδίου της ...

στην Εταιρεία Έργου για ένα συμβολικό τίμημα των Ευρώ διακόσια ενενήντα τρία", κάτι το οποίο απορρέει μόνο από τα οριζόμενα στο άρθρο 5.2 της Συμβάσεως Πλαίσιο, σε περίπτωση υπαναχωρήσεως κατ' άρθρο 5.1 της ίδιας συμβάσεως, ενώ, αντιθέτως, σε περίπτωση υπαναχωρήσεως κατ' άρθρο 3.5 της Συμβάσεως Έργου (λόγω μη σκοπιμότητας τεχνικής ή/και οικονομικής του έργου), δεν προβλέφθηκε υποχρέωση επιστροφής των μετοχών στην Εταιρεία έργου, αφού η πλευρά ...

θα διατηρούσε όλες τις μετοχές της στην εταιρεία. Το τελευταίο συνάδει με την, ως άνω, δήλωση ότι προσφέρεται μεν το ποσοστό των μετοχών αντί συμβολικού τιμήματος, αλλά χωρίς να θεωρεί η εξωδίκως δηλούσα ότι η πλευρά ... δικαιούται κάτι τέτοιο. Σημειώνεται ότι στην αλληλογραφία μεταξύ των μερών, στην οποία αναφέρονται αορίστως οι εξωδίκως δηλούσες (στο μέτρο που αυτή προσκομίστηκε εκ μέρους τους στο Δικαστήριο), ο κύριος ισχυρισμός τους ήταν η φερόμενη αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεών τους και η βούλησή τους να μην χρηματοδοτήσουν περαιτέρω το έργο για χρηματοοικονομικούς λόγους και να λυθεί συμβιβαστικά η εν γένει συνεργασία τους.

Με βάση τα παραπάνω κρίνεται ότι η επίμαχη εξώδικη δήλωση συνιστά αληθώς υπαναχώρηση, ενόψει ιδίως της προσφοράς των μετοχών στην Εταιρεία Έργου αντί συμβολικού τιμήματος, που παραπέμπει στο άρθρο 5.2 της συμβάσεως πλαίσιο.

Πλην, όμως, το περιεχόμενο της δηλώσεως κρίνεται, προεχόντως, αόριστο και αναιτιολόγητο, διότι οι δηλούσες επικαλούνται μεν την αλληλογραφία μεταξύ των μερών τους τελευταίους μήνες, αλλά χωρίς ειδικότερο προσδιορισμό ως προς τον χρόνο και το περιεχόμενο της αλληλογραφίας και των γραπτών δηλώσεών τους, στις οποίες αναφέρονται.

Συνεπώς, η εξώδικη δήλωση καθεαυτή δεν πληροί τους όρους της υπαναχωρήσεως εκ του άρθρου 3.5 της Συμβάσεως Έργου, δεδομένου ότι δεν διευκρινίζεται μ' αυτήν αν το έργο κρίνεται μη σκόπιμο τεχνικά ή οικονομικά ή και τα δύο και με βάση ποια τεχνικά ή/και οικονομικά δεδομένα, ώστε ευλόγως να κρίνεται, κατά τις εξωδίκως δηλούσες, ανεπαρκές και, συνακόλουθα, δεν κρίνεται, καταρχήν, έγκυρη ως συμβατική υπαναχώρηση. Άλλως, επικουρικώς, ακόμη και αν ήθελε εκτιμηθεί η επίδικη δήλωση ως καταγγελία για σπουδαίο λόγο, εντούτοις, δεν κρίνεται έγκυρη ως τέτοια, αφού δεν γίνεται σαφής επίκληση πραγματικών περιστατικών, που θα μπορούσαν να εκτιμηθούν ως "σπουδαίος λόγος" καταγγελίας, σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις, που προεκτέθηκαν, υπό στοιχ. ΙΙ (Α).

5. Περαιτέρω, ακόμη και αν ληφθεί υπόψη το, αορίστως επικαλούμενο από τις δηλούσες, περιεχόμενο της αλληλογραφίας μεταξύ των μερών, όπως αυτή προεκτέθηκε, υπό τον αριθμό 3, εντούτοις, δεν κρίνεται έγκυρη η εν λόγω υπαναχώρηση, διότι: α) Ο προέχων ισχυρισμός περί "αναστολής" των συμβατικών υποχρεώσεων της 1ης εναγόμενης κρίνεται προδήλως αόριστος, στο μέτρο που δεν εκτίθεται πότε άρχισε η φερόμενη αναστολή και με βάση ποιες συμβατικές ρυθμίσεις και, οπωσδήποτε, αβάσιμος, αφού δεν στηρίζεται σε καμμία απολύτως συμβατική πρόβλεψη της Συμβάσεως Πλαίσιο και της επίδικης Συμβάσεως Έργου για το αιολικό πάρκο στη θέση Λυκούρδι-Πλακωτά ή έστω σε μεταγενέστερη συμφωνία των διαδίκων.

Όσα δε προβλήθηκαν εκ μέρους της 1ης εναγόμενης στην από 14.4.2015 εξώδικη δήλωση αναφορικά με "τις διαφορές που ανέκυψαν το 2013 σε σχέση με την άσκηση από πλευράς της ... του δικαιώματός της για επιβολή παρακολουθηματικής μεταβίβασης (Drag Along Right) για το έργο της Βοιωτίας", ένεκα των οποίων "η ... θεωρεί ότι το μέρος ...

είναι σε παραβίαση των υποχρεώσεών του που απορρέουν από τη Συμφωνία Συνεργασίας [αναφερόμενη, δηλαδή, στη Σύμβαση Πλαίσιο από 13.7.2000] (όπως είχαν εξειδικευθεί περαιτέρω για το έργο Βοιωτίας με το Μνημόνιο Συνεργασίας και τα Παραρτήματά του με ημερομηνία 17.7.2012)" και "ως εκ τούτου θεωρεί ότι έχουν ανασταλεί οι συμβατικές της υποχρεώσεις" (ισχυρισμοί, που επαναλήφθηκαν στη μετέπειτα επικοινωνία της με την πλευρά ..., ως προεκτέθηκε), κρίνονται αλυσιτελή, αφού ήταν άσχετα με τις συμβατικές υποχρεώσεις της ως προς το επίδικο έργο στη θέση Λυκούρδι-Πλακωτά, καθόσον:

Αντικείμενο του από 17.7.2012 μνημονίου συνεργασίας (memorandum of understanding), το οποίο αποτελεί αληθώς εξωτεταιρική συμφωνία των μετόχων της εταιρείας "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ" και δη, της 1ης εναγόμενης κατά 86% και των Π. Π. , Π. Λ. , Δ. - Ε. Κ. , Φ. Φ. και Σ. - Ε. Φ. , αποκαλούμενων συλλήβδην ως "μετόχων μειοψηφίας" κατά 14% (ως διαδόχων των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων της 1ης ενάγουσας-εκκαλούσας στην εν λόγω εταιρεία, η οποία δεν ήταν συμβαλλόμενη στο Μνημόνιο), ήταν το έργο, που ανέπτυσσαν οι διάδικοι στην περιοχή του Κιθαιρώνα και καμμία σχέση δεν είχε με τα κοινά έργα τους στην Εύβοια, δεν αλλοίωνε τα δικαιώματα και της υποχρεώσεις των διαδίκων ως προς το επίδικο έργο (Λυκούρδι- Πλακωτά) και δεν θεμελίωνε καμμία αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεων της 1ης εναγόμενης αναφορικά με άλλα έργα, σε περίπτωση αντισυμβατικής συμπεριφοράς των, ως άνω, μετόχων μειοψηφίας ως προς το Μνημόνιο Συνεργασίας, ως αβασίμως ισχυρίστηκε.

Επισημαίνεται ότι κατά τη σύναψη της Συμβάσεως Πλαίσιο το 2000, για το έργο του Κιθαιρώνα δεν είχε υποβληθεί καμμία αίτηση αδειοδοτήσεως και δεν μπορούσε να γίνει εκτίμηση για τις ανεμολογικές συνθήκες, όπως ρητώς αναφέρεται στο συνημμένο στη Σύμβαση Πλαίσιο Παράρτημα Α. Δηλαδή, βρισκόταν σε πολύ πιο πρώιμο στάδιο από το επίδικο έργο στη θέση Λυκούρδι-Πλακωτά.

Παρά ταύτα, προχώρησε η υλοποίησή του και οι συμβαλλόμενοι συμφώνησαν στη μεταβίβασή του. Όμως, ρητώς εκτίθεται στο Παράρτημα 2 του Μνημονίου Συνεργασίας, που περιλαμβάνει συμφωνίες και ρυθμίσεις για τη μεταβίβαση του αιολικού πάρκου στον Κιθαιρώνα, ότι το εν λόγω δικαίωμα παρακολουθητικής μεταβίβασης (drag along right), που παρέχεται από τους μετόχους μειοψηφίας, δεν εφαρμόζεται σε άλλα έργα, που περιλαμβάνονται στη Σύμβαση Πλαίσιο της 13.7.2000 (βλ.

όρο 13 του "Schedule 2").

Συνεπώς, το γεγονός ότι προέκυψαν έριδες τον καλοκαίρι του 2013 μεταξύ των εκεί συμβαλλομένων, ως προς την άσκηση του δικαιώματος αυτού από την 1η εναγόμενη, δεν μπορούσε να θεμελιώσει οποιαδήποτε αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεων της 1ης εναγόμενης κατά την υλοποίηση άλλων έργων, όπως το επίδικο στη θέση Λυκούρδι-Πλακωτά.

Πέραν τούτου, το αβάσιμο του ισχυρισμού της 1η εναγόμενης περί αναστολής των συμβάσεων προσεπιβεβαιώνεται από το γεγονός ότι προβλήθηκε για πρώτη φορά εκ μέρους της, αορίστως, με την από 14.4.2015 εξώδικη δήλωση, ως άνω. Μέχρι τότε, παρά τις έριδες που είχαν προκύψει μεταξύ των συμβαλλομένων για την πώληση του πάρκου του Κιθαιρώνα το καλοκαίρι του 2013, αυτός δεν είχε προβληθεί, λαμβάνοντας, ιδίως υπόψη ότι ούτε η 1η εναγόμενη ανέφερε κάτι σχετικό στην από 3.7.2013 εξώδικη δήλωσή της προς τους, ως άνω, μετόχους μειοψηφίας, ενώ είχαν ήδη προκύψει μεταξύ τους διαφωνίες για την πώληση του έργου του Κιθαιρώνα, ούτε το στέλεχος της L.

C. C. M. ανέφερε κάτι τέτοιο στο με ημερομηνία 31.3.2014 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προς τους Π. Π. , Κ. Φ. και Π. Λ. για επικείμενη συνάντηση των στελεχών των διαδίκων, με σκοπό την αναμόρφωση της συνεργασίας τους για το χαρτοφυλάκιο των έργων, ώστε το μοντέλο συνεργασίας να "αντικατοπτρίζει τις τρέχουσες συνθήκες της αγοράς και το τρέχον επιχειρηματικό μοντέλο της ...", στο οποίο ανέφερε μόνο ότι "Για αρκετό καιρό υπάρχει μια διάσταση απόψεων μεταξύ μας η οποία προκαλεί ανησυχία και διαστρέβλωση της επιχειρηματικής μας σχέσης, μολονότι διατηρούμε την ίδια εκτίμηση για εσάς όπως και στο παρελθόν".

Τέλος, η 1η εναγόμενη δεν επικαλέστηκε τη φερόμενη "αναστολή" ούτε ενώπιον των αρμοδίων αδειοδοτικών αρχών ως λόγο παρατάσεως της προθεσμίας υποβολής των ανωτέρω εγγυητικών επιστολών ή αιτιολόγησης της μη υποβολής τους, σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν. Άλλωστε, ο ισχυρισμός αυτός δεν ήταν νόμιμος λόγος άρσεως της υποχρεώσεώς της προς υποβολή αυτών έναντι της ΡΑΕ και του ΑΔΜΗΕ, αφού, σύμφωνα με την άδεια παραγωγής, ήταν υπόχρεη χρηματοδότησης του έργου, β) Σε συνάφεια με τα αμέσως προεκτεθέντα, ομοίως αλυσιτελές κρίνεται αν, μετά τις έριδες του 2013, ως άνω, τα μέρη προήλθαν σε διαπραγματεύσεις ή μη, κατά την διάρκεια του 2014, με σκοπό την "αμοιβαία συνομολογούμενη φιλική λύση των συμβάσεων ...- ...", από τις οποίες η πλευρά ...

φέρεται ότι αφίσταται, παρά το ότι το είχε δεχτεί αρχικά, όπως εκτίθεται στις, ως άνω, από 14.4.2015 και από 20.5.2015 εξώδικες δηλώσεις των εναγομένων. Κι αυτό γιατί ούτε η πλευρά ... είχε νόμιμη ή συμβατική υποχρέωση να προβεί σε διαπραγματεύσεις για τη λύση των συμβάσεων ούτε οι διαπραγματεύσεις αυτές αναιρούσαν τις συμβατικές υποχρεώσεις των μερών κατά την υλοποίηση των κοινών έργων τους, ενώ, περαιτέρω, αν η πλευρά της ...

επιθυμούσε τη λύση της επίδικης συμβάσεως έργου ή/και άλλων συμβάσεων έργου όφειλε να τηρήσει τα συμφωνηθέντα με τη Σύμβαση Πλαίσιο και τις οικείες Συμβάσεις Έργου για κάθε αιολικό πάρκο. Σε κάθε δε περίπτωση από κανένα στοιχείο δεν αποδεικνύεται ότι οι φερόμενες διαπραγματεύσεις είχαν ωριμάσει σε τέτοιο βαθμό, ώστε ευλόγως να θεωρείται από την πλευρά της ...

ότι επίκειτο η άμεση συμβιβαστική λύση των εκκρεμών συμβάσεων έργου και η απεμπλοκή της από τα κοινά έργα, η οποία τυχόν ματαιώθηκε, αναιτιολόγητα και αντίθετα προς την καλή πίστη, εκ μέρους της πλευράς ... κατά τρόπο μάλιστα ώστε να έχουν διαρρηχθεί οι σχέσεις εμπιστοσύνης μεταξύ των διαδίκων με αποκλειστική υπαιτιότητα της πλευράς ..., λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη ότι δεν αποδεικνύεται ότι η πλευρά της ...

συμφώνησε στη συμβιβαστική λύση των εν λόγω συμβάσεων ή/και στην πώληση κοινών έργων, με αφορμή το γεγονός ότι προέβη στη σύναψη το 2012 του ανωτέρω memorandum of understanding, δεδομένου ότι καμμία τέτοια πρόβλεψη δεν συμπεριελήφθη σ' αυτό.

γ) Περαιτέρω, η 1η εναγόμενη, με την από 14.4.2015 εξώδικη δήλωσή της και όσες επακολούθησαν έως την από 15.12.2015 υπαναχώρησή της, ενέμεινε στην απόφασή της για μη υποβολή των εν λόγω εγγυητικών επιστολών, επικαλούμενη τις χρηματοοικονομικές συνθήκες και συγκεκριμένα: ότι η χρηματοδότηση των ΑΠΕ και των συναφών υποδομών "αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις δεδομένης της τρέχουσας κατάστασης στην Ελλάδα και τις δυσμενείς επιπτώσεις της στις εθνικές τράπεζες", ότι είναι "ανύπαρκτη η πρόθεση των ευρωπαϊκών εμπορικών τραπεζών για χρηματοδότηση έργων αιολικής ενέργειας στην Ελλάδα", ότι οι διεθνείς επενδυτές αμφισβητούν "ακόμη και την ομαλή πληρωμή της ταρίφας στους παραγωγούς ανανεώσιμων πηγών ενέργειας", ότι η ρύθμιση των έργων ΑΠΕ είναι αβέβαιη και θα μπορούσε "ακόμη και να αναθεωρηθεί με βάση τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που επιβάλλονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση".

Όμως, τα ανωτέρω κρίνονται: γα) αόριστα, στο μέτρο που δεν επικαλέστηκε στην επικοινωνία της με την 1η ενάγουσα συγκεκριμένα οικονομικά δεδομένα, που να καταδεικνύουν εάν και ποια δυσχέρεια - ή ακόμα και αδυναμία οικονομικής φύσεως αντιμετώπισε η ίδια η 1η εναγόμενη ως προς την χρηματοδότησή της από εμπορικές τράπεζες και ως προς τα εν γένει οικονομικά αποτελέσματά της και τις επιχειρηματικές εκτιμήσεις της συνεπεία της ασταθούς καταστάσεως στην αγορά των ΑΠΕ, που επικαλείται, που να επηρέασαν ουσιωδώς τον χρόνο εκείνο τη δυνατότητά της να προχωρήσει στην υλοποίηση του επιδίκου έργου, γβ) αβάσιμα, καθόσον τίποτα από τα παραπάνω, κατά τρόπο συγκεκριμένο ως προς την ίδια την 1η εναγόμενη, δεν αποδεικνύεται από τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα εκ μέρους της αποδεικτικά στοιχεία, πέρα από γενικόλογες χρηματοοικονομικές εκτιμήσεις και αναλύσεις, και γγ) οπωσδήποτε προσχηματικά, αφού στα τέλη του 2014 υπέβαλε στον ΑΔΜΗΕ αίτημα παρατάσεως υποβολής εγγυητικών επιστολών, ως άνω, επικαλούμενη απλώς χρονοβόρες διαδικασίες του Ομίλου ... , ενώ, στο από 9.11.2015 υπόμνημά της προς τη ΡΑΕ, μετά την έκδοση της αποφάσεως περί διαπιστώσεως παραβάσεως, επικαλείτο, ως προεκτέθηκε, ότι η ίδια στις αρχές του 2015 ξεκίνησε την κατασκευή άλλων δύο έργων, των οποίων η κατασκευή αναμενόταν να ολοκληρωθεί εντός των επομένων δύο μηνών, ότι ήταν "επιχειρηματική απόφαση για τα συγκεκριμένα έργα" (αναφερόμενη και στο επίδικο) "να υπάρξει επιβράδυνση, όχι γιατί ο Όμιλος ...

δεν ενδιαφέρεται να υλοποιήσει τα έργα αυτά το αντίθετο μάλιστα" και ότι "ο Όμιλός μας συνεχίζει τις ενέργειες ανάπτυξης των συγκεκριμένων έργων ανελλιπώς ως σήμερα", ισχυρισμοί οι οποίοι κρίνονται αντιφατικοί προς τα εκτιθέμενα στην επικοινωνία της με την 1η ενάγουσα. δ) Επίσης, η 1η εναγόμενη επικαλέστηκε ότι προέβη στις αναγκαίες ενέργειες για την υλοποίηση του έργου, όχι σε εκτέλεση συμβατικών υποχρεώσεών της, αλλά γιατί έκρινε ότι ήταν προς το συμφέρον της να διατηρηθεί το έργο, ώστε να καταστεί δυνατή η μεταβίβασή του, ενώ με την από 14.4.2015 εξώδικη δήλωσή της ισχυρίστηκε επιπλέον ότι δεν είναι αντίθετη στο να επιτρέψει στην ... "να παρουσιάσει για τον εαυτό της τις εγγυητικές επιστολές για λογαριασμό των εταιρειών έργου".

Όμως, αβάσιμος και προσχηματικός κρίνεται αυτός ο ισχυρισμός, διότι, πέραν του ότι δεν συνέτρεχε καμμία φερόμενη αναστολή των συμβατικών υποχρεώσεών της, όπως προαναφέρθηκε, αν η ίδια πράγματι επιθυμούσε να παραμείνει το έργο ενεργό και να καταστεί δυνατή η υλοποίησή του, ακόμη και η μεταβίβασή του σε τρίτο, τότε όφειλε, προεχόντως, να προβεί στην υποβολή των εν λόγω εγγυητικών επιστολών, η οποία ήταν η νόμιμη προϋπόθεση για τη διατήρηση της ισχύος της εκδοθείσας ΟΠΣ, ώστε, σύμφωνα με το άρθρο 8 του ν. 3468/2006, να καταστεί δυνατή η έκδοση Άδειας Εγκατάστασης και η σύναψη Συμβάσεως Σύνδεσης και Συμβάσεως Πωλήσεως Ηλεκτρικής Ενέργειας, κάτι το οποίο, όμως, δεν έπραξε ούτε εντός των αρχικών προθεσμιών ούτε μέχρι το πέρας των παρατάσεων, που ίσχυσαν, ενώ μπορούσε ευχερώς να το πράξει, στο μέτρο που δεν αποδείχθηκε οποιαδήποτε οικονομική δυσχέρεια ή/και αδυναμία της, ως προεκτέθηκε.

Τα ίδια κρίθηκαν και από τη ΡΑΕ, κατά την απόρριψη του υποβληθέντος αιτήματος παρατάσεως της Άδειας Παραγωγής, ως προαναφέρθηκε. Επίσης, η 1η ενάγουσα ουδεμία συμβατική ή νόμιμη υποχρέωση είχε προς υποβολή των επίμαχων εγγυητικών επιστολών με δική της οικονομική επιβάρυνση, ως αβασίμως εκτέθηκε από την 1η εναγόμενη.

Επιπλέον, προκειμένου να παραμείνει δυνατή η υλοποίηση του έργου, όφειλε η 1η εναγόμενη να συμπράξει με την 1η ενάγουσα για τη διευθέτηση όλων των αναγκαίων διαδικασιών ενώπιον του Δασαρχείου Αλιβερίου και την εντεύθεν τροποποίηση της ΑΕΠΟ, κάτι το οποίο επίσης δεν έπραξε, αφού, όπως προαναφέρθηκε, με το από 4.8.2015 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του στελέχους της, L.

C. C. M., προς τον Π. Π. , σε απάντηση του από 30.7.2015 μηνύματος του τελευταίου, με θέμα το επίδικο αιολικό πάρκο στο Λυκούρδι-Πλακωτά, με το οποίο (μήνυμα) παραπονείτο για τον αποκλεισμό της ... από τον χειρισμό του φακέλου ενώπιον του Δασαρχείου Αλιβερίου, ο L. C. C. M. εξέθεσε ότι οι συμβάσεις έργου έχουν ανασταλεί και "ως εκ τούτου δεν υπάρχει κάποιο πλαίσιο με βάση το οποίο η ...

είναι υπεύθυνη πλέον για οποιαδήποτε ενέργεια ανάπτυξής τους" και "θα ληφθεί μέριμνα για τις αναγκαίες ενέργειες ανάπτυξης και φυσικά κάθε βοήθεια από εσάς είναι καλοδεχούμενη, καθώς είστε μέτοχοι σε αυτές τις εταιρείες, ωστόσο δεν μπορεί να θεωρείται πλέον ότι εσείς θα προωθείτε οποιαδήποτε σχετική διαδικασία".

Με τον τρόπο αυτό, η 1η εναγόμενη εξέφρασε ουσιαστικά τη θέση της περί αποκλεισμού της πλευράς ... από κάθε ενέργεια ανάπτυξης του έργου, κάτι το οποίο κρίνεται προδήλως αντισυμβατικό και προσεπιβεβαιώνει τους ισχυρισμούς της 1ης ενάγουσας περί παραλείψεως της αντιδίκου της επί σειρά μηνών να την ενημερώνει για ουσιώδη ζητήματα του έργου.

Τέλος, ενόψει της επικείμενης τότε μεταβολής του τιμολογιακού καθεστώτως στις συμβάσεις πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας από 1.1.2016, αν η 1η εναγόμενη ήθελε πράγματι να διατηρήσει το επίδικο έργο ενεργό και αποδοτικό στον μέγιστο βαθμό, τότε όφειλε να προβεί σε κάθε αναγκαία ενέργεια, ώστε να υπαχθεί στο καθεστώς feed-in tariff, με εγγυημένο ποσό 105 ευρώ ανά MW, που αφορούσε παλαιά έργα, όπως το επίδικο, εφόσον υπογράφονταν συμβάσεις πωλήσεως ηλεκτρικής ενέργειας με τον ΛΑΓΗΕ έως 31.12.2015 (μετά την υποβολή των επιμάχων εγγυητικών επιστολών), άλλως να υπαχθεί στα έργα που θα αδειοδοτούντο εντός του 2016, οπότε θα υπαγόταν στο καθεστώς feed in premium, με ποσό 98 ευρώ ανά mW, χωρίς ανάγκη συμμετοχής σε διαγωνισμούς.

Αυτό ήταν γνωστό στην 1η εναγόμενη, αφού στο ενημερωτικό φυλλάδιο (teaser), που συνέταξε το καλοκαίρι του 2015, η ίδια ανέφερε για το επίδικο έργο ως ισχύον τιμολόγιο τα 105 ευρώ/MWh του ν.3254/2014, δηλαδή θεωρούσε ότι μπορούσε να υπαχθεί στο καθεστώς αυτής της εγγυημένης τιμής. Προς επίρρωση αυτού, επισημαίνεται α) ότι στις 7.4.2017 εκδόθηκε άδεια λειτουργίας αιολικού πάρκου στη θέση Πυργουλόψη-Λιαζάρι Καρύστου στην εταιρεία "...

ΑΕ", για το οποίο είχε συναφθεί στις 31.12.2015 σχετική σύμβαση πωλήσεως ηλεκτρικής ενέργειας με τον ΛΑΓΗΕ και β) ότι στις 11.4.2018 εκδόθηκε άδεια λειτουργίας αιολικού πάρκου στη θέση Πόρτες- Κοκκινόχωμα -Λουμπάρδα- Πλακωτά Καρύστου στην εταιρεία "... ΑΕ", για το οποίο είχε συναφθεί στις 23.12.2015 σχετική σύμβαση πωλήσεως ηλεκτρικής ενέργειας με τον ΛΑΓΗΕ (βλ.

σχετ. .../2017 & .../2018 άδειες λειτουργίας). ε) Άλλως, επικουρικώς, ακόμη και αν ήθελε εκτιμηθεί η επίμαχη εξώδικη δήλωση ως καταγγελία για σπουδαίο λόγο, για τους λόγους που αμέσως προεκτέθηκαν (α-δ), από το περιεχόμενο της, ως άνω, αλληλογραφίας των μερών δεν αποδεικνύεται η συνδρομή σπουδαίου λόγου καταγγελίας, σύμφωνα με τις ανωτέρω νομικές σκέψεις, υπό στοιχ.

II(A). 6) Σε συνάφεια με τα ανωτέρω, επί των ισχυρισμών της 1ης εναγόμενης δια των προτάσεών της, λεκτέα είναι τα ακόλουθα: α) Η 1η εναγόμενη ισχυρίστηκε, καταρχήν, ότι κατά την έναρξη της συνεργασίας της με την 1η ενάγουσα εκτιμούσε ότι "η παραγωγή ενέργειας στο έργο είχε τοποθετηθεί χρονικά στο 2006", δεδομένου ότι το σύνηθες χρονικό πλαίσιο από την έκδοση της άδειας παραγωγής έως την άδεια λειτουργίας κυμαινόταν από 4 έως 6 έτη, αλλά το επιχειρηματικό της σχέδιο μεταβλήθηκε ουσιαστικά, όταν ενημερώθηκε ότι για το επίδικο έργο ήταν αναγκαία η προηγούμενη κατασκευή της επέκτασης του δικτύου λόγω κορεσμού του τοπικού δικτύου, δηλαδή "είχε προστεθεί μία παράμετρος, την οποία τα μέρη δεν είχαν και δεν μπορούσαν να λάβουν υπ' όψη τους όταν συνήψαν την επίδικη Σύμβαση Έργου", και η οποία είχε ως συνέπεια την αύξηση του κόστους (αφού οι φορείς των αιολικών πάρκων θα συμμετείχαν στο κόστος επέκτασης του δικτύου) και την καθυστέρηση στην υλοποίηση του επιδίκου έργου (βλ.

πρωτόδικες προτάσεις σελ. 25-27). Όμως, ο ισχυρισμός αυτός δεν κρίνεται βάσιμος, διότι, όπως προαναφέρθηκε, υπό στοιχ. Α (αριθ. 4), στο άρθρο 9.2 της Συμβάσεως Πλαίσιο ρητώς αναγνωρίστηκε από τα συμβαλλόμενα μέρη ότι ένα από τα κύρια προβλήματα στην άμεση υλοποίηση των αιολικών πάρκων ήταν η έλλειψη ή η περιορισμένη χωρητικότητα του ηλεκτρικού δικτύου Υψηλής Τάσης, το οποίο υφίστατο και για το αναφερόμενο στον ανωτέρω κατάλογο αιολικό πάρκο στη θέση "Πλακωτά" Ευβοίας (επίδικο), για το οποίο ρητώς αναφερόταν ότι δεν υπήρχε διαθέσιμη χωρητικότητα.

Συνεπώς, αβασίμως ισχυρίστηκε ότι εκτιμούσε ότι το επίδικο έργο θα ολοκληρωνόταν το 2006, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη ότι, όπως προκύπτει από τις προεκτεθείσες ανακοινώσεις του ΑΔΜΗΕ, υπό στοιχ.Α (αριθ.4), τα έτη 2000-2001, που συνήφθησαν η Σύμβαση Πλαίσιο και η Σύμβαση Έργου, δεν υπήρχαν ακόμη ούτε εγκεκριμένες μελέτες του έργου σύνδεσης Ν.

Μάκρη - Πολυπόταμος. β) Σε συνάφεια με τον ανωτέρω ισχυρισμό της, η 1η εναγόμενη ισχυρίστηκε, περαιτέρω, ότι συνέτρεξε απρόοπτη μεταβολή των τεχνικών συνθηκών κατά την υλοποίηση του επιδίκου έργου, διότι: 1) Καθυστέρησε υπέρμετρα η κατασκευή του έργου σύνδεσης Ν. Μάκρη - Πολυπόταμος, με αποτέλεσμα η εξέλιξη της τεχνολογίας να επιφέρει αλλαγές στον σχεδιασμό των έργων, κυρίως στους διαθέσιμους τύπους ανεμογεννητριών (οι οποίες δεν θα ήταν διαθέσιμες πλέον) και να καθίστανται ανεπίκαιρες οι συνταχθείσες μελέτες και οι εκδοθείσες άδειες και ΑΕΠΟ, που θα έπρεπε να τροποποιηθούν, γεγονός που θα προκαλούσε ακόμη μεγαλύτερη καθυστέρηση (βλ.

σελ. 27-39 πρωτόδικων προτάσεων). Και 2) Oι εργασίες λατομείου στην περιοχή ανάπτυξης του επιδίκου αιολικού σταθμού και η εν μέρει επέκτασή του στο πεδίο εγκαταστάσεως του έργου επηρέασαν αρνητικά τον σχεδιασμό του επιδίκου έργου, διότι "επέφερε σημαντικές μεταβολές στη μορφολογία του εδάφους, επηρεάζοντας αρνητικά τις τότε ανεμολογικές συνθήκες της περιοχής", με την δημιουργία "τυρβώδους ροής/τύρβης, ενός φυσικού φαινομένου που επηρεάζει αρνητικά τη σταθερή ροή του ανέμου και δημιουργεί έντονες αναταράξεις", ώστε "προκειμένου το έργο να ήταν οικονομικά σκόπιμο, όπως είχε συμφωνηθεί, απαιτείτο να εφαρμοστεί στρατηγική παύσης λειτουργίας, δηλαδή να παύει η λειτουργία των Α/Γ (a shut-down strategy) σε μεγάλες εντάσεις ανέμου (όταν δηλαδή το έργο θα ήταν πλέον αποδοτικό!), προκειμένου να αποφευχθούν ζημιές", γεγονός που θα μείωνε κατά 35% την ετήσια παραγωγή, ενέργειας και έτσι εξετάστηκε ως πιο ορθή τεχνικά λύση η εγκατάσταση μεγαλύτερων ανεμογεννητριών, που, όμως, θα επέφερε μεγαλύτερη καθυστέρηση, λόγω επανασχεδιασμού του έργου και αναγκαίας εκδόσεως νέων μελετών και αδειών (βλ.

σελ. 39-44 πρωτόδικων προτάσεων). Όμως, τα ανωτέρω κρίνονται προσχηματικά και, οπωσδήποτε, όχι τόσο ουσιώδη, ώστε να δικαιολογούν τη μη εκπλήρωση των νομίμων υποχρεώσεων της ως προς την υποβολή των εγγυητικών επιστολών και την επίμαχη υπαναχώρησή της, διότι: Ναι μεν υπήρξε πολυετής καθυστέρηση στην κατασκευή του έργου σύνδεσης Ν.

Μάκρης - Πολυποτάμου, για λόγους ανεξάρτητους της βουλήσεως των διαδίκων (τοπικές αντιδράσεις κατοίκων των περιοχών κατασκευής των έργων, προσφυγές στο ΣτΕ, κλπ), όμως, τίποτα από τα ανωτέρω δεν αναφέρθηκε εκ μέρους της ούτε στην γραπτή επικοινωνία μεταξύ των διαδίκων εντός του 2015 ούτε στην υπαναχώρησή της, ως άνω.

Επίσης, τα δεδομένα αυτά, ως δήθεν ασκούντα ουσιώδη επιρροή στον μέχρι τότε σχεδιασμό του έργου, όπως είχε αποτυπωθεί στην ήδη τροποποιηθείσα άδεια παραγωγής το 2011, που να καθιστούν επιβεβλημένο τον επανασχεδιασμό του, δεν αναφέρθηκαν εκ μέρους της ούτε στο ενημερωτικό φυλλάδιο (teaser) με τα στοιχεία του έργου, που συνέταξε τον Ιούλιο του 2015, στο οποίο αναφέρει μεν ότι η υφιστάμενη αδειοδότηση είναι για έργο 12,75MW, με ανεμογεννήτριες G52 και παραθέτει άλλες εναλλακτικές, για μεγαλύτερες, αλλά λιγότερες ανεμογεννήτριες, συνολικής ονομαστικής ισχύος 14 MW και συγκεκριμένα α) για 7 α/γ G97 ΙΙΑ των 2MW, β) 7 α/γ G90 ΙΑ των 2MW και γ) 5 α/γ G115 των 2,5 MW, με μοναδική επισήμανση ότι "η πλατφόρμα G5x ενδέχεται να μην είναι διαθέσιμη από το 2016 κι εξής".

Επίσης, τα ανεμολογικά δεδομένα, σε συνδυασμό με την επέκταση του υφιστάμενου λατομείου, ήταν γνωστά στους διαδίκους πριν από την προαναφερθείσα τροποποίηση της άδειας παραγωγής του 2011 και μάλιστα είχαν ληφθεί υπόψη από τότε εκ μέρους τους, προκειμένου να επανασχεδιαστεί το έργο και να τροποποιηθεί η Άδεια Παραγωγής αναφορικά με την εγκατάσταση 15, αντί 19, ανεμογεννητριών, χωρίς να προκύπτει άλλη, μεταγενέστερη επικοινωνία μεταξύ των αρμοδίων στελεχών των διαδίκων για το ζήτημα αυτό και τον αναγκαίο επανασχεδιασμό του έργου, κατά τα έτη 2011-2014, δηλαδή μετά την τροποποίηση της Άδειας Παραγωγής.

Σε κάθε δε περίπτωση, προσχηματική κρίνεται η επίκληση της μεταβολής των ανεμολογικών δεδομένων λόγω της γειτνίασης του έργου με το εν λόγω λατομείο και του αναγκαίου επανασχεδιασμού του, κατά τα ανωτέρω, διότι η 1η εναγόμενη δεν υπαναχώρησε μόνο από το επίδικο έργο, που φέρεται ότι αντιμετώπιζε τέτοιο πρόβλημα, αλλά από όλα τα, ως άνω, κοινά έργα των διαδίκων (Κοπρισέζα, Πύργος, Λυκούρδι-Πλακωτά, Ξεροπούσι, Άγιος Συμεών, Τογάνι, Κούνος και Λάκκα), από τα οποία ήθελε να απεμπλακεί, τα οποία δεν αποδείχθηκε ότι αντιμετώπιζαν τέτοιο τεχνικό ζήτημα.

Επίσης, είναι αληθές ότι, κατά την πολυετή καθυστέρηση κατασκευής των έργων διασυνδέσεως της Νότιας Εύβοιας με την ηπειρωτική Ελλάδα, τα τεχνολογικά δεδομένα μεταβλήθηκαν. Στο πλαίσιο αυτό η 1η εναγόμενη ισχυρίστηκε ότι δεν ήταν δυνατή η κατασκευή του έργου με τις ανεμογεννήτριες G52 των 850MW, λόγω καταργήσεώς τους από το 2015, οπότε δεν θα ήταν πλέον "εμπορικά διαθέσιμα ως σειριακά προϊόντα" (σχετ.

από 15.10.2014 ανακοίνωση του Διευθυντή Μάρκετινγκ J. D. D. V.). Όμως, δεν αποδεικνύεται, περαιτέρω, ότι δεν θα ήταν δυνατή για τον λόγο αυτό η κατασκευή του επιδίκου έργου με τις ανεμογεννήτριες G52, για τις οποίες είχε λάβει άδεια παραγωγής, αφού τα έτη 2016 και 2018 χορηγήθηκαν, αντιστοίχως, η ....2016 άδεια εγκαταστάσεως αιολικού σταθμού στη θέση Πόρτες-Κοκκινόχωμα-Λουμπάρδα-Πλακωτά, στην εταιρεία ...

ΑΕ και η ...2018 άδεια λειτουργίας αιολικού σταθμού στην ίδια θέση και στην ίδια εταιρεία, που προέβλεπαν την εγκατάσταση των ίδιων με το επίδικο έργο ανεμογεννητριών, δηλαδή των G52-850 kW, με διάμετρο πτερωτής 52 μέτρα και ύψος πυλώνα 44 μέτρα (βλ. προσκομιζόμενες άδειες). Πέραν τούτου, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των αδειών άλλων αιολικών πάρκων του Ν.

Ευβοίας, όπως αυτές προεκτέθηκαν, υπό στοιχ. Β(Ι), υπήρχαν εναλλακτικές λύσεις στην κατασκευή του έργου, με την εγκατάσταση ανεμογεννητριών αντίστοιχης ισχύος και διαστάσεων, κατασκευής άλλων εταιρειών, όπως, για παράδειγμα, της εταιρείας Enercon (μοντέλο Ε44, ισχύος 900 kW, με ίδιες διαστάσεις πυλώνα & πτερωτής) και της εταιρείας Vestas (μοντέλο V-52, ισχύος 0,85 MW και διαμέτρου 52 μέτρων).

Επίσης, ακόμη και αν υποτεθεί ότι για όλους τους ανωτέρω λόγους ήταν αναγκαία η εγκατάσταση ανεμογεννητριών μεγαλύτερης ισχύος και διαστάσεων στο επίδικο έργο, εντούτοις, από κανένα στοιχείο δεν αποδεικνύεται αν και σε ποια έκταση θα επιβαρυνόταν το κόστος κατασκευής του, διότι- την περίοδο εκείνη το κόστος των ανεμογεννητριών είχε ήδη μειωθεί (βλ.

αμέσως κατωτέρω υπό στοιχ. γ), ενώ, περαιτέρω, η τοποθέτηση μεγαλύτερων ανεμογεννητριών θα είχε ως αποτέλεσμα την προμήθεια και εγκατάσταση μικρότερου αριθμού ανεμογεννητριών, όπως εκτέθηκε και στο ενημερωτικό φυλλάδιο της 1η εναγόμενης το καλοκαίρι του 2015, αφού, αντί για 15 ανεμογεννήτριες G52 των 850kW, οι εναλλακτικές λύσεις ήταν η εγκατάσταση είτε 7 ανεμογεννητριών G97 ΙΙΑ των 2MW ή G90 ΙΑ των 2MW είτε 5 ανεμογεννητριών G115 των 2,5 MW.

Τέλος, το τεχνικό ζήτημα της τύρβης δεν τέθηκε εκ νέου υπόψη των στελεχών των διαδίκων μετά την τροποποίηση της Άδειας Παραγωγής το 2011, ώστε να γίνει άλλος επανασχεδιασμός του έργου (με μεγαλύτερες και λιγότερες ανεμογεννήτριες) και να εκκινήσουν οι αναγκαίες διαδικασίες τροποποιήσεως της Άδειας Παραγωγής, της ΟΠΣ και της ΑΕΠΟ, για τις οποίες υπήρχε ακόμη επαρκής χρόνος κατά τα έτη 2011-2014.

γ) Επίσης, η 1η εναγόμενη ισχυρίστηκε, περαιτέρω, ότι συνέτρεξε απρόοπτη μεταβολή των ευρύτερων οικονομικών συνθηκών, λόγω της ελληνικής δημοσιονομικής κρίσης, από το 2010 και εντεύθεν, που ήταν σε συνάρτηση και με την διεθνή οικονομική κρίση του 2008, και της ελλειματικότητας του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ του άρθρου 40 του ν.2773/1999, που κλόνισε την εμπιστοσύνη των επενδυτών ως προς τη μελλοντική δυνατότητά του καταβάλει τα οφειλόμενα στους παραγωγούς και οδήγησε στη λήψη επιβαρυντικών για τους παραγωγούς μέτρων [επιβολή έκτακτης εισφοράς αλληλεγγύης στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ με το ν.4093/12 (ΦΕΚ ...2012), μείωση της ετήσιας αναπροσαρμογής της τιμής αποζημίωσης ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ με το ν.4203/13 (ΦΕΚ ...2013), επιβολή ετήσιου τέλους 1000 ευρώ/MW για τη διατήρηση της άδειας παραγωγής μετά την παρέλευση ενός χρονικού διαστήματος από την έκδοσή της με το ν.4152/13 (ΦΕΚ ...2013), αναδρομική μείωση της αξίας της πωληθείσας ηλεκτρικής ενέργειας για το έτος 2013 με την έκδοση εκπτωτικών τιμολογίων (ν.4254/14 - ΦΕΚ ....2014), κατάργηση της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής με το ν.4254/2014, μείωση των τιμών αποζημίωσης της παραγόμενης ενέργειας από ΑΠΕ από 1.4.2014 με ταυτόχρονη κατάργηση της έκτακτης εισφοράς και αυτοδίκαιη επέκταση των συμβάσεων πώλησης κατά επτά έτη με το ν.4254/2014].

Όμως, οι ανωτέρω ισχυρισμοί (βλ. σελ. 44 - 55 πρωτόδικων προτάσεων) κρίνονται προσχηματικοί και οπωσδήποτε όχι τόσο ουσιώδεις, ώστε να δικαιολογούν τη μη εκπλήρωση των νομίμων υποχρεώσεων της ως προς την υποβολή των εγγυητικών επιστολών και την επίμαχη υπαναχώρησή της, διότι: α) Ναι μεν ήταν υπαρκτό πρόβλημα η παγκόσμια χρηματοικονομική κρίση, καθώς και η ελληνική δημοσιονομική κρίση, αλλά, σύμφωνα με την προσκομιζόμενη από την 1η εναγόμενη εκτύπωση του από 29.5.2017 άρθρου, με τίτλο "Εθνικοποιείται σταδιακά ο κλάδος της αιολικής ενέργειας - Επενδύουν οι Ελληνικοί όμιλοι, παγωμένοι οι ξένοι" από την ηλεκτρονική σελίδα energypress, ήδη τις αρχές του 2017 παρατηρήθηκε κινητικότητα σε επίπεδο κατασκευής νέων αιολικών πάρκων, κυρίως από ελληνικούς ομίλους, με την πρόσθετη εκτίμηση ότι εν λόγω κλάδος "είναι από τους ελάχιστους που μπορούν να αντλήσουν κεφάλαια από τα πιστωτικά ιδρύματα" και ότι "Οι ελληνικοί όμιλοι προχωράνε σε επενδύσεις ακόμα και όταν τα δεδομένα δεν είναι ιδανικά.

Αντίθετα οι ξένοι, όταν οι αποδόσεις είναι απλώς "φυσιολογικές" δεν ενδιαφέρονται να επενδύσουν γιατί μετράνε αρνητικά τα ρίσκα της χώρας, το ακριβό χρήμα, τις καθυστερήσεις του ΛΑΓΗΕ κλπ. Θα επενδύσουν μόνο αν τους εξασφαλιστεί υπεραπόδοση, πράγμα που πλέον δεν μπορεί να υπάρξει". Επίσης, σύμφωνα με την προσκομιζόμενη από την 1η ενάγουσα έκθεση του ΙΟΒΕ, του Ιουνίου 2014, με τίτλο "Ο αντίκτυπος της οικονομικής κρίσης στις επενδύσεις αιολικής ενέργειας στην Ελλάδα", παρά το γεγονός ότι η "παγκόσμια οικονομική αναταραχή ξεκίνησε με την αμερικανική κρίση ενυπόθηκων δανείων κοντά στο 2007, η οποία σύντομα επεκτάθηκε και στην Ευρώπη μέσω της έκθεσης των Ευρωπαϊκών τραπεζών σε χρηματοοικονομικά προϊόντα που στηρίζονταν σε αμερικανικά ενυπόθηκα δάνεια", ότι υπήρχαν διαχρονικά διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας (αύξηση spreads, συρρίκνωση του ελληνικού ΑΕΠ, συσσώρευση χρέους με σοβαρή απειλή για αναστολή πληρωμών, κλπ) και ότι η σοβαρότητα της κρίσης επηρέασε τις επενδύσεις στην Ελλάδα, εντούτοις: "η διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας επιταχύνθηκε κατά τη διάρκεια των ετών οικονομικής συρρίκνωσης.

Η κρίση δεν είχε μεγάλο αντίκτυπο στη διείσδυση των ΑΠΕ κυρίως επειδή οι επενδύσεις στις ΑΠΕ δεν είναι εκτεθειμένες σε εμπορικούς κινδύνους από τις διακυμάνσεις της ζήτησης και έτσι η ελκυστικότητά τους δεν σχετίζεται απευθείας με τις γενικότερες οικονομικές συνθήκες και πιο συγκεκριμένα με τον κίνδυνο χώρας, ο οποίος προέρχεται από τις αμφιβολίες για την ικανότητα της Ελλάδας να εξυπηρετήσει το δημόσιο χρέος της", κατά την διάρκεια των ετών 2010-2013 επενδύθηκαν σε τεχνολογίες ΑΠΕ στην Ελλάδα σχεδόν πενταπλάσια ποσά από τις επενδύσεις των ετών 2006- 2009, ότι το 2011 οι επενδύσεις σε αιολικά πάρκα ήταν ιδιαίτερα υψηλές με μικρή μείωση τα έτη 2012-2013, οφειλόμενη "στην επενδυτική έκρηξη στα φωτοβολταϊκά συστήματα", ότι "η απόδοση της επένδυσης σε ένα επενδυτικό σχέδιο με συγκρίσιμα αιολικά χαρακτηριστικά και κεφαλαιακή διάρθρωση σήμερα είναι σημαντική υψηλότερη από ότι ήταν στην αρχή της κρίσης", ότι την επίμαχη περίοδο 2010-2013 τα οικονομικά της αιολικής ενέργειας παρέμειναν ισχυρά, αφού, παρά την επιβολή εισφοράς αλληλεγγύης στον κύκλο εργασιών τον Ιούλιο του 2012, το κόστος της επένδυσης μειώθηκε, λόγω μειώσεως της τιμής των ανεμογεννητριών ανά MW ονομαστικής ισχύος κατά 27% και μειώσεως του κόστους εργασίας κατά 11% και ότι, τέλος, το έλλειμμα του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ "έχει αντιμετωπιστεί με βιώσιμο τρόπο και θα εξαλειφθεί έως τις αρχές του 2015".

β) Επίσης, κρίνεται ότι αντιφατικώς και, οπωσδήποτε, προσχηματικώς επικαλείται η 1η εναγόμενη τα, ως άνω, επιβαρυντικά για τους παραγωγούς μέτρα, εφόσον δεν φέρονται ότι αφορούσαν το επίδικο έργο, δεδομένου ότι δεν είχε ολοκληρωθεί ακόμη η αδειοδοτική διαδικασία και, συνεπώς, δεν είχε ξεκινήσει καμμία παραγωγική διαδικασία, ενώ, περαιτέρω, η ίδια εκθέτει στις προτάσεις της (σελ. 57, 63 - 64 πρωτόδικων προτάσεων) ότι η στρατηγική επενδύσεών της από το 2010 και εντεύθεν δεν ήταν η λειτουργία αιολικών πάρκων, αλλά η μη διακράτηση στην ιδιοκτησία της αιολικών σταθμών προς εκμετάλλευσή τους και η πώλησή τους "σε πιο ανώριμη/άγουρη αδειοδοτική φάση", με όσο το δυνατόν καλύτερους όρους, ανάλογα με το στάδιο αδειοδοτικής ωρίμανσης κάθε έργου και με το ανεμολογικό δυναμικό κάθε περιοχής.

Άλλωστε, το προσχηματικό των ανωτέρω ισχυρισμών αυτών προσεπιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι η ίδια η 1η εναγόμενη, παρά το δυσμενές για την ελληνική αγορά της αιολικής ενέργειας περιβάλλον, που επικαλείται, με το προαναφερθέν υπόμνημά της προς τη ΡΑΕ από 9.11.2015, εξέθεσε ότι από τις αρχές του 2015 υλοποιούσε ήδη την κατασκευή δύο άλλων αιολικών πάρκων, των οποίων αναμενόταν η ολοκλήρωση εντός των προσεχών μηνών, ενώ σε όλα τα έγγραφά της προς τις αδειοδοτικές αρχές (αιτήματα, υπομνήματα, αίτηση παρατάσεως άδειας παραγωγής, από 26.1.2016 έκθεση προόδου εργασιών του επιδίκου έργου), ως προεκτέθηκαν, υπό στοιχ.

Α (αριθ. 5-6) και Β (αριθ. 2), επιβεβαίωνε σταθερά τη βούλησή της για υλοποίηση του εν λόγω έργου. δ) Ακολούθως, η 1η εναγόμενη ισχυρίστηκε ότι καταχρηστικώς, κατ' άρθρο 281ΑΚ , ασκούνται οι σε βάρος της αξιώσεις της αντιδίκου της, ενόψει όλων όσων προεκτέθηκαν (υπό στοιχ. α-γ), σε συνδυασμό με το διαρκώς μεταβαλλόμενο, από τη σύναψη των επιδίκων συμβάσεων και εντεύθεν νομοθετικό καθεστώς, τη διάσταση απόψεων των διαδίκων ως προς την πώληση του αιολικού πάρκου του Κιθαιρώνα και την αδιαλλαξία της αντιδίκου της στο πλαίσιο των μεταξύ τους διαπραγματεύσεων κατά τα έτη 2013-2015 με σκοπό τη συμβιβαστική επίλυση των διαφορών τους και τη λύση των εκκρεμών συμβάσεων.

Όμως, με βάση τις ανωτέρω παραδοχές υπό στοιχ. α-γ και όσα εκτέθηκαν αναφορικά με το περιεχόμενο της επικοινωνίας των διαδίκων εντός του 2015, υπό στοιχ. Β (αριθ.5), απορριπτέα ως ουσία αβάσιμη κρίνεται η ένσταση του άρθρου 281ΑΚ. ε) Επίσης, ενόψει όλων όσων προεκτέθηκαν (υπό α-γ & υπό Β - αριθ. 3,5), απορριπτέα ως ουσία αβάσιμη κρίνεται η προβληθείσα από την 1η εναγόμενη ένσταση οικείου πταίσματος της 1ης ενάγουσας που στηρίζεται σε παράλειψή της να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για τη μη επέλευση της ζημίας είτε με την υποβολή των εν λόγω εγγυητικών επιστολών (καθ' ο χρόνο δεν είχε εκπνεύσει ακόμη η προθεσμία υποβολής τους) είτε με την εξαγορά του μεριδίου της στην Εταιρεία Έργου αντί συμβολικού τιμήματος, καθόσον η 1η εναγόμενη τελούσε σε υπερημερία δανειστή, η 1η ενάγουσα ουδεμία συμβατική και νόμιμη υποχρέωση είχε προς υποβολή με δαπάνες της των εγγυητικών επιστολών και η επίδικη υπαναχώρηση της 1ης εναγόμενης δεν επέφερε καμμία έννομη συνέπεια ως προς τη λύση των επιδίκων συμβάσεων και την εξαγορά του εταιρικού μεριδίου της.

στ) Ομοίως, ενόψει όσων προεκτέθηκαν, υπό στοιχ. Β (αριθ. 3-5 και 6 περ. α-γ), απορριπτέοι κατ' ουσίαν καθίστανται οι ισχυρισμοί της 1ης εναγόμενης περί καταγγελίας εκ μέρους της των επιδίκων συμβάσεων για σπουδαίο λόγο, κατ' άρθρο 388 ΑΚ, άλλως, κατ' άρθρο 288ΑΚ, λαμβάνοντας ιδίως την αοριστία της φερόμενης "καταγγελίας" και το γεγονός ότι αυτή εκτιμάται ως υπαναχώρηση και όχι ως καταγγελία, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι δεν απεδείχθη ότι επήλθε τέτοια ουσιώδης διατάραξη της συμβατικής ισορροπίας,που να δικαιολογεί την επικαλούμενη από την 1η εναγόμενη "καταγγελία", υπό τους όρους των άρθρων 288, 388ΑΚ, σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις, που προεκτέθηκαν υπό στοιχ.

ΙΙ (Δ).

ζ) Επιπλέον, αβάσιμος κρίνεται ο ισχυρισμός της 1ης εναγόμενης περί καταγγελίας των επιδίκων συμβάσεων δυνάμει συμβατικού δικαιώματος της κατ' άρθρα 5.1 της Συμβάσεως Πλαίσιο και 3.5 της Συμβάσεως Έργου, με βάση τις ανωτέρω παραδοχές, υπό στοιχ. Β (αριθ. 4-5 και 6 περ. α-γ), λαμβάνοντας ιδίως υπόψη ότι η εξώδικη δήλωσή της αποτελούσε συμβατική υπαναχώρηση (και όχι καταγγελία), που δεν πληρούσε τους όρους του άρθρου 3.5 της Συμβάσεως Έργου, λόγω αοριστίας και μη επικλήσεως και αποδείξεως της ελλείψεως τεχνικής ή/και οικονομικής σκοπιμότητας του έργου και, σε κάθε περίπτωση, ακόμη και αν ήθελε αυτή εκτιμηθεί ως καταγγελία, ως αβασίμως ισχυρίζεται η 1η εναγόμενη, αυτή δεν υπαγόταν στις ρυθμίσεις των άρθρων 5.1 και 3.5 των ανωτέρω Συμβάσεων, ενώ, περαιτέρω, ούτε επικαλέστηκε ούτε απέδειξε τη συνδρομή σπουδαίου λόγου καταγγελίας.

Γ. Ενόψει των ανωτέρω, η 1η ενάγουσα δικαιούτο να λάβει τη συμφωνημένη αμοιβή της, αφού κατέστη αδύνατη η αδειοδότηση και η εντεύθεν κατασκευή του επίμαχου αιολικού πάρκου με αποκλειστική υπαιτιότητα της 1η εναγόμενης, κατά τα προεκτεθέντα. Έτσι, αποδεικνύεται ότι η 1η εναγόμενη κατέβαλε, καταρχήν, στην 1η ενάγουσα μέρος της συμφωνηθείσας με τη Σύμβαση Έργου αρχικής αμοιβής και, ειδικότερα α) ποσό 11.345.000 δραχμών (ή 33.294,20 ευρώ), που αντιστοιχούσε στο 10% της αρχικής αμοιβής και ήταν καταβλητέο κατά την έκδοση της άδειας παραγωγής και β) ποσό 22.690.000 δραχμών (ή 66.588,41 ευρώ), που αντιστοιχούσε στο 20% της αρχικής αμοιβής και ήταν καταβλητέο κατά την έκδοση της έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Δεδομένου, όμως, ότι η ισχύς του αιολικού σταθμού μειώθηκε σε 12,75 MW, η συμφωνηθείσα Αρχική Αμοιβή μειώθηκε από το ποσό των 332.942,04 ευρώ στο ποσό των 303.008,07 ευρώ.

Συνεπώς, το οφειλόμενο υπόλοιπο της συμφωνηθείσας Αρχικής Αμοιβής της 1ης ενάγουσας ανήλθε στο ποσό των 203.125,46 ευρώ (ήτοι, 303.008,07 μείον 99.882,61).

Δ. Περαιτέρω, η 1η εναγόμενη, κατά παράβαση των συμφωνηθέντων στην ανωτέρω Σύμβαση Έργου, δεν κάλυψε εξ ιδίων το ποσοστό του μετοχικού κεφαλαίου (14%) της Εταιρείας Έργου, που περιήλθε στην 1η ενάγουσα, κατά τη σύστασή της, με αποτέλεσμα να καταβληθεί από την ίδια την 1η ενάγουσα. Ειδικότερα, η 1η ενάγουσα κατέβαλε για την αιτία αυτή το ποσό των 8.400 ευρώ, δυνάμει της υπ' αριθ. ...2016 τραπεζικής επιταγής, εκδόσεως της Τράπεζας Πειραιώς εις διαταγήν της Εταιρίας Έργου. Μετά δε τη λήψη αποφάσεως στις 21.4.2016 από την έκτακτη ΓΣ της Εταιρείας Έργου περί μειώσεως του μετοχικού κεφαλαίου της, στις 28.3.2017 η 1η εναγόμενη επέστρεψε στην 1η ενάγουσα το υπερβάλλον ποσό των 5.040 ευρώ, που αντιστοιχούσε στη μείωση της αξίας συμμετοχής της στο μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας Έργου, με αποτέλεσμα η 1η ενάγουσα να έχει καταβάλει, χωρίς να υποχρεούται προς τούτο, το ποσό των 3.360 ευρώ. Από το ποσό δε αυτό, το ήμισυ, που αντιστοιχεί στο 7% του μετοχικού κεφαλαίου, σύμφωνα με το άρθρο 3.3 της Συμβάσεως Πλαίσιο, θα το απέδιδε η 1η ενάγουσα στην 1η εναγόμενη μέσω παρακρατήσεως του 50% του καθαρού μερίσματος της.

Ε. Ενόψει των ανωτέρω, η 1η εναγόμενη όφειλε να καταβάλει στην 1η ενάγουσα για τις, ως άνω, αιτίες το συνολικό ποσό των 204.805,46 ευρώ (ήτοι, 203.125,46 συν 1.680,00), ως βασίμως εξέθεσε στην αγωγή της. Το δε πρωτοβάθμιο δικαστήριο, που δέχθηκε εν μέρει την αγωγή ως ουσία βάσιμη και αναγνώρισε ότι η 1η εναγόμενη οφείλει να καταβάλει στην 1η ενάγουσα το εν λόγω συνολικό ποσό, νομιμοτόκως από την επίδοση της αγωγής, με συναφή αιτιολογία, η οποία πρέπει παραδεκτώς να συμπληρωθεί με τα εκτιθέμενα ανωτέρω υπό στοιχ.

V.B (αριθ. 4), ....., ως προς το νομικό χαρακτηρισμό της από 15.12.2015 εξώδικης δηλώσεως της 1ης εναγόμενης, δεν έσφαλε. Συνακόλουθα, απορριπτέα ως ουσία αβάσιμη καθίσταται η κρινόμενη έφεση της 1η εναγόμενης, με την οποία παραπονείται ότι το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, υπό εσφαλμένη και πλημμελή εκτίμηση των αποδείξεων και παρά το νόμο, δέχθηκε την αγωγή ως ουσία βάσιμη κατά τα ανωτέρω και απέρριψε τους ενάντιους ισχυρισμούς της αναφορικά:

α) με τη δυσμενή επιρροή των ανεμολογικών δεδομένων και του γειτνιάζοντος λατομείου στην οικονομική και τεχνική σκοπιμότητα του έργου, την οικονομική κρίση ως απρόοπτη μεταβολή των συνθηκών σε συνδυασμό με την καθυστέρηση ολοκλήρωσης του έργου σύνδεσης Ν. Μάκρης - Πολυποτάμου , ενόψει και των τοπικών αντιδράσεων και προσφυγών στο ΣτΕ κατοίκων των περιοχών κατασκευής του έργου και την αρνητική επίδρασή τους στην οικονομική σκοπιμότητα του έργου, τις διενέξεις των μερών με αφορμή το έργο του Κιθαιρώνα και την αλλαγή επιχειρηματικής στρατηγικής της (2ος λόγος εφέσεως), β) με την εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή των άρθρων 288 & 388ΑΚ και τη νόμιμη καταγγελία της λόγω ασκήσεως συμβατικού δικαιώματος, άλλως για σπουδαίο λόγο, σε συνδυασμό με την έλλειψη αδυναμίας υλοποιήσεως του έργου (3ος λόγος εφέσεως), γ) με την επιδίκαση των ανωτέρω ποσών (4ος λόγος εφέσεως), δ) με την απόρριψη ενστάσεώς της εκ του άρθρου 300ΑΚ (5ος λόγος εφέσεως) και ε) με την απόρριψη ενστάσεώς της εκ του άρθρου 281ΑΚ (6ος λόγος εφέσεως), υπό την επισήμανση ότι ο 1ος λόγος εφέσεως αναφορικά με τη μη λήψη υπόψη των εκεί αναφερομένων αποδεικτικών μέσων από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο συνεκτιμάται με τους λοιπούς λόγους και όχι αυτοτελώς.

VI. Κατόπιν των ανωτέρω, πρέπει α) να απορριφθούν οι συνεκδικαζόμενες εφέσεις..." Με βάση τις παραπάνω παραδοχές το δικαστήριο :

1) Ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 349, 351 και 381 ΑΚ και δεν στέρησε την απόφασή του νόμιμης βάσης, αφού από το ως άνω αιτιολογικό της προκύπτουν σαφώς όλα τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία για την κρίση του δικαστηρίου, στη συγκεκριμένη περίπτωση, περί της συνδρομής των νομίμων όρων και προϋποθέσεων των παραπάνω διατάξεων, οι οποίες εφαρμόσθηκαν, ενώ έχει τις αναγκαίες αιτιολογίες, οι οποίες είναι σαφείς, πλήρεις και δεν αντιφάσκουν μεταξύ τους, καθιστούν δε εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή υπαγωγή των αποδειχθέντων περιστατικών στις προαναφερθείσες διατάξεις.

Και τούτο διότι, σύμφωνα με τα ανωτέρω λεχθέντα στην υπό στοιχείο Γ' νομική σκέψη, το αποδεικτικό πόρισμα του Εφετείου ότι, η ενάγουσα δικαιούται να λάβει από την εναγομένη το υπόλοιπο της συμφωνηθείσας αμοιβής της, διότι κατέστη αδύνατη η εκ μέρους της ολοκλήρωση της αδειοδότησης του επίδικου έργου με αποκλειστική υπαιτιότητα της εναγομένης, στηρίζουν οι ακόλουθες ανέλεγκτες παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, ήτοι ότι:

α) δυνάμει της από 18-1-2001 σύμβασης έργου, που καταρτίστηκε σύμφωνα και με τους όρους της συναφθείσας μεταξύ των διαδίκων από 13-7-2000 σύμβασης - πλαίσιο, η ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη ανέλαβε να διασφαλίσει την αποτελεσματική ανάπτυξη του αιολικού πάρκου στη θέση Λυκούρδι - Πλακωτά στον Ν. Ευβοίας με κύρια υποχρέωσή της την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας μέχρι την έκδοση της άδειας εγκατάστασης, της άδειας λειτουργίας και της άδειας παραγωγής, την εξασφάλιση της σύνδεσης του αιολικού πάρκου με το δίκτυο, τον τοπικό συντονισμό, την εποπτεία και υποστήριξη για την προσαρμογή των τελικών μελετών, τη συνολική διαχείριση/διεύθυνση του έργου μέχρι την έναρξη των εργασιών και την υποστήριξη σε όλα τα θέματα σχετικά με την αδειοδοτική διαδικασία μέχρι την έναρξη λειτουργίας του αιολικού πάρκου και την προετοιμασία μελετών για την κατασκευή του, β) η αμοιβή που συμφωνήθηκε να λάβει για το έργο αυτό η ενάγουσα συνίστατο σε : i) "αρχική αμοιβή" 113.450.000 δραχμών (332.942,04 ευρώ), που θα κάλυπτε όλα τα απαιτούμενα έξοδά της για να ανταποκριθεί στο αντικείμενο εργασιών, υπολογιζόμενης σύμφωνα με το εκτιμώμενο μέγεθος του έργου και καταβλητέας, σταδιακώς, μέχρι την έναρξη λειτουργίας του αιολικού πάρκου, υπό την προϋπόθεση ότι το έργο θα κρινόταν "τεχνικά και οικονομικά επαρκές" από την εναγoμένη, κατόπιν ανεμολογικών μετρήσεων εκ μέρους της επί 12 μήνες, η οποία θα ενημέρωνε γραπτώς την ενάγουσα και ii) ποσοστό μετοχών στην εταιρεία έργου, ανερχόμενο σε 14% του μετοχικού κεφαλαίου της σε συνάρτηση με τα συμφωνηθέντα με τη σύμβαση - πλαίσιο, γ) η παραπάνω συμφωνηθείσα αρχική αμοιβή μειώθηκε στο ποσό των 303.008,07 ευρώ, διότι η ισχύς του αιολικού σταθμού μειώθηκε τελικά σε 12,75 ΜW, δ) με την ίδια ως άνω σύμβαση η εναγομένη και ήδη αναιρεσείουσα ανέλαβε, μεταξύ άλλων, να καλύψει όλα τα αναγκαία έξοδα για την αποτελεσματική υλοποίηση του έργου, την δαπάνη ίδρυσης της εταιρείας έργου και την παροχή οποιασδήποτε εγγυητικής επιστολής για την αδειοδότηση και τη σύνδεση του έργου στο δίκτυο, ε) η ενάγουσα προέβη σε όλες τις απαιτούμενες ενέργειες για την έκδοση από τις αρμόδιες αρχές, επ' ονόματι της εταιρείας - όχημα, που συστάθηκε μεταξύ των διαδίκων για το σκοπό αυτό, των απαραίτητων για την υλοποίηση του αιολικού πάρκου άδειας παραγωγής, απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων και οριστικής προσφοράς σύνδεσης από τον ΑΔΜΗΕ και υπολείπετο η έκδοση άδειας εγκατάστασης με βάση την οποία θα κατασκευαζόταν το αιολικό πάρκο, μετά δε την κατασκευή του θα εκδιδόταν η άδεια λειτουργίας του για εικοσαετή διάρκεια, στ) το επίδικο έργο κρίθηκε τεχνικά και οικονομικά επαρκές από την εναγομένη, η οποία κατέβαλε στην ενάγουσα μέρος της συμφωνηθείσας "αρχικής αμοιβής" και ειδικότερα, το συνολικό ποσό των 34.035.000 δραχμών (ή 99.882,61 ευρώ), ζ) η εναγομένη - αναιρεσείουσα, παρά τ' ανωτέρω συμφωνηθέντα, δεν κάλυψε τη δαπάνη ίδρυσης της εταιρείας έργου, την οποία κατέβαλε για το μερίδιό της εξ ολοκλήρου η ενάγουσα και η) η εναγομένη - αναιρεσείουσα, κατά παράβαση των συμβατικών της υποχρεώσεων και των όρων της εκδοθείσας για το επίδικο έργο άδειας παραγωγής, παρέλειψε να συμπράξει, μέσω της εταιρείας έργου, ως πλειοψηφούσα μέτοχός της (με ποσοστό συμμετοχής 86%) στην αδειοδοτική διαδικασία, αφού δεν υπέβαλε νομίμως και εμπροθέσμως, ως όφειλε, στην ΡΑΕ και στον ΑΔΜΗΕ τις απαιτούμενες εγγυητικές επιστολές, με αποτέλεσμα, αφενός να λήξει αυτοδικαίως η ισχύς της οριστικής προσφοράς σύνδεσης του έργου στο ηλεκτρικό δίκτυο και αφετέρου να λήξει η ισχύς της εκδοθείσας άδειας παραγωγής, χωρίς δυνατότητα παράτασής της και να καταστεί εντεύθεν για τους λόγους αυτούς αδύνατη η υλοποίηση του επίδικου έργου.

Επομένως, ο τρίτος λόγος της αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ, με τον οποίο η αναιρεσείουσα υποστηρίζει τα αντίθετα, είναι αβάσιμος. 2) ορθώς ερμήνευσε και δεν εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 389 και 390 ΑΚ χωρίς να στερήσει την απόφασή του νόμιμης βάσης, αφού από το ως άνω αιτιολογικό της προκύπτουν σαφώς όλα τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία για την κρίση του δικαστηρίου, στη συγκεκριμένη περίπτωση, περί της μη συνδρομής των νομίμων όρων και προϋποθέσεων των παραπάνω διατάξεων, οι οποίες δεν εφαρμόσθηκαν διότι δεν ήταν εφαρμοστέες, ενώ έχει τις αναγκαίες αιτιολογίες, οι οποίες είναι σαφείς, πλήρεις και δεν αντιφάσκουν μεταξύ τους, καθιστούν δε εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή μη υπαγωγή των αποδειχθέντων περιστατικών στις προαναφερθείσες διατάξεις.

Και τούτο διότι, σύμφωνα με τα ανωτέρω λεχθέντα στην υπό στοιχείο Γ' νομική σκέψη, το αποδεικτικό πόρισμα του Εφετείου ότι, η ασκηθείσα από την εναγομένη συμβατική υπαναχώρηση δεν πληρούσε τους όρους της επίδικης σύμβασης, στηρίζουν οι ακόλουθες ανέλεγκτες παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, ήτοι ότι:

α) με τον υπ' αρ. 3.5 όρο της μεταξύ των διαδίκων καταρτισθείσας από 18-1-2001 σύμβασης έργου είχε συμφωνηθεί ότι η εναγομένη μπορούσε να υπαναχωρήσει σε κάθε στάδιο της ανάπτυξης του έργου μόνον αν η τεχνική ή/και οικονομική σκοπιμότητά του αποδεικνυόταν ανεπαρκής με βάση τις συνθήκες της αγοράς και τις ανεμολογικές συνθήκες, β) το Δεκέμβριο του 2015, ήτοι σε χρόνο που, με βάση τα συμφωνηθέντα μεταξύ των διαδίκων, η εναγομένη μπορούσε να υπαναχωρήσει μόνο αν η τεχνική ή /και οικονομική σκοπιμότητα του έργου αποδεικνυόταν ανεπαρκής με βάση τις συνθήκες της αγοράς και της ανεμολογικές συνθήκες, με την από 15.12.2015 εξώδικη δήλωσή της, υπαναχώρησε από την επίδικη σύμβαση έργου, χωρίς να διευκρινίζει σε αυτήν (εξώδικη δήλωση) αν το έργο κρίνεται μη σκόπιμο τεχνικά ή οικονομικά ή και τα δύο, ούτε και είχε προβάλει κάποιο τέτοιο συγκεκριμένο ισχυρισμό στη μεταξύ τους έως τότε επικοινωνία και γ) οι αναφερόμενοι στο ανωτέρω άρθρο (3.5) της σύμβασης όροι για την άσκηση της υπαναχώρησης της εναγομένης δεν συνέτρεχαν, αφού αυτή δεν είχε κάποια δυσχέρεια ή και αδυναμία οικονομικής φύσης για την υλοποίηση του επίδικου έργου, ούτε και υφίστατο κάποιο τεχνικό πρόβλημα για την κατασκευή του, ενώ ήδη από τη σύναψη της σύμβασης - πλαίσιο ήταν γνωστό στα συμβαλλόμενα μέρη ότι θα καθυστερούσε η κατασκευή του αιολικού πάρκου μέχρι την επέκταση στην άνω περιοχή του δικτύου υψηλής τάσης για την ηλεκτρική σύνδεση του έργου.

Επομένως, οι πρώτος και δεύτερος (κατά το πρώτο σκέλος του) λόγοι της αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ, με τους οποίους η αναιρεσείουσα υποστηρίζει τα αντίθετα, είναι αβάσιμοι.

Δ. Από τα άρθρα 68 και 556 ΚΠολΔ συνάγεται ότι για το παραδεκτό λόγου αναίρεσης πρέπει ο αναιρεσείων να έχει έννομο συμφέρον να ανατρέψει την προσβαλλόμενη απόφαση εξαιτίας σφάλματος που αναφέρεται στο λόγο. Έτσι, αν το διατακτικό της απόφασης στηρίζεται αυτοτελώς επί δύο επάλληλων αιτιολογιών και μια από αυτές δεν πλήττεται ή πλήττεται ανεπιτυχώς, οι λόγοι αναίρεσης με τους οποίους προσβάλλεται η άλλη αιτιολογία είναι απορριπτέοι ως αλυσιτελείς και συνακόλουθα απαράδεκτοι, διότι οι προβαλλόμενες πλημμέλειες δεν επιδρούν στο διατακτικό της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, αφού το διατακτικό της στηρίζεται επαρκώς στη μη πληττόμενη με λόγο αναίρεσης αιτιολογία και όχι συγχρόνως σε όλες τις αιτιολογίες (ΟλΑΠ 25/2003). Δηλαδή, σε περίπτωση διαδοχικής αιτιολογίας, χρειάζεται η προσβολή με επιτυχία όλων των αιτιολογιών που στηρίζουν το διατακτικό (καθεμίας αυτοτελώς) της πληττόμενης απόφασης, για την αναίρεση της τελευταίας (ΑΠ 61/2020, ΑΠ 70/2017, ΑΠ 290/2017, ΑΠ 675/2013).

Με το δεύτερο σκέλος του δεύτερου λόγου της αναίρεσης η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση τις αναιρετικές πλημμέλειες από το άρθρο 559 παρ.1 και 19 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενη ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως και εκ πλαγίου με ανεπαρκείς, άλλως αντιφατικές αιτιολογίες τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 200, 281, 288, 585, 588, 572, 594, 672, 766 και 797 ΑΚ, δεχόμενο εσφαλμένα με επάλληλη αιτιολογία ότι ακόμη κι αν ήθελε εκτιμηθεί η επίμαχη από 15.12.2015 εξώδικη δήλωσή της ως καταγγελία και όχι ως υπαναχώρηση δεν συντρέχει εν προκειμένω σπουδαίος λόγος. Ο αναιρετικός αυτός λόγος, με τον οποίο η αναιρεσείουσα πλήττει την ανωτέρω επάλληλη αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης είναι, σύμφωνα με τα ανωτέρω λεχθέντα, αλυσιτελής και συνακόλουθα απαράδεκτος, διότι οι προβαλλόμενες πλημμέλειες δεν επιδρούν στο διατακτικό της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, αφού το διατακτικό της στηρίζεται επαρκώς στη μη πληττόμενη επιτυχώς με λόγο αναίρεσης παραπάνω κύρια αιτιολογία της περί άσκησης από την εναγομένη με την άνω εξώδικη δήλωση του δικαιώματος της συμβατικής υπαναχώρησης από την επίδικη σύμβαση χωρίς τη συνδρομή των όρων της σύμβασης.

Κατόπιν αυτών και αφού δεν υπάρχει άλλος αναιρετικός λόγος προς έρευνα, η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσε η αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο, λόγω της ήττας της (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ). Τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις, πρέπει, κατά το σχετικό αίτημά της, να επιβληθούν σε βάρος της αναιρεσείουσας, λόγω της ήττας της (άρθρα 176, 182, 183, 189 παρ.1, 191 παρ.2 ΚΠολΔ), όπως ειδικότερα ορίζονται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΣΥΝΕΚΔΙΚΑΖΕΙ τις από 11-10-2023 και από 12-2-2024 αιτήσεις αναίρεσης της υπ' αριθμ. 2718/2023 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

ΙΙ. Επί της από 11-10-2023 αίτησης αναίρεσης (της ενάγουσας):

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 2718/2023 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, κατά το μέρος που απέρριψε την υπ' αρ. 33073/2749/2021 έφεση της ενάγουσας - αναιρεσείουσας κατά της υπ' αρ. 264/2021 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, αναφορικά με την απορριπτική διάταξη αυτής ως προς το κονδύλιο περί διαφυγόντων κερδών της από 9-10-2018 αγωγής.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ως άνω Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές.

Διατάσσει την επιστροφή στην αναιρεσείουσα του κατατεθέντος απ' αυτή παραβόλου.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο συνολικό ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΙΙΙ. Επί της από 12-2-2024 αίτησης αναίρεσης (της εναγομένης):

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2718/2023 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο συνολικό ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 5 Μαϊου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ και ταύτης καθώς και της αμέσως αρχαιότερης Αρεοπαγίτου αποχωρησασών από την Υπηρεσία, ο αρχαιότερος της συνθέσεως Αρεοπαγίτης

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 11 Φεβρουαρίου 2026.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ