Legislator Case Law & Legislation
207/2022 AI generated

Supreme Court dismisses appeal on procedural grounds, finding no substantive law violation or omitted evidence.

Case Number 207/2022
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the appellant's request for cassation against the Second Instance Court's decision rejecting her property ownership claim. The appellant argued that the lower court failed to consider administrative boundary determinations and a specific contract, claiming these omissions violated substantive law and procedural rules. The court rejected these arguments, ruling that administrative documents serve as judicial presumptions rather than binding limits and that the contract was not sufficiently specific to prove it was decisive for the case outcome.

Legislator headnote

AI generated

Articles 559, 561, 577 of the Code of Civil Procedure; The Supreme Court holds that administrative determinations of coastal boundaries do not bind the ordinary court, which evaluates them as judicial presumptions, and that an appeal must clearly specify the contested fact and its decisive nature to be admissible.

Keywords

AI generated
cassation appeal substantive law violation administrative boundary judicial presumption omitted evidence procedural admissibility property ownership

Cited Legislation

AI generated
Articles 552, 553(1)(b), 556(1), 558(a), 564(1), 566(1) of the Code of Civil Procedure
Article 577(1) of the Code of Civil Procedure
Article 577(2) of the Code of Civil Procedure
Article 68 of the Code of Civil Procedure
Article 559(1) and (19) of the Code of Civil Procedure
Article 561(2) of the Code of Civil Procedure
Article 579(2) of the Code of Civil Procedure
Articles 495(3)(e), 176, 183, 189(1), 191(2) of the Code of Civil Procedure

Cited Case Law

AI generated
Supreme Court Case 598/2016
Supreme Court Case 1190/2015
Supreme Court Case 104/2013
Supreme Court Case 1396/2019
Supreme Court Case 1521/2018
Supreme Court Case 983/2007
Supreme Court Case 1990/1982
Supreme Court Case 493/2020
Supreme Court Case 1065/2014
Supreme Court Case 53/2013
Supreme Court Case 1185/2010
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 207 / 2022 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 207/2022

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Χριστοδούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρία Μουλιανιτάκη, Μαρουλιώ Δαβίου-Απέργη, Μαρία Κουφούδη, Αθανάσιο Θεοφάνη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 6 Οκτωβρίου 2021, με την παρουσία και του Γραμματέα Παναγιώτη Μπούκη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Μ. συζ. Μ. Ξ., το γένος Δ. και Α. Π., κατοίκου τοπικής κοινότητας Αλυκανά της δημοτικής ενότητας Αλυκών του Δήμου Ζακύνθου, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αναγνώστη Ιωάννου του Γεωργίου, με δήλωση, κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ι. Π. του Δ. και της Αθηνάς, κατοίκου Αυστραλίας και προσωρινώς διαμένοντος στην τοπική κοινότητα Αλυκανά της δημοτικής ενότητας Αλυκών του Δήμου Ζακύνθου, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ευφροσύνη Μπακογεώργου και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-2-2011 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ζακύνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 7/2013 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 416/2017 του Μονομελούς Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 7-2-2018 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη από 07.02.2018 αίτηση αναιρέσεως, προσβάλλεται η, αντιμωλία των διαδίκων και κατά την τακτική διαδικασία, εκδοθείσα, υπ' αριθμ. 416/2017 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πατρών, το οποίο απέρριψε την από 18.07.2014 έφεση της αναιρεσείουσας κατά της υπ' αριθμ. 7/2013 οριστικής αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ζακύνθου, το οποίο είχε κάνει δεκτή την από 28.02.2011 αγωγή διεκδικητική κυριότητας του αναιρεσίβλητου. Η αίτηση αυτή αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553§1 στοιχ. β', 556§1, 558 εδάφ. α', 564§1, 566§1 Κ.Πολ.Δ.). Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρο 577§1 Κ.Πολ.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τους λόγους της (άρθρο 577§2 Κ.Πολ.Δ.).

Κατά την διάταξη του άρθρου 68 του Κ.Πολ.Δ. δικαστική προστασία έχει δικαίωμα να ζητήσει όποιος έχει άμεσο έννομο συμφέρον. Από την διάταξη αυτή προκύπτει ότι το έννομο συμφέρον αποτελεί διαδικαστική προϋπόθεση της δίκης, εν ελλείψει της οποίας απορρίπτεται η αγωγή ως απαράδεκτη. 'Ετσι το ανωτέρω άρθρο δεν περιέχει κανόνα ουσιαστικού δικαίου.

Συνεπώς οι λόγοι αναιρέσεως του άρθρου 559 αριθμ. 1 και 19 του Κ.Πολ.Δ. για ευθεία ή εκ πλαγίου παραβίαση κανόνος ουσιαστικού δικαίου δεν ιδρύονται στην περίπτωση αυτή. Περαιτέρω, από την παραδεκτή (άρθρο 561 §2 του Κ.Πολ.Δ.) για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου επισκόπηση της προσβαλλόμενης αποφάσεως, προκύπτει ότι το εκδόσαν αυτήν (προσβαλλόμενη απόφαση) Δικαστήριο δέχτηκε, πριν εισέλθει στον έλεγχο της ουσίας του τρίτου λόγου της εφέσεως της εκκαλούσας - αναιρεσείουσας, τα ακόλουθα: "Με τους δυο πρώτους λόγους εφέσεως η εναγομένη εκκαλούσα ισχυρίζεται ότι το τμήμα που ισχυρίζεται ο ενάγων εφεσίβλητος ότι αυτή έχει καταλάβει είναι κατά ένα μέρος δημόσιο αφού αποτελεί τμήμα του αιγιαλού όπως έχει καθοριστεί με τη με αριθμό 7886/11.06.2007 απόφαση του Γενικού Γραμματέα της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων (ΦΕΚ 331/Δ/2007) και ότι συνεπώς είναι δημόσιο κτήμα.

Οι σχετικοί λόγοι εφέσεως είναι απορριπτέοι διότι από τις διατάξεις του άρθρου 520 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει ότι οι λόγοι της έφεσης δεν αρκεί να είναι μόνο σαφείς και ορισμένοι, αλλά απαιτείται να είναι και λυσιτελείς, δηλαδή σε περίπτωση βασιμότητάς τους να επέρχεται, ως αποτέλεσμα, η εξαφάνιση της εκκαλούμενης απόφασης ... .

Στη συγκεκριμένη περίπτωση η υπόθεση δεν αφορά πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής ούτε συνδέεται με δημόσιο κτήμα και συνεπώς δεν αποτελεί ισχυρισμό που μπορεί να προτείνει παραδεκτώς η εναγομένη επί διεκδικητικής αγωγής ...".

Συνεπώς, ο πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως, σύμφωνα με τον οποίο το Δικαστήριο που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση παραβίασε ευθέως τις διατάξεις του άρθρου 2 του ν. 2971/2001 και κατ' εκτίμηση και του άρθρου 68 ΚΠολΔ και έτσι υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ. 1 του Κ.Πολ.Δ., είναι, κατ' αμφότερα τα σκέλη του, απαράδεκτος και τούτο διότι το ως άνω Δικαστήριο απέρριψε τους πρώτο και δεύτερο λόγους της από 18.07.2014 εφέσεως της εκκαλούσας-αναιρεσείουσας ως αλυσιτελείς, δηλαδή ως λόγους εφέσεως για την προβολή των οποίων η προαναφερόμενη διάδικος εστερείτο εννόμου συμφέροντος προς προβολή τους και συνεπώς, ενόψει του ότι η διάταξη του άρθρου 68 του Κ.Πολ.Δ. είναι διάταξη δικονομικού δικαίου (Α.Π. 383/2019, Α.Π. 692/2009, Α.Π. 1230/2003), δεν ιδρύεται ο επικαλούμενος από τον αριθ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως.

Συνεπώς, ο πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 8 του ΚΠολΔ, λόγος αναιρέσεως ιδρύεται και όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής ως "πράγματα" θεωρούνται οι πραγματικοί ισχυρισμοί, οι οποίοι έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος που ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο και άρα στηρίζουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ένστασης η αντένστασης, καθώς και οι λόγοι έφεσης (Ολ ΑΠ 25/2003, Ολ ΑΠ 22/2005, ΑΠ 50/2020, ΑΠ 429/2019).

Δεν συνιστούν όμως "πράγματα" οι αιτιολογημένες αρνήσεις των ισχυρισμών του αντιδίκου του αναιρεσείοντος, ούτε οι ισχυρισμοί αυτού που αποτελούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου, τα οποία συνάγονται από την εκτίμηση των αποδείξεων ή από το νόμο, ακόμη και αν προτείνονται ως λόγοι έφεσης, ούτε η επίκληση αποδεικτικών μέσων ή του περιεχομένου τους (Ολ ΑΠ 25/2003, Ολ ΑΠ 3/1997, AΠ 1162/2020, ΑΠ 791/2020, ΑΠ 1148/2019).

Με το δεύτερο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως κατά το πρώτο σκέλος του από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια ότι δεν έλαβε υπόψη της τον έχοντα ουσιώδη επιρροή και προταθέντα από την εκκαλούσα-αναιρεσείουσα ισχυρισμό, σύμφωνα με τον οποίο με την υπ' αριθμ. 7886/11.06.2007 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας Ιονίων Νήσων, που δημοσιεύθηκε νόμιμα, καθορίστηκαν τα όρια αιγιαλού, παραλίας και παλαιού αιγιαλού στην περιοχή "Αλικανά" του Δήμου Ζακύνθου, όπου βρίσκεται το επίδικο ακίνητο.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι αβάσιμος, δεδομένου ότι τα παραπάνω αναφερόμενα από την αναιρεσείουσα δεν αποτελούν "πράγμα" κατά την έννοια του αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, δηλαδή αυτοτελή πραγματικό ισχυρισμό. Είναι δε σαφές ότι τα πιο πάνω αναφερόμενα από την αναιρεσείουσα (εναγομένη) αποτελούν ισχυρισμό αρνητικό της βάσης της αγωγής, που δεν έχει αυτοτελή ύπαρξη, λαμβανομένου υπόψη και του ότι μόνος ο καθορισμός των ορίων αιγιαλού, παραλίας και παλαιού αιγιαλού με απόφαση της διοικήσεως δεν δεσμεύει το επιλαμβανόμενο της υποθέσεως τακτικό δικαστήριο (Α.Π. 598/2016, Α.Π. 1190/2015, Α.Π. 104/2013), το οποίο εκτιμά τα σχετικά διοικητικά έγγραφα ως δικαστικά τεκμήρια.

Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν παραπάνω, δεν συντρέχει περίπτωση μη λήψης υπόψη από το Eφετείο πράγματος προταθέντος, που είχε ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Περαιτέρω, ο αυτός λόγος αναιρέσεως, κατά το δεύτερο σκέλος του, με τον οποίο αποδίδεται στην πληττόμενη απόφαση η αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ.

είναι αβάσιμος, ενόψει του ότι ο ως άνω αναφερθείς ισχυρισμός δεν αφορά σε ζήτημα που ασκούσε ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης και του οποίου η έννοια είναι ταυτόσημη με αυτήν του όρου "πράγματα" του αριθμού 8 του αυτού άρθρου του ίδιου Κώδικα (Α.Π. 1396/2019, Α.Π. 1521/2018, Α.Π. 983/2007).

Συνεπώς, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί.

Με τον τρίτο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως αποδίδεται στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο η μη λήψη υπόψη του, για την έκδοση της προσβαλλόμενης αποφάσεως, του υπ' αριθμ. 23692/06.09.1976 συμβολαίου συστάσεως προικός υπέρ της αναιρεσείουσας του συμβολαιογράφου Ζακύνθου Ιωάννη Ζαμπάτη, το οποίο προσκόμισε νόμιμα και επικαλέστηκε, με αποτέλεσμα να υποπέσει στις αναιρετικές πλημμέλειες του άρθρου 559 αριθμ. 11 εδάφ. γ' και 19 Κ.Πολ.Δ.. Ο λόγος αυτός της αιτήσεως αναιρέσεως είναι προεχόντως αόριστος και τούτο διότι δεν αναφέρεται στο αναιρετήριο ο ισχυρισμός προς απόδειξη ή ανταπόδειξη του οποίου αυτό (έγγραφο) προσκομίστηκε, ώστε να κριθεί, αν αυτός ήταν ουσιώδης και το αποδεικτικό μέσο ήταν κρίσιμο για την απόδειξη ή ανταπόδειξη αυτού (Ολ. Α.Π. 1990/1982, Α.Π. 493/2020, Α.Π. 1065/2014, Α.Π. 53/2013, Α.Π. 1185/2010).

Συνεπώς, ο τρίτος λόγος αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως αόριστος.

Κατόπιν αυτών και εφόσον δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως προς εξέταση, πρέπει η αίτηση αναιρέσεως να απορριφθεί όπως και το από την διάταξη του άρθρου 579§2 Κ.Πολ.Δ. αίτημα της αναιρεσείουσας, αλλά και αυτά περί διαγραφής της αγωγής από τα βιβλία του Κτηματολογίου Ζακύνθου και περί αποδόσεως του επίδικου τμήματος ακινήτου στην αναιρεσείουσα για τον λόγο ότι στερούνται αντικειμένου. Ακολούθως, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο, ενόψει της ήττας της αναιρεσείουσας (άρθρα 495§3 εδάφ. ε' του ΚΠολΔ). Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημά του (άρθρα 176, 183, 189§1, 191§2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 07.02.2018 αίτηση της Μ. συζύγου Μ. Ξ. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 416/2017 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πατρών.

Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων ευρώ (2.700,00€).

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 17 Δεκεμβρίου 2021.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 8 Φεβρουαρίου 2022.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ