Supreme Court allows appeal against compensation unit determination for expropriated property attic room.

Απόφαση 1966 / 2009 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1966/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Πετράκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο, Ελευθέριο Μάλλιο, Γεωργία Λαλούση και Ευτύχιο Παλαιοκαστρίτη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 19 Δεκεμβρίου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Χ1 και 2) Χ2, κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Αριστείδη Γκέρδη και δεν κατέθεσαν προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Δήμου Σταυρούπολης Θεσσαλονίκης, που εδρεύει στην Σταυρούπολη Θεσσαλονίκης και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Θεοδώρα Αντωνίου και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21/3/2003 αίτηση των ήδη αναιρεσειόντων και προσώπων που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα δίκη και τις από 2/9/2004, 7/4/2005, 10/1/2005 και 7/11/2005 αιτήσεις προσώπων που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα δίκη, για καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως, που κατατέθηκαν στο Εφετείο Θεσσαλονίκης και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3231/2003 μη οριστική και 2918/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 30/3/2007 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ευτύχιος Παλαιοκαστρίτης, ανέγνωσε την από 17/12/2008 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

I. Κατά το άρθρο 559 αρίθμ. 9 εδ. γ Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο άφησε αίτηση αδίκαστη. Ως αίτηση, κατά την έννοια της διάταξης αυτής, νοείται κάθε αυτοτελής αίτηση των διαδίκων, με την οποία ζητείται η παροχή έννομης προστασίας υπό οποιαδήποτε μορφή αυτής, που δημιουργεί εκκρεμότητα δίκης.

Τέτοια αίτηση είναι ιδίως η της αγωγής, της ανταγωγής της κυρίας παρεμβάσεως, της αυτοτελούς πρόσθετης παρέμβασης, της ανακοπής, της τριτανακοπής και κάθε ένδικου μέσου. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επισκόπησή της και συνομολογείται, οι αναιρεσείοντες με την από 24-3-2003 αίτησή τους ενώπιον του Εφετείου για τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης των απαλλοτριουμένων ακινήτων τους, ζήτησαν να καθοριστεί οριστική αποζημίωση και για μία σοφίτα πάνω από τον πρώτο όροφο της οικοδομής επί της με αρίθμ.

Κ.Π. 7208 ιδιοκτησίας τους, η οποία είναι μεν εκτός του απαλλοτριωθέντος τμήματος πλην όμως μετά την απαλλοτρίωση αυτού καθίσταται άχρηστη. Όπως όμως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, με αυτήν έγιναν δεκτά τα ακόλουθα ως προς το ανωτέρω αίτημα. "Στο ακίνητο αυτό υφίσταται μία οικία αποτελούμενη από ισόγειο όροφο β' ποιότητος με τοίχους από πλινθοδομή και υποστυλώματα από σκυρόδεμα όγκου 185 κ.μ.

και μία σοφίτα κεραμοσκεπή β' ποιότητος συνολικού όγκου 140 κ.μ. ... Το ανωτέρω κτίριο αποτεμνόμενο για τις ανάγκες της ρυμοτομίας, καθίσταται τελείως ασταθές και η περαιτέρω ασφάλειά του δεν μπορεί να ανακτηθεί με τη χρησιμοποίηση των γνωστών τεχνικών μεθόδων και για το λόγο αυτό κρίνεται αναγκαία η καθαίρεση του συνόλου των κτισμάτων ... .

Με βάση αυτά τα δεδομένα το δικαστήριο έκρινε ότι α) η αγοραία αξία του απομένοντος εδαφικού οικοπεδικού τμήματος μειώνεται σε 30% της οριστικής τιμής μονάδας που καθορίστηκε για το απαλλοτριούμενο τμήμα β) για το τμήμα πλακοσκεπούς κατοικίας β' ποιότητας όγκου 50 κ.μ. σε 400 ευρώ το κ.μ. και γ) για το τμήμα του Α' ορόφου 170 κ.μ.

σε 400 ευρώ το κ.μ. Δεν αποφάνθηκε όμως για το αίτημα των αναιρεσειόντων περί καθορισμού οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης για την σοφίτα, η οποία δέχτηκε ότι μετά την απαλλοτρίωση καθίσταται άχρηστη και κατεδαφιστέα. Κατά συνέπεια, το Εφετείο υπέπεσε στην πλημμέλεια από το άρθρο 559 αρίθμ. 9 Κ.Πολ.Δ., που αποδίδεται με τον πρώτο λόγο της αναίρεσης, και πρέπει ο λόγος αυτός να γίνει δεκτός ως ουσιαστικά βάσιμος.

ΙΙ. Κατά το άρθρο 559 αρίθμ. 20 Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως ιδρύεται και αν το δικαστήριο παραμόρφωσε το περιεχόμενο εγγράφου με το να δεχτεί πραγματικά γεγονότα καταφανώς διαφορετικά από εκείνα που αναφέρονται σ'αυτό. Κατά την αληθή έννοια της εν λόγω διατάξεως ως παραμόρφωση νοείται το διαγνωστικό σφάλμα του δικαστηρίου, εξαιτίας του οποίου αποδόθηκε στο έγγραφο περιεχόμενο διαφορετικό από το αληθινό και το οποίο ιδρύει λόγο αναιρέσεως εφόσον συνέβαλε αποφασιστικά ή κατά κύριο λόγο στη διαμόρφωση της κρίσης του δικαστηρίου.

Έγγραφα με την έννοια του λόγου αυτού θεωρούνται τα κατά τα άρθρ. 339 και 432 - 465 ΚΠολΔ κατά κυριολεξία αποδεικτικά έγγραφα κι' επομένως δεν αποτελούν τέτοια έγγραφα εκείνα στα οποία αποτυπώνονται άλλο αποδεικτικό μέσο, όπως είναι η έγγραφη γνωμοδότηση του πραγματογνώμονα (άρθρο 383 ΚΠολΔ). Στην προκειμένη περίπτωση, με τον δεύτερο λόγο της αναίρεσης από την πιο πάνω πλημμέλεια προσάπτεται στο Εφετείο, ότι με το να δεχθεί, κατά την εξέταση του αιτήματος των αναιρεσειόντων για τον καθορισμό ιδιαίτερης αποζημίωσης για το εκτός της απαλλοτρίωσης τμήμα της οικίας τους, ότι ο συνολικός όγκος αυτού του τμήματος είναι 50 κ.μ., ενώ είναι 173 κ.μ., παραμόρφωσε το περιεχόμενο της ...

έκθεσης δικαστικής πραγματογνωμοσύνης των πραγματογνωμόνων ... και ... και της τεχνικής έκθεσης του τεχνικού τους συμβούλου ..., που είχαν προσκομίσει με επίκληση. Ο λόγος αυτός είναι απαράδεκτος, διότι ως προς την έκθεση πραγματογνωμοσύνης, αυτή δεν αποτελεί αποδεικτικό έγγραφο κατά την έννοια του εξεταζόμενου αναιρετικού λόγου, ως προς το άλλο δε έγγραφο, διότι όπως προκύπτει από την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο το εκτίμησε μαζί με τα άλλα αποδεικτικά έγγραφα και δεν στήριξε την κρίση του αποκλειστικά ή κυρίως σ'αυτό.

ΙΙΙ. Κατά την έννοια του αρίθμ. 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. ανεπαρκής ή αντιφατική αιτιολογία, που έχει ως συνέπεια την αναίρεση για έλλειψη νομίμου βάσεως, υπάρχει, όταν από το αιτιολογικό της αποφάσεως δεν προκύπτουν κατά τρόπο σαφή και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία σύμφωνα με το νόμο είναι αναγκαία για τη θεμελίωση του κανόνα δικαίου, που εφαρμόστηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση, όχι όμως και όταν υπάρχουν ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα την ανάλυση και αιτιολόγηση του πορίσματος, που έχει εξαχθεί από αυτές, εφόσον αυτό εκτίθεται σαφώς (Α.Π. 1255/2004).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει, σύμφωνα και με όσα αναφέρονται παραπάνω, ότι το Εφετείο με σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις δέχτηκε ότι ο συνολικός όγκος της κατοικίας των αναιρεσειόντων ανέρχονται σε 185 κ.μ. του ισογείου και 140 της σοφίτας και καθόρισε την ίδια τιμή μονάδας για τα εντός και τα εκτός απαλλοτρίωσης.

Στη συνέχεια αναφέρει τον όγκο των κτισμάτων, που βρίσκονται εντός απαλλοτρίωσης και δέχεται ότι είναι 12 κ.μ. για ισόγειο και 15 κ.μ. για πρώτο όροφο και τον όγκο των κτισμάτων που είναι εκτός απαλλοτρίωσης και δέχεται ότι είναι τμήμα πλακοσκεπούς κατοικίας β' κατηγορίας 50 κ.β. και τμήμα όμοιας κατοικίας Α' ορόφου 170 κ.μ., ήτοι δέχεται σαφώς και χωρίς αντίφαση συνολικό όγκο 185 κ.β.

και καθορίζει αποζημίση για όλο αυτόν και γενικά για όλο το κτίσμα που αποτελούσε το αντικείμενο της δίκης. Κατά συνέπεια, το Εφετείο δεν υπέπεσε στην πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθμ. 19 που αποδίδεται με τον τρίτο λόγο της αναίρεσης και πρέπει ο λόγος αυτός να απορριφθεί ως αβάσιμος στην ουσία. Κατόπιν αυτών, πρέπει κατά παραδοχή του πρώτου λόγου της να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση μόνο καθόσον αφορά τις μεταξύ των διαδίκων σχέσεις και μόνο κατά το μέρος που αφορά τον καθορισμό της τιμής μονάδας αποζημίωσης της σοφίτας του απαλλοτριωθέντος κτίσματος, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση ενώπιον του ίδιου Εφετείου Θεσ/κης, του οποίου είναι δυνατή η σύνθεση από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως και να καταδικαστεί ο αναιρεσίβλητος στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 2918/2006 απόφαση του Εφετείου Θεσ/κης κατά το μέρος της, που αναφέρεται στο σκεπτικό.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το μέρος της που αναιρέθηκε, για περαιτέρω εκδίκαση ενώπιον του ίδιου Εφετείου Θεσ/κης, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους, που δίκασαν προηγουμένως.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσόν των χιλίων τριακοσίων (1.300) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 25 Φεβρουαρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 10 Σεπτεμβρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ