Supreme Court allows appeal against first instance judgment for violation of substantive law regarding property acquisition rules.

Απόφαση 2062 / 2009 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 2062/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Νικόλαο Μπιχάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 29 Απριλίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. ... και 2. ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Καραμανέ.

Της αναιρεσιβλήτου: ..., προσωρινώς διαμένουσας στα ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ευριπίδη Κωνσταντίνου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 6-10-2004 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Φαρσάλων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 11/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 318/2006 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 9-1-2007 αίτησή τoυς. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Μπιχάκης ανέγνωσε την από 11-3-2008 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου τούτου Αρεοπαγίτη Λεωνίδα Ζερβομπεάκου, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή των πρώτου και τρίτου λόγων αναιρέσεως και την απόρριψη των λοιπών της από 9-1-2007 αιτήσεως αναιρέσεως της 318/2006 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λάρισας. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά τη διάταξη του άρθρου 560 του ΚΠολΔ, η απόφαση Πρωτοδικείου που εκδόθηκε επί εφέσεως κατ' αποφάσεως Ειρηνοδικείου, υπόκειται σε αναίρεση μόνο για τους λόγους που αναφέρονται περιοριστικά στη διάταξη αυτή και ειδικότερα αν παραβιάστηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αν το δικαστήριο δεν συγκροτήθηκε νόμιμα ή υπερέβη την δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων ή δεν είχε καθ' ύλη αρμοδιότητα και αν παράνομα αποκλείστηκε η δημοσιότητα της διαδικασίας.

Η παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου εφόσον το δικαστήριο έκρινε κατ' ουσία, κρίνεται ενόψει των πραγματικών περιστατικών που έκανε δεκτά το δικαστήριο της ουσίας. Εξάλλου, το προαναφερόμενο άρθρο καθορίζει περιοριστικά τους λόγους αναιρέσεως και δεν περιλαμβάνει σ' αυτούς και την εσφαλμένη από το δικαστήριο εκτίμηση δικογράφων, μεταξύ των οποίων και η αγωγή, το δε άρθρο 561§2 του ίδιου ως άνω Κώδικα δεν καθιερώνει ιδιαίτερο λόγο αναιρέσεως, αλλά επιτρέπει την εξέταση, αν από την εσφαλμένη εκτίμηση του περιεχομένου διαδικαστικού εγγράφου, ιδρύεται λόγος αναιρέσεως από τους αναφερόμενους στο άρθρο 560 του ΚΠολΔ.

Έτσι, αν από την εκτίμηση του περιεχομένου της αγωγής προκύψει ότι το δικαστήριο έλαβε υπόψη τους πραγματικούς ισχυρισμούς που έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αν και δεν περιλαμβάνονταν στο δικόγραφο αυτής ή αντίστοιχα, δεν έλαβε υπόψη του τέτοιους ισχυρισμούς, αν και περιλαμβάνονταν, ιδρύεται ο λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 560 αρ. 1 του ΚΠολΔ, υπό την έννοια ότι το δικαστήριο ή αξίωσε για την εφαρμογή της διατάξεως που εφάρμοσε, περισσότερα στοιχεία από τα απαιτούμενα κατά την διάταξη αυτή ή αρκέστηκε σε λιγότερα (ΑΠ 231/2004).

Τέλος, όπως προκύπτει από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 1033, 1192 και 1198 του ΑΚ, αποκτά κάποιος κυριότητα ακινήτου με παράγωγο τρόπο, ύστερα από συμφωνία με τον κύριο του ακινήτου ότι μετατίθεται σε αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία, εφόσον η σχετική συμφωνία γίνει με συμβολαιογραφικό έγγραφο και υποβληθεί σε μεταγραφή.

Όπως δε προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 974 και 1045 του ΑΚ, με τον πρωτότυπο τρόπο της έκτακτης χρησικτησίας αποκτά την κυριότητα ακινήτου εκείνος που έχει στη νομή του το ακίνητο, ανεξάρτητα, από καλή πίστη και νόμιμο τίτλο, για μια εικοσαετία.

Εν προκειμένω, με την προσβαλλόμενη απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου, που εκδόθηκε σε έφεση κατά της απόφασης του Ειρηνοδικείου, έγινε δεκτή η ένδικη από 6-10-2004 αναγνωριστική της κυριότητας ακινήτου αγωγή της αναιρεσίβλητης με την αιτιολογία ότι η τελευταία κατέστη κυρία της περιγραφομένης στην αγωγή εδαφικής λωρίδας, 65,34 τ.μ., εμβαδού με παράγωγο τρόπο και συγκεκριμένα δυνάμει του ...προικοσυμφώνου συμβολαίου του συμβολαιογράφου Φαρσάλων Πέτρου Καραμανώλη, που μεταγράφηκε νόμιμα.

Όπως, όμως, προκύπτει από την επισκόπηση του δικογράφου της ένδικης αγωγής δεν περιέχεται σ' αυτήν βάση, περί παραγώγου τρόπου κτήσεως της κυριότητας του επίδικου, αλλά μόνο βάση έκτακτης χρησικτησίας και ως εκ τούτου η προσβαλλόμενη απόφαση, που έλαβε υπόψη της τον μη περιλαμβανόμενο στο δικόγραφο της ένδικης αγωγής ως άνω πραγματικό ισχυρισμό, που έχει ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 1033 και 1192 του ΑΚ, τις οποίες εφάρμοσε χωρίς τα συγκροτούντα αυτές πραγματικά περιστατικά να εκτίθενται στο δικόγραφο της αγωγής.

Έτσι, η προσβαλλόμενη απόφαση υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 560 παρ. 1 ΚΠολΔ και ο σχετικός πρώτος λόγος αναιρέσεως είναι βάσιμος. Κατ' ακολουθία πρέπει η προσβαλλόμενη απόφαση του αναιρεθεί και να παραπεμφθεί η υπόθεση στο ίδιο Δικαστήριο (Πολυμελές Πρωτοδικείο), αφού είναι δυνατή η συγκρότηση του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 318/2006 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λάρισας, που δίκασε ως Εφετείο.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και,

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2000) Ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Ιουνίου 2009.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 23 Οκτωβρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ