2167/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 2167 / 2007 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 2167/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Κολυβά, Αντιπρόεδρο, Ηλία Γιαννακάκη, Χρήστο Αλεξόπουλο, Σπυρίδωνα Ζιάκα, Ζήση Βασιλόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 13 Νοεμβρίου 2007, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Παναγούλα Κούνη.

Του αναιρεσίβλητου:Ψ1, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χαράλαμπο Κάπο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9/9/2004 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2201/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3650/2006 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 20/7/2006 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρήστος Αλεξόπουλος, ανέγνωσε την από 10/10/2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσίβλητου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 201 ΑΚ, αν με δικαιοπραξία τα αποτελέσματά της εξαρτήθηκαν από γεγονός μελλοντικό και αβέβαιο (αίτηση αναβλητική), τα αποτελέσματα αυτά επέρχονται μόλις συμβεί το γεγονός (πλήρωση της αιρέσεως), κατά δε το άρθρο 207 παρ.1 του ίδιου Κώδικα, η αίρεση θεωρείται ότι πληρώθηκε, αν την πλήρωση της εμπόδισε αντίθετα προς την καλή πίστη εκείνος που θα ζημιωνόταν από την πλήρωση της.

Τέτοια αναβλητική δικαιοπραξία, στην οποία έχει εφαρμογή το άρθρο 201 ΑΚ, είναι και εκείνη με την οποία συμφωνείται μεταξύ εργοδότη και μισθωτού ότι η προαγωγή του τελευταίου θα γίνει αν συντρέξουν ορισμένες προϋποθέσεις, η διαπίστωση της συνδρομής των οποίων γίνεται από τον εργοδότη ή όργανο αυτού, πράγμα το οποίο συμβαίνει και όταν η προαγωγική εξέλιξη των υπαλλήλων προβλέπεται από Κανονισμό του εργοδότη που έχει συμβατική ισχύ.

Στην περίπτωση αυτή, παρακώλυση της πληρώσεως της αιρέσεως εναντίον της καλής πίστεως υπάρχει κατά την έννοια της ανωτέρω διατάξεως και όταν ο εργοδότης ή όργανο του κρίνει ότι ο μισθωτός δεν έχει τις προϋποθέσεις που συμφωνήθηκαν για την προαγωγή, εφόσον η συγκεκριμένη αρνητική κρίση είναι καταφανώς, δηλαδή κατ' αντικειμενική κρίση, άδικη και όχι όταν η κρίση αυτή θα μπορούσε, κατ' υποκειμενική εκτίμηση, να ήταν διαφορετική.

Εξάλλου, κατά τις διατάξεις των άρθρων 10 και 12 του Οργανισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας και Κανονισμού βαθμολογικής και μισθολογικής τάξεως των υπαλλήλων της αναιρεσείουσας Τράπεζας της Ελλάδος, που έχει συμβατική ισχύ, η προαγωγή των υπαλλήλων της από τον βαθμό του Τμηματάρχη στον 3ο βαθμό του Εντεταλμένου Τμηματάρχη-Προϊσταμένου αποφασίζεται από το Γενικό Συμβούλιο αυτής κατά απόλυτη εκλογή και ελεύθερη κρίση, μετά γνώμη του Διοικητού, όταν συντρέχουν οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) ύπαρξη κενής οργανικής θέσεως, β) συμπλήρωση ευδόκιμης υπηρεσίας ενός έτους στον 3ο βαθμό, γ) ύπαρξη προσόντων ανώτερης θέσεως, δ) επίδειξη εξαιρετικής επιδόσεως, ήθους, ικανότητας και φιλεργίας κατά την άσκηση της υπηρεσίας και ε) επίδειξη ικανότητας συστηματικού προσδιορισμού και αποτελεσματικού συνδυασμού διαθεσίμων μέσων και προσωπικού κατά τρόπο αυξητικό του υπηρεσιακού έργου και της παραγωγικότητας των εργαζομένων.

Πέραν των προϋποθέσεων αυτών, με το άρθρο 34 του Γενικού Κανονισμού Καταστάσεως Υπαλλήλων της αναιρεσείουσας, όπως τροποποιήθηκε με τις από ......., ....... και ........ αποφάσεις του Γενικού Συμβουλίου αυτής, από το έτος 1990 και εφεξής προβλέφθηκαν ως αξιολογικά στοιχεία για την προαγωγή στους ανώτερους βαθμούς οι πρόσθετες γνώσεις και η ικανότητα εκτελέσεως εξειδικευμένων καθηκόντων, όπως η ικανότητα διεκπεραιώσεως συγχρόνων τραπεζικών εργασιών, η γνώση της λειτουργίας των τραπεζικών αγορών και των νέων χρηματοπιστωτικών προϊόντων και υπηρεσιών, η ικανότητα χειρισμού θεμάτων νομισματικής και πιστωτικής πολιτικής, λειτουργίας, εποπτείας και ελέγχου του πιστωτικού συστήματος, η γνώση και η ικανότητα ασκήσεως αποτελεσματικής διοικήσεως και βελτιώσεως των τρόπων διοικήσεως κλπ.

Τέλος, ο αναιρετικός λόγος του αριθμού 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ ιδρύεται αν το δικαστήριο της ουσίας προέβη σε εσφαλμένη ή μη υπαγωγή των πραγματικών διαπιστώσεων του στο εννοιολογικό περιεχόμενο του εν λόγω κανόνα. Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε, κατά κρίση ανέλεγκτη, τα εξής:

Δυνάμει συμβάσεως εξαρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου, ο αναιρεσίβλητος υπηρετεί στην αναιρεσείουσα "ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε." στο λογιστικό κλάδο από 17.4.1977 και από 1.4.1991 κατέχει το βαθμό του Τμηματάρχη. Είναι πτυχιούχος της Νομικής Σχολής Αθηνών των Τμημάτων Πολιτικών και Οικονομικών Επιστημών και Οικονομικών, έχει παρακολουθήσει δέκα έξι (16) επιμορφωτικά σεμινάρια, γνωρίζει Αγγλικά, Ιταλικά, Γερμανικά, χωρίς να κατέχει σχετικό πτυχίο, υπηρέτησε στη Διεύθυνση Συναλλάγματος (1977-1985), στη Διεύθυνση Ελέγχου για την Εφαρμογή Συναλλαγματικών Κανόνων (1985-1988), στη Διεύθυνση Εργασιών Δημοσίου (1988-1994), και στον Τομέα Εποπτείας Μεγάλων Εμπορικών Τραπεζών από το 1994, με τις Π.Δ. ......

και ...... εγκρίθηκε η μετάταξη του στη διαβάθμιση του Επιθεωρητή Β' και Α', αντίστοιχα, χαρακτηρίστηκε κατά τα έτη 1999-2000 ως εξαίρετος σε 11 και 12 κριτήρια, αντίστοιχα, και άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα Αναπληρωτή Προϊσταμένου Υπηρεσίας από 12.1.1989. Η συσταθείσα με την υπ΄αριθμ. ..... πράξη του Διοικητή της αναιρεσείουσας, σύμφωνα με το άρθρο 34 του Γενικού Κανονισμού της Καταστάσεως των Υπαλλήλων αυτής, γνωμοδοτική επιτροπή για την αξιολόγηση των υπαλλήλων που συμπλήρωναν τον απαιτούμενο για προαγωγή χρόνο στο βαθμό του Εντεταλμένου-Τμηματάρχη-Προϊσταμένου κατάταξε τον ενάγοντα μαζί με άλλους της υπαλλήλους κατά πλάσμα ισοψηφούντες στην 143η θέση κατάταξης.

Το Γενικό Συμβούλιο της αναιρεσείουσας με την υπ΄αριθμ. ..... απόφαση του προήγαγε 75 Τμηματάρχες στο βαθμό του Εντεταλμένου - Τμηματάρχη-Προϊσταμένου από 1.5.2002, μεταξύ των οποίων και τους παρακάτω συναδέλφους του αναιρεσιβλήτου, ενώ παρέλειψε αυτόν. Ειδικότερα προήγαγε τους: 1) Γ1, ο οποίος προσελήφθη στις 14.2.1972 προήχθη στο βαθμό του Τμηματάρχη από 1.4.1992, είναι απόφοιτος εξαταξίου Γυμνασίου, έχει παρακολουθήσει εννέα (9) εκπαιδευτικά σεμινάρια, γνωρίζει την Αγγλική γλώσσα χωρίς πτυχίο, έχειαξιολογηθεί τα έτη 1999-2000 ως εξαίρετος σε 11 και 12 κριτήρια, αντίστοιχα, υπηρέτησε στο κεντρικό κατάστημα σε διάφορα τμήματα (Αξιών προς είσπραξη, Ενέγγυων πιστώσεων δημοσίου, Ελέγχου Εφαρμογής Συναλλαγματικών νόμων, Συναλλαγματικών Ελέγχων Ναυτιλιακών Επιχειρήσεων, Γραμματεία υποεπιτροπής βιοτεχνικών πιστώσεων) άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα Προϊσταμένου Υπηρεσίας από 17.8.1992 και από τη γνωμοδοτική Επιτροπή κατετάγη 57ος.

Έναντι αυτού ο αναιρεσίβλητος υπερέχει στην ειδική αρχαιότητα κατά ένα έτος, στους τίτλους σπουδών, στην επιμόρφωση, στην έναρξη άσκησης υπευθύνων καθηκόντων, ενώ διαβαθμίστηκε από το 1994 σε Επιθεωρητή Β' και από το 1997 σε Επιθεωρητή Α' και υστερεί στη γενική αρχαιότητα κατά 5 έτη. Από τη συνολική εκτίμηση των προσόντων αυτών προκύπτει ολοφάνερη υπεροχή του αναιρεσιβλήτου. 2)Γ2, ο οποίος προσελήφθη στις 8.7.1974, προήχθη στο βαθμό του Τμηματάρχη από 1.10.1995, είναι απόφοιτος εξαταξίου Γυμνασίου, έχει παρακολουθήσει επτά (7) σεμινάρια, γνωρίζει την Αγγλική γλώσσα χωρίς πτυχίο, αξιολογήθηκε κατά τα έτη 1999-2000 ως εξαίρετος σε 15 και 17 κριτήρια αντίστοιχα, κατετάγη 14ος από τη γνωμοδοτική Επιτροπή και υπηρέτησε στο κεντρικό κατάστημα στο Τμήμα Καταθέσεων και Οργάνωσης και άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα Προϊσταμένου Τμήματος από 2.10.2000.

Έναντι αυτού ο αναιρεσίβλητος υπερέχει στην ειδική αρχαιότητα κατά 4 έτη, στους τίτλους σπουδών, στα επιμορφωτικά σεμινάρια, στην έναρξη ασκήσεως υπευθύνων καθηκόντων, στη διαβάθμιση του ως Επιθεωρητή Β' και Α' και υστερεί στην αξιολόγηση. Από τη συνολική εκτίμηση των προσόντων αυτών προκύπτει ολοφάνερη υπεροχή του αναιρεσιβλήτου 3) Γ3, ο οποίος προσελήφθη στις 3.3.1972, προήχθη στο βαθμό του Τμηματάρχη στις 1.4.1996, είναι απόφοιτος Γυμνασίου, γνωρίζει την Αγγλική γλώσσα χωρίς πτυχίο, αξιολογήθηκε ως εξαίρετος σε 17 κριτήρια κατά τα έτη 1999-2000, κατετάγη 43ος από τη γνωμοδοτική Επιτροπή, υπηρέτησε στο κεντρικό κατάστημα στο Τμήμα Οικονομικών Υπηρεσιών και άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα Αναπληρωτή Προϊσταμένου Υπηρεσίας από 16.5.1991, Προϊσταμένου Υπηρεσίας από 21.7.1992 και αναπληρωτή Προϊσταμένου Τμήματος από 16.11.1999.

Έναντι αυτού ο αναιρεσίβλητος υπερτερεί στην ειδική αρχαιότητα κατά 5 έτη, στους τίτλους σπουδών, στην επιμόρφωση και άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα από 10.1.84 έναντι 16.5.1991 με επί πλέον διαβάθμιση ως Επιθεωρητής Β' και Α' και υστερεί στη γενική αρχαιότητα κατά 5 έτη και στην αξιολόγηση. Από τη συνολική εκτίμηση των προσόντων αυτών προκύπτει ολοφάνερη υπεροχή του αναιρεσίβλητου 4) Γ4, ο οποίος προσελήφθη στις 12.8.1980, προήχθη στο βαθμό του Τμηματάρχη από 1.7.1996, είναι πτυχιούχος ΑΣΟΕΕ, έχει παρακολουθήσει δώδεκα σεμινάρια, γνωρίζει την Αγγλική χωρίς πτυχίο, χαρακτηρίστηκε κατά τα έτη 1999-2000 ως εξαίρετος σε 13 κριτήρια, κατετάγη 12ος από τη γνωμοδοτική Επιτροπή, υπηρέτησε στο Κεντρικό Κατάστημα στα Τμήματα Ελέγχου Βιομηχανικών και λοιπών Επιχειρήσεων, Εποπτείας Πιστωτικών Ιδρυμάτων, Εποπτείας Υποκαταστημάτων Ξένων Τραπεζών και Ανεξαρτήτων Χρηματοπιστωτικών Ιδρυμάτων, δεν άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα και γι' αυτό δεν αξιολογήθηκε ως προς τις διοικητικές ικανότητες του στα φύλλα ποιότητος.

Έναντι αυτού ο αναιρεσίβλητος υπερτερεί σε γενική και ειδική αρχαιότητα κατά 3 και 5 χρόνια, αντίστοιχα, στους τίτλους σπουδών, στα σεμινάρια, στις γλώσσες και στην άσκηση υπευθύνων καθηκόντων, υστερεί στην αξιολόγηση. Από τη συνολική εκτίμηση των προσόντων αυτών προκύπτει, ολοφάνερη υπεροχή του αναιρεσιβλήτου, και 5) Γ5, ο οποίος προσελήφθη στις 21.8.1980, προήχθη στο βαθμό του Τμηματάρχη από 1.10.1996, είναι πτυχιούχος της Ανωτάτης Βιομηχανικής Σχολής Πειραιώς, έχει παρακολουθήσει εννέα σεμινάρια, γνωρίζει Αγγλικά χωρίς πτυχίο και Γαλλικά (Superieur III), χαρακτηρίστηκε κατά τα έτη 1999-2000 ως εξαίρετος σε 9 και 16 κριτήρια, αντίστοιχα, κατετάγη 63ος από τη γνωμοδοτική Επιτροπή, υπηρέτησε στο υποκατάστημα Βόλου στο Τμήμα Αναπροεξόφλησης Χαρτοφυλακίου Τραπεζών, στην Υπηρεσία Αξιών-Ενεγγύων Πιστώσεων, στην Υπηρεσία Γενικών Εργασιών & Συναλλάγματος, ως γραμματέας της υποεπιτροπής βιοτεχνικών πιστώσεων (1.1.86 - 31.12.88) και άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα προϊσταμένου υπηρεσίας από 15.3.1995.

Έναντι αυτού ο αναιρεσίβλητος υπερτερεί σε γενική και ειδική αρχαιότητα κατά 3 και 5 έτη, αντίστοιχα, στους τίτλους σπουδών, στα σεμινάρια, στις ξένες γλώσσες και στην έναρξη άσκησης υπευθύνων καθηκόντων με επί πλέον διαβάθμιση του ως Επιθεωρητής Β' και Α', υστερεί στην αξιολόγηση, από τη συνολική εκτίμηση των προσόντων αυτών προκύπτει ολοφάνερη υπεροχή του αναιρεσιβλήτου.

Με βάση τα περιστατικά αυτά το Εφετείο έκρινε ότι η παράλειψη της αναιρεσείουσας να προαγάγει τον αναιρεσίβλητο στο βαθμό του Εντεταλμένου Τμηματάρχη - Προϊσταμένου από 1-5-2002 και αντ' αυτού να προαγάγει στον εν λόγω βαθμό τους ως άνω συναδέλφους του Γ1, Γ2, Γ3, Γ4 και Γ5, είναι καταφανώς άδικη ως αντίθετη με τις αρχές της καλής πίστεως και πρέπει να θεωρηθεί ότι πληρώθηκε η αναβλητική αίρεση της προαγωγής αυτού στον ανωτέρω βαθμό από 1-5-2002, οπότε συνέτρεξαν στο πρόσωπό του οι κατά το άρθρο 12 του Οργανισμού της αναιρεσείουσας προϋποθέσεις προαγωγής του.

Ακολούθως, το Εφετείο απέρριψε την έφεση της αναιρεσείουσας, επικυρώνοντας την απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, με την οποία είχε γίνει δεκτή κατ' ουσίαν η αγωγή του αναιρεσιβλήτου και είχε αναγνωρισθεί ότι η αναιρεσείουσα είχε υποχρέωση να τον προαγάγει στον ως άνω βαθμό από 1-5-2002. ΄Ετσι κρίνοντας το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή, τις διατάξεις των άρθρων 201 και 207 παρ. 1 του ΑΚ και κατά συνέπεια οι από το άρθρο 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ.

απορρέοντες πρώτος, δεύτερος, τρίτος, τέταρτος και πέμπτος λόγοι της αιτήσεως αναιρέσεως είναι αβάσιμοι.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20-7-2006 αίτηση της "ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ" περί αναιρέσεως της 3650/2006 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε χίλια διακόσια (1.200) ευρώ.-

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 4 Δεκεμβρίου 2007. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Δεκεμβρίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ