Supreme Court orders retrial due to missing evidence proving the plaintiff's claim for property ownership was vague.

Απόφαση 2114 / 2009 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 2114/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 6 Μαϊου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Τoυ αναιρεσείοντος: ..., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Θεοδοσίου.

Του αναιρεσιβλήτου:..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Λιαγουρόπουλο με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε: α) με την από 20-11-1998 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου β) με την από 21-4-1999 ανακοίνωση δίκης μετά προσεπικλήσεως του ήδη αναιρεσείοντος και γ) με την από 29-11-1999 πρόσθετη παρέμβαση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΕΘΝΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ- Α.Ε. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, υπό την ιδιότητά της ως ειδικής εκκαθαρίστριας της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΕΛΑΙΟΥΡΓΙΑΙ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ζακύνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 110/2000 μη οριστική, 39/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 114/2007 του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 10-9-2007 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Σίδερης ανέγνωσε την από 27-4-2009 έκθεσή, του με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά μεν το άρθρο 1033 ΑΚ, για τη μεταβίβαση της κυριότητας ακινήτου απαιτείται συμφωνία μεταξύ του κυρίου και εκείνου που την αποκτά, ότι μετατίθεται σ` αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία. Η συμφωνία γίνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο και υποβάλλεται σε μεταγραφή, κατά δε τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 1710 παρ. 1, 1846, 1193, 1195, 1198 και 1199 Α.Κ., η κληρονομική διαδοχή είτε χωρεί από το νόμο (εξ αδιαθέτου ή νόμιμης μοίρας) είτε από διαθήκη, αποτελεί παράγωγο τρόπο κτήσης κυριότητας των κληρονομιαίων ακινήτων, η κυριότητα των οποίων, όπως και κάθε άλλο εμπράγματο δικαίωμα επ' αυτών, μεταβαίνει αναδρομικώς στον κληρονόμο από το θάνατο του κληρονομουμένου, εφόσον ο κληρονόμος αποδεχθεί με δημόσιο έγγραφο την κληρονομία και μεταγράψει την περί αποδοχής δήλωσή του.

Ο τρόπος κτήσεως της κυριότητας επί ακινήτου του άμεσου δικαιοπαρόχου στερείται εννόμων συνεπειών, εκτός εάν ο εναγόμενος επί διεκδικητικής αγωγής, ερειδομένης επί παραγώγου τρόπου κτήσεως της κυριότητας του διεκδικούμενου ακινήτου, με τις προτάσεις του της πρώτης συζητήσεως ήθελε αμφισβητήσει την επί του επιδίκου κυριότητα του άμεσου δικαιοπαρόχου του ενάγοντος, οπότε ο τελευταίος υποχρεούται με τις προτάσεις της πρώτης συζητήσεως, κατ' επιτρεπτή, σύμφωνα με το άρθρο 224 του Κ.Πολ.Δ., συμπλήρωση της αγωγής, να καθορίσει τον τρόπο κτήσεως της κυριότητας από τον άμεσο δικαιοπάροχό του και αν υπάρχει ανάγκη και των απωτέρων μέχρι πρωτότυπου τρόπου κτήσεως κυριότητας.

Η παράλειψη του ενάγοντος να καθορίσει είτε καθ' υποφοράν με την αγωγή, είτε κατά τα ως άνω, τον τρόπο κτήσεως της κυριότητας του επιδίκου από ένα από τους δικαιοπαρόχους του (άμεσο ή απωτέρους του) καθιστά την αγωγή αόριστη. Περαιτέρω κατά το άρθρο 254 ΚΠολΔ, εφαρμοζόμενο και στη διαδικασία της κατ' αναίρεση δίκης ( 573 ΚΠολΔ), το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη όταν κατά τη μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση.

Η παρεχόμενη από την ανωτέρω διάταξη εξουσία περιλαμβάνει και το δικαίωμα του δικαστηρίου να διατάξει, εκτός άλλων, την επανάληψη, όταν διαπιστώνει μετά το πέρας της συζητήσεως κατά τη μελέτη της υποθέσεως ή τη διάσκεψη, κενά ή αμφίβολα σημεία που σχετίζονται με την βασιμότητα λόγου της αναιρέσεως. Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο λόγο της αναίρεσης, κατά το δεύτερο σκέλος του, αποδίδονται στην προσβαλλόμενη απόφαση αιτιάσεις από τους αριθ. 1, 8 και 14 άρθρ. 559 Κ.Πολ.Δ, διότι όπως υποστηρίζεται παρά το νόμο δεν κήρυξε ακυρότητα της αγωγής λόγω αοριστίας.

Οι παραβάσεις αυτές συντελέστηκαν κατά τον εναγόμενο - αναιρεσείοντα, επειδή κρίθηκε ορισμένη η αγωγή που στηριζόταν μόνο σε παράγωγο τρόπο κτήσης της κυριότητας του επιδίκου και παρότι ο ίδιος με τις προτάσεις του κατά την πρώτη πρωτοβάθμια συζήτηση της αγωγής αμφισβήτησε την κτήση της κυριότητας από τον ενάγοντα - αναιρεσίβλητο και τους δικαιοπάροχους του, ο τελευταίος δεν συμπλήρωσε, όπως όφειλε την αγωγή με την επίκληση πρωτότυπου τρόπου κτήσης κυριότητας στα πρόσωπα των δικαιοπαρόχων τους.

Το Εφετείο, όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλομένης αποφάσεως, απέρριψε τον περί αοριστίας της αγωγής λόγος της εφέσεως, που άσκησε κατά της αποφάσεως του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου ο αναιρεσείων - εκκαλών - εναγόμενος, ως αβάσιμο, καθ' όσον, κατά τις παραδοχές του Εφετείου, ο αναιρεσίβλητος συμπλήρωσε παραδεκτώς, με τις προτάσεις της πρώτης συζητήσεως, την αγωγή, με επίκληση πρωτοτύπου τρόπου κτήσεως κυριότητας στο πρόσωπο τόσο του ιδίου του ενάγοντος, όσο και των δικαιοπαρόχων του, οι οποίοι νεμήθηκαν το επίδικο τουλάχιστον από του έτους 1906 και μέχρι του έτους 1991, με τα προσόντα της τακτικής και έκτακτης χρησικτησίας, κατά τις διατάξεις των άρθρων 1041, 1042, 1044, 1192 και 1045 του Α.Κ.

και 593, 2092 και 2063 του Ιονίου Αστικού Κώδικα. Οι προτάσεις όμως που υπέβαλε ο ενάγων - αναιρεσίβλητος κατά την πρώτη συζήτηση της αγωγής δεν προσκομίζονται, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος, εν όψει των όσων εκτίθενται στην προσβαλλομένη απόφαση, ο έλεγχος της βασιμότητας το συγκεκριμένου λόγου της αναιρέσεως.

Ενόψει των ανωτέρω κρίνεται επάναγκες να διαταχθεί η επανάληψη της συζητήσεως προς διευκρίνιση του ανωτέρω αμφιβόλου ζητήματος που αφορά την προσήκουσα ή μη συμπλήρωση της ένδικης διεκδικητικής αγωγής και την προσκόμιση από τον επιμελέστερο των διαδίκων των υποβληθεισών κατά την πρώτη συζήτηση της αγωγής προτάσεων του αναιρεσιβλήτου - ενάγοντος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει την επανάληψη της συζητήσεως προς διευκρίνιση των αναφερομένων στο σκεπτικό αμφιβόλων σημείων.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 24 Ιουνίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 4 Νοεμβρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ