Supreme Court dismisses appeal due to recusal of presiding judge's brother serving on lower court.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appeal against the Court of Appeal's decision because the presiding judge declared recusal due to his brother serving on that lower court. The parties argued over the admissibility of the appeal, but the court found the judge's brother's presence created an unavoidable appearance of bias. Consequently, the court ordered a retrial of the appeal before a different panel excluding the recused judge.
Legislator headnote
AI generatedArticles 52(1)(st) of the Code of Civil Procedure and Article 6(1) of the Constitution; A judge must recuse themselves if their close relative serves on the court whose decision is being appealed, necessitating a retrial to ensure impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 2177 / 2007 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 2177/2007
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Γ΄ Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Φώσκολο Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου - Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Λεωνίδα Ζερβομπεάκο και Χαράλαμπο Παπαηλιού, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 21 Νοεμβρίου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Χ1 η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Μιχαήλ Σοφό.
Του αναιρεσίβλητου: ....., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Καράμπελα.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 24-10-1991 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Κορίνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 19/1998 του ίδιου Δικαστηρίου και 437/2000 προδικαστική, 66/2006 οριστική του Εφετείου Ναυπλίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 4-7-2006 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Μιχαήλ Θεοχαρίδης ανέγνωσε την από 7-11-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσίβλητου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
Κατά την 3η Δεκεμβρίου 2007 ημέρα που συγκροτήθηκε το παρόν δικαστήριο, προκειμένου να διασκεφτεί την ανωτέρω υπόθεση, ένα μέλος του ο Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Γεώργιος Φώσκολος, διαπίστωσε ότι στην αναιρεσιβαλλόμενη 66/2006 απόφαση του Εφετείου Ναυπλίου συμμετείχε ως μέλος ο αδελφός του Κυριάκος Φώσκολος, γι' αυτό και υπέβαλε, στη συνέχεια, προς τον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου την από 3-12-2007 δήλωση εξαιρέσεως, η οποία έχει ως εξής: "Δήλωση εξαιρέσεως του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Φώσκολου (άρθρ. 55 παρ.1 ΚΠολΔ). Την 21η Νοεμβρίου 2007 συζητήθηκε ενώπιον του Γ' Τμήματος του Αρείου Πάγου, υπό την Προεδρία μου, η από 4 Ιουλίου 2006 αίτηση της Χ1 για αναίρεση της 66/2006 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου. Κατά τη μελέτη της υπόθεσης αυτής από τον υποφαινόμενο, στις 3-12-2007, διαπίστωσα ότι στη σύνθεση του Εφετείου, που εξέδωσε την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, συμμετείχε ως μέλος ο αδελφός μου Κυριάκος Φώσκολος, Εφέτης που υπηρετούσε τότε στο Εφετείο εκείνο. Κατόπιν τούτου, υπάρχει λόγος εξαίρεσής μου από την εκδίκαση της αναίρεσης αυτής, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 52 παρ.1 περ.στ' ΚΠολΔ και 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ.
Αθήνα 3 Δεκεμβρίου 2007.
Ο Δηλών
Γεώργιος Φώσκολος
Αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου".
Στη συνέχεια, το δικαστήριο συγκροτήθηκε από τους Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, (που ορίστηκε με πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου), Μίμη Γραμματικούδη, Λεωνίδα Ζερβομπεάκο, Χαράλαμπο Παπαηλιού και Μιχαήλ Θεοχαρίδη, Αρεοπαγίτες, και από την ίδια ως άνω Γραμματέα, προκειμένου να αποφασίσει για την ανωτέρω αίτηση και δήλωση.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Κατά το άρθρο 55 παρ. 1 και 4 του Κ.Πολ.Δ. "Δικαστές Πολυμελών δικαστηρίων και Εισαγγελείς, αν υπάρχει λόγος εξαίρεσής του, οφείλουν να το δηλώσουν στον Πρόεδρο του δικαστηρίου. Το δικαστήριο αποφασίζει χωρίς τη συμμετοχή εκείνου που υπέβαλε τη δήλωση και χωρίς συζήτηση στο ακροατήριο".
Συνεπώς, νόμιμα φέρεται στο Δικαστήριο τούτο, που συνεδριάζει σε Συμβούλιο, η από 3-12-2007 δήλωση κωλύματος (αυτοεξαίρεσης), που υποβλήθηκε στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου από τον Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου Γεώργιο Φώσκολο), Πρόεδρο του Πολιτικού αυτού Τμήματος και πρέπει να ερευνηθεί.
ΙΙ. Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 52 παρ. 1 περ. στ΄ του Κ.Πολ.Δ. και 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ που υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, σαφώς προκύπτει ότι οι δικαστές μπορεί να προτείνουν την εξαίρεσή του ή να εξαιρεθούν από οποιοδήποτε διάδικο, αν προκαλούν υπόνοια μεροληψίας. Η δήλωση αυτού του κωλύματος δεν υπόκειται σε κανένα χρονικό περιορισμό και μπορεί να γίνει και κατά τη μελέτη της υπόθεσης προς διάσκεψη, για την έκδοση της σχετικής απόφασης, οπότε, αν αποφασισθεί η έξοδος του εξαιρετέου από τη σύνθεση δικαστή, το δικαστήριο οφείλει ο τελευταίος να απόσχει από την εκδίκαση της υπόθεσης.
Στην προκειμένη περίπτωση από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής : Η κρινόμενη από 4-7-2006 αίτηση της Χ1 για αναίρεση της 66/2006 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου συζητήθηκε στο ακροατήριο, ενώπιον του Γ΄ Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, κατά τη δικάσιμο της 21 Νοεμβρίου 2007. Μετά τη συζήτηση στο ακροατήριο της αίτησης αναίρεσης και κατά τη μελέτη της υπόθεσης αυτής για διάσκεψη ο Πρόεδρος του Τμήματος αυτού διαπίστωσε ότι συντρέχει περίπτωση αυτοεξαίρεσής του, γι΄ αυτό και υπέβαλε προς τον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου την ακόλουθη δήλωση: "Δήλωση εξαιρέσεως του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου, Γεωργίου Φώσκολου (άρθρο 55 περ. 1 Κ.Πολ.Δ.), την 21η Νοεμβρίου 2007 συζητήθηκε ενώπιον του Γ΄ Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, υπό την προεδρία μου, η από 4 Ιουλίου 2006 αίτηση της Χ1 για αναίρεση της 66/2006 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου.
Κατά τη μελέτη της υπόθεσης αυτής από τον υποφαινόμενο, στις 3-12-2007, διαπίστωσα ότι στη σύνθεση του Εφετείου που εξέδωσε την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, συμμετείχε ως μέλος ο αδελφός μου Κυριάκος Φώσκολος, Εφέτης, που υπηρετούσε τότε στο Εφετείο εκείνο. Κατόπιν τούτου, υπάρχει λόγος εξαίρεσής μου από την εκδίκαση της αναίρεσης αυτής, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 52 παρ. 1 περ.
στ΄ Κ.Πολ.Δ.) και 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ.
Αθήνα 3 Δεκεμβρίου 2007.
Ο Δηλών
Γεώργιος Φώσκολος,
Αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου".
Η διαπίστωση αυτή του δηλούντος ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και εντεύθεν είναι βάσιμα τα αναφερόμενα στη δήλωσή του, αποδεικνυόμενα από τα έγγραφα της δικογραφίας. Συνακόλουθα, επειδή είναι ενδεχόμενο να δημιουργηθεί στους διαδίκους η εντύπωση ότι θα οδηγηθεί σε κρίση επηρεασμένος από τη συγγενική σχέση μεταξύ αυτού και του εφέτη, αδελφού του, που συμμετείχε ως μέλος του εκδόσαντος την προσβαλλόμενη απόφαση Εφετείου, γεγονός που επιφέρει κατ΄ ανάγκη δυσπιστία ως προς το αμερόληπτο της κρίσης του, πρέπει να αποφανθεί το δικαστήριο τούτο, ότι ο παραπάνω Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου και Πρόεδρος του Τμήματος αυτού είναι εξαιρετέος στην εξεταζόμενη υπόθεση. ΄Υστερα από αυτά πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης της προκειμένης υπόθεσης, κατά το άρθρο 307 του Κ.Πολ.Δ.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
-Αποφαίνεται ότι ο Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Γεώργιος Φώσκολος, Πρόεδρος του Γ΄ Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, στη δικάσιμο της 21-11-2007 είναι εξαιρετέος στη συζήτηση της αναφερόμενης στο σκεπτικό υποθέσεως. Και
-Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της από 4-7-2006 αίτησης της Χ1 για αναίρεση της 66/2006 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου, σε νέα δικάσιμο που θα οριστεί με επιμέλεια των διαδίκων, ενώπιον του ιδίου Τμήματος του Αρείου Πάγου στη σύνθεση του οποίου δεν θα μετέχει ο εξαιρετέος δικαστής.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 19 Δεκεμβρίου 2007. Και
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 20 Δεκεμβρίου 2007.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ