2013/2017 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 2013 / 2017 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 2013/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Σακκά, Γεώργιο Κοντό, Αβροκόμη Θούα -Εισηγήτρια, Μιλτιάδη Χατζηγεωργίου και Γεώργιο Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 25 Σεπτεμβρίου 2017, με την παρουσία και της γραμματέως, Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Π. Μ. του Δ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευάγγελο Αλπανίδη.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ε. Κ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευστάθιο Κωνσταντόπουλο και 2) Δ. Σ. του Ι., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Φωτεινή Φωτοπούλου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την υπ’ αριθμ. κατάθεσης .../2009 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3813/2013 του ίδιου Δικαστηρίου και 466/2015 του Εφετείου Πειραιώς.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 7-12-2015 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αβροκόμη Θούα ανέγνωσε την από 3-2-2017 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ο αναιρετικός λόγος του άρθρου 559αριθμ.8ΚΠολΔ για λήφη ή μη υπόψη προταθέντος και έχοντος ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης πράγματος, προϋποθέτει πράγμα παραδεκτώς προταθέν, αφού διαφορετικά το δικαστήριο της ουσίας δεν επιτρέπεται να το λάβει υπόψη."Πράγματα" δε, θεωρούνται οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων, που συγκροτούν την ιστορική βάση και επομένως θεμελιώνουν το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντέστασης ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος καθώς και οι κύριοι ή πρόσθετοι λόγοι έφεσης που αφορούν αυτοτελείς πραγματικούς ισχυρισμούς και όχι οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής ή μη έχοντα αυτοτέλεια επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από το νόμο ή την εκτίμηση των αποδείξεων (Ολ.ΑΠ3/1997,ΑΠ851/2015.Για να είναι ορισμένος ο από τη διάταξη αυτή λόγος αναίρεσης πρέπει να αναφέρεται στο αναιρετήριο ποιά ήταν τα πράγματα αυτά που έλαβε ή δεν έλαβε υπόψη του το δικαστήριο της ουσίας και ποια επίδραση άσκησαν ή θα ασκούσαν στην έκβαση της δίκης, καθώς και τα στοιχεία από τα οποία προκύπτει ότι ο ισχυρισμός προτάθηκε παραδεκτά από τον αναιρεσείοντα και ήταν νόμιμος (ΑΠ 869/2017, 841/2017, 1730/2008).

Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 561παρ.1 του ΚΠολΔ προκύπτει, ότι η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας πραγματικών περιστατικών, εφόσον δεν παραβιάστηκαν με αυτά κανόνες ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί, ή εφόσον η εκτίμησή τους δεν ιδρύει λόγους αναίρεσης από τους αριθμούς 19 και 20 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου (ΑΠ 551/2011).Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε, κατά το ενδιαφέρον την αναιρετική διαδικασία μέρος, τα ακόλουθα: "Ο ενάγων (ήδη αναιρεσείων) είναι μηχανολόγος-μηχανικός, πτυχιούχος ΤΕΙ και σύμφωνα με την ειδικότητα του υπογράφει τις μηχανολογικές μελέτες για την έκδοση άδειας οικοδομής κτιρίων άνω των 1500 τ.μ ή άνω των τεσσάρων ορόφων και επιβλέπει την κατασκευή των μηχανολογικών εφαρμογών στα κτίρια (ύδρευση, αποχέτευση, πυρόσβεση, θέρμανση, κλιματισμό, καύσιμο αέριο).

Στα πλαίσια αυτής της επαγγελματικής του δραστηριότητας το Νοέμβριο του 2004 συνεργάστηκε με το τεχνικό γραφείο του Α. Μ., ο οποίος είχε αναλάβει την κατασκευή των μηχανολογικών (ύδρευση, αποχέτευση, πυρόσβεση, κλιματισμό) και ηλεκτρικών εφαρμογών του ανοικοδομούμενού κτιρίου στην οδό ... στον Πειραιά. Συγκεκριμένα, ο Α.

Μ. του ανέθεσε την επίβλεψη της μηχανολογικής κατασκευής της ως άνω οικοδομής. Κατά τη διάρκεια αυτής της συνεργασίας γνώρισε και τους εναγόμενους(ήδη αναιρεσίβλητους) στην εταιρεία των οποίων, ήτοι την εταιρεία με την επωνυμία "...", ο προαναφερθείς Α. Μ. είχε αναθέσει την υπεργολαβία των υδραυλικών και της πυρόσβεσης του ίδιου ως άνω έργου.

Η εταιρεία αυτή είχε συσταθεί το Δεκέμβριο του έτους 2003 με σκοπό τις υδραυλικές εργασίες κάθε είδους

Εταίροι της τελευταίας ήταν οι εναγόμενοι και ο Κ. Τ. και συγκεκριμένα ο μεν πρώτος εναγόμενος ήταν ετερόρρυθμο μέλος ,με ποσοστό συμμετοχής 20% ,οι δε λοιποί δυο ομόρρυθμα μέλη αυτής με ποσοστό συμμετοχής 55% ο δεύτερος εναγόμενος και 25% ο Κ. Τ.. Μάλιστα, σε ότι αφορά τους εναγόμενους, αυτοί προχώρησαν στην σύσταση της ως άνω εταιρείας, προκειμένου να διευρύνουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα, δεδομένου ότι, ο καθένας είχε μέχρι τότε επιτυχή επαγγελματική καριέρα στον χώρο.

Συγκεκριμένα, ο πρώτος λειτουργούσε και συνέχισε να λειτουργεί και μετά την σύσταση της προαναφερθείσας εταιρείας την ιδρυθείσα από τον πατέρα του το έτος 1961 εταιρεία εμπορίας υδραυλικών ειδών με την επωνυμία " ... ΟΕ", η οποία ήταν υγιής και φερέγγυα με καθαρά φορολογητέα κέρδη το ύφος των οποίων κατά τα οικονομικά έτη από 2005 -2009 κυμάνθηκε από 49.440,14 ευρώ μέχρι 80.537,51 ευρώ, ενώ ο δεύτερος ήταν υδραυλικός ήδη από το έτος 1992 έχοντας αποκτήσει καλή φήμη και αρκετά μεγάλο κύκλο εργασιών.

Περαιτέρω, προκύπτει ότι, η εταιρεία "... ΣΙΑ ΕΕ" από τη σύστασή της ανέλαβε και εκτέλεσε ικανό αριθμό συμβάσεων ιδιωτικών και δημόσιων έργων".Στη συνέχεια το Εφετείο εκθέτει ενδεικτικά τέτοιες συμβάσεις και συνεχίζει ":...Ακολούθως, αποδείχθηκε ότι, ο ενάγων μετά την, κατά τη διάρκεια του προαναφερθέντος έργου του Α.

Μ. στον Πειραιά, γνωριμία του αρχικά με τον δεύτερο εναγόμενο και στη συνέχεια με τον πρώτο εναγόμενο, συνεργάστηκε επαγγελματικά και με αυτούς. Ειδικότερα, τον Οκτώβριο του έτους 2005 και στη συνέχεια τον Δεκέμβριο του έτους 2006 ανέλαβε την επίβλεψη και οργάνωση των υπεργολαβιών που είχε αναλάβει η εταιρεία των τελευταίων στην Τεχνική Σχολή ...

και στο κτίριο γραφείων στην οδό ... στην Αθήνα (αντίστοιχα). Επίσης, ο ίδιος ανέλαβε και την επίβλεψη του έργου στο ... της Αθήνας. Ενόψει, της επιτυχούς πορείας των . εργασιών της εταιρείας των εναγόμενων, ο ενάγων, προσβλέποντας και στη συνέχιση της επωφελούς και γι’ αυτόν συνεργασίας, δέχθηκε να εκδώσει μεταχρονολογημένες επιταγές ευκολίας, προκειμένου να τους διευκολύνει οικονομικά στο προσωρινό πρόβλημα ρευστότητας που αντιμετώπιζαν.

Συγκεκριμένα, ο ενάγων εξέδωσε: α) από τον Μάιο του έτους 2005 μέχρι τον Ιανουάριο 2006 δέκα μεταχρονολογημένες επιταγές συνολικού ύψους 129.000 ευρώ με ημερομηνίες λήξης την 20- 8-2005, 18-3-2006, 27-5-2006, 23- 9-2006 ,25-11-2006, 20-1-2007, 24-3- 2007, 30-4-2007 και 15-6- 2007, σε διαταγή (όλων σε διαταγή της εταιρείας "... ΣΙΑ ΕΕ", πλην μίας που ήταν σε διαταγή του ιδίου), β) από το Μάιο 2007 έως 30-10-2007 εννέα μεταχρονολογημένες επιταγές συνολικού ύψους 144.000 ευρώ σε διαταγή του ιδίου, της εταιρείας ...

ΕΕ ή του Δ. Κ. με ημερομηνίες λήξεως την 30-8-2007, 30- 9-2007, 30-10- 2007, 15-12-2007,15-1-2008 και 15-2-2008. Μέχρι και τα μέσα του έτους 2007 οι εναγόμενοι ανταποκρίθηκαν πλήρως στην υποχρέωση τους να καλύψουν-εξοφλήσουν τις επιταγές, που ο ενάγων είχε εκδώσει προς διευκόλυνση της εταιρείας τους. Ειδικότερα, όλες οι προαναφερθείσες με στοιχ. (α) επιταγές πληρώθηκαν κατά τη λήξη τους.

Όμως, από τα μέσα του έτους 2007 η εταιρεία των εναγόμενων "... ΣΙΑ ΕΕ", από λόγους οφειλόμενους κατά ένα μέρος στην λανθασμένη διαχείριση των οικονομικών της και κατά ένα μέρος στο γεγονός ότι, καθυστερούσαν οι από το δημόσιο και ιδιώτες οφειλόμενες καταβολές των αμοιβών τους για έργα που είχαν ήδη εκτελέσει, άρχισε να αντιμετωπίζει οικονομικά προβλήματα, τα οποία κλιμακώθηκαν και έφθασαν σε τέτοιο σημείο ώστε, προέκυψε αδυναμία να εκπλήρωσης των οικονομικών υποχρεώσεων προς τους εργαζομένους της και τρίτους, μεταξύ των οποίων ήταν και ο ενάγων.

Έτσι, τελικά οι εναγόμενοι και η εταιρεία τους δεν εξόφλησαν τις υπόλοιπες (ως άνω υπό στοιχ. β) επιταγές κατά τη λήξη τους. Από τα ως άνω αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά δεν προκύπτει ο αγωγικός ισχυρισμός ότι, ο ενάγων προέβη στην έκδοση των προαναφερθεισών μεταχρονολογημένων επιταγών, διότι πείσθηκε στις ψευδείς παραστάσεις και διαβεβαιώσεις των εναγόμενων σχετικά με την οικονομική κατάσταση και τον κύκλο εργασιών της εταιρείας τους, ούτε ότι, αυτοί αποσκοπούσαν στο σε βάρος του παράνομο περιουσιακό τους όφελος.

Αντίθετα, από τα ως άνω προκύπτει αφενός μεν ότι, οι εναγόμενοι ήταν πράγματι πρόσωπα φερέγγυα και με υγιή επαγγελματική πορεία και αφετέρου ότι η συσταθείσα από αυτούς εταιρία "... ΣΙΑ ΕΕ" ήταν σε καλή οικονομική κατάσταση με αρκετά μεγάλο και ενεργό κύκλο εργασιών. Επίσης, αποδείχθηκε ότι, οι ίδιοι ζήτησαν από τον ενάγοντα να τους διευκολύνει οικονομικά με την πρόθεση να είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους προς αυτόν, ενώ και ο ίδιος ο ενάγων προέβη στην έκδοση των μεταχρονολογημένων επιταγών ευκολίας, προσβλέποντας στη" διευκόλυνση των εναγόμενων αλλά και την συνέχιση της συνεργασίας τους.

Το γεγονός ότι, τελικά ζημιώθηκε το ποσό των ανεξόφλητων επιταγών οφείλεται σε πραγματική αδυναμία των εναγόμενων, η εταιρεία των οποίων από τα τέλη του έτους 2007 περιήλθε σε πραγματική οικονομική αδυναμία.......Σύμφωνα με τα παραπάνω η κατά τα άνω ζημία του ενάγοντα δεν οφείλεται σε παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά των εναγόμενων και ειδικότερα σε απατηλή σε βάρος του συμπεριφορά των τελευταίων".

Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές, το Εφετείο ,αφού δέχθηκε την έφεση του αναιρεσείοντος και εξαφάνισε την απόφαση του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου, που είχε απορρίψει την αγωγή του λόγω της πλασματικής ερημοδικίας του συνεπεία μη καταβολής δικαστικού ενσήμου, στην συνέχεια απέρριψε την αγωγή του, για καταβολή αποζημίωσης και χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης από την επικαλούμενη τέλεση αδικοπραξίας εκ μέρους των ήδη αναιρεσιβλήτων, ως αβάσιμη.

Με τον μοναδικό λόγο της αίτησης αναίρεσης, ο αναιρεσείων, κατ’ επίκληση πλημμέλειας από το άρθρο 559αριθμ.8ΚΠολΔ,μέμφεται το Εφετείο διότι: α) "θέτει τις προρρηθείσες επιταγές σε δύο κατηγορίες, αυτές που δόθηκαν από τον αναιρεσείοντα στους αντιδίκους από τον Μάιο του 2005 μέχρι τον Ιανουάριο του 2006 και από το Μάιο του 2007 έως 30-10-2007,ενώ οι χρονικοί περίοδοι ήταν από Μάιο του 2005 έως τον Απρίλιο του 2007 έως τον Φεβρουάριο του 2008 και για την πρώτη κατηγορία το χρονικό διάστημα ήταν μεγάλο και έδιδε την επιταγή κάθε φορά που πληρωνόταν η προηγούμενη ,ενώ στη δεύτερη περίοδο του είχαν πάρει όλες τις επιταγές πριν να λήξει η πρώτη" και β) η προσβαλλόμενη απόφαση εσφαλμένα και χωρίς απόδειξη απήλλαξε από κάθε υπαιτιότητα τους αναιρεσίβλητους, δεχόμενη τους αόριστους ισχυρισμούς τους περί λανθασμένης διαχείρισης των οικονομικών τους και περί καθυστέρησης των οφειλομένων καταβολών από το δημόσιο και τους ιδιώτες στην εταιρία ...

EE. Ο λόγος αυτός είναι απαράδεκτος:,1)κατά το με στοιχείο α μέρος του ,προεχόντως λόγω αοριστίας, εφόσον ο αναιρεσείων δεν προσδιορίζει με αυτόν συγκεκριμένο ισχυρισμό ασκούντα ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης που πρότεινε παραδεκτά είτε προς στήριξη της αγωγής του είτε προς θεμελίωση αντένστασης προς απόκρουση κάποιας ένστασης των αντιδίκων του είτε ως λόγο έφεσης, που αφορά τέτοιον ισχυρισμό, που το δικαστήριο της ουσίας δεν έλαβε υπόψη ή έλαβε χωρίς να έχει προταθεί, αλλά και διότι, κατ’ επίφαση επίκλησης του λόγου αυτού, παραπονείται για την εκτίμηση των αποδείξεων από το δικαστήριο της ουσίας και για τη μη λήψη υπόψη επιχειρημάτων που συνδέονται με αυτή, τα οποία και δεν αποτελούν πράγμα και 2) κατά το με στοιχείο β μέρος του, προεχόντως διότι με την κατ’ επίφαση επίκληση της ανωτέρω πλημμέλειας πλήττει την εκτίμηση από το Εφετείο των συνιστώντων την ουσία της υπόθεσης πραγματικών περιστατικών, η οποία δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, αλλά και διότι η αποδοχή των αρνητικών της αγωγής ισχυρισμών, έστω και αν αυτοί προτάθηκαν αορίστως, δεν συνιστά τον από το άρθρο 559αριθμ.8ΚΠολΔ αναιρετικό λόγο της λήψης υπόψη πραγμάτων που δεν προτάθηκαν (παραδεκτώς), αφού οι αρνητικοί ισχυρισμοί δεν αποτελούν "πράγμα".

Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (αρθρ.495 παρ.4ΚΠολΔ). Τέλος, ο αναιρεσείων πρέπει, λόγω της ήττας του να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα καθενός των αναιρεσιβλήτων(αρθρ.176,183), που εκπροσωπήθηκαν από διαφορετικούς δικηγόρους και κατέθεσαν ξεχωριστές προτάσεις, κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 7 Δεκεμβρίου 2015 αίτηση του Π. Μ. για αναίρεση της 466/2015 απόφασης του Εφετείου Πειραιώς.

Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα καθενός των αναιρεσιβλήτων, το ποσό των οποίων ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια(2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 14 Νοεμβρίου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 11 Δεκεμβρίου 2017.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ