219/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 219 / 2011 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 219/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2 Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ρένα Ασημακοπούλου, Αντιπρόεδρο, Αθανάσιο Κουτρομάνο, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 13 Δεκεμβρίου 2010, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Α. Κ. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Του αναιρεσιβλήτου: Λ. Κ. του Μ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αναστάσιο Πουλτουρτζίδη.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 5-12-2003 και 15-1-2004 ανακοπές του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 12491/2004 και 14393/2004 αντίστοιχα του ίδιου Δικαστηρίου, 744/2006 και, μετά από αναψηλάφηση 2169/2008 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 23-12-2008 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσίβλητος, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Κουτρομάνος ανέγνωσε την από 29-1-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την 7935/18-6-2009 έκθεση του δικαστικού επιμελητού Θεσσαλονίκης Χρήστου Παραπούρα προκύπτει, ότι στον αναιρεσίβλητο επιδόθηκε, νομότυπα και εμπρόθεσμα με επιμέλεια του αναιρεσείοντος, αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης και των σχετικών εκθέσεων κατάθεσής της, καθώς και κλήση για εμφάνιση στο παρόν δικαστήριο κατά την ανωτέρω αναφερόμενη δικάσιμο (13-12-2010). Επομένως, αφού ο αναιρεσίβλητος δεν ενεφανίσθη κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από τη σειρά του πινακίου, πρέπει η συζήτηση να χωρήσει παρά την απουσία του (άρθρο 226 παρ.4 και 576 παρ.2 ΚΠολΔ).

Με το άρθρο 559 αριθμ.11γ και 19 ΚΠολΔ ιδρύονται, αντιστοίχως, λόγοι αναιρέσεως: αν το δικαστήριο παρά τον νόμο δεν έλαβε υπόψιν αποδεικτικά μέσα, που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν, και αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Κατά το άρθρο 544 αριθμ.7 περ.α ΚΠολΔ. : "Αναψηλάφηση επιτρέπεται μόνο 1)....7)αν ο διάδικος, που ζητεί την αναψηλάφηση, βρήκε ή πήρε στην κατοχή του, μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης, νέα κρίσιμα έγγραφα, τα οποία δεν μπορούσε να τα προσκομίσει εγκαίρως από ανώτερη βία...". Είναι δε "κρίσιμα" κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, τα νέα έγγραφα, όταν εξ αυτών προκύπτει απόδειξη ή ανταπόδειξη ουσιώδους πραγματικού ισχυρισμού, που είχε προβληθεί στην διεξαχθείσα δίκη, ώστε να καθίσταται εμφανές ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι εσφαλμένη, και θα μπορούσε να εκδοθεί διαφορετική απόφαση υπέρ του ζητούντος την αναψηλάφηση, αν τα έγγραφα είχαν τεθεί υπόψιν του δικαστηρίου. (ΑΠ 1264/2004).

Στην προκειμένη περίπτωση το αντικείμενο και η πορεία της υποθέσεως αναφέρονται αναλυτικά στην προσβαλλόμενη απόφαση του Εφετείου, η οποία, κατά το ουσιώδες μέρος της, έχει ως εξής : "Από τα έγγραφα που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι προκύπτουν τα ακόλουθα περιστατικά: Ο Κ. Κ. εξέδωσε εις διαταγήν του ιδίου και ο αιτών αποδέχθηκε δύο συναλλαγματικές, ποσού 290.000 ευρώ και 310.000 ευρώ αντίστοιχα, φέρουσες την ρήτρα "ανέξοδος επιστροφή", τις οποίες ο ανωτέρω εκδότης μεταβίβασε με οπισθογράφηση στην Σ.

Κ.. Ο καθ' ου η αίτηση, ως τελευταίος κομιστής εξ οπισθογραφήσεως από την Σ. Κ., πέτυχε με βάση τις δύο εν λόγω συναλλαγματικές, την έκδοση των αντίστοιχων διαταγών πληρωμής σε βάρος του αιτούντος, του Κ. Κ. και Σ. Κ.. Ο αιτών άσκησε στο Μονομελές Πρωτοδικείο....κατά των ανωτέρω διαταγών πληρωμής....τις αντίστοιχες ανακοπές και ζήτησε την ακύρωση τους, επικαλούμενος τα ακόλουθα περιστατικά, που είναι τα ίδια στις δύο ανακοπές και συνιστούν τον μοναδικό λόγο εκάστης ανακοπής:

Ότι ο ίδιος [αιτών] και οι Κ. και Σ. Κ. συνήψαν σύμβαση έργου, με την οποία ο πρώτος, ως εργολάβος, ανέλαβε την ανέγερση κατοικιών σε οικόπεδο ιδιοκτησίας των αντισυμβαλλομένων του με το σύστημα της αντιπαροχής, κατά τις ειδικότερες συμφωνίες του συμβολαιογραφικού συμβ/λαίου που συνυπέγραψαν. Ότι εκτός συμβολαίου, με προφορική συμφωνία μεταξύ τους, ο αιτών δέχθηκε να παραχωρήσει στους ιδιοκτήτες αντισυμβαλλομένους του και ένα μέρος από τα κτίσματα της δικής εργολαβικής αντιπαροχής [360 τ.μ.], επειδή εκείνοι θα αποπεράτωναν με δικά τους έξοδα και με καλλίτερα υλικά και εργασίες ένα σημαντικό μέρος των κτισμάτων της αντιπαροχής τους.

Ότι τις ανωτέρω συναλλαγματικές [290.000 ευρώ και 310.000 ευρώ] τις αποδέχθηκε ο ίδιος προς εξασφάλιση των ανωτέρω αντισυμβαλλομένων του σχετικά με την εκπλήρωση της ως άνω πρόσθετης παροχής που ανέλαβε απέναντι τους. Ότι ενώ ο ίδιος έχει εκπληρώσει πλήρως τις υποχρεώσεις του, αφού κατασκεύασε και παραχώρησε κτίσματα μεγαλύτερου εμβαδού από το συμφωνηθέν στους αντισυμβαλλομένους του, εκείνοι δεν του, επέστρεψαν, ως όφειλαν, τις ανωτέρω συναλλαγματικές, αλλά τις μεταβίβασαν στον καθού, ο οποίος κατά την απόκτηση τους γνώριζε την έλλειψη υποχρέωσης του αιτούντος προς πληρωμή αυτών και παρά ταύτα ενήργησε με σκοπό βλάβης του, ως αχυράνθρωπος των αντισυμβαλλομένων του [Κ.

και Σ. Κ.], με τους οποίους δεν τον συνδέει καμία έννομη σχέση, για το λόγο δε αυτό επιδίωξε και πέτυχε σε βάρος του την έκδοση των διαταγών πληρωμής. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο με τις αποφάσεις του απέρριψε στην ουσία τους τις ανακοπές, ενώ το παρόν Δικαστήριο, το οποίο, με την ήδη πληττόμενη με την αίτηση αναψηλάφησης απόφαση συνεκδίκασε τις ασκηθείσες κατά των αποφάσεων αυτών από τον αιτούντα αντίστοιχες .....εφέσεις, απέρριψε στην ουσία τους αυτές τις εφέσεις, αφού αντικατέστησε τις αιτιολογίες των εκκαλουμένων αποφάσεων.

Ειδικότερα το παρόν Δικαστήριο έκρινε ότι δεν αποδείχθηκε πως η αποδοχή των συναλλαγματικών από τον αιτούντα έγινε προς εξασφάλιση των οικοπεδούχων [εκδότη και κομίστριας των συναλλαγματικών] ότι εκείνος θα εκπληρώσει υποχρέωση, που ανέλαβε έναντι αυτών με προφορική συμφωνία μεταξύ τους, να παραδώσει σ' αυτούς 360 τ.μ.

πλέον της συμφωνηθείσας με το προσύμφωνο συμβόλαιο αντιπαροχής τους, την οποία αυτός εξεπλήρωσε στο ακέραιο. Αντίθετα δέχθηκε ότι αποδείχθηκε πως ο αιτών ανέλαβε δυνάμει προφορικής συμφωνίας με τους οικοπεδούχους την υποχρέωση να καταβάλει: (α] ποσό των 310.000 ευρώ που αφορούσε τις εισφορές προς το ΙΚΑ που βάρυναν μέχρι τότε το έργο και τους οικοπεδούχους, για τις εργασίες που είχαν γίνει από την προηγούμενη εργολάβο κατασκευάστρια εταιρία, η οποία κηρύχθηκε από αυτούς έκπτωτη και β)το ποσό των 290.000 ευρώ, που αντιστοιχούσε στην αξία των κατασκευών στους χώρους της αντιπαροχής των οικοπεδούχων, στις οποίες οι ίδιοι Θα προέβαιναν με δικά τους έξοδα.

Προς εξασφάλιση των οικοπεδούχων για την εκ μέρους του αιτούντος τήρηση των ανωτέρω υποχρεώσεων του, ο τελευταίος αποδέχθηκε, την ίδια ημέρα της υπογραφής του εργολαβικού, τις επίδικες συναλλαγματικές, αλλά δεν εκπλήρωσε τις ανωτέρω υποχρεώσεις του. Ανεξαρτήτως των ανωτέρω, κατά το σκεπτικό της προσβαλλομένης αποφάσεως, δεν αποδείχθηκε ότι ο καθού, κομιστής εξ οπισθογραφήσεως των συναλλαγματικών, κατά την κτήση τους τελούσε εν γνώσει των συμφωνιών μεταξύ του αιτούντος και του εκδότη των συναλλαγματικών, πολύ δε περισσότερο ότι ενεργούσε:

ως "αχυράνθρωπος του εκδότη" και με σκοπό να βλάψει τον αιτούντα, αλλά αποδείχθηκε ότι η μεταβίβαση των συναλλαγματικών με οπισθογράφηση από την Σ. Κ. προς τον καθ' ου έγινε χάριν καταβολής χρέους αυτής προς εκείνον, προερχόμενου, από δάνειο. Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές το παρόν Δικαστήριο, με την προσβαλλομένη απόφαση απέρριψε κατ ' ουσίαν τις εφέσεις.

Ήδη ο αιτών προσκομίζει τα επικαλούμενα με την αίτηση αναψηλάφησης έγγραφα: Α)την κατ' άρθρο 31 παρ.2 Κ.Ποιν.Δικ. (στα πλαίσια προκαταρκτικής εξετάσεως) από 24-5-2005 έκθεση εξέτασης χωρίς όρκο του καθού [Λ. Κ.], ενώπιον υπαλλήλου του ΣΔΟΕ Κεντρικής Μακεδονίας, στην οποία εκείνος αναφέρει ότι δεν γνωρίζει τους Κ.

Κ., Σ. Κ. και Α. Κ. [αιτούντα], ότι τους γνώριζε ονομαστικά μέσω δικογράφων από τα δικαστήρια, στα οποία [οι τρεις ανωτέρω] ενεπλάκησαν μεταξύ τους. Ότι αυτός γνωρίζει μόνο τον δικηγόρο κ.Πουλτουρτζίδη Αναστάσιο, ο οποίος χρησιμοποίησε το όνομα του [τον καθ' ου] για εξυπηρέτηση και μόνο κάποιων πελατών του, Β)Την από 14-7-2005 προς το ΣΔΟΕ Κεντρικής Μακεδονίας απευθυνόμενη υπεύθυνη δήλωση [κατά το άρθρο 8 ν.1599/1986] του δικηγόρου Αναστασίου Πουλτουρτζίδη, στην οποία εκείνος δηλώνει ότι "ο ρόλος του Λ.

Κ. (καθ' ου) στη διαφορά μεταξύ του Κ. Κ. και του Α. Κ. είναι εικονικός και χρησιμοποιήθηκε για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο των ανακοπών των διαταγών πληρωμής και θα αναφερόταν στην αιτία εκδόσεως και αποδοχής των συναλλαγματικών από πλευράς του Α. Κ. χωρίς να έχει κανένα δικαίωμα στα ποσά των συναλλαγματικών ο Λ.

Κ.. Έτσι εκδόθηκαν διαταγές πληρωμής στο όνομα του Λ. Κ. κατά των κ. κ. Κ. Κ. και Α. Κ.. Οι συναλλαγματικές είχαν γίνει αποδεκτές από τον κ.Α. Κ. και αφορούσαν η μία την οφειλή του κ. Κ. και της αδελφής του προς το ΙΚΑ Κασσάνδρας χρεών, που άφησε η προηγούμενη εργολαβική εταιρία προβολή και η άλλη αφορούσε τα χρήματα που ξόδεψε ο κ.Κ.ς για την οικοδομή της αντιπαροχή στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε από της κηρύξεως ως εκπτώτου της προηγούμενης εργολάβου μέχρι της αναλήψεως αποπερατώσεως του συγκροτήματος από τον κ.

Α. Κ., Δηλαδή ο κ. Λ. Κ. είναι εικονικόν πρόσωπον στη διαφορά μεταξύ Κ. και Κ. και όχι πραγματικός δικαιούχος της απαιτήσεως". Κατά την κρίση του Δικαστηρίου τα ανωτέρω έγγραφα δεν είναι κρίσιμα, κατά την έννοια του άρθρου 544 περ. 7 Κ.Πολ.Δ., διότι δεν παρέχουν άμεση και πλήρη απόδειξη για τα πραγματικά περιστατικά που συνθέτουν τον λόγο των ανωτέρω ανακοπών, ιδίως δε ως προς την επικαλούμενη αιτία αποδοχής των συναλλαγματικών, δηλαδή ως εγγύηση της συμφωνίας παράδοσης από τον αιτούντα προς τους οικοπεδούχους πλέον των συμφωνηθέντων με το εργολαβικό προσύμφωνο συμβόλαιο και άλλων 360 τ.μ. [σε κτίσματα] και ότι αυτά παραδόθηκαν, δεδομένου ότι σε κανένα από τα έγγραφα αυτά δεν γίνεται αναφορά στην ανωτέρω επικαλούμενη με τον λόγο των ανακοπών αιτία αποδοχής των συναλλαγματικών.

Απεναντίας στο δεύτερο από τα ανωτέρω έγγραφα, ο δηλών δικηγόρος Αν. Π., ο οποίος σημειωτέον δεν είναι αυτός ο οποίος υπέγραψε τις αιτήσεις του καθ' ου για την έκδοση των διαταγών πληρωμής, διατυπώνει την άποψη ότι οι συναλλαγματικές έγιναν αποδεκτές από τον αιτούντα για τις αιτίες που δέχθηκε η ίδια προσβαλλομένη με την αίτηση αναψηλάφησης απόφαση.

Περαιτέρω το πρώτο από τα ανωτέρω έγγραφα, δηλ. η άνευ όρκου από 25-5-2005 εξέταση του καθ' ου στο ΣΔΟΕ Κεντρικής Μακεδονίας, ουδόλως ενισχύει τον πραγματικό ισχυρισμό του αιτούντος [ανακόπτοντος] ότι δηλαδή ο καθ' ου έγινε κομιστής των συναλλαγματικών με οπισθογράφηση [και συνεπώς με παράδοση των πιστωτικών τίτλων προς αυτόν] από την προηγούμενη κομίστρια [Σ.

Κ.] εν γνώσει της έλλειψης της υποκείμενης αιτίας αποδοχής των συναλλαγματικών. Αντίθετα, από την ανωτέρω κατάθεση προκύπτει ζήτημα παντελούς έλλειψης οπισθογράφησης των συναλλαγματικών [και συνεπώς παράδοσης τους] από την Σ. Κ. προς τον καθ' ου, το οποίο, θεωρητικά, έχει ως συνέπεια την έλλειψη νομιμοποίησής του να ζητήσει την έκδοση των διαταγών πληρωμής, περιστατικά όμως που συνιστούν διαφορετικό λόγο ανακοπής, ο οποίος μπορούσε να προβληθεί μόνο με δικόγραφο προσθέτων λόγων αυτής.

Κατόπιν των ανωτέρω εφόσον τα επικαλούμενα με την κρινόμενη αίτηση αναψηλάφησης έγγραφα δεν κρίνονται από το παρόν Δικαστήριο κρίσιμα κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 544 παρ.7 ΚΠολΔ ο μοναδικός λόγος της αίτησης αυτής είναι αβάσιμος και συνεπώς η αίτηση πρέπει να απορριφθεί στην ουσία της".

Υπό τα δεδομένα αυτά: (α)Είναι αβάσιμος ο πρώτος αναιρετικός λόγος (εκ του άρθρου 559 αριθμ.11γ ΚΠολΔ), με τον οποίο υποστηρίζεται ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψιν την ανωτέρω ανώμοτη εξέταση του αναιρεσιβλήτου και την από 14-7-2005 υπεύθυνη δήλωση του δικηγόρου του. Τούτο δε, διότι τα φερόμενα ως αγνοηθέντα έγγραφα ρητώς αναφέρονται στην προσβαλλόμενη απόφαση, και μάλιστα διαλαμβάνεται σ'αυτήν το σύνολο του περιεχομένου τους. (β)Το Δικαστήριο διέλαβε στην απόφασή του σαφείς, επαρκείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες σχετικά με τους ουσιαστικούς λόγους που -κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του- τα φερόμενα ως "νέα κρίσιμα έγγραφα", για την ουσία της υποθέσεως στην πραγματικότητα δεν είναι κρίσιμα υπό την προεκτεθείσα έννοια. Κατά συνέπεια, και ο δεύτερος λόγος του αναιρετηρίου, με τον οποίο αποδίδεται στην απόφαση η εκ του άρθρου 559 αριθμ.19 ΚΠολΔ αιτίαση και υποστηρίζονται τα αντίθετα, δεν είναι βάσιμος. Κατόπιν τούτου πρέπει η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως να απορριφθεί.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 23-12-2008 αίτηση του Α. Κ. για αναίρεση της 2169/2008 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Επιβάλλει στον αναιρεσείοντα την δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε χίλια οχτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 25 Ιανουαρίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 14 Φεβρουαρίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ