Supreme Court dismisses appeal for inadmissibility regarding procedural grounds and failure to order technical expertise.

Απόφαση 203 / 2024 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 203/2024

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Μουλιανιτάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρουλιώ Δαβίου, Μαρία Κουφούδη, Γεώργιο Καλαμαρίδη, Αθανάσιο Θεοφάνη-Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 16 Νοεμβρίου 2022, με την παρουσία και του Γραμματέα Παναγιώτη Μπούκη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ά., σύζυγος Α. Γ., το γένος Γ. και Μ. Τ., κατοίκου …, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Μπιλέκα, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ν. Μ. του Α., κατοίκου …, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Ποντίκα, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26-7-2018 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Γρεβενών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 134/2019 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4/2021 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Γρεβενών. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 20-9-2021 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη από 20.09.2021 αίτηση αναιρέσεως, προσβάλλεται η, αντιμωλία των διαδίκων και κατά την τακτική διαδικασία, εκδοθείσα, υπ' αριθμ. 4/2021 τελεσίδικη απόφαση του, ως εφετείου, δικάσαντος, Μονομελούς Πρωτοδικείου Γρεβενών, το οποίο απέρριψε την από 18.12.2019 έφεση της αναιρεσείουσας κατά της υπ' αριθμ. 134/2019 οριστικής αποφάσεως του Ειρηνοδικείου Γρεβενών, το οποίο είχε απορρίψει την από 26.07.2018 διεκδικητική κυριότητας αγωγή αυτής (αναιρεσείουσας).

Η αίτηση αυτή αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553§1 στοιχ. β', 556§1, 558 εδάφ. α', 564§2, 566§1 του Κ.Πολ.Δ.). Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρο 577§1 του Κ.Πολ.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τους λόγους της (άρθρο 577§2 του Κ.Πολ.Δ.). Η προσβαλλόμενη απόφαση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή (άρθρο 561§2 του Κ.Πολ.Δ.), για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, υπήρξε κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής πορείας:

Η αναιρεσείουσα, με την από 26.07.2018 αγωγή της που απηύθηνε στο Ειρηνοδικείο Γρεβενών και έστρεψε κατά του αναιρεσιβλήτου, ισχυρίσθηκε ότι κατέστη, με τρόπο παράγωγο, ψιλή κυρία του περιγραφομένου ακινήτου καθώς και ότι ο αναιρεσίβλητος κατέλαβε τμήμα του ακινήτου της. Ζήτησε δε, επικαλούμενη έννομο συμφέρον, να αναγνωρισθεί το δικαίωμά της της ψιλής κυριότητας επί του καταληφθέντος εδαφικού τμήματος και να της αποδοθεί η νομή του.

Το Ειρηνοδικείο Γρεβενών, με την υπ' αριθμ. 134/2019 οριστική απόφασή του, απέρριψε την αγωγή. Ακολούθως, η αναιρεσείουσα εξεκάλεσε την ανωτέρω απόφαση με την από 18.12.2019 έφεσή της που απηύθηνε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Γρεβενών και έστρεψε κατά του αναιρεσιβλήτου. Το Μονομελές Πρωτοδικείο Γρεβενών, με την υπ' αριθμ. 4/2021 τελεσίδικη απόφασή του, δέχθηκε τυπικά και απέρριψε κατ' ουσίαν την έφεση της αναιρεσείουσας.

Την απόφαση αυτή (4/2021) προσέβαλε ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου η αναιρεσείουσα με την από 20.09.2021 αίτησή της ζητώντας την αναίρεσή της για τους περιεχομένους στο αναιρετήριο λόγους.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 560 του Κ.Πολ.Δ., όπως αυτή ισχύει μετά την αντικατάστασή της από το άρθρο τρίτο του άρθρου 1 του ν. 4335/2015, κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση μόνο: 1) Αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου.

Η παράβαση των διδαγμάτων της κοινής πείρας αποτελεί λόγο αναιρέσεως μόνο αν τα διδάγματα αυτά αφορούν την ερμηνεία κανόνων δικαίου ή την υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών σε αυτούς. Ο λόγος αυτός αναιρέσεως δεν μπορεί να προβληθεί σε μικροδιαφορές. 2) Αν το δικαστήριο δεν συγκροτήθηκε όπως ορίζει ο νόμος ή δίκασε ειρηνοδίκης του οποίου είχε γίνει δεκτή η εξαίρεση. 3) Αν το δικαστήριο έχει υπερβεί τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων ή δεν είχε καθ' ύλην αρμοδιότητα. 4) Αν παράνομα αποκλείσθηκε η δημοσιότητα της διαδικασίας. 5) Αν το δικαστήριο παρά τον νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Και 6) Αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την αμέσως πιο πάνω διάταξη προκύπτει, ότι η απαρίθμηση των λόγων αναιρέσεως κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά αποφάσεων των ειρηνοδικείων, είναι περιοριστική.

Οι λόγοι αναιρέσεως είναι μόνο έξι και αντιστοιχούν προς τους λόγους αναιρέσεως που προβλέπονται από τους αριθμούς 1, 2, 4, 5, 7, 8 και 19 αντίστοιχα του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., προς τους οποίους όμως μερικοί δεν ταυτίζονται απολύτως (Α.Π. 1032/2022, Α.Π. 20/2019, Α.Π. 1365/2018, Α.Π. 1011/2017). Ο λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμ. 8 (= άρθρο 560 αριθμ. 5) του Κ.Πολ.Δ., που στόχο έχει τη διασφάλιση του συζητητικού συστήματος (άρθρο 106 του Κ.Πολ.Δ.), αλλά και την αρχή της ακροάσεως των διαδίκων (άρθρο 110§2 του Κ.Πολ.Δ.), ιδρύεται όταν το δικαστήριο της ουσίας, παρά τον νόμο και εκτιμώντας προφανώς εσφαλμένα τα διαδικαστικά έγγραφα (άρθρο 561§2 του Κ.Πολ.Δ.), είτε έλαβε υπόψη του πράγματα που δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης (Ολ.Α.Π. 13/1995) είτε δεν έλαβε υπόψη του πράγματα που προτάθηκαν και έχουν επίσης ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, νοούνται δε ως πράγματα οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση του ασκουμένου με την αγωγή, ένσταση ή αντένσταση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος (Ολ.Α.Π. 3/1997, Α.Π. 1225/2004, Α.Π. 1530/2001), δηλαδή οι ισχυρισμοί που κατά τον νόμο διαμόρφωσαν ή ανάλογα ήσαν ικανοί να διαμορφώσουν το διατακτικό της προσβαλλομένης αποφάσεως (Ολ.Α.Π. 2/1989, Α.Π. 1072/2005, Α.Π. 864/2003), θα πρέπει δε, αν πρόκειται για ισχυρισμούς που δεν λήφθηκαν υπόψη, ενώ έπρεπε να ληφθούν, να προτάθηκαν παραδεκτά στο δικαστήριο της ουσίας (Ολ.Α.Π. 2/2001, Ολ.Α.Π. 12/2000) και μάλιστα από τον ήδη αναιρεσείοντα (Α.Π. 881/1988).

Περαιτέρω, κατά την διάταξη του άρθρου 560 αριθμ. 6 του Κ.Πολ.Δ., όπως το άρθρο αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 άρθρο τρίτο του ν. 4335/2015, ο οποίος άρχισε να ισχύει από την 01.01.2016, μεταξύ άλλων και για τα ένδικα μέσα που κατατίθενται από την ημερομηνία αυτή (άρθρο 1 άρθρο ένατο παρ. 2 και 4 αυτού), η οποία είναι ταυτόσημη με την διάταξη του άρθρου 559 αριθμ. 19 του Κ.Πολ.Δ., κατά των προαναφερομένων αποφάσεων (των ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων), αναίρεση επιτρέπεται και αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Κατά την έννοια του αναιρετικού αυτού λόγου, που δεν προβλεπόταν μεταξύ των περιοριστικά αναφερομένων στο πιο πάνω άρθρο λόγων, όπως τούτο ίσχυε πριν αντικατασταθεί με τον ν. 4335/2015 και αποτελεί κύρωση της παραβάσεως του άρθρου 93§3 του Συντάγματος 1975/1986/2001/2008/2019, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και υφίσταται, συνεπώς, εκ πλαγίου παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, όταν από τις παραδοχές της, που περιλαμβάνονται στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού της και αποτελούν το αιτιολογικό της, δεν προκύπτουν καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του για ζήτημα με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, με αποτέλεσμα έτσι να μην μπορεί να ελεγχθεί αν, στην συγκεκριμένη περίπτωση, συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε.

Με τον πρώτο λόγο του αναιρετηρίου, ο οποίος επιχειρείται να θεμελιωθεί στο άρθρο 560 αριθμ. 6 (= άρθρο 559 αριθμ. 19) του Κ.Πολ.Δ., η αναιρεσείουσα αιτιάται το δευτεροβάθμιο δικαστήριο ότι υπέπεσε στην επικαλούμενη αναιρετική πλημμέλεια λόγω αντιφατικών κρίσεων και εσφαλμένων παραδοχών αναφορικά με το αποδεικτικό υλικό που εισφέρθηκε κατά την εκδίκαση της υποθέσεως.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι απαράδεκτος και απορριπτέος αποβαίνει, διότι με αυτόν η αναιρεσείουσα, υπό το πρόσχημα της επικλήσεως αναιρετικής πλημμελείας, στοχεύει στον ανεπίτρεπο από το Δικαστήριο τούτο (άρθρο 561§1 του Κ.Πολ.Δ.) έλεγχο του πραγματικού της υποθέσεως. Περαιτέρω, με τον δεύτερο λόγο του αναιρετηρίου η αναιρεσείουσα προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση τις αναιρετικές πλημμέλειες από το άρθρο 559 αριθμ. 8, 9, 11 και 20 του Κ.Πολ.Δ..

Ο λόγος αυτός του αναιρετηρίου, κατά τα σκέλη του που επιχειρείται να θεμελιωθούν στις αναιρετικές πλημμέλειες από τους αριθμούς 9, 11 και 20 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., είναι απαράδεκτος και απορριπτέος αποβαίνει και, τούτο, διότι στη διάταξη του άρθρου 560 του Κ.Πολ.Δ. δεν προβλέπονται αναιρετικές πλημμέλειες αντίστοιχες προς αυτές των αριθμών 9, 11 και 20 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ..

Ο αυτός λόγος αναιρέσεως, κατά το σκέλος του, που επιδιώκεται να θεμελιωθεί στο άρθρο 560 αριθμ. 5 (= άρθρο 559 αριθμ. 8) του Κ.Πολ.Δ. είναι επίσης απαράδεκτος και απορριπτέος αποβαίνει, διότι η μη ικανοποίηση του αιτήματος της αναιρεσείουσας να διατάξει το δευτεροβάθμιο δικαστήριο τεχνική πραγματογνωμοσύνη προς συμπλήρωση των αποδείξεων, όπως αυτή ισχυρίζεται, δεν συνιστά μη λήψη υπόψη εκ μέρους του δικαστηρίου πράγματος, κατά την προαναφερθείσα έννοια (ΑΠ 233/2017, ΑΠ 194/2017, ΑΠ 519/2013).

Μετά από αυτά, εφόσον δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως προς εξέταση, πρέπει η αίτηση αναιρέσεως να απορριφθεί και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου που κατατέθηκε από την αναιρεσείουσα για την άσκηση αυτής (αιτήσεως αναιρέσεως) στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 495§ 3 εδάφ. ε' του Κ.Πολ.Δ.). Τέλος, πρέπει να καταδικασθεί, λόγω της ήττας της, κατά παραδοχή σχετικού αιτήματος του καταθέσαντος προτάσεις αναιρεσιβλήτου, η αναιρεσείουσα, στα δικαστικά έξοδα αυτού (αναιρεσιβλήτου), σύμφωνα με τα άρθρα 176, 183, 189§1 και 191§2 του Κ.Πολ.Δ., κατά τα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20.09.2021 αίτηση της Ά. συζύγου Α. Γ., το γένος Γ. και Μ. Τ., για αναίρεση της υπ' αριθμ. 4/2021 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Γρεβενών. Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων ευρώ (2.700,00€).

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 1η Νοεμβρίου 2023.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 6 Φεβρουαρίου 2024.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ