Supreme Court annuls lower court dismissal due to incorrect application of prosecution filing requirements for beachfront property cases.

Απόφαση 2125 / 2018 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 2125/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ζ'Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αγγελική Αλειφεροπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δημήτριο Γεώργα, Δημήτριο Τζιούβα, Ιωάννη Μαγγίνα και Ερωτόκριτο Ερωτοκρίτου - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 24 Οκτωβρίου 2018, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ιωάννη Προβατάρη (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Αικατερίνης Αναγνωστοπούλου, για να δικάσει την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Χανίων, περί αναιρέσεως της 1244/2018 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων. Με κατηγορούμενη την Ε. Π. του Χ., κατοίκου ..., η οποία δεν παρέστη στο ακροατήριο.

Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Χανίων, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων Εισαγγελέας Πρωτοδικών Χανίων ζητά τώρα την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην με αριθμό και ημερομηνία 4/27 Αυγούστου 2018 έκθεση αναιρέσεως, η οποία συντάχθηκε ενώπιον της Γραμματέως Πλημμελειοδικείου Χανίων Ελένης Κοντούδη και καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1087/2018.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η έκθεση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την προσβαλλόμενη 1244/2018 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων, που δίκασε ως δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, κηρύχθηκε απαράδεκτη η ποινική δίωξη που ασκήθηκε σε βάρος της κατηγορούμενης Ε. Π. του Χ., λόγω έλλειψης έγκλησης (άρθρο 20 του Ν. 4061/2012) και στη συνέχεια το παραπάνω Δικαστήριο, με την εν λόγω απόφαση, έπαυσε οριστικά την ποινική δίωξη σε βάρος της ίδιας κατηγορούμενης, λόγω παραγραφής, για το αδίκημα της παράβασης του άρθρου 23 παρ. 1 του A.N. 1539/1938. Κατά της απόφασης αυτής, που καταχωρήθηκε καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο στις 17-8-2018, η Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών Χανίων άσκησε στις 27-8-2018 με έκθεση στο Γραμματέα

Πλημμελειοδικών Χανίων την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, η οποία είναι παραδεκτή (αρθρ. 505 παρ.1 στοιχ.δ', 507 παρ.1 εδ.α', 473 παρ.1 Κ.Π.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της, που αφορούν την εσφαλμένη εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης και, κατ'εκτίμηση του δικογράφου αυτής, υπέρβαση εξουσίας (άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.

Ε' και Η' ΚΠΔ), σαν να ήταν παρούσα και η απολειπόμενη ως άνω κατηγορουμένη (αρθρ. 515 παρ.2 εδ.α'ΚΠΔ), εφόσον αυτή κλητεύθηκε νόμιμα για την παρούσα δικάσιμο, σύμφωνα με τα άρθρα 513 παρ.1 εδ.γ'και 155 έως 161 ΚΠΔ (βλ.από 27-9-2018 δύο αποδεικτικά επίδοσης του αρμόδιου Αρχιφύλακα του Α.Τ…. Α. Α., προς την κατηγορουμένη με θυροκόλληση και προς τον αντίκλητο δικηγόρο της, αντίστοιχα).

Σύμφωνα με το άρθρο 20 του Ν. 4061/2012 (Ακίνητα που διαχειρίζεται το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων) "Οι διατάξεις του άρθρου 23 του ν. 1539/1938, όπως τροποποιήθηκε με την παρ. 1 του άρθρου 1 του Α.Ν. 263/1968 εφαρμόζονται αναλογικά και στους κατόχους ακίνητων που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος νόμου.

Η ποινική δίωξη ασκείται κατόπιν εγκλήσεως της Επιτροπής Ελέγχου και Νομιμότητας μετά την τελεσιδικία του πρωτοκόλλου διοικητικής αποβολής και της πράξης επιβολής προστίμου". Με το άρθρο 1 του ως άνω νόμου προσδιορίζονται τα ακίνητα των οποίων η διαχείριση ανήκει στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αυτού.

Με την παράγραφο 3 του ίδιου άρθρου, ορίζεται ότι "οι διατάξεις του παρόντος νόμου δεν εφαρμόζονται σε ανταλλάξιμες εκτάσεις, δάση, δασικές ή αναδασωτέες εκτάσεις, στις ζώνες απόλυτης προστασίας της φύσης και προστασίας της φύσης των προστατευόμενων περιοχών των άρθρων 18 και 19 του ν. 1650/1986 (Α 160), χώρους και ζώνες μνημείων που προστατεύονται από την αρχαιολογική υπηρεσία, αιγιαλό και παραλίες όπως ορίζονται από τις διατάξεις του ν. 2971/2001 (Α 285), καθώς και σε άλλες προστατευόμενες, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, περιοχές".

Περαιτέρω, κατά τους ορισμούς του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' ΚΠΔ, λόγο αναίρεσης της απόφασης αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης. Εσφαλμένη ερμηνεία τέτοιας διάταξης υπάρχει, όταν το δικαστήριο αποδίδει σ' αυτήν διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, εσφαλμένη δε εφαρμογή συντρέχει, όταν το δικαστήριο, χωρίς να παρερμηνεύει το νόμο, δεν υπήγαγε σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στη διάταξη που εφάρμοσε.

Εξάλλου, κατ' άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.. Η' του ίδιου Κώδικα, υπέρβαση εξουσίας υπάρχει, όταν το δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του δίνει ο νόμος, δηλαδή αποφάσισε κάτι, για το οποίο δεν έχει δικαιοδοσία (θετική υπέρβαση εξουσίας) ή παρέλειψε να αποφασίσει κάτι, το οποίο υποχρεούται στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του (αρνητική υπέρβαση εξουσίας).

Περίπτωση αρνητικής υπέρβασης εξουσίας υπάρχει και όταν το δικαστήριο κήρυξε απαράδεκτη την ποινική δίωξη κατά του κατηγορούμενου, λόγω μη νομότυπης υποβολής της έγκλησης, ενώ η έγκληση είχε υποβληθεί νομότυπα και έπρεπε αυτό να προχωρήσει στην έρευνα της ουσίας της υπόθεσης.

Στην προκειμένη περίπτωση, κατόπιν υποβολής της από 11-2-2013 μήνυσης του Προϊσταμένου της Κτηματικής Υπηρεσίας Χανίων, ασκήθηκε ποινική δίωξη σε βάρος της Ε. Π. του Χ. κατοίκου ... και παραπέμφθηκε αυτή με απευθείας κλήση στο ακροατήριο του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων για παράβαση του άρθρου 23 παρ.1 του Ν. 1539/1938, ήτοι για το ότι στην περιοχή ..., την 19-9-2012, με πρόθεση κατέλαβε αυθαίρετα δημόσιο κτήμα, το οποίο αναμφισβήτητα βρισκόταν στην κατοχή του Δημοσίου και δη έκταση εμβαδού 80 τ.μ., τοποθετώντας ομπρέλες και καθίσματα θαλάσσης προς εκμετάλλευση του έμπροσθεν του καταστήματος-καφέ μπαρ με την επωνυμία "..." ιδιοκτησίας της και εντός του κοινόχρηστου χώρου του αιγιαλού, όπως είχε καθοριστεί με την υπ' αριθμ. 17277/1981 απόφαση του Νομάρχη Χανίων (ΦΕΚ 721/Δ/8-12-1981), πέραν της έκτασης που της είχε παραχωρηθεί με το με αριθμ. 81854/2012 συμφωνητικό μίσθωσης του Δήμου …..

Με την 976/2017 απόφαση του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων, η ως άνω κατηγορουμένη καταδικάστηκε ερήμην για για την ανωτέρω αξιόποινη πράξη. Κατά της απόφασης αυτής, η κατηγορούμενη άσκησε νομότυπα και εμπρόθεσμα έφεση ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων. Το εν λόγω Δικαστήριο, αφού έκανε τυπικά δεκτή την έφεση και εξαφάνισε στο σύνολο της την με αριθμό 976/28.2.2017 απόφαση του ως άνω πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, στη συνέχεια, με την ήδη προσβαλλόμενη απόφαση (1244/25-5-2018), κήρυξε απαράδεκτη την άσκηση της προαναφερθείσας ποινικής δίωξης σε βάρος της κατηγορούμενης, λόγω έλλειψης της προβλεπόμενης από το άρθρο 20 του Ν. 4061/2012 έγκλησης της Επιτροπής Ελέγχου και Νομιμότητας, μετά την τελεσιδικία του πρωτοκόλλου διοικητικής αποβολής και την πράξη επιβολής προστίμου, ενόψει του ότι η εν λόγω ποινική δίωξη είχε ασκηθεί μετά την ημερομηνία δημοσίευσης του ανωτέρω Ν. 4061/2012, ήτοι μετά την 22-3-2012 και ακολούθως έπαυσε οριστικά την ως άνω ποινική δίωξη, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 370 περ.

β' του ΚΠΔ, κρίνοντας ότι είχε εξαλειφθεί ο αξιόποινος χαρακτήρας της αποδιδόμενης στην κατηγορούμενη πράξης λόγω παραγραφής, καθώς είχε παρέλθει χρόνος μεγαλύτερος της πενταετίας από τον χρόνο τέλεσης (19-9-2012) αυτής χωρίς να ασκηθεί (νομίμως) ποινική δίωξη. Με αυτά που δέχτηκε το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Χανίων, εσφαλμένα εφάρμοσε την ουσιαστικού ποινικού δικαίου διάταξη του άρθρου 20 του Ν. 4061/2012, που προβλέπει την υποβολή έγκλησης από την Επιτροπή Ελέγχου και Νομιμότητας" για την άσκηση ποινικής δίωξης για παράβαση του άρθρου 23 παρ. 1 του Ν. 1539/1938, όπως αυτό τροποποιήθηκε με την παρ. 1 του άρθρου 1 του α.ν. 263/1968, καθόσον η συνδρομή της ανωτέρω προϋπόθεσης για το παραδεκτό της κίνησης της ποινικής δίωξης από τον αρμόδιο εισαγγελέα πρωτοδικών αφορά μόνο τους κατόχους ακινήτων που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής του νόμου 4061/2012, δηλαδή στους κατόχους των ακινήτων, των οποίων η διαχείριση ανήκει στο Υπουργείο Ανάπτυξης και Τροφίμων και όχι την εδώ ερευνώμενη περίπτωση κατάληψης κοινόχρηστου τμήματος του αιγιαλού, που δεν υπάγεται στη διαχείριση του ως άνω Υπουργείου (άρθρο 1 παρ. 3 ν. 4061/2012).

Ενόψει τούτων, η έγκληση είχε υποβληθεί νομότυπα στη συγκεκριμένη περίπτωση και το Δικαστήριο της ουσίας, αντί να κηρύξει απαράδεκτη την κατά της κατηγορούμενης ποινική δίωξη και να παύσει οριστικά αυτήν λόγω παραγραφής, έπρεπε να προχωρήσει στην έρευνα της ουσίας της υπόθεσης. Επομένως, οι από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.

Ε' και Η' του ΚΠΔ, λόγοι της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, για εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 20 του Ν. 4061/2012 και για αρνητική υπέρβαση εξουσίας, είναι βάσιμοι και πρέπει, κατά παραδοχή αυτών, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση στο σύνολο της και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο συγκροτούμενο από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 519 ΚΠΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΝΑΙΡΕΙ τη με αριθ. 1244/2018 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων.

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συντιθέμενο από δικαστές άλλους από εκείνους, που τη δίκασαν προηγουμένως.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 21 Νοεμβρίου 2018. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 11 Δεκεμβρίου 2018.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ